મહાસુભાષિતસંગ્રહ · શ્લોક 3783-3802

અસુહૃત્સસુહૃચ્ચાપિ સશત્રુર્ મિત્રવાનપિ ।
સપ્રજ્ઞઃ પ્રજ્ઞયા હીનો દૈવેન લભતે સુખમ્ ॥

અસૂચિભેદ્યામાસાદ્ય બાલાં પ્રૌઢાભિલાપિણીમ્ ।
હા કષ્ટં મુષિતોઽસ્મીતિ પ્રભાતે વક્તિ કામુકઃ ॥

અસૂચીસંચારે તમસિ નભસિ પ્રૌઢજલદ- ધ્વનિપ્રાજ્ઞંમન્યે પતતિ પૃષતાનાં નિચયે ।
ઇદં સૌદામિન્યાઃ કનકકમનીયં વિલસિતં મુદં ચ મ્લાનિં ચ પ્રથયતિ પથિ સ્વૈરસુદૃશામ્ ॥

અસૂત સદ્યઃ કુસુમાન્યશોકઃ સ્કન્ધાત્ પ્રભૃત્યેવ સપલ્લવાનિ ।
પાદેન નાપૈક્ષત સુન્દરીણાં સંપર્કમાશિઞ્જિતનૂપુરેણ ॥

અસૂત સા નાગવધૂપભોગ્યં મૈનાકમમ્ભોનિધિબદ્ધસખ્યમ્ ।
ક્રુદ્ધેઽપિ પક્ષચ્છિદિ વૃત્રશત્રાવ્ અવેદનાજ્ઞં કુલિશક્ષતાનામ્ ॥

અસૂયકો દન્દશૂકો નિષ્ઠુરો વૈરકૃન્નરઃ ।
સ કૃચ્છ્રં મહદાપ્નોતિ નચિરાત્ પાપમાચરન્ ॥

અસૂયયા હતેનૈવ પૂર્વોપાયોદ્યમૈરપિ ।
કર્ત્ ણાં ગૃહ્યતે સંપત્ સુહૃદ્ભિર્મન્ત્રિભિસ્તથા ॥

અસૂયાવિષ્ટે મનસિ યદિ સંપત્ પ્રવર્તતે ।
તુષાગ્નિં વાયુસમ્યોગમ્ ઇવ જાનીહિ સુવ્રત ॥

અસૂયૈકપદં મૃત્યુર્ અતિવાદઃ શ્રિયો વધઃ ।
અશુશ્રૂષા ત્વરા શ્લાઘા વિદ્યાયાઃ શત્રવસ્ત્રયઃ ॥

અસેકતોઽત્યન્તનિષેકતશ્ચ શાખાવિશોષં ફલિનો નિરૂપ્ય ।
સપ્તાહમાત્રં શૃતમેવ સર્પિર્ વિડઙ્ગદુગ્ધામ્બુ નિષેચનીયમ્ ॥

અસેવકે ચાનુરક્તિર્ દાનં સપ્રિયભાષણમ્ ।
અનુરક્તસ્ય ચિહ્નાનિ દોષેઽપિ ગુણસંગ્રહઃ ॥

અસેવિતેશ્વરદ્વારમ્ અદૃષ્ટવિરહવ્યથમ્ ।
અનુક્તક્લીબવચનં ધન્યં કસ્યાપિ જીવિતમ્ ॥

અસોઢા તત્કાલોલ્લસદસહભાવસ્ય તપસઃ કથાનાં વિશ્રમ્ભેષ્વથ ચ રસિકઃ શૈલદુહિતુઃ ।
પ્રમોદં વો દિશ્યાત્ કપટબટુવેષાપનયને ત્વરાશથિલ્યાભ્યાં યુગપદભિયુક્તઃ સ્મરહરઃ ॥

અસૌ ગતઃ સૌગત એવ યસ્માત્ કુર્યાન્ નિરાલમ્બનતાં મમૈવ ।
સખિ પ્રિયસ્તે ક્ષણિકઃ કિમન્યન્ નિરાત્મકઃ શૂન્યતમઃ સ વન્દ્યઃ ॥

અસૌ ગિરેઃ શીતલકન્દરસ્થઃ પારાવતો મન્મથચાટુદક્ષઃ ।
ધર્માલસાઙ્ગીં મધુરાણિ કૂજન્ સંવીજતે પક્ષપુટેન કાન્તામ્ ॥

અસૌજન્યઞ્ચેતોભવસમુચિતં ભાવયતિ તદ્ વૃથા સંસારેઽસ્મિન્નહહ સમયં કિં ગમયસિ ।
ચિરાદ્ ભૂયો ભૂયઃ કલયસિ સખેદો ભવસુખં તતો મન્યે ત્યાગાત્ પ્રભવતિ પરા નિર્વૃતિરિતિ ॥

અસૌ નાસ્તીવેન્દુઃ ક્વચિદપિ રવિઃ પ્રોષિત ઇવ ગ્રહોડૂનાં ચક્રં નભસિ લિખિતપ્રોઞ્છિતમિવ ।
અહર્વા રાત્રિર્વા દ્વયમપિ પ્રલુપ્તપ્રવિચયં ઘનૈર્બદ્ધવ્યૂહૈઃ કિમિદમતિઘોરં વ્યવસિતમ્ ॥

અસૌ બિભ્રત્તામ્રત્વિષમુદયશૈલસ્ય શિરસિ સ્ખલન્ પ્રાલેયાંશુર્યદિ ભવતિ મત્તો હલધરઃ ।
તદાનીમેતત્ તુ પ્રતિનવતમાલદ્યુતિહરં તમોઽપિ વ્યાલોલં વિગલતિ તદીયં નિવસનમ્ ॥

અસૌભાગ્યં ધત્તે પરમસુખભોગાસ્પદમયં વિચિત્રં તદ્ગેહં ભવતિ પૃથુકાર્તસ્વરમયમ્ ।
નિવિષ્ટઃ પલ્યઙ્કે કલયતિ સ કાન્તારતરણં પ્રસાદં કોપં વા જનનિ ભવતી યત્ર તનુતે ॥

અસૌ મરુચ્ચુમ્બિતચારુકેસરઃ પ્રસન્નતારાધિપમણ્ડલાગ્રણીઃ ।
વિયુક્તરામાતુરદૃષ્ટિવીક્ષિતો વસન્તકાલો હનુમાનિવાગતઃ ॥