મહાભારત · અધ્યાય 5.166

સુદક્ષિણસ્તુ કામ્ભોજો રથ એકગુણો મતઃ ।
તવાર્થસિદ્ધિમાકાઙ્ક્ષન્યોત્સ્યતે સમરે પરૈઃ ॥

એતસ્ય રથસિંહસ્ય તવાર્થે રાજસત્તમ ।
પરાક્રમં યથેન્દ્રસ્ય દ્રક્ષ્યન્તિ કુરવો યુધિ ॥

એતસ્ય રથવંશે હિ તિગ્મવેગપ્રહારિણઃ ।
કામ્ભોજાનાં મહારાજ શલભાનામિવાયતિઃ ॥

નીલો માહિષ્યતીવાસી નીલવર્મા રથસ્તવ ।
રથવંશેન કદનં શત્રૂણાં વૈ કરિષ્યતિ ॥

કૃતવૈરઃ પુરા ચૈવ સહદેવેન મારિષ ।
યોત્સ્યતે સતતં રાજંસ્તવાર્થે કુરુનન્દન ॥

વિન્દાનુવિન્દાવાવન્ત્યૌ સમ્મતૌ રથસત્તમૌ ।
કૃતિનૌ સમરે તાત દૃઢવીર્યપરાક્રમૌ ॥

એતૌ તૌ પુરુષવ્યાઘ્રૌ રિપુસૈન્યં પ્રધક્ષ્યતઃ ।
ગદાપ્રાસાસિનારાચૈસ્તોમરૈશ્ચ કરચ્યતૈઃ ॥

યુદ્ધાભિકામૌ સમરે ક્રીડન્તાવિવ યૂથપૌ ।
યૂથમધ્યે મહારાજ વિચરન્તૌ કૃતાન્તવત્ ॥

ત્રિગર્તા ભ્રાતરઃ પઞ્ચ રથોદારા મતા મમ ।
કૃતવૈરાશ્ચ પાર્થૈસ્તે વિરાટનગરે તદા ॥

મકરા ઇવ રાજેન્દ્ર સમુદ્ધતતરઙ્ગિણીમ્ ।
ગઙ્ગાં વિક્ષોભયિષ્યન્તિ પાર્થાનાં યુધિ વાહિની ॥

તે રથાઃ પઞ્ચ રાજેન્દ્ર યેષાં સત્યરથો મુખમ્ ।
એતે યોત્સ્યન્તિ સઙ્ગ્રામે સંસ્મરન્તઃ પુરાકૃતમક્ ॥

વ્યલીકં પાણ્ડવેયેન ભીમસેનાનુજેન હ ।
દિશો વિજયતા રાજઞ્શ્વેતવાહેન ભારત ॥

તે હનિષ્યન્તિ પાર્થાનાં તાનાસાદ્ય મહારથાન્ ।
વરાન્વરાન્મહેષ્વાસાન્ક્ષત્રિયાણાં ધુરન્ધરાન્ ॥

લક્ષ્ણણસ્તવ પુત્રશ્ચ તથા દુઃશાસનસ્ય ચ ।
ઉભૌ તૌ પુરુષવ્યાઘ્રૌ સન્ગ્રામેષ્વપલાયિનૌ ॥

તરુણૌ સુકુમારૌ ચ રાજપુત્રૌ રતસ્વિનૌ ।
યુદ્ધાનાં ચ વિશેષજ્ઞૌ પ્રણેતારૌ ચ સર્વશઃ ॥

રથૌ તૌ કુરુશાર્દૂલ મતૌ મે રથસત્તમૌ ।
ક્ષત્રધર્મરતૌ વીરૌ મહત્કર્મ કરિષ્યતઃ ॥

દણ્ડધારો મહારાજ રથ એકો નરર્ષભ ।
યોત્સ્યતે તવ સઙ્ગ્રામે સ્વેન સૈન્યેન પાલિતઃ ॥

બૃહદ્બલસ્તથા રાજા કૌસલ્યો રથસત્તમઃ ।
રથો મમ મતસ્તાત મહાવેગપરાક્રમઃ ॥

એષ યોત્સ્યતિ સઙ્્ગ્રામે સ્વાન્બન્ધૂન્સમ્પ્રહર્ષયન્ ।
ઉગ્રાયુધો મહેષ્વાસો ધાર્તરાષ્ટ્રહિતે રતઃ ॥

કૃપઃ શારદ્વતો રજન્રથયૂથપયૂથપઃ ।
પ્રિયાન્પ્રાણાન્પરિત્યજ્ય પ્રધક્ષ્યતિ રિપૂંસ્તવ ॥

ગૌતમસ્ય મહર્ષેર્ય આચાર્યસ્ય શરદ્વતઃ ।
કાર્તિકેય ઇવાજયઃ શરસ્તમ્બાત્સુતોઽભવત્ ॥

એષ સેનાઃ સુબહુલા વિવિધાયુધકાર્મુકાઃ ।
અગ્નિવત્સમરે તાત ચરિષ્યતિ વિનિર્દહન્ ॥