મહાભારત · અધ્યાય 14.5

પથંવીર્યઃ સમભવત્સ રાજા દદતાંવરઃ ।
કથં ચ જાતરૂપેણ સમયુજ્યત વૈ નૃપઃ ॥

ક્વ ચ તત્સામ્પ્રતં દ્રવ્યં ભગવન્નવતિષ્ઠતે ।
કથં ચ શક્યમસ્માભિસ્તદવાપ્નું તચપોધન ॥
વ્યાસ ઉવાચ ।

અસુરાશ્ચૈવ દેવાશ્ચ દક્ષસ્યાસન્પ્રજાપતેઃ ।
અપત્યં બહુલં તાત તેઽસ્પર્ધન્ત પરસ્પરમ્ ॥

તથૈવાઙ્ગિરસઃ પુત્રૌ પિતૃતુલ્યૌ બભૂવતુઃ ।
બૃહસ્પતિર્બૃહત્તેજાઃ સંવર્તશ્ચ તપોધનઃ ॥

તાવતિ સ્પર્ધિનૌ રાજન્પૃથગાસ્તાં પરસ્પરમ્ ।
બૃહસ્પતિઃ સ સંવર્તં બાધતે સ્મ પુનઃપુનઃ ॥

સ બાધ્યમાનઃ સતતં ભ્રાત્રા જ્યેષ્ઠેન ભારત ।
અર્થાનુત્સૃજ્ય દિગ્વાસા વને વાસમરોચયત્ ॥

વાસવોઽપ્યસુરાન્સર્વાન્વિજિત્ય ચ નિપાત્ય ચ ।
ઇન્દ્રત્વં પ્રાપ્ય લોકેષુ તતો વવ્રે પુરોહિતમ્ ॥

પુત્રમઙ્ગિરસો જ્યેષ્ઠં વિપ્રજ્યેષ્ઠં બૃહસ્પતિમ્ ।
યાજ્યસ્ત્વઙ્ગિરસઃ પૂર્વમાસીદ્રાજા કરન્ધમઃ ॥

વીર્યેણાપ્રતિમો લોકે વૃત્તેન ચ બલેન ચ । શતક્રતુરિવૌજસ્વી ધર્માત્મા સંશિતવ્રતઃ ।

વાહનં યસ્ય યોધાશ્ચ મિત્રાણિ વિવિધાનિ ચ ।
શયનાનિ ચ મુખ્યાનિ મહાર્હાણિ ચ સર્વશઃ ॥

ધ્યાનાદેવાભવદ્રાજન્મુખવાતેન સર્વશઃ ।
સ ગુણૈઃ પાર્થિવાન્સર્વાન્વશે ચક્રે નરાધિપઃ ॥

સઞ્જીવ્ય કાલમિષ્ટં ચ સશરીરો દિવં ગતઃ ।
બભૂવ તસ્ય પુત્રસ્તુ યયાતિરિવ ધર્મવિત્ ॥

અવિક્ષિન્નામ શત્રુઞ્જિત્સ વશે કૃતવાન્મહીમ્ ।
વિક્રમેણ ગુણૈશ્ચૈવ પિતેવાસીત્સ પાર્થિવઃ ॥

તસ્ય વાસવતુલ્યોઽભૂન્મરુત્તો નામ વીર્યવાન્ ।
પુત્રસ્તમનુરક્તાઽભૂત્પૃથિવી સાગરામ્બરા ॥

સ્પર્ધતે સ સ્મ સતતં દેવરાજેન નિત્યદા ।
વાસવોઽપિ મરુત્તેનિ સ્પર્ધતે પાણ્ડુનન્દન ॥

શુચિઃ સ ગુણવાનાસીન્મરુત્તઃ પૃથિવીપતિઃ ।
યતમાનોપિ યં શક્રો ન વિશેષયતિ સ્મ હ ॥

સોઽશક્નુવન્વિશેષાય સમાહૂય બૃહસ્પતિમ્ ।
ઉવાચેદં વચો દેવૈઃ સહિતો હરિવાહનઃ ॥

બૃહસ્પતે મરુત્તસ્ય મા સ્મ કાર્ષીઃ કથઞ્ચન ।
દૈવં કર્માથ પિત્ર્યં વા કર્તાસિ મમ ચેત્પ્રિયમ્ ॥

અહં હિ ત્રિષુ લોકેષુ સુરાણાં ચ બૃહસ્પતે ।
ઇન્દ્રત્વં પ્રાપ્તવાનેકો મરુત્તસ્તુ મહીપતિઃ ॥

કથં હ્યમર્ત્યં બ્રહ્મંસ્ત્વં યાજયિત્વા સુરાધિપમ્ ।
યાજયેર્મૃત્યુસંયુક્તં મરુત્તમવિશઙ્કયા ॥

માં વા વૃણીષ્વ ભદ્રં તે મરુત્તં વા મહીપતિમ્ ।
પરિત્યજ્ય મરુત્તં વા યથાજોષં ભજસ્વ મામ્ ॥

એવમુક્તઃ સ કરકવ્ય દેવરાજ્ઞા બૃહસ્પતિઃ ।
મુહૂર્તમિવ સઞ્ચિન્ત્ય દેવરાજાનમબ્રવીત્ ॥

ત્વં ભૂતાનામધિપતિસ્ત્વયિ લોકાઃ પ્રતિષ્ઠિતાઃ ।
નમુચેર્વિશ્વરૂપસ્ય નિહન્તા ત્વં બલસ્ય ચ ॥

ત્વમાજહર્થ્ દેવાનામેકો વીરશ્રિયં પરામ્ ।
ત્વં બિભર્ષિ ભુવં દ્યાં ચ સદૈવ બલસૂદન ॥

પરોહિત્યં કથં કૃત્વા તવ દેવગણેશ્વર ।
યાજયેયમહં મર્ત્યં મરુત્તં પાકશાસન ॥

સમાશ્વસિહિ દેવેન્દ્ર નાહં મર્ત્યસ્ય કર્હિચિત્ ।
ગ્રહીષ્યામિ સ્રુવં યજ્ઞે શૃણુ ચેદં વચો મમ ॥

હિરણ્યરેતા નોષ્ણઃ સ્યાત્પરિવર્તેત મેદિની ।
ભાસં તુ ન રવિઃ કુર્યાન્ન તુ સત્યં ચલેન્મયિ ॥
વ્યાસ ઉવાચ ।

બૃહસ્પતિવચઃક શ્રુત્વા શક્રો વિગતમત્સરઃ ।
પ્રશસ્યૈનં વિવેશાથ સ્વમેવ ભવનં તદા ॥