મહાભારત · અધ્યાય 2.98
તતો વ્યધ્વગતં પાર્થં પ્રાતિકામી યુધિષ્ઠિરમ્ ।
ઉવાચ વચનાદ્રાજ્ઞો ધૃતરાષ્ટ્રસ્ય ધીમતઃ ॥
ઉપાસ્તીર્ણા સભા રાજન્નક્ષાનુપ્ત્વા યુધિષ્ઠિર ।
એહિ પાણ્ડવ દીવ્યેતિ પિતા ત્વાહ નરાધિપઃ ॥
યુધિષ્ઠિર ઉવાચ ॥
ધાતુર્નિયોગાદ્ભૂતાનિ પ્રાપ્નુવન્તિ શુભાશુભમ્ ।
ન નિવૃત્તિસ્તયોરસ્તિ દેવતવ્યં પુનર્યદિ ॥
અક્ષદ્યૂતે સમાહ્વાનં નિયોગાત્સ્થવિરસ્ય ચ ।
જાનન્નપિ ક્ષયકરં નાતિક્રમિતુમુત્સહે ॥
વૈશમ્પાયન ઉવાચ ॥
અસમ્ભવો હેમમયસ્ય જન્તો- સ્તથાપિ રામો લુલુભે મૃગાય ।
પ્રાયઃ સમાસન્નપરાભવાણાં ધિયો વિપર્યસ્તતરા ભવન્તિ ॥
ઇતિ બ્રુવન્નિવવૃતે ભ્રાતૃભિઃ સહ પાણ્ડવઃ ।
જાનાંશ્ચ શકુનેર્માયાં પાર્થો દ્યૂતમિયાત્પુનઃ ॥
વિવિશુસ્તે સભાં તાં તુ પુનરેવ મહારથાઃ ।
વ્યથયન્તિ સ્મ ચેતાંસિ મુહૃદાં ભરતર્ષભાઃ ॥
યથોપજોષમાસીનાઃ પુનર્દ્યૂતપ્રવૃત્તયે ।
સર્વલોકવિનાશાય દૈવેનોપનિપીડિતાઃ ॥
શકુનિરુવાચ ॥
અમુઞ્ચત્સ્થવિરો યદ્વો ધનં પૂજિતમેવ તત્ ।
મહાધનં ગ્લહં ત્વેકં શૃણુ ભો ભરતર્ષભ ॥
વયં વા દ્વાદશાબ્દાનિ યુષ્માભિર્દ્યૂતનિર્જિતાઃ ।
પ્રવિશેમ મહારણ્યં રૌરવાજિનવાસસઃ ॥
ત્રયોદશં ચ સ્વજનૈરજ્ઞાતાઃ પરિવત્સરમ્ ।
જ્ઞાતાશ્ચ પુનરન્યાનિ વને વર્ષાણિ દ્વાદશ ॥
અસ્માભિર્નિર્જિતા યૂયં વને દ્વાદશ વત્સરાન્ ।
વસધ્વં કૃષ્ણયા સાર્ધમજિનૈઃ પ્રતિવાસિતાઃ ॥
ત્રયોદશં ચ સ્વજનૈરજ્ઞાતાઃ પિરવત્સરમ્ ।
જ્ઞાતાશ્ચ પુનરન્યાનિ વને વર્ષાણિ દ્વાદશ ॥
ત્રયોદશે ચ નિર્વૃત્તે પુનરેવ યથોચિતમ્ ।
સ્વરાજ્યં પ્રતિપત્તવ્યમિતરૈરથવેતરૈઃ ॥
અનેન વ્યવસાયેન સહાસ્માભિર્યુધિષ્ઠિર ।
અક્ષાનુપ્ત્વા પુનર્દ્યૂતમેહિ દીવ્યસ્વ ભારત ॥
અથ સભ્યાઃ સભામધ્યે સમુચ્છ્રિતકરાસ્તદા ।
ઊચુરુદ્વિગ્નમનસઃ સંવેગાત્સર્વ એવ હિ ॥
સભ્યા ઊચુઃ ।
અહો ધિગ્બાન્ધવા નૈનં બોધયન્તિ મહદ્ભયમ્ ।
બુદ્ધ્યા બુદ્ધ્યેન્ન વા બુદ્ધ્યેદયં વૈ ભરતર્ષભ ॥
વૈશમ્પાયન ઉવાચ ॥
જનપ્રવાદાન્સુબહૂઞ્શૃણ્વન્નપિ નરાધિપઃ ।
હ્રિયા ચ ધર્મસંયોગાત્પાર્થો દ્યૂતમિયાત્પુનઃ ॥
જાનન્નાપિ મહાબુદ્ધિઃ પુનર્દ્યૂતમવર્તયત્ ।
અપ્યાસન્નો વિનાશઃ સ્યાત્કુરૂણામિતિચિન્તયન્ ॥
યુધિષ્ઠિર ઉવાચ ॥
કથં વૈ મદ્વિધો રાજા સ્વધર્મમનુપાલયન્ ।
આહૂતો વિનિવર્તેત દીવ્યામિ શકુને ત્વયા ॥
શકુનિરુવાચ ॥
ગવાશ્વં બહુધેનુકમપર્યન્તમજાવિકમ્ ।
ગજાઃ કોશો હિરણ્યં ચ દાસીદાસાશ્ચ સર્વશઃ ॥
હિત્વા નો ગ્લહ એવૈકો વનવાસાય પાણ્ડવાઃ ।
યૂયં વયં વા વિજિતા વસેમ વનમાશ્રિતાઃ ॥
ત્રયોદશં ચ વૈ વર્ણમજ્ઞાતાઃ સ્વજનૈસ્તથા । અનેન વ્યવસાયેન દીવ્યામ પુરુષર્ષભાઃ ।
સમુત્ક્ષેપેણ ચૈકેન વનવાસાય ભારત ॥
વૈશમ્પાયન ઉવાચ ॥
એવં દૈવબલાવિષ્ટો ધર્મરાજો યુધિષ્ઠિરઃ ।
ભીષ્મદ્રોણાઽવાર્યમાણો વિદુરેણ ચ ધીમતા ॥
યુયુત્સુના કૃપેણાથ સઞ્જયેન ચ ભારત ।
ગાન્ધાર્યા પૃથયા ચૈવ ભીમાર્જુનયમૈસ્તથા ॥
વિકર્ણેન ચ વીરેણ દ્રૌપદ્યા દ્રૌણિના તથા ।
સોમદત્તેન ચ તથા બાહ્લીકેન ચ ધીમતા ॥
વાર્યમાણોપિ સતતં ન ચ રાજન્નિયચ્છતિ ।
એવં સંવાર્યમાણોપિ કૌન્તેયો હિતકામ્યયા ॥
દેવકાર્યાર્થસિદ્ધ્યર્થં મુહૂર્તં કલિમાવિશત્ ।
અવિષ્ટઃ કલિના રાજઞ્છકુનિં પ્રત્યભાષત ॥
એવં ભવત્વિતિ તદા વનવાસાય દીવ્યતિ ।
પ્રતિજગ્રાહ તં પાર્થો ગ્લહં જગ્રાહ સૌબલઃ ॥
જિતમિત્યેવ શકુનિર્યુધિષ્ઠિરમભાષત ॥
મૂળ પાઠ: Mahābhārata (southern recension) · Edition: Śrīman Mahābhāratam, ed. T. R. Krishnacharya and T. R. Vyasacharya, Nirnaya Sagar Press, Bombay 1906–1910; e-text by SARIT (Shrinivasa Varakhedi and others) · SARIT: Search and Retrieval of Indic Texts · SARIT (e-text) via Internet Archive · CC BY-SA 3.0