મહાભારત · અધ્યાય 14.1

નારાયણં નમસ્કૃત્ય નરં ચૈવ નરોત્તમમ્ ।
દેવીં સરસ્વતીં વ્યાસં તતો જયમુદીરયેત્ ॥
વૈશમ્પાયન ઉવાચ ।

કૃતોદકસ્તુ રાજાનં ધૃતરાષ્ટ્રં યુધિષ્ઠિરઃ ।
પુરસ્કૃત્ય મહાબાહુરુત્તતારાકુલેન્દ્રિયઃ ॥

ઉત્તીર્ય તુ મહાબાહુર્બાષ્પવ્યાકુલલોચનઃ ।
પપાત તીરે ગઙ્ગાયા વ્યાધવિદ્ધ ઇવ દ્વિપઃ ॥

તં સીદમાનં જગ્રાહ ભીમઃ કૃષ્ણેન ચોદિતઃ ।
મૈવમિત્યબ્રવીચ્ચૈનં કૃષ્ણઃ પરબલાર્દનઃ ॥

તમાર્તં પતિતં ભૂમૌ શ્વસન્તં ચ પુનઃ પુનઃ ।
તદૃશુઃ પાર્થિવા રાજન્ધર્મપુત્રં યુધિષ્ઠિરમ્ ॥

ત દૃષ્ટ્વા દીનમનસં ગતસત્વં નરેશ્વરમ્ ।
ભૂયઃ શોકસમાવિષ્ટાઃ પાણ્ડવાઃક સમુપાવિશન્ ॥

રાજા તુ ધૃતરાષ્ટ્રસ્તં તથા દીનો મહાભુજમ્ ।
વાક્યમાહ મહાબુદ્ધિઃ પ્રજ્ઞાચક્ષુર્નરેશ્વરમ્ ॥

ઉત્તિષ્ઠ કુરુશાર્દૂલ કુરુ કાર્યમનન્તરમ્ ।
ક્ષત્રધર્મેણ કૌન્તેય જિતેયમવની ત્વયા ॥

ભુઙ્ક્ષ સાર્ધં ભ્રાતૃભિસ્તાં સુહૃદ્ભિશ્ચ જનેશ્વર ।
શોચિતવ્યં ન પશ્યામિ ત્વયા ધર્મભૃતાંવર ॥

શોચિતવ્યં મયા ચૈવ ગાન્ધાર્યા ચ મહીપતે ।
યયોઃ પુત્રશતં નષ્ટં સ્વપ્નલબ્ધં યથા ધનમ્ ॥

અશ્રુત્વા હિતકામસ્ય વિદુરસ્ય મહાત્મનઃ ।
વાક્યાનિ સુમહાર્થાનિ પરિતપ્યામિ દુર્મતિઃ ॥

ઉક્તવાન્વિદુરો યન્માં ધર્માત્મા દિવ્યદર્શનઃ ।
દુર્યોધનાપરાધેન કુલં તે વિનશિષ્યતિ ॥

સ્વસ્તિ ચેદિચ્છસે રાજન્કુલસ્ય કુરુ મે વચઃ ।
વધ્યતામેષ દુષ્ટાત્મા મન્દો રાજા સુયોધનઃ ॥

કર્ણશ્ચ શકુનિશ્ચૈવ નૈનં પશ્યતુ કર્હિચિત્ ।
દ્યૂતસઙ્ઘાતમપ્યેષામપ્રમાદેન વારય ॥

અભિષેચય રાજાનં ધર્માત્માનં યુધિષ્ઠિરમ્ ।
સ પાલયિષ્યતિ વશી ધર્મેણ પૃથિવીમિમામ્ ॥

અથ નેચ્છસિ રાજાનં કુન્તીપુત્રં યુધિષ્ઠિરમ્ । વિનાશમુપયાસ્તન્તિ તવ પુત્રા ન સંશયઃ ।
મેઢીભૂતઃ સ્વયં રાજ્યં પ્રતિગૃહ્ણીષ્વ પાર્થિવ ॥

સમં સર્વેષુ ભૂતેષુ વર્તમાનં નરાધિપ ।
અનુજીવન્તુ સર્વે ત્વાં જ્ઞાતયો જ્ઞાતિવર્ધન્ન ॥

એવં બ્રુવતિ કૌન્તેય વિદુરે દીર્ઘદર્શિનિ ।
દુર્યોધનમહં પાપમન્વવર્તં વૃથામતિઃ ॥

અશ્રુત્વા તસ્ય ધીરસ્ય વાક્યાનિ મધુરાણ્યહમ્ ।
ફલં પ્રાપ્ય મહદ્દુઃખં નિમગ્નઃ શોકસાગરે ॥

વૃદ્ધૌ હિ તેઽદ્ય પિતરૌ પશ્ય નૌ દુઃખિતૌ નૃપ ।
ન શોચિતવ્યં ભવતા પશ્યામીહ જનાધિપ ॥