મહાસુભાષિતસંગ્રહ · શ્લોક 0201-0220

અગ્નિર્ગુરુર્દ્વિજાતીનાં વર્ણાનાં પાર્થિવો ગુરુઃ ।
કુલસ્ત્રીણાં ગુરુર્ભર્તા સર્વસ્યાભ્યાગતો ગુરુઃ ॥

અગ્નિર્દહતિ તાપેન સૂર્યો દહતિ રશ્મિભિઃ ।
રાજા દહતિ દણ્ડેન તપસા બ્રાહ્મણો દહેત્ ॥

અગ્નિર્દેવો દ્વિજાતીનાં મુનીનાં હૃદિ દૈવતમ્ ।
પ્રતિમાસ્વલ્પબુદ્ધીનાં સર્વત્ર સમદર્શિનઃ ॥

અગ્નિર્હિ દેવતાઃ સર્વાઃ સર્વણં ચ તદાત્મકમ્ ।
તસ્માત્ સુવર્ણં દદતા દત્તાઃ સર્વાઃ સ્મ દેવતાઃ ॥

અગ્નિષ્ટોમાદિભિર્યજ્ઞૈર્ વિવિધૈરાપ્તદક્ષિણૈઃ ।
ન તત્ ફલમવાપ્નોતિ તીર્થાર્થે ગમનેન યત્ ॥

અગ્નિશ્તેજો મહલ્લોકે ગૂઢસ્તિષ્ઠતિ દારુષુ ।
ન ચોપયુઙ્ક્તે તદ્દારુ યાવન્નો દીપ્યતે પરૈઃ ॥

સ એવ ખલુ દારુભ્યો યદા નિર્મથ્ય દીપ્યતે ।
તદા તચ્ચ વનં ચાન્યન્ નિર્દહત્યાશુ તેજસા ॥

એવમેવ કુલે જાતાઃ પાવકોપમતેજસઃ ।
ક્ષમાવન્તો નિરાકારાઃ કાષ્ઠેઽગ્નિરિવ શેરતે ॥

અગ્નિહોત્રં ગૃહં ક્ષેત્રં ગર્ભિર્ણીં વૃદ્ધબાલકૌ ।
રિક્તહસ્તેન નોપેયાદ્ રાજાનં દેવતાં ગુરુમ્ ॥

અગ્નિહોત્રં ત્રયો વેદાસ્ ત્રિદણ્ડં ભસ્મગુણ્ઠનમ્ ।
બુદ્ધિપૌરુષહીનાનાં જીવિકેતિ બૃહસ્પતિઃ ॥

અગ્નિહોત્રફલા વેદાઃ શીલવૃત્તફલં શ્રુતમ્ ।
રતિપુત્રફલા દારા દત્તભુક્તફલં ધનમ્ ॥

અગ્નિહોત્રમધીતં વા દાનાદ્યાશ્ચાખિલાઃ ક્રિયાઃ ।
ભજન્તે તસ્ય વૈફલ્યં યસ્ય વાક્યમકારણમ્ ॥

અગ્નિહોત્રેષુ વિપ્રાણાં હૃદિ દેવો મનીષિણામ્ ।
પ્રતિમાસ્વલ્પબુદ્ધીનાં સર્વત્ર વિદિતાત્મનામ્ ॥

અગ્નેર્યથા દારુવિયોગયોગયોર્ અદૃષ્ટતોઽન્યત્ર નિમિત્તમસ્તિ ।
એવં હિ જન્તોરપિ દુર્વિભાવ્યઃ શરીરસંયોગવિયોગહેતુઃ ॥

અગ્નૌ ક્રિયાવતાં દેવો દિવિ દેવો મનીષિણામ્ ।
પ્રતિમાસ્વલ્પબુદ્ધીનાં યોગિનાં હૃદયે હરિઃ ॥

અગ્નૌ દગ્ધં જલે મગ્નં હૃતં તસ્કરપાર્થિવૈઃ ।
તત્સર્વં દાનમિત્યાહુર્ યદિ ક્લૈબ્યં ન ભાષતે ॥

અગ્નૌ પ્રાપ્તં પ્રધૂયેત યથા તૂલં દ્વિજોત્તમ ।
તથા ગઙ્ગાવગાઢસ્ય સર્વં પાપં પ્રધૂયતે ॥

અગ્નૌ પ્રાસ્તં તુ પુરુષં કર્માન્વેતિ સ્વયંકૃતમ્ ।
તસ્માત્તુ પુરુષો યત્નાદ્ ધર્મં સંચિનુયાચ્છનૈઃ ॥

અગ્નૌ પ્રાસ્તાહુતિઃ સમ્યગ્ આદિત્યમુપતિષ્ઠતે ।
આદિત્યાજ્જાયતે વૃષ્ટિર્ વૃષ્ર્̥એરન્નં તતઃ પ્રજાઃ ॥

અગ્ન્યાકારં કલયસિ પુરશ્ચક્રવાકીવ ચન્દ્રં બદ્ધોત્કમ્પં શિશિરમરુતા દહ્યતે પદ્મિનીવ ।
પ્રાણાન્ ધત્સે કથમપિ બલાદ્ગચ્છતઃ શલ્યતુલ્યાંસ્ તત્ કેનાસૌ સુતનુ જનિતો મામ્મથસ્તે વિકારઃ ॥