મહાસુભાષિતસંગ્રહ · શ્લોક 1461-1480

અનુદિનમનુકૂલમાચરન્તં વિહિતમતિઃ પ્રતિકૂલમાચરેત્ કઃ ।
શમિતગરલજાતકણ્ઠદાહં શિતિકણ્ઠઃ શશિનં શિરહ્સુ ધત્તે ॥

અનુદુનમનુરક્તઃ પદ્મિનીચક્રવાલે નવપરિમલમાદ્યચ્ચઞ્ચરીકાનુકર્ષી ।
કલિતમધુરપદ્મઃ કોઽપિ ગમ્ભીરવેદી જયતિ મિહિરકન્યાકૂલવન્યાકરીન્દ્રઃ ॥

અનુદિનમભ્યાસદૃઢૈઃ સોઢું દીર્ઘોઽપિ શક્યતે વિરહઃ ।
પ્રત્યાસન્નસમાગ મ- મુહૂર્તવિઘ્નોઽપિ દુર્વિષઃ ॥

અનુદેહમાગતવતઃ પ્રતિમાં પરિણાયકસ્ય ગુરુમુદ્વહતા ।
મુકુરેણ વેપથુભૃતોઽતિભરાત્ કથમપ્યપાતિ ન વધૂકરતઃ ॥

અનુદ્ઘુષ્ટઃ શબ્દૈરથ ચ ઘટનાતઃ સ્ફુટરસઃ પદાનામર્થાત્મા રમયતિ ન તૂત્તાનિતરસઃ ।
યથા દૃશ્યઃ કિંચિત્પવનચલચીનાંશુકતયા સ્તનાભોગઃ સ્ત્રીણાં હરતિ ન તથોન્મુદ્રિતતનુઃ ॥

અનુનયગુરોર્ગોષ્ઠીબન્ધો મુખાસવસંપદાં શપથવિવરં વિસ્રબ્ધાનાં ધિયાં પ્રથમાતિથિઃ ।
અવિનયવચોવાદસ્થાનં પુરંધ્રિષુ પપ્રથે મદવિલસિતસ્યૈકાચાર્યશ્ચિરં રતિવિભ્રમઃ ॥

અનુનયતિ પતિં ન લજ્જમાના કથયતિ નાપિ સખીજનાય કિંચિત્ ।
પ્રસરતિ મલયાનિલે નવોઢા વહતિ પરંતુ ચિરાય શૂન્યમન્તઃ ॥

અનુનયમગૃહીત્વા વ્યાજસુપ્તા પરાચી રુતમથ કૃકવાકોસ્તારમાકર્ણ્ય કલ્યે ।
કથમપિ પરિવૃત્તા નિદ્રયાન્ધા કિલ સ્ત્રી મુકુલિતનયનૈવાશ્લિષ્યતિ પ્રાણનાથમ્ ॥

અનુનેતું માનિન્યા દયિતશ્ચરણે સરાગચરણાયાઃ ।
યાવત્ પતિતઃ સ તયા તત્ક્ષણમવધીરિતઃ કસ્માત્ ॥

અનુપાયેન કર્માણિ વિપરીતાનિ યાનિ ચ ક્રિયમાણાનિ દુષ્યન્તિ હવીંષ્યપ્રયતેષ્વિવ ॥

અનુપાલયતામુદેષ્યતીં પ્રભુશક્તિં દ્વિષતામનીહયા ।
અપયાન્ત્યચિરાન્મહીભુજાં જનનિર્વાદભયાદિવ શ્રિયઃ ॥

અનુપોષ્ય ત્રિરાત્રાણિ તિર્થાન્યનભિગમ્ય ચ ।
અદત્ત્વા કાઞ્ચનં ગાશ્ચ દરિદ્રો નામ જાયતે ॥

અનુપ્રાસિનિ સન્દર્ભે ગોનન્દનસમઃ કુતઃ ।
યથાર્થનામતૈવાસ્ય યદ્વા વદતિ ચારુતામ્ ॥

અનુબન્ધં ક્ષયં હિંસામ્ અનપેક્ષ્ય ચ પૌરુષમ્ ।
મોહાદારભ્યતે કર્મ યત્તત્તામસમુચ્યતે ॥

અનુબન્ધં ચ સંપ્રેક્ષ્ય વિપાકાંશ્ચૈવ કર્મણામ્ ।
ઉત્થાનમાત્મનશ્ચૈવ ધીરઃ કુર્વીત વા ન વા ॥

અનુબન્ધાનવેક્ષેત સાનુબન્ધેષુ કર્મસુ ।
સંપ્રધાર્ય ચ કુર્વીત ન વેગેન સમાચરેત્ ॥

અનુભવં વદનેન્દુરુપાગમન્ નિયતમેષ યદસ્ય મહાત્મનઃ ।
ક્ષુભિતમુત્કલિકાતરલં મનઃ પય ઇવ સ્તિમિતસ્ય મહોદધેઃ ॥

અનુભવત દદત વિત્તં માન્યાન્ માનયત સજ્જનાન્ ભજત ।
અતિપરુષપવનવિલુલિત- દીપશિખાચઞ્ચલા લક્ષ્મીઃ ॥

અનુભવત યુવત્યો ભાગ્યવત્યો નિતાન્તં કુસુમવલયવેલાસઙ્ગખેલાસુખાનિ ।
મમ તુ મધુકરાણાં વાટપાટચ્ચરાણાં સપદિ પતતિ ધાટી પુષ્પવાટીનિવેશે ॥

અનુભવન્નવદોલમૃતૂત્સવં પટુરપિ પ્રિયકણ્ઠજિઘૃક્ષયા ।
અન્યદાસનરજ્જુપરિગ્રહે ભુજલતાં જલતામબલાજનઃ ॥