મહાભારત · અધ્યાય 5.108
અનુશિષ્ટોઽસ્મિ દેવેન ગાલવ જ્ઞાનયોનિના ।
બ્રૂહિ કામં તુ કાં યામિ દ્રષ્ટું પ્રથમમો દિશમ્ ॥
પૂર્વાં વા દક્ષિણાં વાહમથવા પશ્ચિમાં દિશમ્ ।
ઉત્તરાં વા દ્વિજશ્રેષ્ઠ કુતો ગચ્છામિ ગાલવ ॥
યસ્યામુદયતે પૂર્વં સર્વલોકપ્રભાવનઃ ।
સવિતા યત્ર સન્ધ્યાયાં સાધ્યાનાં વર્તતે તપઃ ॥
યસ્યાં પૂર્વં મતિર્જાતા યયા વ્યાપ્તમિદં જગત્ ।
ચક્ષુષી યત્ર ધર્મસ્ય યત્ર ચૈષ પ્રતિષ્ઠિતઃ ॥
કૃતં યતો હુતં હવ્યં સર્પતે સર્વતોદિશમ્ ॥
એતદ્્દ્વારં દ્વિજશ્રેષ્ઠ દિવસસ્ય તથાઽધ્વનઃ ॥
અત્ર પૂર્વં પ્રસૂતા વૈ દાક્ષાયણ્યઃ પ્રજાઃ સ્ત્રિયઃ ।
યસ્યાં દિશિ પ્રવૃદ્ધાશ્ચ કશ્યપસ્યાત્મસમ્ભવાઃ ॥
અદોમૂલા સુરાણાં શ્રીર્યત્ર શક્રોઽભ્યષિચ્યત ।
સુરરાજ્યેન વિપ્રર્ષે દેવૈશ્ચાત્ર તપશ્ચિતમ્ ॥
એતસ્માત્કારણાદ્બ્રહ્મન્પૂર્વેત્યેષા દિગુચ્યતે ।
યસ્માત્પૂર્વતરે કાલે પૂર્વમેવાવૃતાસુરૈઃ ॥
અત એવ ચ સર્વેષાં પૂર્વામાશાં પ્રચક્ષતે ।
પૂર્વં સર્વાણિ કાર્યાણિ દૈવાનિ સુખમીપ્સતા ॥
અત્ર વેદાઞ્જગૌ પૂર્વં ભગવાઁલ્લોકભાવનઃ ।
અત્રૈવોક્તા સવિત્રાસીત્સાવિત્રી બ્રહ્મવાદિષુ ॥
અત્ર દત્તાનિ સૂર્યેણ યજૂંષિ દ્વિજસત્તમ ।
અત્ર લબ્ધવરઃ સોમઃ સુરૈઃ ક્રતુષુ પીયતે ॥
અત્ર તૃપ્તા હુતવહાઃ સ્વાં યોનિમુપભુઞ્જતે ।
અત્ર પાતાલમાશ્રિત્ય વરુણઃ શ્રિયમાપ ચ ॥
અત્ર પૂર્વં વસિષ્ઠસ્ય પૌરાણસ્ય દ્વિજર્ષભ ।
સૂતિશ્ચૈવ પ્રતિષ્ઠા ચ નિધનં ચ પ્રકાશતે ॥
ઓઙ્કારસ્યાત્ર જાયન્તે સૃતયો દશતીર્દશ ।
પિબન્તિ મુનયો યત્ર હવિર્ધૂમં સ્મ ધૂમપાઃ ॥
પ્રોક્ષિતા યત્ર બહવો વરાહાદ્યા મૃગા વને ।
શક્રેણ યજ્ઞભાગાર્થે દૈવતેષુ પ્રકલ્પિતાઃ ॥
અત્રાહિતાઃ કૃતઘ્નાશ્ચ માનુષાશ્ચાસુરાશ્ચ યે ।
ઉદયંસ્તાન્હિ સર્વાન્વૈ ક્રોધાદ્ધન્તિ વિભાવસુઃ ॥
એતદ્દ્વારં ત્રિલોકસ્ય સ્વર્ગસ્ય ચ સુખસ્ય ચ ।
એષ પૂર્વો દિશાં ભાગો વિશાવોઽત્ર યદીચ્છસિ ॥
પ્રિયં કાર્યં હિ મે તસ્ય યસ્યાસ્મિ વચને સ્થિતઃ ।
બ્રૂહિ ગાલવ યાસ્યામિ શૃણુ ચાપ્યપરાં દિશમ્ ॥
મૂળ પાઠ: Mahābhārata (southern recension) · Edition: Śrīman Mahābhāratam, ed. T. R. Krishnacharya and T. R. Vyasacharya, Nirnaya Sagar Press, Bombay 1906–1910; e-text by SARIT (Shrinivasa Varakhedi and others) · SARIT: Search and Retrieval of Indic Texts · SARIT (e-text) via Internet Archive · CC BY-SA 3.0