મહાભારત · અધ્યાય 2.35
નકુલસ્ય તુ વક્ષ્યામિ કર્માણિ વિજયં તથા ।
વાસુદેવજિતામાશાં યથાઽસાવજયત્પ્રભુઃ ॥
નિર્યાય ખાણ્ડવપ્રસ્થાત્પ્રતીચીમભિતો દિશમ્ ।
ઉદ્દિશ્ય મતિમાન્પ્રાયાન્મહત્યા સેનયા સહ ॥
સિંહનાદેન મહતા યોધાનાં ગર્જિતેન ચ ।
રથનેમિનિનાદૈશ્ચ કમ્પયન્વસુધામિમામ્ ॥
તતો બહુ ધનં રમ્યં ગાવાઢ્યં ધનધાન્યવત્ ।
કાર્તિકેયસ્ય દયિતં રોહીતકુપાદ્રવત્ ॥
તત્ર યુદ્ધં મહચ્ચાસીચ્છૂરૈર્મત્તમયૂરકૈઃ ।
મરુભૂમિં સ કાર્ત્સ્ન્યેન તથૈવ બહુધાન્યકમ્ ॥
શૈરીષકં મહેત્થં ચ વશે ચક્રે મહાદ્યુતિઃ ।
આક્રોશં ચૈવ રાજર્ષિ તેન યુદ્ધમભૂન્મહત્ ॥
તાન્દશાર્ણાન્સ જિત્વા ચ પ્રતસ્થે પાણ્ડુનન્દનઃ ।
શિબીંસ્ત્રિગર્તાનમ્બષ્ઠાન્માલવાન્પઞ્ચ કર્પટાન્ ॥
તથા મધ્યમકેયાંશ્ચ વાટધાનાન્દ્વિજાનથ ।
પુનશ્ચ પરિવૃત્યાથ પુષ્કરારણ્યવાસિનઃ ॥
ગણાનુત્સવસઙ્કેતાન્વ્યજયત્પુરુષર્ષભઃ ।
સિન્ધુકૂલાશ્રિતા યે ચ ગ્રામણીયા મહાબલાઃ ॥
શૂદ્રાભીરગણાશ્ચૈવ યે ચાશ્રિત્ય સરસ્વતીમ્ ।
વર્તયન્તિ ચ યે મત્સ્યૈર્યે ચ પર્વતવાસિનઃ ॥
કત્સ્નં પઞ્ચનન્દં ચૈવ તથૈવામરપર્વતમ્ ।
ઉત્તરજ્યોતિષં ચૈવ તથા દિવ્યકટં પુરમ્ ॥
દ્વારપાલં ચ તરસા વશે ચક્રે મહાદ્યુતિઃ ।
રામઠાન્હારહૂણાંશ્ચ પ્રતીચ્યાશ્ચૈવ યે નૃપાઃ ॥
તાન્સર્વાન્સ વશે ચક્રે શાસનાદેવ પાણ્ડવઃ ।
તત્રસ્થઃ પ્રેષયામાસ વાસુદેવાય ભારત ॥
સ ચાસ્ય ગતભી રાજન્પ્રતિજગ્રાહ શાસનમ્ ।
તતઃ શાકલમભ્યેત્ય મદ્રાણાં પુટભેદનમ્ ॥
માતુલં પ્રીતિપૂર્વેણ શલ્યં ચક્રે વશે બલી ।
સ તેન સત્કૃતો રાજ્ઞા સત્કારાર્હો વિશામ્પતે ॥
રત્નાનિ ભૂરીણ્યાદાય સમ્પ્રતસ્થે યુધાં પતિઃ ।
તતઃ સાગરકુક્ષિસ્થાન્મ્લેચ્છાન્પરમદારુણાન્ ॥
પહ્લવાન્વર્બરાંશ્ચૈવ કિરાતાન્યવનાઞ્શકાન્ । તતો રત્નાન્યપાદાય વશે કૃત્વા ચ પાર્થિવાન્ ।
ન્યવર્તત કુરુશ્રેષ્ઠો નકુલશ્ચિત્રમાર્ગવિત્ ॥
કરમાણાં સહસ્રાણિ કોશં તસ્ય મહાત્મનઃ ।
ઊહર્દશ મહારાજ કૃચ્છ્રાદિવ મહાધનમ્ ॥
ઇન્દ્રપ્રસ્થગતં વીરમભ્યેત્ય સ યુધિષ્ઠિરમ્ ।
તતો માદ્રીસુતઃ શ્રીમાન્ધનં તસ્મૈ ન્યવેદયત્ ॥
એવં વિજિત્ય નકુલો દિશં વરુણપાલિતામ્ ।
પ્રતીચીં વાસુદેવેન નિર્જિતાં ભરતર્ષભ ॥
મૂળ પાઠ: Mahābhārata (southern recension) · Edition: Śrīman Mahābhāratam, ed. T. R. Krishnacharya and T. R. Vyasacharya, Nirnaya Sagar Press, Bombay 1906–1910; e-text by SARIT (Shrinivasa Varakhedi and others) · SARIT: Search and Retrieval of Indic Texts · SARIT (e-text) via Internet Archive · CC BY-SA 3.0