મહાભારત · અધ્યાય 13.77

વિપુલસ્ત્વકરોત્તીવ્રં તપઃ કૃત્વા ગુરોર્વચઃ ।
તપોયુક્તમથાત્માનમમન્યત સ વીર્યવાન્ ॥

સ તેન કર્મણા સ્વર્ગં પૃથિવીં પૃથિવીપતે ।
ચચાર ગતભીઃ પ્રીતો લબ્ધકીર્તિવરો નૃપ ॥

ઉભૌ લોકૌ જિતૌ ચાપિ તથૈવામન્યત પ્રભુઃ ।
કર્મણા તેન કૌરવ્ય તપસા વિપુલેન ચ ॥

અથ કાલે વ્યતિક્રાન્તે કસ્મિંશ્ચિત્કુરુનન્દન ।
રુચ્યા ભગિન્યા આદાનં પ્રભૂતદનધાન્યવત્ ॥

એતસ્મિન્નેવ કાલે તુ દિવ્યા કાચિદ્વરાઙ્ગના ।
બિભ્રતી પરમં રૂપં જગામાથ વિહાયસા ॥

તસ્યાઃ શરીરાત્પુષ્પાણિ પતિતાનિ મહીતલે ।
તસ્યાશ્રમસ્યાવિદૂરે દિવ્યગન્ધાનિ ભારત ॥

તાન્યગૃહ્ણાત્તતો રાજન્રુચિર્લલિતલોચના ।
તદા નિમન્ત્રકસ્તસ્યા અઙ્ગેભ્યઃ ક્ષિપ્રમાગમત્ ॥

તસ્યા હિ ભગિની તાત જ્યેષ્ઠા નામ્ના પ્રભાવતી ।
ભાર્યા ચિત્રરથસ્યાથ બભૂવાઙ્ગેશ્વરસ્ય વૈ ॥

પિનહ્ય તાનિ પુષ્પાણિ કેશેષુ વરવર્ણિની ।
આમન્ત્રિતા તતોઽગચ્છદ્રુચિરઙ્ગપતેર્ગૃહમ્ ॥

પુષ્પાણિ તાનિ દૃષ્ટ્વા તુ તદાઙ્ગેન્દ્રવરાઙ્ગના ।
ભગિનીં ચોદયામાસ પુષ્પાર્થે ચારુલોચના ॥

સા ભર્ત્રે સર્વમાચષ્ટ રુચિઃ સુરુચિરાનના ।
ભગિન્યા ભાષિતં સર્વમૃષિસ્તચ્ચાભ્યનન્દત ॥

તતો વિપુલમાનાય્ય દેવશર્મા મહાતપાઃ ।
પુષ્પાર્થે ચોદયામાસ ગચ્છગચ્છેતિ ભારત ॥

વિપુલસ્તુ ગુરોર્વાક્યમવિચાર્ય મહાતપાઃ ।
સ તથેત્યબ્રવીદ્રાજંસ્તં ચ દેશં જગામ હ ॥

યસ્મિન્દેશે તુ તાન્યાસન્પતિતાનિ નભસ્તલાત્ ।
અમ્લાનાન્યપિ તત્રાસન્કુસુમાન્યપરાણ્યપિ ॥

સ તતસ્તાનિ જગ્રાહ દિવ્યાનિ રુચિરાણિ ચ ।
પ્રાપ્તાનિ સ્વેન તપસા દિવ્યગન્ધાનિ ભારત ॥

સમ્પ્રાપ્ય તાનિ પ્રીતાત્મા ગુરોર્વચનકારકઃ ।
તદા જગામ તૂર્ણં ચ ચમ્પાં ચમ્પકમાલિનીમ્ ॥

સ વને નિર્જને તાત દદર્શ મિથુનં નૃણામ્ ।
ચક્રવત્પરિવર્તન્તં ગૃહીત્વા પાણિના કરમ્ ॥

તત્રૈકસ્તૂર્ણમગમત્તત્પદે ચ વિવર્તયન્ ।
એકસ્તુ ન તદા રાજંશ્ચક્રતુઃ કલહં તતઃ ॥

ત્વં શીઘ્રં ગચ્છસીત્યેકોઽબ્રવીન્નેતિ તથાઽપરઃ ।
પતિતેતિ ચ તૌ રાજન્પરસ્પરમથોચતુઃ ॥

તયોર્વિસ્પર્ધતોરેવં શપથોઽયમભૂત્તદા ।
સહસોદ્દિશ્ય વિપુલં તતો વાક્યમથોચતુઃ ॥

આવયોરનૃતં પ્રાહ યસ્તસ્યાભૂદ્દ્વિજસ્ય વૈ ।
વિપુલસ્ય પરે લોકે યા ગતિઃ સા ભવેદિતિ ॥

એતચ્છ્રુત્વા તુ વિપુલો વિષણ્ણવદનોઽભવત્ ।
એવં તીવ્રતપાશ્ચાહં કષ્ટશ્ચાયં પરિશ્રમઃ ॥

મિથુનસ્યાસ્ય કિં મે સ્યાત્કૃતં પાપં યથા ગતિઃ ।
અનિષ્ટા સર્વભૂતાનાં કીર્તિતાઽનેન મેઽદ્ય વૈ ॥

એવં સઞ્ચિન્તયન્નેવ વિપુલો રાજસત્તમ ।
અવાઙ્મુખો દીનમના દધ્યૌ દુષ્કૃતમાત્મનઃ ॥

તતઃ ષડન્યાન્પુરુષાનક્ષૈઃ કાઞ્ચનરાજતૈઃ ।
અપશ્યદ્દીવ્યમાનાન્વૈ લોભામર્ષાન્વિતાંસ્તથા ॥

કુર્વતઃ શપથં તેન યઃ કૃતો મિથુનેન તુ ।
વિપુલં વૈ સમુદ્દિશ્ય તેપિ વાક્યમથાબ્રુવન્ ॥

લોભમાસ્થાય યોઽસ્માકં વિષમં કર્તુમુત્સહેત્ । વિપુલસ્ય પરે લોકે યા ગતિસ્તામવાપ્નુયાત્ ।

એતચ્છ્રુત્વા તુ વિપુલો નાપશ્યદ્ધર્મસઙ્કરમ્ ॥
જન્મપ્રભૃતિ કૌરવ્ય કૃતપૂર્વમથાત્મનઃ ॥

સ પ્રદધ્યૌ તથા રાજન્નગ્નાવગ્નિરિવાહિતઃ ।
દહ્યમાનેન મનસા શાપં શ્રુત્વા તથાવિધમ્ ॥

તસ્ય ચિન્તયતસ્તાત બહ્વીર્વાચો નિશમ્ય તુ ।
ઇદમાસીન્મનસિ ચ રુચ્યા રક્ષણકારિતમ્ ॥

લક્ષણં લક્ષણેનૈવ વદનં વદનેન ચ ।
વિધાય ન મયા ચોક્તં સત્યમેતદ્ગુરોસ્તથા ॥

એતદાત્મનિ કૌરવ્ય દુષ્કૃતં વિપુલસ્તદા ।
અમન્યત મહાભાગ તથા તચ્ચ ન સંશયઃ ॥

સ ચમ્પાં નગરીમેત્ય પુષ્પાણિ ગુરવે દદૌ ।
પૂજયામાસ ચ ગુરું વિધિવત્સ ગુરુપ્રિયઃ ॥