મહાસુભાષિતસંગ્રહ · શ્લોક 1441-1460

અનુગ્રહાદેવ દિવૌકસાં નરો નિરસ્ય માનુષ્યકમેતિ દિવ્યતામ્ ।
અયોવિકારે સ્વરિતત્વમિષ્યતે કુતોઽયસાં સિદ્ધરસસ્પૃશામપિ ॥

અનુચરતિ શશાઙ્કં રાહુદોષેઽપિ તારા પતતિ ન વનવૃક્ષે યાતિ ભૂમિં લતા ચ ।
ત્ય્જતિ ન ચ કરેણુઃ પઙ્કલગ્નં ગજેન્દ્રં વ્રજતુ ચરતુ ધર્મં ભર્તૃનાથા હિ નાર્યઃ ॥

અનુચિતકર્મારમ્ભઃ સ્વજનવિરોધો બલીયસા સ્પર્ધા ।
પ્રમદાજનવિશ્વાસો મૃત્યોર્દ્વારાણિ ચત્વારિ ॥

અનુચિતફલાભિલાષી નિત્યં વિધિના નિવાર્યતે પુરુષઃ ।
દ્રાક્ષાવિપાકસમયે મુખપાકો ભવતિ કાકાનામ્ ॥

અનુચિતમુચિતં વા કર્મ કોઽયં વિભાગો ભગવતિ પરમાસ્તાં ભક્તિયોગો દ્રઢીયાન્ ।
કિરતિ વિષમહીન્દ્રઃ સાન્દ્રપીયૂષમિન્દુર્ દ્વયમપિ સ મહેશો નિર્વિશેષં બિભર્તિ ॥

અનુચિતમેવાચરિતં પશુપતિના યદ્વિધેઃ શિરશ્છિન્નમ્ ।
છિન્નો ન ચાસ્ય હસ્તો યેનાયં દુર્લિપિં લિખતિ ॥

અનુચિતે યદિ કર્મણિ યુજ્યતે શઠધિયા પ્રભુણા સગુણો જનઃ ।
ભવતિ નાસ્ય ગુણાપચયસ્તતઃ પદગતસ્ય કિરીટમણેરિવ ॥

અનુચ્ચનીચચલતામ્ અઙ્ગાનાં ચલપાદતામ્ ।
કટિકૂર્પરશીર્ષાંશકર્ણાનાં સમરૂપતામ્ ॥

રમ્યાં પ્રતીકવિશ્રાન્તિમ્ ઉરસશ્ચ સમુન્નતિમ્ ।
અભ્યાસાભ્યર્હિતં પ્રાહુઃ સૌષ્ઠવં નૃત્યવેદિનઃ ॥

અનુચ્છિષ્ટો દેવૈરપરિદલિતો રાહુદશનૈઃ કલઙ્કેનાસ્પૃષ્ટો ન ખલુ પરિભૂતો દિનકૃતા ।
કુહૂભિર્નો લુપ્તો ન ચ યુવતિવક્ત્રેણ વિજિતઃ કલાનાથઃ કોઽયં કનકલતિકાયામુદયતે ॥

અનુજગુરથ દિવ્યં દુન્દુભિધ્વાનમાશાઃ સુરકુસુમનિપાતૈર્વ્યોમ્નિ લક્ષ્મીર્વિતેને ।
પ્રિયમિવ કથયિષ્યન્નાલિલિઙ્ગ સ્ફુરન્તીં ભુવમનિભૃતવેલાવીચિબાહુઃ પયોધિઃ ॥

અનુજ્ઝિતસુહૃદ્ભાવઃ સુહૃદાં દુર્હૃદામપિ ।
સમ ઇત્યેવ ભાવ્યોઽપિ નમ ઇત્યભિભાષ્યતે ॥

અનુત્કીર્ણા યથા પઙ્કે પુત્રિકા વાથ દારુણિ ।
વર્ણા યથા મષીકલ્કે તથા સર્ગે સ્થિતાઃ પરે ॥

અનુત્તમાનુભાવસ્ય પરૈરપિહિતૌજસઃ ।
અકાર્યસુહૃદોઽસ્માકમ્ અપૂર્વાસ્તવ કીર્તયઃ ॥

અનુત્થાને ધ્રુવો નાશઃ પ્રાપ્તસ્યાનાગતસ્ય ચ ।
પ્રાપ્યતે ફલમુત્થાનાલ્ લભતે ચાર્થસંપદમ્ ॥

અનુ ત્વા તાત જીવન્તુ સુહૃદઃ સાધુભિઃ સહ ।
પર્જન્યમિવ ભૂતાનિ સ્વાદુદ્રુમમિવાણ્ડજાઃ ॥

અનુત્સૂત્રપદન્યાસા સદ્વૃત્તિઃ સન્નિબન્ધના ।
શબ્દવિદ્યેવ નો ભાતિ રાજનીતિરપસ્પશા ॥

અનુદિતસટાવંસૌ નાતિસ્ફુટાઃ કરજાઙ્કુરા દશનમુકુલોદ્ભેદઃ સ્તોકો મુખે મૃદુ ગર્જિતમ્ ।
મૃગપતિશિશોર્નાસ્ત્યદ્યાપિ ક્રિયા સ્વકુલોચિતા મદકૃતમહાગન્ધસ્યાન્ધ્યં વ્યપોહતિ દન્તિનામ્ ॥

અનુદિનમતિતીવ્રં રોદિષીતિ ત્વમુચ્ચૈઃ સખિ કિલ કુરુષે ત્વં વાચ્યતાં મે મુધૈવ ।
હૃદયમિદમનઙ્ગાઙ્ગારસઙ્ગાદ્વિલીય પ્રસરતિ બહિરમ્ભઃ સુસ્થિતે નૈતદશ્રુ ॥

અનુદિનમધિકં તે કમ્પતે કાયવલ્લી શિવ શિવ નયનાન્તં નાશ્રુધારા જહાતિ ।
કથય કથય કોઽયં યત્કૃતે કોમલાઙ્ગિ ત્યજતિ ન પરિણદ્ધં પાણ્ડિમાનં કપોલઃ ॥