મહાભારત · અધ્યાય 3.258
પ્રવિશન્તં મહારાજ સૂતાસ્તુષ્ટુવુરચ્યુતમ્ ।
જનાશ્ચાપિ મહેષ્વાસં તુષ્ટુવૂ રાજસત્તમમ્ ॥
લાજૈશ્ચન્દનચૂર્ણૈશ્ચ વિકીર્ય ચ જનાસ્તતઃ ।
ઊટુર્દિષ્ટ્યા નૃપાવિઘ્નઃ સમાપ્તોયં ક્રતુસ્તવ ॥
અપરે ત્વબ્રુવંસ્તત્રવાદિકાસ્તં મહીપતિમ્ ।
યૌધિષ્ઠિરસ્ય યજ્ઞસ્ય ન સમો હ્યેષ તે ક્રતુઃ ॥
નૈવ તસ્ય ક્રતોરેષ કલામર્હતિ ષોડશીમ્ ।
એવં તત્રાબ્રુવન્કેચિદ્વાતિકાસ્તં જનેશ્વરમ્ ॥
સુહૃદસ્ત્વબ્રુવંસ્તત્ર અતિ સર્વાનયં ક્રતુઃ ।
પ્રવર્તિતો હ્યયં રાજ્ઞા ધાર્તરાષ્ટ્રેણ ધીમતા ॥
યયાતિર્નહુષશ્ચાપિ માન્ધાતા ભરતસ્તથા ।
ક્રતુમેનં સમાહૃત્ય પૂતાઃ સર્વે દિવં ગતાઃ ॥
એતા વાચઃ શુભાઃ શૃણ્વન્સુહૃદાં ભરતર્ષભ ।
પ્રવિવેશ પુરં હૃષ્ટઃ સ્વવેશ્મ ચ નરાધિપઃ ॥
અભિવાદ્ય તતઃ પાદાન્મતાપિત્રોર્વિશામ્પતે ।
ભીષ્મદ્રોણકૃપાદીનાં વિદુરસ્ય ચ ધીમતઃ ॥
અભિવાદિતઃ કનીયોભિર્ભ્રાતૃભિર્ભ્રાતૃનન્દનઃ ।
નિષસાદાસને મુખ્યે ભ્રાતૃભિઃ પરિવારિતઃ ॥
તમુત્થાય મહારાજં સૂતપુત્રોઽબ્રવીદ્વચઃ ।
દિષ્ટ્યા તે ભરતશ્રેષ્ઠ સમાપ્તોઽયં મહાક્રતુઃ ॥
હતેષુ યુધિ પાર્થેષુ રાજસૂયે તથા ત્વયા ।
આહૃતેઽહં નરશ્રેષ્ઠ ત્વાં સભાજયિતા પુનઃ ॥
તમબ્રવીન્મહારાજો ધાર્તરાષ્ટ્રો મહાયશાઃ ।
સત્યમેતત્ત્વયોક્તં હિ પાણ્ડવેષુ દુરાત્મસુ । નિહતેષુ નરશ્રેષ્ઠ પ્રાપ્તે ચાપિ મહાક્રતૌ ।
રાજસૂયે પુનર્વીર ત્વમેવં વર્ધયિષ્યસિ ॥
એવમુક્ત્વા મહારાજ કર્ણમાશ્લિષ્ય ભારત ।
રાજસૂયં ક્રતુશ્રેષ્ઠં ચિન્તયામાસ કૌરવઃ ॥
સોઽબ્રવીત્કૌરવાંશ્ચાપિ પાર્શ્વસ્થાન્નૃપસત્તમઃ ।
રાધેયસૌબલાદીન્વૈ ધાર્તરાષ્ટ્રો મહીપતિઃ ॥
કદા તુ તં ક્રતુવરં રાજસૂયં મહાધનમ્ ।
નિહત્ય પાણ્ડવાન્સર્વાનાહરિષ્યામિ કૌરવાઃ ॥
તમબ્રવીત્તદા કર્ણઃ શૃણુ મે રાજકુઞ્જર ।
પાદૌ ન ધાવયે તાવદ્યાવન્ન નિહતોઽર્જુનઃ ॥
કીલાલજં ન ખાદેયં કરિષ્યે ચાસુરવ્રતમ્ ।
નાસ્તીતિ નૈવ વક્ષ્યામિ યાચિતો યેન કેચનિત્ ॥
અથોત્ક્રુષ્ટં મહેષ્વાસૈર્ધાર્તરાષ્ટ્રૈર્મહારથૈઃ ।
પ્રતિજ્ઞાતે ફલ્ગુનસ્ય વધે કર્ણેન સંયુગે ॥
વિજિતાંશ્ચાપ્યમન્યન્ત પાણ્ડવાન્ધૃતરાષ્ટ્રજાઃ ।
તદા પ્રતિજ્ઞામારુહ્ય સૂતપુત્રેણ ભાષિતે ॥
દૂર્યોધનોઽપિ રાજેન્દ્ર વિસૃજ્યનરપુઙ્ગવાન્ ।
પ્રવિવેશ ગૃહંશ્રીમાન્યથા ચૈત્રરથં પ્રભુઃ ॥
તેઽપિસર્વે મહેષ્વાસા જગ્મુર્વેશ્માનિ ભારત ।
સ્વાનિસ્વનિ મહારાજ ભીષ્મદ્રોણાદયો નૃપા ॥
પાણ્ડવાશ્ચ મહેષ્વાસા દૂતવાક્યપ્રચોદિતાઃ ।
ચિન્તયન્તસ્તમેવાર્થં નાલભન્ત સુખં ક્વચિત્ ॥
ભૂયશ્ચ ચારૈ રાજેન્દ્ર પ્રવૃત્તિરુપપાદિતા ।
પ્રતિજ્ઞા સૂતપુતર્સ્ય વિજયસ્ય વધં પ્રતિ ॥
એતચ્છ્રુત્વા ધર્મસુતઃ સમુદ્વિગ્નો નરાધિપ ।
અધોમુખશ્ચિરં તસ્થૌ કિં કાર્યમિતિ ચિન્તયન્ ॥
અભેદ્યકવચં મત્વા કર્ણમદ્ભુતવિક્રમમ્ ।
અનુસ્મરંશ્ સન્ક્લેશાન્ન શાન્તિમુપજગ્મિવાન્ ॥
તસ્ય ચિન્તાપરીતસ્ય બુદ્ધિર્જજ્ઞે મહાત્મનઃ ।
બહુવ્યાલમૃગાકીર્ણં ત્યક્તું દ્વૈતવનં વનમ્ ॥
ધાર્તરાષ્ટ્રોઽપિ નૃપતિઃ પ્રશશાસ વસુન્ધરામ્ ।
ભ્રાતૃભિઃ સહિતો વીરૈર્ભીષ્મદ્રોણકૃપૈસ્તથા ॥
સન્ગમ્ય સૂતપુત્રેણ કર્ણેનાહવશોભિના ।
સતતં પ્રીયમાણો વૈ દેવિના સૌબલેન ચ ॥
દુર્યોધનઃ પ્રિયે નિત્યં વર્તમાનો મહીભૃતામ્ ।
પૂજયામાસ વિપ્રેન્દ્રાન્ક્રતુભિર્ભૂરિદક્ષિણૈઃ ॥
ભ્રાતૄણાં ચ પ્રિયં રાજન્સ ચકાર પરન્તપઃ । નિશ્ચિત્ય મનસા વીરો દત્તભુક્તફલં ધનમ્ ॥
મૂળ પાઠ: Mahābhārata (southern recension) · Edition: Śrīman Mahābhāratam, ed. T. R. Krishnacharya and T. R. Vyasacharya, Nirnaya Sagar Press, Bombay 1906–1910; e-text by SARIT (Shrinivasa Varakhedi and others) · SARIT: Search and Retrieval of Indic Texts · SARIT (e-text) via Internet Archive · CC BY-SA 3.0