મહાભારત · અધ્યાય 7.186

તતો દુર્યોધનો દ્રોમમભિગમ્યાબ્રવીદિદમ્ ।
અમર્ષવશમાપન્નો જનયન્હર્ષતેજસી ॥
દુર્યોધન ઉવાચ ।

ન મર્ષણીયાઃ સઙ્ગ્રામે વિશ્રમન્તઃ શ્રમાન્વિતાઃ ।
સપત્ના ગ્લાનમનસો લબ્ધલક્ષા વિશેષતઃ ॥

યત્તુ મર્ષિતમસ્માભિર્ભવતઃ પ્રિયકામ્યયા ।
ત એતે પરિવિશ્રાન્તાઃ પાણ્ડવા બલવત્તરાઃ ॥

સર્વથા પરિહીનાઃ સ્મ તેજસા ચ બલેન ચ ।
ભવતા પાલ્યમાનાસ્તે વિવર્ધન્તે પુનઃપુનઃ ॥

દિવ્યાન્યસ્ત્રાણિ સર્વાણિ બ્રાહ્માદીનિ ચ યાનિ હ ।
તાનિ સર્વામિ તિષ્ઠન્તિ ભવત્યેવ વિશેષતઃ ॥

ન પાણ્ડવેયા ન વયં નાન્યે લોકે ધનુર્ધરાઃ ।
યુધ્યમાનસ્ય તે તુલ્યાઃ સત્યમેતદ્બ્રવીમિ તે ॥

સસુરાસુરગન્ધર્વાનિમાઁલોકાન્દ્વિજોત્તમ ।
સર્વાસ્ત્રવિદ્ભવાન્હન્યાદ્દિવ્યૈરસ્ત્રૈર્ન સંશયઃ ॥

સ ભવાન્મર્ષયત્યેનાંસ્તવ તુલ્યાનવેત્ય ચ ।
શિષ્યત્વં વા પુરસ્કૃત્ય મમ વા મન્દભાગ્યતામ્ ॥
સઞ્જય ઉવાચ ।

એવમુદ્ધર્ષિતો દ્રોણઃ કોપિતશ્ચ સુતેન તે ।
સમન્યુરબ્રવીદ્રાજન્દુર્યોધનમિદં વચઃ ॥

સ્થવિરઃ સન્પરં શક્ત્યા ઘટે દુર્યોધનાહવે । અતઃ પરં મયા કાર્યં ક્ષુદ્રં વિજયગૃદ્ધિના ।
અનસ્ત્રવિદયં સર્વો હન્તવ્યોઽસ્ત્રવિદા જનઃ ॥

યદ્ભવાન્મન્યતે ચાપિ શુભં વા યદિ વાઽશુભમ્ ।
તદ્વૈ કર્તાઽસ્મિ કૌરવ્ય વચનાત્તવ નાન્યથા ॥

નિહત્ય સર્વપાઞ્ચાલાન્યુદ્ધે કૃત્વા પરાક્રમમ્ ।
વિમોક્ષ્યે કવચં રાજન્સત્યેનાયુધમાલભે ॥

મન્યસે યચ્ચ કૌન્તેયમર્જુનં શ્રાન્તમાહવે ।
તસ્ય વીર્યં મહાબાહો શૃણુ સત્યેન કૌરવ ॥

તં ન દેવા ન ગન્ધર્વા ન યક્ષા ન ચ રાક્ષસાઃ ।
ઉત્સહન્તે રણે જેતું કુપિતં સવ્યસાચિનમ્ ॥

ખાણ્ડવે યેન ભગવાન્પ્રત્યુદ્યાતઃ સુરેશ્વરઃ ।
સાયકૈર્વારિતશ્ચાપિ વર્ષમાણો મહાત્મના ॥

યક્ષા નાગાસ્તથા દૈત્યા યે ચાન્યે બલગર્વિતાઃ ।
નિહતાઃ પુરુષેન્દ્રેણ તચ્ચાપિ વિદિતં તવ ॥

ગન્ધર્વા ઘોષયાત્રાયાં ચિત્રસેનાદયો જિતાઃ ।
યૂયં તૈર્હ્રિયમાણાશ્ચ મોક્ષિતા દૃઢધન્વના ॥

નિવાતકવચાશ્ચાપિ દેવાનાં શત્રવસ્તથા ।
સુરૈરવધ્યાઃ સઙ્ગ્રામે તેન વીરેણ નિર્જિતાઃ ॥

દાનવાનાં સહસ્રાણિ હિરણ્યપુરવાસિનામ્ ।
વિજિગ્યે પુરુષવ્યાઘ્રઃ સ શક્યો માનુષૈઃ કથમ્ ॥

પ્રત્યક્ષં ચૈવ તે સર્વં યથા બલમિદં તવ ।
ક્ષપિતં પાણ્ડુપુત્રેણ ચેષ્ટતાં નો વિશામ્પતે ॥
સઞ્જય ઉવાચ ।

તં તદાઽભિપ્રશંસન્તમર્જુનં કુપિતસ્તદા ।
દ્રોણં તવ સુતો રાજન્પુનરેવેદમબ્રવીત્ ॥

અહં દુઃશાસનઃ કર્ણઃ શકુનિર્માતુલશ્ચ મે । હનિષ્યામોઽર્જુનં સઙ્ખ્યે દ્વિધા કૃત્વાઽદ્ય ભારતીમ્ ।
તિષ્ઠ સ ત્વં મહાબાહો નિત્યં શિષ્યઃ પ્રિયસ્તવ ॥

તસ્ય તદ્વચનં શ્રુત્વા ભારદ્વાજો હસન્નિવ ।
અન્વવર્તત રાજાનં સ્વસ્તિ તેઽસ્ત્વિતિ ચાબ્રવીત્ ॥

કો હિ ગાણ્ડીવધન્વાનં જ્વલન્તમિવ તેજસા ।
અક્ષયં ક્ષપયેત્કશ્ચિત્ક્ષત્રિયઃ ક્ષત્રિયર્ષભમ્ ॥

તં ન વિત્તપતિર્નેન્દ્રો ન યમો ન જલેશ્વરઃ ।
નાસુરોરગરક્ષાંસિ ક્ષપયેયુઃ સહાયુધમ્ ॥

મૂઢાસ્ત્વેતાનિ ભાષન્તે યાનીમાન્યાત્થ ભારત ।
યુદ્ધે હ્યર્જુનમાસાદ્ય સ્વસ્તિમાન્કો વ્રજેદ્ગૃહાન્ ॥

ત્વં તુ સર્વાભિશઙ્કિત્વાન્નિષ્ઠુરઃ પાપનિશ્ચયઃ ।
શ્રેયસસ્ત્વદ્ધિતે યુક્તાંસ્તત્તદ્વક્તુમિહેચ્છસિ ॥

ગચ્છ ત્વમપિ કૌન્તેયમાત્માર્થે જહિ માચિરમ્ ।
ત્વમપ્યાશંસસે યોદ્ધું કુલજઃ ક્ષત્રિયો હ્યસિ ॥

ઇમાન્કિં ક્ષત્રિયાન્સર્વાન્ઘાતયિષ્યસ્યનાગસઃ ।
ત્વસ્ય મૂલં વૈરસ્ય તસ્માદાસાદયાર્જુનમ્ ॥

એષ તે માતુલઃ પ્રાજ્ઞઃ ક્ષત્રધર્મમનુવ્રતઃ ।
દુર્દ્યુતદેવી ગાન્ધારે પ્રયાત્વર્જુનમાહવે ॥

એષોઽક્ષકુશલો જિહ્મો દ્યૂતકૃત્કિતવઃ શઠઃ ।
દેવિતા નિકૃતિપ્રજ્ઞો યુધિ જેષ્યતિ પાણ્ડવાન્ ॥

ત્વયા કથિતમત્યર્થં કર્ણેન સહ હૃષ્ટવત્ ।
અસકૃચ્છૂન્યવન્મોહાદ્વૃતરાષ્ટ્રસ્ય શૃણ્વતઃ ॥

અહં ચ તાત કર્ણશ્ચ ભ્રાતા દુઃશાનશ્ચ મે ।
પાણ્ડુપુત્રાન્હનિષ્યામઃ સહિતાઃ સમરે ત્રયઃ ॥

ઇતિ તે કત્થમાનસ્ય શ્રુતં સંસદિસંસદિ ।
અનુતિષ્ઠ પ્રતિજ્ઞાં તાં સત્યવાગ્ભવ તૈઃ સહ ॥

એષ તે પાણ્ડવઃ શત્રુરવિશઙ્કોઽગ્રતઃ સ્થિતઃ ।
ક્ષત્રધર્મમવેક્ષસ્વ શ્લાઘ્યસ્તવ વધો જયાત્ ॥

દત્તં ભુક્તમધીતં ચ પ્રાપ્તમૈશ્વર્યમીપ્સિતમ્ ।
કૃતકૃત્યોઽનૃણશ્ચાસિ મા ભૈર્યુધ્યસ્વ પાણ્ડવમ્ ॥

ઇત્યુક્ત્વા સમરે દ્રોણો ન્યવર્તત યતઃ પરે ।
દ્વૈધીકૃત્ય તતઃ સેનાં યુદ્ધં સમભવત્તદા ॥