મહાસંનિપાતરત્નકેતુધારણીસૂત્ર · અધ્યાય 4

યાવત્ ષટ્સુ કામાવચરેષુ દેવેષુ તતઃ પદ્માદિમા ગાથા નિશ્ચેરુઃ ।
યૂયં સમગ્રા રતિમદ્ય ભુંજથ પ્રમત્તચિત્તા મદતૃષ્ણ[સં]રતાઃ ।
સદા વિમૂઢા રતિપાનમત્તા ન પૂજયધ્વં સુગતં પ્રમાદાત્ ॥ ર્ક્પ્_3.64(="63") ॥
કામાનનિત્યો દકચન્દ્રસન્નિભઃ સંસારપાશો ઽતિદૃઢઃ પ્રજાયાઃ ।
અનિઃસૃતાનાં રતિષુ પ્રમાદિનાં ન નિર્વૃતો વા તુ પુનર્ભવિષ્યતિ ॥ ર્ક્પ્_3.65(="64") ॥
સદા પ્રમત્તા ન શમાય યુક્તા ન પશ્યત પ્રાક્સુકૃતં શુભાશુભમ્ ।
જરા-રુજા-મૃત્યુભયૈઃ પરીતા અપાયભૂમિપ્રસૃતાશ્ચ યૂયમ ॥ ર્ક્પ્_3.66(="65") ॥
દાનં દમં સંયમમપ્રમાદં નિષેવત પ્રાક્સુકૃતં ચ રક્ષત ।
ઉત્સૃજ્ય કામાનશૂચિનનન્તા- નુપસંક્રમધ્વં સુગતં શરણ્યમ્ ॥ ર્ક્પ્_3.67(="66") ॥
ગત્વા ચ તસ્માદ્ વચનં શૃણુધ્વં સુભાષિતં તદ્ધિ મહાર્થિકં વચઃ ।
પ્રજ્ઞા-વિમુક્તિઃ પ્રશમાય હેતુઃ સદ્ધર્મયુક્તં શ્રવણં મહાર્થમ્ ॥ ર્ક્પ્_3.68(="67") ॥
યાવત્ ષોડશસુ દેવનિકાયેષુ તસ્ય પદ્મસ્ય પત્રેભ્યઃ ઇમા એવંરૂપા ગાથા નિશ્ચેરુઃ ।
ધર્મં પ્રયત્નેન વિભાવયધ્વં સમાહિત-ધ્યાનરતા અનઙ્ગનાઃ ।
અભ્રાન્તચિત્તાશ્ચ વિમોક્ષકાઙ્ક્ષિણો દ્વેષપ્રહાણાય મતિં કુરુધ્વમ્ ॥ ર્ક્પ્_3.69(="68") ॥
ત્રયોદશાકાર-નિમિત્ત-દીપિકાં વિભાવયધ્વં પરમાં હિ ક્ષાન્તિમ્ ।
અથૈવ ચાપ્યત્ર વિમોક્ષમાશુ સંપ્રાપ્સ્યથ વ્યાધિજરાવિયુક્તમ્ ॥ ર્ક્પ્_3.70(="69") ॥
શાશ્વત યે રૂપવિકલ્પસંજ્ઞકે નિત્યં ધ્રુવાત્મસ્થિરભાવદૃષ્ટયઃ ।
તેષાં ચ જન્મ[જરયોર]હાનિ- રપાયભૂમિપ્રવણા હિ તે વૈ ॥ ર્ક્પ્_3.71(="70") ॥
ત્રૈધાતુકં વીક્ષ્ય સદા નિરાત્મ- મદ્રવ્યમસ્વંવશકં નિરીહમ્ ।
ક્ષાન્તિં વિભાવેન્તિ ય આનુલોમિકીં ભવન્તિ તે સર્વિ ગતિપ્રમુક્તાઃ ॥ ર્ક્પ્_3.72(="71") ॥
તેષાં ન મૃત્યુર્ન જરા ન રોગો ન દુર્ગતિર્નાપ્રિયસંપ્રયોગઃ ।
આકાશતુલ્યાનિહ સર્વધર્માન્ યે ભાવયન્તે વ્યયભાવયુક્તાન્ ॥ ર્ક્પ્_3.73(="72") ॥
અત્યન્તશુદ્ધો હિ વરઃ સ માર્ગો યેષામસઙ્ગં મન-ઇન્દ્રિયેષુ ।
મારાન્ વિધુન્વન્તિ ચતુષ્પ્રકારાન્ યથાહ્યયં સંપ્રતિ શાક્યસિંહઃ ॥ ર્ક્પ્_3.74(="73") ॥
એકં નયં યે તુ વિભાવયન્તિ નિષ્કિઞ્ચનં સર્વનિમિત્તવર્જિતમ્ ।
દ્વયપ્રહાણાય વિનીતચેષ્ટા તેષામયં માર્ગવરઃ પ્રણીતઃ ॥ ર્ક્પ્_3.75(="74") ॥
વિભાવ્ય શૂન્યાનિહ સર્વધર્માન્ અસ્વામિકાનકારકજાતિવૃત્તાન્ ।
સ્પૃશન્તિ બોધિં ગગનસ્વભાવાં નિરુત્તમાં પ્રાર્થનયા વિવર્જિતામ્ ॥ ર્ક્પ્_3.76(="75") ॥
એભિરેવંરૂપૈરર્થપદધર્મશબ્દૈર્નિશ્ચરદ્ભિર્ય ઇહ લોકધાતૌ મનુષ્યામનુષ્યાસ્તે સમાગમ્ય વીથીમધ્યે સમન્તાસ્તસ્ય પદ્મસ્ય નિષેદુઃ । યાવદપ્રમેયાસંખ્યેયા અકનિષ્ઠા દેવા અકનિષ્ઠાભવનાદવતીર્ય તે પદ્મસ્ય સમન્તતો ન્યષીદન્ ધર્મશ્રવણાય । અશ્રૌષીન્મારઃ પાપીમાનેતાન્ શ્લોકાન્ । સમન્તતશ્ચ વ્યવલોક્ય અદ્રાક્ષીત્ રાજગૃહે મહાનગરે વીથિમધ્યે પદ્મમ્ । તતશ્ચેમે શ્લોકાઃ નિશ્ચેરુઃ । તદા પદ્મં પરિચાર્ય અપ્રમેયાસંખ્યેયાનિ મનુષ્યકોટીનયુતશતસહસ્રાણિ સન્નિષણ્ણાનિ ધર્મશ્રવણાય ।
અથ ખલુ મારઃ પાપીમાન્ ઊર્દ્ધ્વં વ્યવલોકિતવાન્ । અદ્રાક્ષીત્ ષટ્સુ કામાવચરેષુ દેવેષુ સર્વત્ર દેવભવને તત્પદ્મમ્ । તદેવ ચાનુપરિવાર્ય અપ્રમેયાસંખ્યેયાનિ દેવકોટીનયુતશતસહસ્રાણિ [સન્નિષણ્ણાનિ] ધર્મશ્રવણાય ।
અથ ભૂયસ્યા માત્રયા મારઃ પાપીમાન્ દુઃખિતો દુર્મના વિપ્રતિસારી સંહૃષ્ટરોમકૂપઃ પ્રખિન્નગાત્રઃ સંપ્રકમ્પિતશરીરો ગગને પ્રધાવન્ મહતા સ્વરેણ પરાન્ મારાન્ પ્રક્રોશન્નેવમાહ ।
શૃણુ ગિરિ મમ ઇમા સમવહિતમના ન મે વશો સ્વવિષયે ન ચ બલમિહ મે ।
ઇદમિહ મુનિબલમતિગુણવિશદં પ્રસરતિ જગતિ સ્થિરજનકરણમ્ ॥ ર્ક્પ્_3.77(="76") ॥
કમલમિહોદયતિ નરમરુ લ્હાદયિતુમુપગત નિખિઉલતો સુજનનિયતા ।
પરિતૃષિત સુગતસુવચનનિરતા વ્રજતિ હિ શમથપથમતિગુણપરમા ॥ ર્ક્પ્_3.78(="77") ॥
માયેયં શ્રમણ પ્રવર્તત ઇહ ત્રૈલોક્યસંમોહને
સર્વે ઽનન્યમના નરામરગણાઃ પદ્મં વિતત્ય સ્થિતાઃ ।
ક્ષિપ્રં મુઞ્ચત શૈલવૃષ્ટિમધુના ભીષ્મસ્વરં રાવિણો
ગચ્છેન્નાશમયં યથાદ્ય નિહતો મારો ઽગ્રસિન્યાયુધૈઃ ॥ ર્ક્પ્_3.79(="78") ॥
અથાપરો મારઃ પાપીમન્તમેવમાહ ।
શૃણ્વસ્માકમિદં વચો હિતકરં વિજ્ઞાતધર્મો ઽસિ કિં
યત્ પશ્યન્નિહ મરસૈન્યવિલયં નાયાસિ શાન્તિ તતઃ ।
ભ્રાન્તાઃ સ્મ અસમીક્ષ્ય સૌગતમિદં તેજોવપુઃ શ્રીઘનં
રૂપં નાન્યદિહોત્તમં સુશરણં બુદ્ધાદૃતે નાયકમ્ ॥ ર્ક્પ્_3.80(="79") ॥
અથાપરો મારઃ પ્રરુદન્ પરમક્રોધાવિષ્ટવચનો મારં પાપીમન્તમેવમાહ ।
કુમાર્ગસંપ્રસ્થિત માર્ગહીન પ્રજાનસે ન સ્વબલં ન શક્તિમ્ ।
ન લજ્જસે ઽપત્રપસે ન ચૈવ યસ્ત્વં સહ સ્પર્ધસિ નાયકેન ॥ ર્ક્પ્_3.81(="80") ॥
અસ્મબ્દલૈર્યદ્વિલયં પ્રયાતં બુદ્ધસ્ય શક્ત્યા તુ જગત્ સમગ્રમ્ ।
ઉપાગમત્ પદ્મસમીપમાશુ ધર્મશ્રવાપ્યાયિતશુદ્ધદેહઃ ॥ ર્ક્પ્_3.82(="81") ॥
વયં તુ વીભત્સતરાઃ પ્રયાતા દુર્ગન્ધકાયા બલવીર્યનષ્ટાઃ ।
યાવન્ન યાતા વિલયં ક્ષણેન તાવદ્ વ્રજામઃ શરણં મુનીન્દ્રમ્ ॥ ર્ક્પ્_3.83(="82") ॥
અથાપરે મારાઃ કૃતાઞ્જલય એવમાહુઃ ।
પાપીમંસ્ત્વમપેતધર્મચરણઃ પાપક્રિયાયાં રતો
નાથો હ્યેષ જગદ્ધિતાર્થકુશલો બુદ્ધઃ સતામગ્રણીઃ ।
આયામો નગરં દ્રુતં વયમિહ પ્રીતિપ્રસન્નેક્ષણાઃ
ગચ્છામઃ શરણં ત્રિલોકમહિતં સર્વૌષધં પ્રાણિનામ્ ॥ ર્ક્પ્_3.84(="83") ॥
અથ તત્રૈવ ગગનઘોષવતિર્નામ મારઃ સ ઉચ્ચસ્વરેણૈવમાહ ।
સવ યૂયં સમગ્રાઃ શૃણુત મમ વચો ભક્તિતઃ પ્રીતિયુક્તાઃ
પાપાદ્ દૃષ્ટિં નિવાર્ય પ્રણતતનુમનોવાક્સમાચારચેષ્ટાઃ ।
ત્યક્તક્રોધાઃ પ્રહૃષ્ટમુનિવરવચનાઃ સ્ફીતભક્તિપ્રસાદા
ગત્વા બુદ્ધં સમક્ષં શરણમસુલભં પૂજયામો ઽદ્ય ભક્તયા ॥ ર્ક્પ્_3.85(="84") ॥

અથ તત્ક્ષણમેવ સર્વે મારા ગગનતલાદવતીર્ય રાજગૃહનગરદ્વારાણિ સપ્તરત્નમયાનિ ચક્રુઃ । કેચિન્મારચક્રવર્તિરાજવેષમાત્માનમભિનિર્મીય ભગવતઃ પૂજાપરાસ્તસ્થુઃ । કેચિદ્ બ્રહ્મવેષં કેચિદ્વશવર્તિવેષં કેચિન્મહેશ્વરવેષં કેચિન્નારાયણવેષં કેચિત્તુષિતવેષં કેચિદ્ યમવેષં કેચિચ્છક્રવેષં કેચિત્ત્રયસ્ત્રિંશદ્વેષં કેચિત્ કુમારવેષં કેચિદ્ વૈશ્રવણવેષં કેચિદ્ વિરૂઢકવેષં કેચિદ્ વિરૂપાક્ષવેષં કેચિદ્ ધૃતરાષ્ટ્રવેષં કેચિત્ પ્રાકૃતચતુર્મહારાજવેષં કેચિત્ સૂર્યવેષં કેચિચ્ચન્દ્રવેષં કેચિત્તારકવેષં કેચિદસુરવેષં કેચિદ્ ગરુડવેષં કેચિત્ કિન્નરવેષં કેચિન્મહોરગવેષં કેચિદ્ રત્નપર્વતવેષં કેચિત્ નિષ્કવેષં કેચિન્નાનારત્નવેષં કેચિદ્ રત્નવૃક્ષવેષં કેચિત્ ક્ષત્રિયવેષં કેચિદન્યતીર્થિકવેષં કેચિચ્ચક્રરત્નવેષં કેચિન્મણિરત્નવેષં કેચિદૈરાવણવેષં કેચિદ્વલાહકરાજવેષં ( દુત્ત્ 78 ) કેચિત્ સ્ત્રીરત્નવેષં કેચિત્ શ્રેષ્ઠિમહારત્નવેષમ્ આત્માનમભિનિર્મીય તસ્થુર્ભગવતઃ પૂજાકર્મણે । કેચિન્નીલા નીલવર્ણાઃ શ્વેતવર્ણાલઙ્કારાલંકૃતમાત્માનમભિનિર્મીય ભગવતઃ પૂજાકર્મણે લોહિતાન્ છત્રધ્વજપતાકામુક્તાહારાન્ ધારયન્તસ્તાલપ્રમાણામાત્રમુચ્ચત્વેન ગગનતલે તસ્થુઃ । કેચિદવદાતા અવદાતવર્ણા મઞ્જિષ્ઠવર્ણાભરણવિભૂષણાઃ પીતાન્ છત્રધ્વજપતાકાન ધારયન્તસ્તસ્થુઃ । કેચિન્મઞ્જિષ્ઠા મઞ્જિષ્ઠવર્ણાઃ સુવર્ણાભરણવિભૂષણા નીલાન્ છત્રધ્વજપતાકાન્ ધારયન્તસ્તસ્થુઃ । કેચિલ્લોહિતા લોહિતવર્ણાઃ શ્વેતમુક્તવર્ષં વવર્ષુઃ । કેચિત્ શ્વેતાઃ શ્વેતવર્ણાઃ લોહિતમુક્તવર્ષં વવર્ષુઃ । કેચિદ્દેવર્ષિવર્ણમાત્માનમભિનિર્મીય ગગનાત્ પુષ્પવર્ષમ્ અભિપ્રવર્ષુઃ । કેચિદ્ ભગવતઃ શ્રાવકવેષમાત્માનમભિનિર્મીય નાનાદિવ્યગન્ધવર્ષં ગગનાદ્વવર્ષુઃ । કેચિદ્ ગન્ધર્વવર્ણા નાનાદિવ્યતૂર્યાણિ પરાજઘ્નુઃ । કેચિત્ અમરકન્યાવર્ણા નાનારત્નભાજનેષુ ગન્ધોદકં ધારયન્તઃ પૃથિવીં સિષિઞ્ચુઃ । કેચિત્ કાલકૃષ્ણવર્ણાઃ ગન્ધાન્ પ્રધૂપયામાસુઃ । કેચિદ્દેવપુત્રરૂપેણ નૃત્યગીતસ્વરાન્ મુમુચુઃ । કેચિન્નાનાવર્ણા યેન ભગવાંસ્તેન પ્રાઞ્જલયો ભગવન્તં તુષ્ટુવુઃ । કેચિન્મારાઃ મારપાર્ષદ્યા અપિ યસ્યાં દિશિ ભગવાંસ્તદભિમુખા નાનાવિધાનિ મણિરત્નાનિ દધિરે ભગવતઃ પૂજાકર્મણે । કેચિદ્ વીથીગૃહશરણગવાક્ષોરણહર્મ્ય-ચત્વરશૃઙ્ગાટકકૂટાગાર-દ્વાર-વૃક્ષવિમાનેષુ ( દુત્ત્ 79 ) સ્થિત્વા પ્રાઞ્જલયો નિષેદુઃ ભગવત પૂજાકર્મણે ।
અથ સ મારો યદા અદ્રાક્ષીત્ સર્વાંસ્તાન્ મારાન્ સપરિવારાન્ શ્રમણગૌતમં શરણં ગતાન્ તદા ભૂયસ્યા માત્રયા ક્ષૂબ્ધસ્ત્રસ્તો ભ્રાન્તઃ પ્રરુદન્નેવમાહ ।
ન ભૂયો મે સહાયો ઽસ્તિ નષ્ટા શ્રીર્મે ઽદ્ય સર્વતઃ ।
ભ્રષ્ટો ઽસ્મિ મારવિષયાત્ કુર્યાં વીર્યં હિ પશ્ચિમમ્ ॥ ર્ક્પ્_3.86(="85") ॥
મૂલં છિન્દ્યામહં પદ્મં સત્ત્વા યેન દિશો ઽવ્રજન્ ।
છેદાત્ પદ્મસ્ય સંભ્રાન્તા એતત્ સ્યાત્ પશ્ચિમં બલમ્ ॥ ર્ક્પ્_3.87(="86") ॥
ઇતિ સંચિન્ત્ય મારઃ પાપીમાન્ વાયુવદવતીર્ય ગગનાદ્ યેન તત્પદ્મં વીથીગતં તેન પ્રસૃત્ય તત્પદ્મમાદણ્ડાદિચ્છતિ ઊદ્ધર્તું સ્પ્રષ્ટુમપિ ન શશાક । પત્રાણિ છેત્તુમિચ્છતિ ન ચ તાનિ દદર્શુઃ । પદ્મકર્ણિકામપિ પાણિના પરાહન્તુમિચ્છતિ તામપિ નૈવ લેભે । તદ્ યથા વિદ્યુદ્ દૃશ્યતે ન ચોપલભ્યતે । તદ્ યથા વા છાયા દૃશ્યતે ન ચોપલભ્યતે । એવમેવ તત્ પદ્મં દૃશ્યતે ન ચોપલભ્યતે ।
યદા ચ મારઃ પાપીમાન્ તત્ પદ્મં દદર્શ ન ચોપલેભે ન પસ્પર્શ અથ પુનઃ સર્વપર્ષત્ સંત્રાસનાર્થમ્ ઉચ્ચૈઃ મહાભૈરવં સ્વરં મોક્તુમિચ્છતિ તદપિ ન શશાક । ન પુનર્મહાબલવેગેન ઉભાભ્યાં પાણિભ્યામિચ્છતિ મહાપૃથિવીં પરાહન્તું કમ્પયિતું તદપિ સ્પ્રષ્ટું ન શશાક નૈવોપલેભે । તદ્ યથાપિ નામ કશ્ચિત્ ( દુત્ત્ 80 ) આકાશમિચ્છેત્ પરામર્ષ્ટું ન ચ ઉપલભતે । એવમેવ મારઃ પાપીમાન્ દદર્શ પૃથિવીં ન ચ પસ્પર્શ નોપલેભે । તસ્યૈતદભવત્ । યત્ત્વહં યથા સંનિપતિતાનાં સત્ત્વાનાં પ્રહારં દદ્યાં ચિત્તવિક્ષેપં વા કુર્યામ્ ઇતિ । દદર્શ તાન્ સત્ત્વાન્ ન ચૈકસત્ત્વમપિ ઉપલેભે ન ચ પસ્પર્શ ।
અથ ભૂયસ્યા માત્રયા મારઃ પાપીમાન્ રુરોદ । બુદ્ધનુભાવેન ચાસ્ય સર્વં શરીરં વૃક્ષવત્ ચકમ્પે । સાશ્રુમુખશ્ચતુર્દિશં ચ વ્યવલોકયન્નેવમાહ ।
માયૈષા શ્રમણેન સર્વજગતો ઽદ્યાવર્જનાર્થં કૃતા
યેનાહં પુરતો વિમોહિત ઇદ ભ્રાન્તિં ગતો ઽસ્મિ ક્ષણાત્ ।
ભ્રષ્ટો ઽહં વિષયાત્ સ્વપુણ્યબલતઃ ક્ષીણં ચ મે જીવિતં
શીઘ્રં યામિ નિરાકૃતઃ સ્વભવનં યાવન્ન યામિ ક્ષયમ્ ॥ ર્ક્પ્_3.88(="87") ॥
સ્વભવનમપિ ગન્તુમિચ્છતિ ન તત્રાપિ શશાક ગન્તુમ્ । સ ભૂયસ્યા માત્રયા ત્રસ્તો રુરોદ । એવં ચાસ્યોદપાદિ । પરિક્ષીણો ઽહમ્ ઋદ્ધિબલાત્ માહ્યૈવાહં શ્રમણસ્ય વશમાગચ્છેયમ્ । મા વા મે ઽસ્ય શત્રોર્વા અગ્રતો જીવિતક્ષયઃ સ્યાત્ યત્ ત્વહમતો ઽન્તર્ધાયેયં સહાબુદ્ધક્ષેત્રસ્ય બહિર્ધા કાલં ક્રુયાં યથૈકસત્ત્વો ( દુત્ત્ 81 ) ઽપિ મે સહાબુદ્ધક્ષેત્રે વા કાલં કુર્વન્તં ન પશ્યેત્ । તથાપિ ન શક્નોતિ અન્તર્ધાતું ન દિગ્વિદિક્ષુ પલાયિતું વા તત્રૈવ કણ્ઠે પંચબન્ધનબદ્ધમાત્માનં દદર્શ । ભૂયસ્યા માત્રયા કુપિતસ્ત્રસ્તઃ ઉચ્ચૈ રુદન્નેવમાહ । હા પ્રિયપુત્રબાન્ધવજના ન ભૂયો દ્રક્ષ્યામ ઇતિ ।
અથ ઘોષવતિર્નામ મારશ્ચક્રવર્તિવેષેણ નિષણ્ણભૂતો મારં પાપીમન્તમેવમાહ ।
કિં ભોઃ શોકમનાસ્ત્વમદ્ય રુદિષિ વ્યાકોષવક્ત્રસ્વરઃ
ક્ષિપ્રં સર્વજગદ્વરં મુનિવરં નિર્ભીઃ શરણ્યં વ્રજ ।
ત્રાણં લોકગતિશ્ચ દીપશરણં નાથસ્ત્રિદુઃખાપહો
ન ત્વેતં સમુપાસ્યસિ સુખશમં સૌખ્યં ન સંપ્રાપ્સ્યસિ ॥ ર્ક્પ્_3.89(="88") ॥
અથ મારસ્ય પાપીમત એતદભવત્ । યત્ત્વહં સન્તોષવચનેન શ્રમણગૌતમં શરણં વ્રજેયં યદહમેભ્યો બન્ધનેભ્યઃ પરિમુચ્યેયમ્ ।
અથ્ મારઃ પાપીમાન્ યસ્યાં દિશિ ભગવાન્ વિજહાર તેનાઞ્જલિં પ્રણમ્યૈવમાહ । નમસ્તસ્મૈ વરપુદ્ગલાય જરાવ્યાધિપરિમોચકાય । એવમહં ત્સં બુદ્ધં ભગવન્તં શરણં ગચ્છામિ । એવં ચાહ ।
અસ્માન્નાથ મહાભયાત્ સુવિષમાત્ ક્ષિપ્રં મુનેર્બન્ધનાત્
મુચ્યેયં શરણાગતો ઽસ્મિ સુગતસ્યાદ્યપ્રભૃત્યગ્રણીઃ ।
મોહાન્ધેન મયા ત્વયિ પ્રકુપિતેનોચ્ચૈઃ પ્રદોષઃ કૃતઃ
તત્ સર્વં પ્રતિદેશયામિ પુરતસ્ત્વાં સાક્ષિણં સ્થાપ્ય તુ ॥ ર્ક્પ્_3.90(="89") ॥
યદા ચ મારઃ પાપીમાન્ સન્તોષવચનેન બુદ્ધં ભગવન્તં શરણં ગતસ્તદા મુક્તમાત્માનં સંજાનીતે । યદા પુનરસ્યૈવં ભવતિ પ્રક્રમેયમિતિ પર્ષદ ઇતિ પુનરેવ કણ્ઠે પઞ્ચબન્ધનબદ્ધમાત્માનં સંજાનીતે । યદા પુનર્ન ક્વચિદ્ ગન્તું શશાક તદા ભગવતો ઽન્તિકે ત્રાણશરણચિત્તમુત્પાદયામાસ । પુનર્મુક્તમત્માનં સંજાનીતે યવત્ સપ્તકૃત્વો બદ્ધમુક્તમાત્માનં સંજાનીતે સ્મ તત્રૈવ નિષણ્ણઃ ।
ઇતિ મહાસન્નિપાતરત્નકેતુસૂત્રે તૃતીયો મારદમન-પરિવર્તઃ સમાપ્તઃ ॥ 3 ॥
સ્તર્ત્ ર્ક્પ્ 4
ચતુર્થઃ પરિવર્તઃ

યાવત્ પૂર્વોક્તમ્ । તે ચત્વારો મહાશ્રાવકસ્તદ્રાજગૃહં મહાનગરં પિણ્ડાય પ્રવિશન્તસ્તૈર્મારકુમારકૈરનાચારેણાધ્યતિષ્ઠન્ નર્તસ્વ શ્રમણ ગાયસ્વ શ્રમણેતિ । તૈશ્ચ મહાશ્રાવકૈર્વીથિમધ્યે પ્રધાવદ્ભિર્નિર્વાણમાર્ગપદપ્રતિસંયુક્તેન ગીતસ્વરેણ યદા ચેમા ગાથા ભાષિતા તદા મહાપૃથિવી પ્રચકમ્પે । તત્ક્ષણં બહૂનિ દેવનાગયક્ષગન્ધર્વાસુરગરુડકિન્નરમહોરગશતસહસ્રાણિ ભગવચ્છાસનાભિપ્રસન્નાનિ સાશ્રુમુખાન્યેવમાહુઃ ।
તિષ્ઠત્વશોકો વરધર્મસારથિર્ એષા હ્યવસ્થા જિનવરશાસનસ્ય ।
તચ્છ્રાવકાણાં જનતામદ્ય દૃષ્ટ્વા વિજૃમ્ભિતં કેન મનઃ પ્રસાદયેત્

અથ તાનિ બહૂનિ દેવનાગયક્ષરાક્ષકોટીનયુતશતસહસ્રાણિ સાશ્રુમુખાનિ યેન ભગવાસ્તેન ઉપજગ્મુઃ । ઉપેત્ય ભગવતઃ પુરતઃ સ્થિત્વા એવમાહુઃ ।
અવસ્થાં શાસનસ્યાસ્ય ભગવન્ પ્રેક્ષ્ય સાંપ્રતમ્ ।
મો[પેક્ષાં]કુરુ સર્વજ્ઞ શાસનાચારગુપ્તયે

ભગવાનાહ ।
એષ ગત્વા સ્વયં તત્ર મારં જિત્વા સવાહનમ્ ।
કરોમિ જનતાં સર્વાં નિર્વાણપુરગામિનીમ્

અથ તે સર્વ એવૈકકણ્ઠેનૈવમાહુઃ । મા ભગવન્ ગચ્છ । નનૂક્તં ભગવતા અચિન્ત્યો બુદ્ધાનાં ભગવતાં બુદ્ધવિષયો ઽચિન્ત્યો મારવિષયઃ અચિન્ત્યો નાગવિષયઃ અચિન્ત્યઃ કર્મણાં કર્મવિષય ઇતિ સર્વવિષયાણાં બુદ્ધવિષય એવ વિશિષ્ટતરઃ । શક્તો ભગવાનિહૈવાસને નિષણ્ણો મારકોટીનયુતાનિ પરાજેતું ધર્મસ્કન્ધકોટીનયુતાનિ પ્રકાશયિતું ક્લેશસાગરમુચ્છોષયિતું દૃષ્ટિજાલં સમુદ્ધર્ત્તું સત્ત્વકોટીનયુતાનિ જ્ઞાનસાગરે ઽવતારયિતુમ્ । નાદ્ય ભગવતો ગમનકાલો યુક્તઃ । ભગવાનાહ । યાવન્તઃ સત્ત્વધાતૌ સત્ત્વાસ્તે સર્વે મારા ભવેયુઃ યાવન્તિ ચ પૃથિવીપરમાણુરજાંસિ તાવન્ત્યેકૈકસ્ય મારબલાધિષ્ઠાનાનિ ભવેયુઃ । તે સર્વે મમ વધાય પરાક્રમેયુઃ । રોમકૂપમપિ મે ન શક્તા વિઘાતયિતુમ્ । શક્તશ્ચ અહમિહૈવ નિષણ્ણો મારકોટીનયુતાનિ પરાજેતું સ્થાપ્યૈનં સપરિવારં મારમ્ । ગમિષ્યામિ પુનરહં યન્મમ પૂજાકર્મણે [એ]ભિર્મારૈઃ સર્વરાજગૃહં મહાનગરં મારબલર્ધિ[વિ]કુર્વણાધિષ્ઠાનવ્યૂહૈરલંકૃતં તદનુકમ્પાયૈ પરિમોક્ષાય યત્તે મારાઃ પરમપ્રીતિપ્રસાદજાતાઃ કુશલમૂલબીજમવરોપયિષ્યન્તિ અનુત્તરાયાં સમ્યક્સંબોધૌ ।
યદા ચ ભગવાન્ આસનાદુત્થાતુકામઃ અથ તાવદેવ પ્રભાવશોભના નામ વેણુવન-પરિપાલિકા દેવતા સા ભગવતઃ પુરતો ઽશ્રુમુખી સ્થિત્વૈવમાહ ।
નૈવાદ્ય કાલો ભગવન્ પ્રવેષ્ટું પુરં સમન્તાદિહ માર-પૂર્ણમ્ ।
એકૈક એવં પરમપ્રચણ્ડઃ કોટીવૃતસ્તિષ્ઠતિ વાદિસિંહઃ

દ્વેષપ્રદીપ્તા નિશિતાસ્ત્રધારિણો વધાય તે ઽદ્યાકુલચેતસઃ સ્થિતાઃ ।
મા સર્વથાદ્ય પ્રવિશસ્વ નાથ મા સંક્ષયં યાસ્યસિ લોકબન્ધો

યદા ચ ભગવાનાસનાદભ્યુત્થિતસ્તદા દ્યુતિમતિર્નામ વિહારદેવતા સા ભગવતઃ પાદૌ શિરસાભિવન્દ્યૈવમાહ ।
પાપીમતાં સહસ્રાણિ પઞ્ચ તિષ્ઠન્તિ સાયુધાઃ ।
ત્વાં પ્રતીક્ષન્તિ નિસ્ત્રિંશા વ્રજ માદ્ય મહામુને

યદા ભગવાન્ વિહારાદ્ વિનિશ્ચક્રમે તદા સિદ્ધમતિર્નામૌષધિ] દેવતા સા ભગવતાઃ પાદૌ શિરસાભિવન્દ્યૈવમાહ ।
હા કષ્ટં નશ્યતે માર્ગો ધર્મનેત્રી પ્રલુજ્યતે ।
ધર્મનૌર્યાતિ સંભેદં લોકદીપે ક્ષયં ગતે

ધર્મરસ ઉદારો હીયતે સર્વલોકે
જગદિદમતિપૂર્ણં ક્લેશધૂર્તૈઃ પ્રચણ્ડૈઃ ।
નનુ મમ ભુવિ શક્તિઃ કાચિદસ્તિ પ્રલોપં
સુગતમુનિવરાણાં સંપ્રધર્તું કથંચિત્

અતિબહવ ઇહાસ્મિન્ ત્વદ્વિનાશાય રૌદ્રા
નિશિતપરુષખડ્ગાઃ સંસ્થિતાઃ પાપધર્માઃ ।
કુરુ સુગત મમાજ્ઞાં લોકસંરક્ષણાર્થં
પ્રવિશ દશબલાદ્ય મા પુરં સિદ્ધ્યાત્ર

અથ ભગવાન્ વિહારાઙ્ગનાદભિપ્રતસ્થે । દ્યુતિન્ધરા ચ નામ તત્ર વૃક્ષદેવતા સા કરુણકરુણં રુદન્તી ભગવતઃ પાદૌ શિરસાભિવન્દ્યૈવમાહ ।
સર્વં નાથ ભવિષ્યતિ ત્રિભુવનં નષ્ટેક્ષણં સામ્પ્રતં
નાશં પૂર્ણમનોરથે ત્વયિ ગતે સર્વાર્થસિદ્ધે મુનૌ ।
એતસ્મિન્ ગગને ભુજઙ્ગરસનાસ્તીક્ષ્ણાસિબાણાયુધાસ્
ત્વન્નાશાય ચરન્તિ વન્હિવદના મા ગચ્છ તત્રાધુના

યદા ચ ભગવાન્ દ્વારકોષ્ઠકે અવતતાર અથ જ્યોતિવરણા ( દુત્ત્ 87 ) નામ દ્વારકોષ્ઠકદેવતા સા ઉચ્ચૈઃસ્વરેણ રુદન્તી ભગવતઃ પાદૌ શિરસાભિવન્દ્યૈવમાહ ।
એતે બ્રાહ્મણસંજ્ઞિનાં પુરવરે વિંશત્સહસ્રાણ્યથો
દિપ્તાસ્યક્ષુરસાયકપ્રહરણાઃ પ્રેક્ષન્તિ તે નિર્દયાઃ ।
અન્યોન્યામતિરૌદ્રનિર્દયવતાં વિંશત્સહસ્રાણ્યતસ્
તિષ્ઠન્ત્યેહ વિનાશનાય તવ હે મા ગચ્છ શુદ્ધાનન

અથ ભગવાન્ દ્વારશાલાં પ્રવિવેશ । તત્ર ચ તમાલસારા નામ રાજગૃહનગરપરિપાલિકા દેવતા । સા ચ તસ્યોચ્ચસ્વરેણ રુદન્તી ભગવતઃ સકાશં ત્વરયોપજગામ । ઉપેત્ય પાદૌ શિરસાભિવન્દ્ય એવમાહ ।
માર્ગો ઽયં ભગવન્ પુનઃ પરિવૃતઃ સિંહોષ્ટ્રમત્તદ્વિપૈર્
ભિક્ષૂણાં ચ વિહેઠનાય બહુધા મારૈર્વિઘાતઃ કૃતઃ ।
ઉદ્યુક્તાસ્તવ ચાન્યતીર્થચરણાઃ શાસ્તુર્વધાર્થં ભુવિ
ત્વ મેઘસ્વન દેવનાગકૃપયા મા ગચ્છ દીપ્તપ્રભ

દૃષ્ટ્વા નરામરભુજઙ્ગમકિન્નરેન્દ્રાસ્
ત્વચ્છાશનસ્ય વિલયં વિહિતં સમેત્ય ।
ભીતા દ્રવન્તિ ભગવન્ જિતમાર મારાન્
માયાવૃતાનતિવિકૂલમુખાંશ્ચ ભૂયઃ

સદ્ધર્મસ્ય વિલોપનાં ચ મહતીં લોકસ્ય ચોપપ્લવં
નક્ષત્રદ્યુતિનાશિતં ચ ગગનં ચન્દ્રાર્કયોર્વિભ્રમમ્ ।
સંપશ્યન્ વત સજ્જનો ઽદ્ય વિરસઃ પ્રોચ્ચૈઃ શિરસ્તાડિતો
હા કષ્ટં કથયત્યતીવ સ્વગતભ્રંશં સમાશઙ્કયન્

નશ્યતે દૃષ્ટસૂર્યો ઽયં ધર્મોલ્કા યાતિ સંક્ષયમ્ ।
મૃગ્દાતિ મૃત્યુ સંબુદ્ધં ધર્મતોયં વિશુષ્યતે

સદ્ધર્મચારિણાં લોકે વિનાશે પ્રત્યુપસ્થિતે ।
પ્રાદુર્ભાવો ઽસતામેવ મારાણાં ભવતિ હ્યતઃ

અથ સા દેવતા ભગવતઃ પ્રતિનિવર્તનમદૃષ્ટ્વા સાશ્રુમુખીભૂય એવમાહ ।
લોકં નિરીક્ષસ્વ મુનેઃ સમગ્રં ન ગચ્છ વાદિપ્રવરાદ્ય સંક્ષયમ્ ।
મ મત્પુરે નાશમુપાગતે ત્વયિ ત્રિલોકનિન્દ્યા સતતં ભવેયમ્

શૃણુ મે વચો નાયક સત્ત્વસાર મા મત્પુરે ગચ્છ વિનાશમદ્ય ।
સત્ત્વાનુકમ્પાર્થમિહ પ્રતીક્ષ્ય સત્ત્વાંશ્ચ જન્મર્તિભયદ્વિમોક્ષય

સ્મર પ્રતિજ્ઞાં હિ પુરા તથાગતા પ્રાપ્યોત્તમં તારયિતા ભવેયમ્ ।
સત્ત્વાનનેકાન્ બહુદુઃખતપ્તાન્ આશ્વાસય પ્રાણભૃતાં વરિષ્ઠ

તિષ્ઠાગ્રમૂર્તે બહુકલ્પકોટ્યઃ કામેષુ સક્તો વત બાલવર્ગઃ ।
તચ્છાન્તયે દેશય ધર્મમાર્ગં સ્વભાવશૂન્યાયતનેન્દ્રિયાર્થમ્

તતો ભગવાન્ દ્વારશાલાયામવતતાર । અથ તાવદેવ દૃઢા નામ પૃથિવી દેવતા દશભિર્મહૌજસ્કમહૌજસ્કાભિર્દેવતાસહસ્રૈઃ સાર્ધમ્ અશ્રુમુખી પ્રકીર્ણકેશી ભગવતઃ પુરતઃ પ્રાઞ્જલિઃ સ્થિત્વૈવમાહ ।
સ્મર પ્રધાનં રુધિરપ્રપૂર્ણા યત્તે પ્રદત્તાશ્ચતુરાઃ સમુદ્રાઃ ।
શિરાંસિ ચાસ્થીનિ ચ ચક્રવાડવં નેત્રાણિ ગઙ્ગાસિકતાસમાનિ

રત્નાનિ ચૈવં વિવિધાનિ પૂર્વં પુત્રાશ્ચ દારાશ્ચ દ્વિરદાસ્તથાશ્વાઃ । આવાસવસ્ત્રશયનાન્નપાનં ભૈષજ્યમિષ્ટં ચ તથાતુરાણામ્

કૃતા ચ પૂજા પ્રવરા સ્વયમ્ભુવાં શીલં ત્વયા રક્ષિતમપ્રમાદિના ।
ક્ષાન્તિશ્રુતં સેવિતમેવ નિત્યં માતૃજ્ઞતા ચૈવ પિતૃજ્ઞતા ચ

જીર્ણાન્યનન્તાનિ ચ દુષ્કરાણિ સત્ત્વા હ્યનેકવ્યસનાત્ પ્રમોચિતાઃ ।
યત્પૂર્વમાદૌ પ્રણિધિઃ કૃત્તસ્તે બુદ્ધો ભવેયં પરમાર્થદેશકઃ

ઉત્તારયેયં જનતાં મહૌઘાત્ લોકાય ધર્મં વત દેશયેયમ્ ।
તૃષ્ણાધિમૂલાનિ મહાભયાનિ દુઃખાન્યશેષાણિ ચ શોષયેયમ્

અભયે પુરે સત્ત્વગણં પ્રવેશયે નિવેશ્ય તાન્ વૈ વરબોધિમાર્ગે ।
વિમોચયેયં બહુદુઃખપીડિતાન્ તાં સત્ત્વધાતું પરિપૂર્ણ કુર્યામ્

માર્ગન્ધુરાણામિહ પાપચારિણાં ક્ષમસ્વ નાથ શ્રુતશીલનાશિનામ્ ।
નિસ્તારયૈતાં સમયપ્રતિજ્ઞાં વદસ્વ ધર્મં બહુ કલ્પકોટ્યઃ

ઓઘાત્ સમુત્તારય નાથ લોકં સંસ્નાપયાષ્ટાઙ્ગજલેન ચૈનમ્ ।
નેહાસ્તિ સત્ત્વાઃ સદૃશાસ્ત્રિલોકે ત્વયા હિ નાથ પ્રવરો ન કશ્ચિત્

મુક્તઃ સ્વયં લોકમિમં ચ મોચય ઉત્તારય [ત્વં] ત્રિભવાર્ણવાજ્જગત્ ।
ત્વમેકબન્ધો જગદેકબાન્ધવ- સ્તિષ્ઠસ્વ નિત્યં વિભજસ્વ ધર્મમ્

અથ ભગવાન્ દ્વારશાલાયામવતતાર । તત્ક્ષણાદેવ ચ બહૂનિ દેવનાગયક્ષરાક્ષસકોટીનયુતશતસહસ્રાણિ ગગને વિચરમાણાનિ સાશ્રુમુખાન્યેવમાહુઃ ।
અસ્માભિરાદૌ સુગતા હિ દૃષ્ટા પ્રશાન્તકાલે સુવિનીતશિષ્યાઃ ।
ધર્મોપદેશં વિપુલં ચ કુર્વતાં તેષાં વિઘાતો ન સ ઈદૃશો ઽભૂત્

એષો હિ શાસ્તાતિનિહીનકાલે પ્રાપ્તઃ સ્વયમ્ભૂત્વમુદારબુદ્ધિઃ ।
ક્લેશાદિ ધર્મં સમુવાચ લોકે પરિપાચનાર્થં જગતાં મુનીન્દ્રઃ

અસ્મિન્ પુનસ્તિષ્ઠ હિ વાદિસિંહ પાપીમતાં નૈકસહસ્રકોટ્યઃ ।
કુર્વન્તિ ધર્મસ્ય વિનાશમેવં મા બુદ્ધવીરાદ્ય પુરે વિશ્વસ્વ

અથાપરા દેવતા એવમાહ ।
ચક્રં જિનૈર્વર્તિતમેકદેશે તૈઃ પૂર્વકૈર્લોકહિતપ્રયુક્તૈઃ ।
અયં પુનર્ગચ્છતુ યત્ર તત્ર મા ખલ્વવસ્થાં સમવાપ્સ્યતે ઽદ્ય

અથાપરાપિ દેવતા એવમાહ ।
કારુણ્યહેતોરિહ સાર્થવાહ ચચાર સત્ત્વાર્થમતીવ કુર્વન્
સ કેવલં ત્વદ્ય પુરે ઽત્ર મા વૈ નાશં પ્રયાયાદિતિ મે વિતર્કઃ

તેન ખલુ પુનઃ સમયેન તાનિ બહૂનિ દેવનાગયક્ષરાક્ષસાસુરગરુડકિન્નરમહોરગકોટીનયુતશતસહસ્રાણિ સાશ્રુદિનવદનાનિ ( દુત્ત્ 92 ) ગગનતલપથાદવતિર્ય ભગવતઃ પુરતઃ સ્થિત્વા અનેકપ્રકારાન્ આત્મનો વિપ્રકારાંશ્ચક્રુઃ । કેચિત્ કેશાન્ વિલુમ્પન્તિ સ્મ । કેચિદાભરણાનિ મુમુચુઃ । કેચિચ્છત્રધ્વજપતાકાઃ પ્રપાતયામાસુઃ । કેચિત્ સ્વશરીરેણ ભૂમૌ નિપેતુઃ । કેચિદ્ ભગવતશ્ચરણૌ જગૃહુઃ । કેચિદતિકષ્ટં રુરુદુઃ । કેચિદુરસિ પાણિભિઃ પરાજઘ્નુઃ । કેચિદ્ ભગવતઃ પદમૂલે સ્થિત્વ મદ્ગુવત્ પરાવર્તન્તે સ્મ । કેચિદ્ ભગવતઃ પુરતઃ પ્રાઞ્જલયો ભૂત્વા સ્તુતિનમસ્કારાન્ ચક્રુઃ । કેચિદ્ ભગવન્તં પુષ્પધૂગન્ધમાલ્યવિલેપનવસ્ત્રાભરણસુવર્ણસૂત્રમુક્તાહારપુષ્પૈરવકિરન્તિ સ્મ ।
અથાપરા બવ્હયો દેવકોટ્યઃ ઉચ્ચૈરેકકણ્ઠેનૈવમાહુઃ ।
ત્વયા પ્રચીર્ણાનિ હિ દુષ્કરાણિ અતીવ લોકાર્થમિતો બહૂનિ ।
ક્ષીણે ત્વમુત્પન્ન ઇહાદ્ય કાલે ઉપેક્ષકસ્તિષ્ઠ ચ મા ત્યજસ્વ

અલ્પં કૃતં તે ઽનઘ બુદ્ધકાર્યં સાક્ષીકૃતાશ્ચાલ્પતરાસ્ત્રિઅદેવાઃ ।
ત્વં તિષ્ઠ ધર્માન્ સુચિરં પ્રકાશયન્ ઉત્તારયાસ્માત્ ત્રિભવાર્ણવાજ્ જગત્

સત્ત્વા હ્યનેકે શુભકર્મચારિણઃ પરિપક્વબીજા અમૃતસ્ય ભાજનાઃ ।
કરુણાં જનસ્ય પ્રતિદર્શયાથ ઓઘેભ્ય ઉત્તારય લોકનાથ

યે ઽત્રા ટવીમધ્યગતા ભ્રમન્તિ સંસારકાન્તારવિનષ્ટમાર્ગાઃ ।
તેષાં સ્વમાર્ગં પ્રતિદર્શયસ્વ પ્રમોક્ષયાર્યોત્તમધર્મવાગ્ભિઃ

એતત્તવાશ્ચર્યતરં કૃપાદ્ભુતં પ્રવર્તિતં યદ્વરધર્મચક્રમ્ ।
ચિરં હિ તિષ્ઠ ત્વમુદારબુદ્ધે મા ખલ્વનાથા જનતા ભવેત્

અથાપરાપિ દેવતા એવમાહ ।
નાશં પ્રયાસ્યત્યથ યદ્વિનાયકો લોકસ્તથાન્ધો નિખિલો ભવિષ્યતિ । અષ્ટાઙ્ગમાર્ગસ્ત્રિવિમોક્ષહેતોઃ સર્વેણ સર્વં ન ભવિષ્યતીહ

અસ્માભિરસ્મિઞ્છુભબીજમુપ્તં વઃ કાયચેતોદ્ધરમપ્રમત્તૈઃ ।
તતો વયં સર્વસુખૈઃ સમન્વિતાઃ પુણ્યાકરસ્યાસ્ય હિ મા ભવેત્ ક્ષયઃ

તેન ચ સમયેન બહૂનિ શુદ્ધાવાસદેવકોટીનયુતશતસહસ્રાણિ તત્રૈવ સન્નિપતિતાન્યભૂવન્ । તાન્યપ્યેવમાહુઃ ।
મા ભૈષ્ટં યૂયં ન મુનેરવસ્થા ભવિષ્યતિ કાચિદુદારબુદ્ધેઃ ।
પ્રત્યક્ષપૂર્વા વયમસ્ય સાધોરૂપાગતા યદ્ભુવિ મારકોટ્યઃ

ષટ્ત્રિંશદ્યોજનાનિ પ્લુતરભસપરા યત્ સમન્તાદ્ વિતત્ય
પ્રાસાસિસ્ફીતખડ્ગપ્રચુરખરરવા ભીષણી મારસેના ।
સંપ્રાપ્તા બોધિમણ્ડે વિલયમુપગતા તત્ક્ષણાદેવ ભીતા
પ્રાપ્તાર્થસ્યાદ્ય કિં તત્પ્રસૃતયશસો વિઘ્નમેવ પ્રકુર્યાત્

અથાપરા દેવતા પ્રરુદન્તી એવમાહ ।
મારસ્યૈકસ્ય સા સેના પ્રાગાસિન્ન મહાબલા ।
મારકોટીસહસ્રાણામિયં સેના મહાબલા

નિઃસંશયમિહ પ્રાપ્તો નાશં લોકવિનાયકઃ ।
યદ્વિનાશદયં લોકો નિરાલોકો ભ્રમિષ્યતિ

અથ ખલુ તે શક્રબ્રહ્મલોકપાલા ભગવતઃ [પાદૌ પરિવજ્યૈવ]માહુઃ ।
તિષ્ઠેહ સાધુ કુરુ મન્દધીનામસ્મદ્વચઃ કારુણિકપ્રધાન ।
બહુદેવકોટ્યો મહાશોક તપ્તાસ્તાઃ સાંપ્રતં ધર્મરસેન સિઞ્ચ

અથ ખલુ ભગવાંસ્તાં સર્વાવતીં પર્ષદં મૈત્ર્યા વિશાલભ્યાં નયનાભ્યામ્ અવલોક્ય બ્રાહ્મેણ સ્વરેણ તાં સમાશ્વાસયન્નેવમાહ ।
મા ભૈષ્ટ યૂયં ભવતાદ્ય નિર્ભયાઃ સર્વે ઽપિ મારાઃ સગણાઃ સવાહનાઃ ।
શક્તા ન મે ભીષયિતું સમગ્રાઃ રોમાપ્યથૈકં કિમુ સર્વદેહમ્

આશ્વાસયામ્યદ્ય તુ સર્વલોકં ધર્મં સદાહં ભુવિ દેશયિષ્યે ।
માર્ગચ્યુતાનામહમેવ સમ્યગ્ માર્ગોપદેશં વિશદં કરિષ્યે

કૃતાનિ પૂર્વં બહુ દુષ્કરાણિ મયાન્નપાનં વિપુલં પ્રદત્તમ્ ।
આવાસભૈષજ્યમનલ્પકં ચ કર્તું વિઘાતં મમ કો ઽદ્ય શક્યતે

ત્યક્તા મય હ્યશ્વરથા ગજાશ્ચ વિભૂષણાન્યાભરણાનિ ચૈવ ।
દાસાશ્ચ દાસ્યો નિગમાશ્ચ રાષ્ટ્રાઃ કર્તું વિઘાતં મમ કઃ સમર્થઃ

ભાર્યા સુતા દુહિતૃ કલત્રવર્ગમૈશ્વર્યમિષ્ટં ભુવિ રાજવંશઃ ।
દત્તો મયા સત્ત્વહિતાય કસ્માચ્છરીરનાશો ઽદ્ય ભવિષ્યતિ મે

શિરશ્ચ નેત્રે ઉભે કર્ણનાસે હસ્તૌ ચ પાદૌ તનુ ચર્મ લોહિતમ્ ।
સ્વજીવિતં ત્યક્તમપીહ દેહિનાં કર્તું વિહિંસાં મમ કઃ સમર્થઃ

બવ્હયો મયાતીવ હિ બુદ્ધકોટ્યઃ સંપૂજિતા ભક્તિમતા સહસ્તમ્ ।
શીલશ્રુતિક્ષાન્તિરતેન નિત્યં કર્તું વિલોપં મમઃ સમર્થઃ

પૂર્વં મયા વૈ બહુ દુષ્કરાણિ કૃતાનિ મે ઽતીવ સમાહિતેન ।
સંછિન્નગાત્રેણ ન રોષિતં મનઃ કર્તું વિહિંસાં મમ કો ઽદ્ય શક્તઃ

ક્લેશા જિતા મે નિતયો ઽસ્મિ બુદ્ધઃ સર્વેષુ સત્ત્વેષુ ચ મૈત્રચિત્તઃ ।
ઈર્ષ્યા ચ મે નાસ્તિ ખિલં ન રોષો ન મે સમર્થઃ પુરતો ઽદ્ય કશ્ચિત્

જિતં મયા મારબલં સમગ્રં પરાજિતા મે બહુ મારકોટ્યઃ ।
યુષ્મદ્વિમોક્ષ નિયતં કરિષ્યે મા ભૈષ્ટ કસ્માન્ન પુરં પ્રવેક્ષેપ

યે કેચિ દિશાસુ દશશ્વપીહ બુદ્ધા હિ તિષ્ઠન્તિ તુ સત્ત્વહેતોઃ ।
તાન્ સર્વબુદ્ધાનિહૈકિકરિષ્યે મહર્ધિકાંશ્ચાપ્યથ બોધિસત્ત્વાન્

ક્ષેત્રં પ્રપૂર્ણં સકલં કરિષ્યે જ્ઞાનેન પુણ્યેન ચ વાસયિષ્યે ।
તૈરેવ બુદ્ધૈઃ સહ નેતૃસંસ્થિતઃ કરિષ્યે બુદ્ધાનુમતં ચ કાર્યમ્