મહાભારત · અધ્યાય 14.11

ઇત્યુક્તે નૃપતૌ તસ્મિન્વ્યાસેનાદ્ભુતકર્મણા ।
વાસુદેવો મહાતેજાસ્તતો વચનમાદદે ॥

તં નૃપં દીનમનસં નિહતજ્ઞાતિબાન્ધવમ્ ।
ઉપપ્લુતમિવાદિત્યં સધૂમમિવ પાવકમ્ ॥

નિર્વિણ્ણમનસં પાર્થં જ્ઞાત્વા વૃષ્ણિકુલોદ્વહઃ ।
આશ્વાસનન્ધર્મસુતં પ્રવક્તુમુપચક્રમે ॥
વાસુદેવ ઉવાચ ।

સર્વં જિહ્મં મૃત્યુપદમજિહ્મં બ્રહ્મણઃ પદમ્ ।
એતાવાન્જ્ઞાનવિષયઃ કિં પ્રલાપઃ કરિષ્યતિ ॥

નૈવ તેઽનુષ્ઠિતં કર્મ નૈવ તે શત્રવો જિતાઃ ।
કથં શત્રું શરીરસ્તમાત્મનો નાવબુધ્યસે ॥

અત્ર તે વર્તયિષ્યામિ યથાધર્મં યથાશ્રુતમ્ ।
ઇન્દ્રસ્ય સહ વૃત્રેણ યથા યુદ્ધમવર્તત ॥

વૃત્રેણ પૃથિવી વ્યાપ્તા પુરા કિલ નરાધિપ । દૃષ્ટ્વા સ પૃથિવીં વ્યાપ્તાં ગન્ધસ્ય વિષયે હૃતે ।
ધરાહરણદુર્ગન્ધો વિષયઃ સમપદ્યત ॥

શતક્રતુશ્ચુકોપાથ ગન્ધસ્ય વિષયે હૃતે ।
વૃત્રસ્ય સતતઃ ક્રુદ્ધો ઘોરં વજ્રમવાસૃજત્ ॥

સ વધ્યમાનો વજ્રેણ સુભૃશં ભૂરિતેજસા ।
વિવેશ સહસા તોયં જગ્રાહ વિષયં તતઃ ॥

અપ્સુ વૃત્રગૃહીતાસુ રસે ચ વિષયે હૃતે ।
શતક્રતુરતિક્રુદ્ધસ્તત્ર વજ્રમવાસૃજત્ ॥

સ વધ્યમાનો વજ્રેણ તસ્મિન્નમિતતેજસા ।
વિવેશ સહસા જ્યોતિર્જગ્રાહ વિષયં તતઃ ॥

વ્યાપ્તે જ્યોતિષિ વૃત્રેણ રૂપેઽથ વિષયે હૃતે ।
શતક્રતુરતિક્રુદ્ધસ્તત્ર વજ્રમવાસૃજત્ ॥

સ વદ્યમાનો વજ્રેણ તસ્મિન્નમિતતેજસા ।
વિવેશ સહસા વાયું જગ્રાહ વિષયં તતઃ ॥

વ્યાપ્તે વાયૌ તુ વૃત્રેણ સ્પર્શેઽથ વિષયે હૃતે ।
શતક્રતુરતિક્રુદ્ધસ્તત્ર વજ્રમવાસૃજત્ ॥

સ વધ્યગાનો વજ્રેણ તસ્મિન્નમિતતેજસા ।
આકાશમભિદુદ્રાવ જગ્રાહ વિષયં તતઃ ॥

આકાશે વૃત્રભૂતેઽથ શબ્દે ચ વિષયે હૃતે ।
શતક્રતુરભિક્રુદ્ધસ્તત્ર વજ્રમવાસૃજત્ ॥

સ વધ્યમાનો વજ્રેણ તસ્મિન્નમિતતેજસા ।
વિવેશ સહસા શક્રં જગ્રાહ વિષયં તતઃ ॥

તસ્ય વૃત્રગૃહીતસ્ય મોહઃ સમભવન્મહાન્ ।
રથન્તરેણ તં સામ્ના વસિષ્ઠઃ પ્રત્યબોધયત્ ॥

તતો વૃત્રં શરીરસ્થં જઘાન ભરતર્ષભ ।
શતક્રતુરદૃશ્યેન વજ્રેણેતીહ નઃ શ્રુતમ્ ॥

ઇદં ધર્મ્યં રહસ્યં વૈ શક્રેણોક્તં મહર્ષિષુ ।
ઋષિભિશ્ચ મમ પ્રોક્તં તન્નિબોધ જનાધિપ ॥