મહાસુભાષિતસંગ્રહ · શ્લોક 4263-4282

આકારવેષસૌભાગ્યૈઃ કન્દર્પપ્રતિમોઽપિ સન્ ।
યાસાં સંગમમાસાદ્ય પ્રાપ્તઃ કો વા ન વઞ્ચનામ્ ॥

આકારશ્છાદ્યમાનોઽપિ ન શક્યો વિનિગૂહિતુમ્ ।
બલાદ્ધિ વિવૃણોત્યેવ ભાવમન્તર્ગતં નૃણામ્ ॥

આકારસંવૃતિઃ કાર્યા સુરક્તેનાપિ કામિના ।
રક્તઃ પરિભવં યાતિ પરિભૂતઃ કથં પ્રિયઃ ॥

આકારસદૃશપ્રજ્ઞઃ પ્રજ્ઞયા સદૃશાગમઃ ।
આગમૈઃ સદૃશારમ્ભ આરમ્ભસદૃશોઽદયઃ ॥

આકારાલાપસંભોગૈર્ યદીયૈર્લજ્જતે જનઃ ।
અહો વક્રોદ્ધુરગ્રીવસ્ તૈરેવ કરભોઽધમઃ ॥

આકારાહીનકાન્તિર્નિધનવિરહિતો યોગદોલ્લાસભાગી વિક્રાન્તો વિશ્વતુલ્યઃ કમલકલિતદૃગ્વિભ્રમોત્કૃષ્ટમૂર્તિઃ ।
નાનાશાપૂર્ણકીર્તિઃ સુખરસમયિતો વારણાક્રાન્તદેહો યાદૃગ્દેવ ત્વમેવં ભવતુ રિપુગણોઽપ્યાદિવર્ણપ્રલોપાત્ ॥

આકારેણ તથા ગત્યા ચેષ્ટયા ભાષિતૈરપિ ।
નેત્રવક્ત્રવિકારાભ્યાં જ્ઞાયતેઽન્તર્હિતં મનઃ ॥

આકારેણ નરેણ વાનરયુવા વાહેન વાલેયકો વ્યાઘ્રેણૈવરથો (?) ગવાપિ ગવયઃ સિંહેન કૌલેયકઃ ।
શ્યામાઙ્ગેન પિકેન કાક ઇતિ [ચ] સ્પર્ધાનુબદ્ધાદરા યદ્યપ્યત્ર તથાપિ તદ્ગુણગણસ્યાંશં લભન્તે ન તે ॥

આકારેણ શશી ગિરા પરભૃતઃ પારાવતશ્ચુમ્બને હંસશ્ચઙ્ક્રમણે સમં દયિતયા રત્યા વિમર્દે ગજઃ ।
ઇત્થં ભર્તરિ મે સમસ્તયુવતિશ્લાઘ્યૈર્ગુણૈઃ સેવિતે ક્ષુણ્ણં નાસ્તિ વિવાહિતઃ પતિરિતિ સ્યાન્નૈષ દોષો યદિ ॥

આકારેણૈવ ચતુરાસ્ તર્કયન્તિ પરેઙ્ગિતમ્ ।
ગર્ભસ્થં કેતકીપુષ્પમ્ આમોદેનેવ ષટ્પદાઃ ॥

આકારે મદનઃ સુકાવ્યરચનાચાતુર્યયુક્તૌ ગુરુઃ ષડ્ભાષાસ્વપિ દૃશ્યતે વ્યસનિતા તં દૃષ્ટવત્યઃ સ્ત્રિયઃ ।
સ્વપ્રાણેશ્વરસઙ્ગમં સુખકરં હિત્વા ન જીવન્ત્યહો તસ્યાન્તે ક્રિયતેઽનયા તનયયાભ્યાસઃ કલાનાં કથમ્ ॥

આકારૈરિઙ્ગિતૈર્ગત્યા ચેષ્ટયા ભાષિતેન ચ ।
નેત્રવક્ત્રવિકારૈશ્ચ ગૃહ્યતેઽન્તર્ગતં મનઃ ॥

આકારૈર્ન વિદન્તિ વક્રફણિતીર્બોદ્ધું ન મેધાવિનઃ શબ્દાખ્યેયનિજાશયં કુલવધૂવર્ગસ્ય નૈતદ્ વ્રતમ્ ।
ગ્રામેઽસ્મિન્ ઋજુવાચ્યવાચકહતાત્માનો યુવાનો જડાસ્ તત્ત્વજ્ઞોપગતાધ્વગાવધિરયં કામજ્વરઃ સહ્યતામ્ ॥

આકારો ન મનોહરઃ શ્રવણયોઃ શલ્યોપમં કૂજિતં વક્ત્રં વિડ્વિકૃતં કૃતાન્તસમયાલમ્બીદમાલોકિતમ્ ।
ક્રીડાસંવનને પૃથગ્જનચિતે વાસસ્તરૌ કુત્સિતે તત્ કેનાસ્તુ વરાક કાક કનકાગારે તવાવેશનમ્ ॥

આકાશકુણ્ડે સતડિદ્ધુતાશે કરોતિ હોમં ઝષકેતુદેવઃ ।
ઉચ્ચાટનાયેવ વિયોગિનીનાં યદ્ગર્જિતં સૈષ હિ મન્ત્રપાઠઃ ॥

આકાશતઃ પતિતમેત્ય નદાદિમધ્યં તત્રાપિ ધાવનસમુત્થમલાવલિપ્તમ્ ।
નાનાવિધાવનિગતાશુચિપૂર્ણમર્ણો યત્તેન શુદ્ધિમુપયાતિ કથં શરીરમ્ ॥

આકાશદેશાત્ પરિપાતુકાનિ લઙ્કેશશીર્ષાણિ સકુન્તલાનિ ।
ક્ષણં નભઃ પ્રાંશુમહીરુહસ્ય શિક્યાશ્રિતાનીવ ફલાનિ રેજુઃ ॥

આકાશધારણાં કુર્વન્ મૃત્યું જયતિ નિશ્ચિતમ્ ।
યત્ર તત્ર સ્થિતો વાપિ સુખમત્યન્તમશ્નુતે ॥

આકાશ પ્રસર પ્રસર્પત દિશસ્ત્વં પૃથ્વિ પૃથ્વી ભવ પ્રત્યક્ષીકૃતમાદિરાજયશસાં યુષ્માભિરુજ્જૃમ્ભિતમ્ ।
શ્રીમુદ્દાફરશાહપાર્થિવયશોરાશેઃ સમુજ્જૃમ્ભણાદ્ બીજોચ્છ્વાસવિદીર્ણદાડિમદશાં બ્રહ્માણ્ડમારોક્ષ્યતિ ॥

આકાશમાનસવિગાહનરાજહંસં નારીજનગ્રહિલતાનલિનીમહેભમ્ ।
આઘ્રાયમાનરતિનાયકસંપ્રદાય- દીક્ષાગુરું દૃશિ નિવેશય સુન્દરીન્દુમ્ ॥