મહાસુભાષિતસંગ્રહ · શ્લોક 1643-1662

અન્તર્મલીમસે વક્રે ચલે કર્ણાન્તસર્પિણિ તસ્યા નેત્રયુગે દૃષ્ટે દુર્જને ચ કુતઃ સુખમ્ ॥

અન્તર્મારરસાર્દ્રા ગુરુગુણબદ્ધાનુકૂલતાં ધત્તે ।
નિષ્ઠુરબાહ્યાકારા દૃતિરિવ પતિસંનિધૌ નવ્યા ॥

અન્તર્મોહનમૌલિઘૂર્ણનચલન્મન્દારવિભ્રંશનઃ સ્તમ્ભાકર્ષણદૃપ્તિહર્ષણમહામન્ત્રઃ કુરઙ્ગીદૃશામ્ ।
દૃપ્યદ્દાનવદૂયમાનદિવિષદ્દુર્વારદુઃખાપદાં ભ્રંશઃ કંસરિપોર્વિલોપયતુ વોઽશ્રેયાંસિ વંશીરવઃ ॥

અન્તર્યે સતતં લુથન્ત્યગણિતાસ્તાનેવ પાથોધરૈર્ આત્તાનાપતતસ્તરઙ્ગવલયૈરાલિઙ્ગ્ય ગૃહ્ણન્નસૌ ।
વ્યક્તં મૌક્તિકરત્નતાં જલકણાન્સંપ્રાપયત્યમ્બુધિઃ પ્રાયોઽન્યેન કૃતાદરો લઘુરપિ પ્રાપ્તોઽર્ચ્યતે સ્વામિભિઃ ॥

અન્તર્લીનભુજંગમં ગૃહમિવાન્તઃસ્થોગ્રસિંહં વનં ગ્રાહાકીર્ણમિવાભિરામકમલચ્છાયાસનાથં સરઃ ।
કાલેનાર્યજનાપવાદપિશુનૈઃ ક્ષુદ્રૈરનાર્યૈઃ શ્રિતં દુઃખેન પ્રવિગાહ્યતે સચકિતં રાજ્ઞાં મનઃ સામયમ્ ॥

અન્તર્લીનસ્ય દુઃખાગ્નેર્ અદ્યોદ્દામં જ્વલિષ્યતઃ ।
ઉત્પીડ ઇવ ધૂમસ્ય મોહઃ પ્રાગાવૃણોતિ મામ્ ॥

અન્તર્વસતિ માર્જારી શુની વા રાજવેશ્મનિ ।
બહિર્બદ્ધોઽપિ માતઙ્ગસ્ તતઃ કિં લઘુતાં ગતઃ ॥

અન્તર્વહસિ કષાયં બાહ્યાકારેણ મધુરતાં યાસિ ।
સહકાર માયિવિટપિન્ યુક્તં લોકૈર્બહિર્નીતઃ ॥

અન્તર્બહિસ્ત્રિજગતીરસભાવવિદ્વાન્ યો નર્તયત્યખિલદેહભૃતાં કુલાનિ ।
ક્ષેમં દદાતુ ભગવાન્ પરમાદિદેવઃ શૃઙ્ગારનાટકમહાકવિરાત્મજન્મા ॥

અન્તર્વાણિં મન્યમાનઃ ખલોઽયં પૌરોભાગ્યં સૂક્તિમુક્તાસુ ધત્તે ।
સર્વાનન્દિન્યઙ્ગકે કામિનીનામ્ ઈર્મ માર્ગત્યેષ વૈ બમ્ભરાલિઃ ॥

અન્તર્વિશતિ માર્જારી શુની વા રાજવેશ્મનિ ।
બહિઃસ્થસ્ય ગજેન્દ્રસ્ય કિમર્થઃ પરિહીયતે ॥

અન્તર્વિષમયા હ્યેતા બહિશ્ચૈવ મનોરમાઃ ।
ગુઞ્જાફલસમાકારા યોષિતઃ કેન નિર્મિતાઃ ॥

અન્તર્વિષ્ણોસ્ત્રિલોકી નિવસતિ ફણિનામીશ્વરે સોઽપિ શેતે સિન્ધોઃ સોઽપ્યેકદેશે તમપિ ચુલુકયાં કુમ્ભયોનિશ્ચકાર ।
ધત્તે ખદ્યોતલીલામયમપિ નભસિ શ્રીનૃસિંહક્ષિતીન્દ્ર ત્વત્કીર્તેઃ કર્ણનીલોત્પલમિદમપિ ચ પ્રેક્ષણીયં વિભાતિ ॥

અન્તર્હિતે શશિનિ સૈવ કુમુદ્વતી મે દૃષ્ટિં ન નન્દયતિ સંસ્મરણીયશોભા ।
ઇષ્ટપ્રવાસજનિતાન્યબલાજનેન દુઃખાનિ નૂનમતિમાત્રદુરુદ્વહાનિ ॥

અન્તશ્છિદ્રાણિ ભૂયંસિ કણ્ટકા બહવો બહિઃ ।
કથં કમલનાલસ્ય મા ભૂવન્ ભઙ્ગુરા ગુણાઃ ॥

અન્તશ્છિદ્રૈરિયમધિગતા દુસ્ત્યજા દુષ્ટવંશૈર્ અત્યાસક્તિર્નિજકુલશુભોદર્કલાભાય ન સ્યાત્ ।
કિં તુ ગ્રીષ્મશ્વસનજનિતાન્યોન્યસંઘર્ષવહ્નિ- જ્વાલામાલાજટિલવપુષામાત્મનાં નાશનાય ॥

અન્તસ્તવ સ જ્વલનો ભીમા મકરાશ્ચ સર્વતો વિકટાઃ ।
અથ બત વિષમયમઙ્ગમ્ તદિતિ નિષેવ્યઃ કથં ભવેર્જલધે ॥

અન્તસ્તારં તરલિતતલાઃ સ્તોકમુત્પીડભાજઃ પક્ષ્માગ્રેષુ ગ્રથિતપૃષતઃ કીર્ણધારાઃ ક્રમેણ ।
ચિત્તાતઙ્કં નિજગરિમતઃ સમ્યગાસૂત્રયન્તો નિર્યાન્ત્યસ્યાઃ કુવલયદૃશો બાષ્પવારાં પ્રવાહાઃ ॥

અન્તસ્તિમિરનાશાય શાબ્દબોધો નિરર્થકઃ ।
ન નશ્યતિ તમો નામ કૃતયા દીપવાર્તયા ॥

અન્તસ્તૃષ્ણોપતપ્તાનાં દાવદાહમયં જગત્ ।
ભવત્યખિલજન્તૂનાં યદન્તસ્તદ્બહિઃ સ્થિતમ્ ॥