મહાસુભાષિતસંગ્રહ · શ્લોક 2743-2762

અયિ જલદ યદિ ન દાસ્યસિ કતિચિત્ ત્વં ચાતકાય જલકણિકાઃ ।
તદયમચિરેણ ભવિતા સલિલાઞ્જલિદાનયોગ્યસ્તે ॥

અયિ ત્યક્તાસિ કસ્તૂરિ પામરૈઃ પઙ્કશઙ્કયા ।
અલં ખેદેન ભૂપાલાઃ કિં ન સન્તિ મહીતલે ॥

અયિ દયિતે તવ વદનં પાયં પાયં મનોભવો ગર્જન્ ।
સ્મિતમવલમ્બ્ય તમિસ્રાસ્વ્ અપિ હતકાન્ હન્ત નો હન્તિ ॥

અયિ દલદરવિન્દ સ્યન્દમાનં મરન્દં તવ કિમપિ લિહન્તો મઞ્જુ ગુઞ્જન્તુ ભૃઙ્ગાઃ ।
દિશિ દિશિ નિરપેક્ષસ્તાવકીનં વિવૃણ્વન્ પરિમલમયમન્યો બાન્ધવો ગન્ધવાહઃ ॥

અયિ દીનદયાર્દ્રનાથ હે મથુરાનાથ કદાવલોક્યસે ।
હૃદયં ત્વદલોકકાતરં દયિત ભ્રામ્યતિ કિં કરોમ્યહમ્ ॥

અયિ દુર્જનગર્જિતેન કિં સરલે નમ્રમુખી વિષીદસિ ત્વમ્ ।
પરિપન્થિનિ દેવકીસુતે પરિવાદોઽપિ તપોભિરુન્નતૈઃ ॥

અયિ દુષ્કૃતકેન કેન વત્સે હલિકદ્વારિ લવઙ્ગિ પુષ્પિતાસિ ।
સ્તબકાસ્તવ પાંસુભિઃ પરીતાઃ પરિતઃ પ્રાઙ્ગણસીમ્નિ યલ્ લુઠન્તિ ॥

અયિ દૂતિ સખી ત્વમેવ મે મદનો હન્તિ શિતૈઃ શિલીમુખૈઃ ।
દયિતં તમુપાનયાશુ તત્ સુશકો જીવિતનિર્ગમોઽન્યથા ॥

અયિ નન્દતનૂજ કિંકરં પતિતં માં વિષમે ભવામ્બુધૌ ।
કૃપયા તવ પાદપઙ્કજ- સ્થિતધૂલીસદૃશં વિભાવય ॥

અયિ પતઙ્ગિ લવઙ્ગલતાવને પિબ મધૂનિ વિધૂય મધુવ્રતાન્ ।
ઇહ વને ચ વનેચરસંકુલે ન ચ સતામસાતાં ચ નિરૂપણમ્ ॥

અયિ પરારિ પરુન્મલયાનિલા વવુરમી જગુરેવ ચ કોકિલાઃ ।
કલમલોત્કલિતં તુ ન મે મનઃ સખિ બભૂવ વૃથૈવ યથૈષમઃ ॥

અયિ પિબત ચકોરાઃ કૃત્સ્નમુન્નામિકણ્ઠ- ક્રમસરલિતચઞ્ચચ્ચઞ્ચવશ્ચન્દ્રિકામ્ભઃ ।
વિરહવિધુરિતાનાં જીવિતત્રાણહેતોર્ ભવતિ હરિણલક્ષ્મા યે ન તેજોદરિદ્રઃ ॥

અયિ બત ગુરુ ગર્વં મા સ્મ કસ્તૂરિ યાસીર્ અખિલપરિમલાનાં મૌલિના સૌરભેણ ।
ગિરિગહનગુહાયાં લીનમત્યન્તદીનં સ્વજનકમમુનૈવ પ્રાણહીનં કરોષિ ॥

અયિ મકરન્દસ્યન્દિનિ પદ્મિનિ મન્યે તવૈવ સુભગત્વમ્ ।
પુષ્પવતીમપિ ભવતીં ત્યજતિ ન વૃદ્ધઃ શુચિર્હંસઃ ॥

અયિ મદન ન દગ્ધસ્ત્વં કિમીશેન કોપાત્ કિમુત રતિવિયોગે નાન્વભૂર્મૂર્ખ દુઃખમ્ ।
અવિદિતપરપીડો યેન મામુત્પલાક્ષી- રહિતમહિતપાત્રૈઃ પત્રિવર્ષૈર્દુનોષિ ॥

અયિ મન્મથચૂતમઞ્જરિ શ્રવણાયતલોચને પ્રિયે ।
અપહૃત્ય મનઃ ક્વ યાસિ મે કિમરાજકમત્ર વર્તતે ॥

અયિ મમૈષ ચકોરશિશુર્મુનેર્ વ્રજતિ સિન્ધુપિબસ્ય ન શિષ્યતામ્ ।
અશિતુમબ્ધિમધીતવતોઽસ્ય ચ શશિકરાઃ પિબતઃ કતિ શીકરાઃ ॥

અયિ મલયજ મહિમાયં કસ્ય ગિરામસ્તુ વિષયસ્તે ।
ઉદ્ગિરતો યદ્ગરલં ફણિનઃ પુષ્ણાસિ પરિમલોદ્ગારૈઃ ॥

અયિ માલતિ સૌરભસારવિનિર્- જિતસંવિકસત્કમલાનિલયે ।
મધુપાનવિધૌ મધુપસ્ય પુનર્ ભુવને ભવતીમહમાકલયે ॥

અયિ મૃગાક્ષિ તવાધરપલ્લવે દયિતદન્તપદં ન ભવત્યદઃ ।
ભુવનમોહનમન્ત્રપદાઙ્કિતં કિમુત યન્ત્રમિદં સ્મરયોગિનઃ ॥