મહાસુભાષિતસંગ્રહ · શ્લોક 0301-0320

અઙ્ગારશૂલાશ્મપલાલકેશ- વિસ્તીર્ણવિટ્ચર્મમૃતેષુ દૃષ્ટઃ ।
શ્વા મૂત્રયન્યચ્છતિ કાર્યનાશં દારિદ્ર્યમૃત્યુપ્રમુખાનનર્થાન્ ॥

અઙ્ગારસદૃશી નારી ઘૃતકુમ્ભસમઃ પુમાન્ ।
યે પ્રસક્તા વિલીનાસ્તે યે સ્થિતાસ્તે પદે સ્થિતાઃ ॥

અઙ્ગારસદૃશી યોષિત્ સર્પિઃકુમ્ભસમઃ પુમાન્ ।
તસ્યાઃ પરિસરે બ્રહ્મન્ સ્થાતવ્યં ન કદાચન ॥

અઙ્ગારહાસિષુ વિલાસગૃહોદરેષુ તલ્પેષુ તૂલપટકલ્પિતવેષ્ટનેષુ ।
ઉષ્ણેષુ ચ પ્રણયિનીકુચમણ્ડલેષુ શાન્તિં જગામ શિશિરસ્ય તુષારગર્વઃ ॥

અઙ્ગારૈઃ ખચિતેવ ભૂર્વિયદપિ જ્વાલાકરાલં કરૈસ્ તિગ્માંશોઃ કિરતીવ તીવ્રમભિતો વાયુઃ કુકૂલાનલમ્ ।
અપ્યમ્ભાંસિ નખંપચાનિ સરિતામાશા જ્વલન્તીવ ચ ગ્રીષ્મેઽસ્મિન્નવવહ્નિદીપિતમિવાશેષં જગદ્વર્તતે ॥

અઙ્ગારૈઃ શાકવૃક્ષસ્ય ચૂર્ણિતૈઃ સઘૃતૈસ્ત્ર્યહમ્ ।
દત્તૈર્નશ્યત્યતીસારસ્ત્ર્ય્ અહં પાનીયવારણાત્ ॥

અઙ્ગાસઙ્ગિમૃણાલકાણ્ડમયતે ભૃઙ્ગાવલીનાં રુચં નાસામૌક્તિકમિન્દ્રનીલસરણિં શ્વાસાનિલાદ્ ગાહતે ।
દત્તેયં હિમવાલુકાપિ કુચયોર્ધત્તે ક્ષણં દીપતાં તપ્તાયઃપતિતામ્બુવત્કરતલે ધારામ્બુ સંલીયતે ॥

અઙ્ગીકુરુ ત્વમવધીરય વા વયં તુ દાસાસ્તવેતિ વચસૈવ જયેમ લોકાન્ ।
એતાવતૈવ સુકરો નનુ વિશ્વમાત- રુદ્દણ્ડદણ્ડધરકિંકરમૌલિભઙ્ગઃ ॥

અઙ્ગીકુર્વન્તિ ભઙ્ગીમખિલગિરિગણાસ્તપ્તજામ્બૂનદીયાં દૂરીકુર્વન્તિ પૂરીકૃતકનકગિરિસ્ફારગવં ચ યસ્યાઃ ।
ઉન્મત્તધ્વાન્તધારાસુરવરપટલીદાહસઞ્જાતકીર્તિઃ સેયં પ્રાચી પ્રદીપ્તિર્દલયતુ દુરિતં સર્વદા સર્વદા મે ॥

અઙ્ગીકુર્વન્નમૃતરુચિરામુત્પતિષ્ણોસ્સલીલં છાયામન્તસ્તવ મણિમયો માલ્યવાનેષ શૈલઃ ।
શોભાં વક્ષ્યત્યધિકલલિતાં શોભમાનામતીન્દોર્ દેવસ્યાદેરુપજનયતો માનસાદિન્દુબિમ્બમ્ ॥

અઙ્ગીકૃતતિતિક્ષઃ સેડ્ ગુણી નિષ્ઠાપરો યથા ।
મૃષિસ્તથા વિજયતે શ્રીરામો રાજસત્તમઃ ॥

અઙ્ગીકૃત્તાઃ ક્ષતિમિમામપિ યે વિષહ્ય ગોપ્તું ગુણાન્ કિમિતિ વાઞ્છસિ તાન્મુધૈવ ।
મુક્તામણેર્વિમલરૂપતયા નિતાન્તમ્ એતે તવ સ્વયમપિ પ્રકટીભવન્તિ ॥

અઙ્ગુલિભઙ્ગવિકલ્પન- વિવિધવિવાદપ્રવૃત્તપાણ્ડિત્યઃ ।
જપચપલોષ્ઠઃ સજને ધ્યાનપરો નગરરથ્યાસુ ॥

અઙ્ગુલીકિસલયાગ્રતર્જનં ભ્રૂવિભઙ્ગકુટિલં ચ વીક્ષિતમ્ ।
મેખલાભિરસકૃચ્ચ બન્ધનં વઞ્ચયન્ પ્રણયિનીરવાપ સઃ ॥

અઙ્ગુલીભિઃ કુરઙ્ગાક્ષ્યાઃ શોભતે મુદ્રિકાવલિઃ ।
પ્રોતેવ બાણૈઃ પઞ્ચેષોઃ સૂક્ષ્મા લક્ષ્યપરમ્પરા ॥

અઙ્ગુલીભિરિવ કેશસંચયં સંનિગૃહ્ય તિમિરં મરીચિભિઃ ।
કુડ્મલીકૃતસરોજલોચનં ચુમ્બતીવ રજનીમુખં શશી ॥

અઙ્ગુલ્યઃ પઞ્ચમે માસે દૃષ્ટિકુક્ષૌ ચ ષષ્ઠમે ।
સંચારઃ સપ્તમે માસે અષ્ટમે નયનેષુ ચ ॥

અઙ્ગુલ્યઃ પલ્લવાન્યાસન્ કુસુમાનિ નખાર્ચિષઃ ।
બાહૂ લતે વસન્તશ્રીસ્ ત્વં નઃ પ્રત્યક્ષચારિણી ॥

અઙ્ગુલ્યગ્રનખેન બાષ્યસલિલં વિક્ષિપ્ય વિક્ષિપ્ય કિં તૂષ્ણીં રોદિષિ કોપને બહુતરં ફૂત્કૃત્ય રોદિષ્યસિ ।
યસ્યાસ્તે પિશુનોપદેશવચનૈર્માનેઽતિભૂમિં ગતે નિર્વિણ્ણોઽનુનયં પ્રતિ પ્રિયતમો મધ્યસ્થતામેષ્યતિ ॥

અઙ્ગુલ્યગ્રનિરોધતસ્તનુતરાં ધારામિયં તન્વતી કર્કયા ન પરં પયો નિપુણિકા દાતું પ્રપાપાલિકા ।
વિશ્લિષ્ટાઙ્ગુલિના કરેણ દશનાપાડં શનૈઃ પાન્થ હે નિશ્પન્દોર્ધ્વવિલોચનસ્ ત્વમપિ હા જાનાસિ પાતું પયઃ ॥