મહાભારત · અધ્યાય 3.52

તેભ્યઃ પ્રતિજ્ઞાય નલઃ કરિષ્ય ઇતિ ભારત ।
અથૈતાન્પરિપપ્રચ્છ કૃતાઞ્જલિરુપસ્થિતઃ ॥

કે વૈ ભવન્તઃ કશ્ચાસૌ યસ્યાહં દૂત ઈપ્સિતઃ ।
કિઞ્ચ તત્રમયા કાર્યં કથયધ્વં યથાતથમ્ ॥

એવમુક્તે નૈષધેન મઘવાનભ્યભાષત ।
અમરાન્વૈ નિબોધાસ્માન્દમયન્ત્યર્થમાગતાન્ ॥

અહમિન્દ્રોઽયમગ્નિશ્ચ તથૈવાયમપામ્પતિઃ ।
શરીરાન્તકરો નૄણાં યમોઽયમપિ પાર્થિવ ॥

ત્વં વૈ સમાગતાનસ્માન્દમયન્ત્યૈ નિવેદય ।
લોકપાલા મહેન્દ્રાદ્યાઃ સમાયાન્તિ દિદૃક્ષવઃ ॥

પ્રાપ્તુમિચ્છન્તિ દેવાસ્ત્વાં શક્રોઽગ્નિર્વરુણો યમઃ ।
તેષામન્યતમં દેવં પતિત્વે વરયસ્વ હ ॥

એવમુક્તઃ સ શક્રેણ નલઃ પ્રાઞ્જલિરબ્રવીત્ ।
એકાર્થસમવેતં માં ન પ્રેષયિતુમર્હથ ॥

કથ હિ જાતસન્કલ્પઃ સ્ત્રિયમુત્સૃજતે પુમાન્ ।
પરાર્થમીદૃશં વક્તં તદ્વૈ પશ્યામરેશ્વર ॥

એવમુક્તો નૈષધેન મઘવાન્પુનરબ્રવીત્ । કરિષ્ય ઇતિસંશ્રુત્ય પૂર્વમસ્માસુ નૈષધ ।
ન કરિષ્યસિ કસ્માત્ત્વં વ્રજ નૈષધ માચિરમ્ ॥

સ વૈ ત્વમાગતાનસ્માન્દમયન્ત્યૈ નિવેદય । શ્રેયસા યોક્ષ્યસે હિ ત્વં કુર્વન્નમરશાસનમ્ ॥
બૃહદશ્વ ઉવાચ ।

એવમુક્તઃ સ દેવૈસ્તૈર્નૈષધઃ પુનરબ્રવીત્ ।
સુરક્ષિતાનિ વેશ્માનિ પ્રવેષ્ટું કથમુત્સહે ॥

પ્રવેક્ષ્યસીતિ તં શક્રઃ પુનરેવાભ્યભાષત ।
જગામ સ તથેત્યુક્ત્વા દમયન્ત્યા નિવેશનમ્ ॥

દદર્શ તત્ર વૈદર્ભીં સખીગણસમાવૃતામ્ ।
દેદીપ્યમાનાં વપુષા શ્રિયા ચ વરવર્ણિનીમ્ ॥

અતીવ સુકુમારાઙ્ગીં તનુમધ્યાં સુલોચનામ્ ।
આક્ષિપન્તીમિવ ચ તાં શશિનં સ્વેન તેજસા ॥

તસ્ય દૃષ્ટ્વૈવ વવૃધે કામસ્તાં ચારુહાસિનીમ્ ।
સત્યં ચિકીર્ષમાણસ્તુધારયામાસ હૃચ્છયમ્ ॥

તતસ્તા નૈષધં દૃષ્ટ્વા સમ્ભ્રાન્તાઃ પરમાઙ્ગનાઃ ।
આસનેભ્યઃ સમુત્પેતુસ્તેજસા તસ્ય ધર્ષિતાઃ ॥

પ્રશશંસુશ્ચ મુપ્રીતા નલં તા વિસ્મયાન્વિતાઃ ।
ન ચૈનમભ્યભાષન્ત મનોભિસ્ત્વભ્યપૂજયન્ ॥

અહો રૂપમહો કાન્તિરહો ધૈર્યં મહાત્મનઃ ।
કોઽયં દેવોઽથવા યક્ષો ગન્ધર્વો વા ભવિષ્યતિ ॥

ન તાસ્તં શક્નુવન્તિ સ્મ વ્યાહર્તુમપિ કિઞ્ચન ।
તેજસા ધર્ષિતાસ્તસ્ય લજ્જાવત્યો વરાઙ્ગનાઃ ॥

અથૈનં સ્મયમાનેવ સ્મિતપૂર્વાભિભાષિણી ।
દમયન્તી નલં વીરમભ્યભાષત વિસ્મિતા ॥

કસ્ત્વં સર્વાનવદ્યાઙ્ગ મમ હૃચ્છયવર્ધન ।
પ્રાપ્તોસ્યમરવદ્વીર જ્ઞાતુમિચ્છામિ તેઽનઘ ॥

કથમાગમનં ચેહ કથં ચાસિ ન લક્ષિતઃ ।
સુરક્ષિતં હિ મે વેશ્મ રાજા ચૈવોગ્રશાસનઃ ॥

એવમુક્તસ્તુ વૈદર્ભ્યા નલસ્તાં પ્રત્યુવાચ હ ।
નલં માં વિદ્ધિ કલ્યાણિ દેવદૂતમિહાગતમ્ ॥

દેવાસ્ત્વાં પ્રાપ્તુમિચ્છન્તિ શક્રોઽગ્નિર્વરુણો યમઃ ।
તેષામન્યતમં દેવં પતિં વરય શોભને ॥

તેષામેવ પ્રભાવેણ પ્રવિષ્ટોઽહમલક્ષિતઃ ।
પ્રવિશન્તં ન માં કશ્ચિદપશ્યન્નાપ્યવારયત્ ॥

એતદર્થમહં ભદ્રે પ્રેષિતઃ સુરસત્તમૈઃ । એતચ્છ્રુત્વા શુભે બુદ્ધિં પ્રકુરુષ્વ યથેચ્છસિ ॥