મહાભારત · અધ્યાય 3.296

અથ કન્યાપ્રદાને સ તમેવાર્થં વિચિન્તયન્ ।
સમાનિત્યે ચ તત્સર્વમ્ભાણ્ડં વૈવાહિકં નૃપઃ ॥

તતો વૃદ્ધાન્દ્વિજાન્સર્વાનૃત્વિક્સભ્યપુરોહિતાન્ ।
સમાહૂય દિને પુણ્યે પ્રયયૌ સહ કન્યયા ॥

મેધ્યારણ્યં સ ગત્વા ચ દ્યુમત્સેનાશ્રમં નૃપઃ ।
પદ્ભ્યામેવ દ્વિજૈઃ સાર્ધં રાજર્ષિં તમુપાગમત્ ॥

તત્રાપશ્યન્મહાભાગં સાલવૃક્ષમુપાશ્રિતમ્ ।
કૌશ્યાં બૃસ્યાં સમાસીનં ચક્ષુર્હીનં નૃપં તદા ॥

સ રાજા તસ્ય રાજર્ષેઃ કૃત્વાપૂજાં યથાઽર્હતઃ ।
વાચા સુનિયતો ભૂત્વા ચકારાત્મનિવેદનમ્ ॥

તસ્યાર્ધ્યમાસં ચૈવ ગાં ચાવેદ્યસ ધર્મવિત્ ।
કિમાગમનમિત્યેવં રાજા રાજાનમબ્રવીત્ ॥

તસ્ય સર્વમભિપ્રાયમિતિકર્તવ્યતાં ચ તામ્ ।
સત્યવન્તં સમુદ્દિશ્ય સર્વમેવ ન્યવેદયત્ ॥

સાવિત્રી નામ રાજર્ષે કન્યેયં મમ શોભના ।
તાં સ્વધર્મેણ ધર્મજ્ઞ સ્નુષાર્થે ત્વં ગૃહાણ મે ॥
દ્યુમત્સેન ઉવાચ ।

ચ્યુતાઃ સ્મ રાજ્યાદ્વનવાસમાશ્રિતા- શ્ચરામ ધર્મં નિયતાસ્તપસ્વિનઃ ।
કથં ત્વનર્હા વનવાસમાશ્રમે સહિષ્યતિ ક્લેશમિમં સુતા તવ ॥
અશ્વમતિરુવાચ ।

સુખં ચ દુઃખં ચ ભવાભવાત્મકં યદા વિજાનાતિ સુતાઽહમેવ ચ ।
ન મદ્વિધે યુજ્યતેવાક્યમીદૃશં વિનિશ્ચયેનાભિગતોસ્મિ તે નૃપ ॥

આશાં નાર્હસિ મે હન્તું સૌહૃદાત્પ્રણતસ્ય ચ ।
અભિતશ્ચાગતં પ્રેમ્ણા પ્રત્યાખ્યાતું ન માઽર્હસિ ॥

અનુરૂપો હિ યુક્તશ્ચ ત્વં મમાહં તવાપિ ચ ।
સ્નુષાં પ્રતીચ્છ મે કન્યાં ભાર્યાં સત્યવતસ્તતઃ ॥
દ્યુમત્સેન ઉવાચ ।

પૂર્વમેવાભિલવિતઃ સમ્બન્ધો મે ત્વયા સહ ।
ભ્રષ્ટરાજ્યસ્ત્વહમિતિ તત એતદ્વિચારિતમ્ ॥

અભિપ્રાયસ્ત્વયં યો મે પૂર્વમેવાભિકાઙ્ક્ષિતઃ ।
સ નિર્વર્તતુ મેઽદ્યૈવ કાઙ્ક્ષિતો હ્યસિ મેઽતિથિઃ ॥

તતઃ સર્વાન્સમાનાય્ય દ્વિજાનાશ્રમવાસિનઃ ।
યથાવિધિ સમુદ્વાહં કારયામાસતુર્નૃપૌ ॥

દત્ત્વા સોઽશ્વપતિઃ કન્યાં યથાર્હં સપરિચ્છદમ્ ।
યયૌ સ્વમેવ ભવનં યુક્તઃ પરમયા મુદા ॥

સત્યવાનપિ તાં ભાર્યાં લબ્ધ્વા સર્વગુણાન્વિતામ્ ।
મુમુદે સા રચ રતં લબ્ધ્વા ભર્તારં મનસેપ્સિતમ્ ॥

ગતે પિતરિ સર્વાણિ સન્ન્યસ્યાભરણાનિ સા ।
જગૃહેવલ્કલાન્યેવ વસ્ત્રં કાષાયમેવ ચ ॥

પરિચારૈર્ગુણૈશ્ચૈવ પ્રશ્રયેણ દમેન ચ ।
સર્વકામક્રિયાભિશ્ચ સર્વેષાં તુષ્ટિમાદધે ॥

શ્વશ્રૂં શરીરસત્કારૈઃ સર્વૈરાચ્છાદનાદિભિઃ ।
શ્વશુરં દેવસત્કારૈર્વાચઃ સંયમનેન ચ ॥

તથૈવ પ્રિયવાદેન નૈષુણેન શમેન ચ ।
રહશ્ચૈવોપચારેણ ભર્તારં પર્યતોષયત્ ॥

એવં તત્રાશ્રમે તેષાં તદા નિવસતાં સતામ્ ।
કાલસ્તપસ્યતાં કશ્ચિદપાક્રામત ભારત ॥

સાવિત્ર્યાગ્લાયમાનાયાસ્તિષ્ઠન્ત્યાસ્તુ દિવાનિશમ । નારદેન યદુક્તં તદ્વાક્યં મનસિ વર્તતે ॥