મહાભારત · અધ્યાય 7.41

સોઽભ્યગચ્છદ્ધનુષ્પાણિર્જ્યાં વિકર્ષન્પુનઃ પુનઃ ।
સચ્છત્રધ્વજયન્તારં સાશ્વમાશુ સ્મયન્નિવ ॥

સોઽપિધ્યદ્દશભિર્બાણૈરભિમન્યું દુરાસદમ્ ।
સચ્છત્રધ્વજયન્તારં સાશ્વમાશુ સ્મયન્નિવ ॥

પિતૃપૈતામહં કર્મ કુર્વાણમતિમાનુષમ્ ।
દૃષ્ટ્વાર્દિતં શરૈઃ કાર્ષ્મિં ત્વદીયા હૃષિતાઽભવન્ ॥

તસ્યાભિમન્યુરાયમ્ય સ્મયન્નેકેન પત્રિણા ।
શિરઃ પ્રચ્યાવયામાસ તદ્રથાત્પ્રાપતદ્ભુવિ ॥

કર્ણિકારમિવાધૂતં વાતેનાપતિતં નગાત્ । કર્ણાનુજં ચ સમ્પ્રેક્ષ્ય તાવકા વ્યથિતાઽભવન્ ।
ભ્રાતરં નિહતં દૃષ્ટ્વા કર્ણશ્ચાસીત્પરાઙ્મુખઃ ॥

વિમુખીકૃત્ય કર્ણં તુ સૌભદ્રઃ કઙ્કપત્રિભિઃ ।
અન્યાનપિ મહેષ્વાસાંસ્તૂર્ણમેવાભિદુદ્રુવે ॥

તતસ્તદ્વિતતં સેન્યં હસ્ત્યશ્વરથપત્તિમત્ ।
ક્રદ્ધોઽભિમન્યુરભિનત્તિગ્મતેજા મહારથઃ ॥

કર્ણસ્તુ બહુભિર્બાણૈરર્દ્યમાનોઽભિમન્યુના ।
અપાયાજ્જવનૈરશ્વૈસ્તતોઽનીકમભિદ્રવત્ ॥

તિંષ્ઠ કર્ણ મહેષ્વાસ કૃપ દુર્યોધનેતિ ચ ।
દ્રોણસ્ય ક્રોશતો રાજંસ્તદનીકમભજ્યત ॥

શલભૈરિવ ચાકાશં ધારાભિરિવ પર્વતઃ ।
અભિમન્યો શરૈશ્છન્નં ન પ્રાજ્ઞાયત કિઞ્ચન ॥

તાવકાનાં તુ યોધાનાં વધ્યતાં નિશિતૈઃ શરૈઃ ।
અન્યત્ર સૈન્ધવાદ્રાજન્ન સ્મ કશ્ચિદતિષ્ઠત ॥

સૌભદ્રસ્તુ તતઃ શઙ્ખં પ્રધ્માય પુરુષર્ષભઃ ॥
શીઘ્રમભ્યપતત્સેનાં ભારતીં ભરતર્ષભ ॥

સ કક્ષેઽગ્નિરિવોત્સૃષ્ટો નિર્દહંસ્તરસા રિપૂન્ ।
મધ્યે ભારતસૈન્યાનામાર્જુનિઃ પર્યવર્તત ॥

રથનાગાશ્વમનુજાનર્દયન્નિશિતૈઃ શરૈઃ ।
સમ્પ્રવિશ્યાકરોદ્ભૂમિં કબન્ધગણસઙ્કુલામ્ ॥

સૌભદ્રચાપપ્રભવૈર્નિકૃત્તાઃ પરમેષુભિઃ ।
સ્વાનેવાભિમુખાન્ધ્નન્તઃ પ્રાદ્રવઞ્જીવિતાર્થિનઃ ॥

તે ઘોરા રૌદ્રકર્માણો વિપાઠા બહવઃ શિતાઃ ।
નિઘ્ન્તો રથનાગાશ્વાઞ્જગ્મુરાશુ વસુન્ધરામ્ ॥

સાયુધાઃ સાઙ્ગુલિત્રાણાઃ સગદાઃ સાઙ્ગદા રણે ।
દૃશ્યન્તે બાહવશ્ચિન્ના હેમાભારણભૂષિતાઃ ॥

શરાશ્ચાપાનિ ખઙ્ગાશ્ચ શરીરાણિ શિરાંસિ ચ ।
સકુણ્ડલાનિ સ્રગ્વીણિ ભૂમાવાસન્સહસ્રશઃ ॥

સોપસ્કરૈરધિષ્ઠાનૈરીષાદણ્ડકબન્ધુરૈઃ ।
અક્ષૈર્વિમથિતૈશ્ચક્રૈર્બહુધા પતિતૈર્યુગૈઃ ॥

શક્તિચાપાસિભિશ્ચૈવ પતિતૈશ્ચ મહાધ્વજૈઃ ।
ચર્મચાપશરૈશ્ચૈવ વ્યવકીર્ણૈઃ સમન્તતતઃ ॥

નિહતૈઃ ક્ષત્રિયૈરશ્વૈર્વારણૈશ્ચ વિશામ્પતે ।
અગમ્યરૂપા પૃથિવી ક્ષણેનાસીત્સુદારુણા ॥

વધ્યતાં રાજપુત્રાણાં ક્રન્દતામિતરેતરમ્ ।
પ્રાદુરાસીન્મહાશબ્દો ભીરૂણાં ભયવર્ધનઃ ॥

સ શબ્દો ભરતશ્ચેષ્ઠ દિશઃ સર્વા વ્યનાદયત્ ॥
સૌભદ્રશ્ચાદ્રવત્સેનાં ઘ્નન્વરાશ્વરથદ્વિપાન્ ॥

કક્ષમગ્નિરિવોત્સૃષ્ટો નિર્દહંસ્તરસા રિપૂન્ ।
મધ્યે ભારતસૈન્યાનામાર્જુનિઃ પ્રત્યદૃશ્યત ॥

વિચરન્તં દિશઃ સર્વાઃ પ્રદિશશ્ચાપિ ભારત ।
તં તદા નાનુપશ્યામઃ સૈન્યે ચ રજસાઽવૃતે ॥

આદદાનં ગજાશ્વાનાં ણાં ચાયુંષિ ભારત ।
ક્ષમેન ભૂયઃ પશ્યામઃ સૂર્યં મધ્યન્દિને યથા ॥

અભિમન્યું મહારાજ પ્રતપન્તં દ્વિષદ્ગણાન્ ।
સ વાસવસમઃ સઙ્ખ્યે વાસવસ્યાત્મજાત્મજઃ ॥

અભિમન્યુર્મહારાજ સૈન્યમધ્યે વ્યરોચત ।
યથા પુરા વહ્નિસુતઃ સુરસૈન્યેષુ વીર્યવાન્ ॥