મહાભારત · અધ્યાય 2.16

સમ્રાડ્ગુણમભીપ્સન્વૈ યુષ્માન્સ્વાર્થપરાયણઃ ।
કથં પ્રહિણુયાં કૃષ્ણ સોઽહં કેવલસાહસાત્ ॥

ભીમાર્જુનાવુભૌ નેત્રે મનો મન્યે જનાર્દનમ્ ।
મનશ્ચક્ષુર્વિહીનસ્ય કીદૃશં જીવિતં ભવેત્ ॥

જરાસન્ધબલં પ્રાપ્ય દુષ્પારં ભીમવિક્રમમ્ ।
યમોપિ ન વિજેતાઽજૌ તત્ર વઃ કિં વિચેષ્ટિતમ્ ॥

અસ્મિંસ્ત્વર્થાન્તરે યુક્તમનર્થઃ પ્રતિપદ્યતે ।
તસ્માન્ન પ્રતિપત્તિસ્તુ કાર્યા યુક્તા મતા મમ ॥

યથાઽહં વિમૃશામ્યેકસ્તત્તાવચ્છ્રૂયતાં મમ । સન્ન્યાસં રોચયે સાધુ કાર્યસ્યાસ્ય જનાર્દન ।
પ્રતિહન્તિ મનો મેઽદ્ય રાજસૂયો દૂરાહરઃ ॥
વૈશમ્પાયન ઉવાચ ॥

પાર્થઃ પ્રાપ્ય ધનુઃ શ્રેષ્ઠમક્ષય્યૌ ચ મહેષુધી ।
રથં ધ્વજં હયાંશ્ચૈવ યુધિષ્ઠિરમભાષત ॥
અર્જુન ઉવાચ ।

ધનુઃ શસ્ત્રં શરા વીર્યં પક્ષો ભૂમિર્યશો બલમ્ । પ્રાપ્તમેતન્મય રાજન્દુષ્પ્રાપં યદભીપ્સિતમ્ ।

કુલે જન્મ પ્રશંસન્તિ વૈદ્યાઃ સાધુ સુનિષ્ઠિતાઃ । બલેન સદૃશં નાસ્તિ વીર્યં તુ મમ રોચતે ।

કૃતવીર્યકુલે જાતો નિર્વીર્યઃ કિં કરિષ્યતિ ।
નિર્વીર્યે તુ કુલે જાતો વીર્યવાંસ્તુ વિશિષ્યતે ॥

ક્ષત્રિયઃ સર્વશો રાજન્યસ્ય વૃત્તિર્દ્વિષજ્જયે ।
સર્વૈગુણૈર્વિહીનોઽપિ વીર્યવાન્હિ તરેન્દ્રિપૂન્ ॥

સર્વૈરપિ ગુણૈર્યુક્તો નિર્વીર્યઃ કિં કરિષ્યતિ ।
જયસ્ય હેતુઃ સિદ્ધિર્હિ કર્મ દૈવં ચ સંશ્રિતમ્ ॥

સંયુક્તો હિ બલૈઃ કશ્ચિત્પ્રમાદાન્નોપયુજ્યતે ॥

તેન દ્વારેણ શત્રુભ્યઃ ક્ષીયતે સબલો રિપુઃ ॥

દૈન્યં યથા બલવતિ તથા મોહો બલાન્વિતે ।
તાવુભૌ નાશકૌ હેતૂ રાજ્ઞા ત્યાજ્યૌ જયાર્થિના ॥

જરાસન્ધિવિનાશં ચ રાજ્ઞાં ચ પરિરક્ષણમ્ ।
યદિ કુર્યામ્ યજ્ઞાર્થં કિં તતઃ પરમં ભવેત્ ॥

અનારમ્ભે હિ નિયતો ભવેદગુણનિશ્ચયઃ ।
ગુણાન્નિઃ સંશયાદ્રાજન્નૈર્ગુણ્યં મન્યસે કથમ્ ॥

કાષાયં સુલભં પશ્ચાન્મુનીનાં શમમિચ્છતામ્ ।
સામ્રાજ્યં તુ ભવેચ્છક્યં વયં યોત્સ્યામહે પરાન્ ॥