મહાભારત · અધ્યાય 13.71
અત્રાપ્યુદાહરન્તીમમિતિહાસં પુરાતનમ્ ।
શક્રશમ્બરસંવાદં તન્નિવોધ યુધિષ્ઠિર ॥
શક્રો હ્યજ્ઞાતરૂપેણ જટી ભૂત્વા સુવારુણઃ ।
વિપ્રરૂપં સમાસ્થાય પ્રશ્નં પપ્રચ્છ શમ્બરમ્ ॥
કેન શમ્બર વૃત્તેન સ્વજાત્યાનધિતિષ્ઠસિ ।
શ્રેષ્ઠં ત્વાં કેન મન્યન્તે તદ્વૈ પ્રબ્રૂહિ તત્ત્વતઃ ॥
શમ્બર ઉવાચ ।
નાસૂયામિ સદા વિપ્રાન્બ્રાહ્મમેવ ચ મે મતમ્ ।
શાસ્ત્રાણિ વદતો વિપ્રાન્સમ્મન્યામિ યથાસુખમ્ ॥
શ્રુત્વા ચ નાવજાનામિ નાપરાધ્યામિ કર્હિચિત્ ।
અભ્યર્ચ્યાભ્યનુપૃચ્છામિ પાદૌ ગૃહ્ણામિ ધીમતામ્ ॥
તે વિસ્રબ્ધાઃ પ્રભાષન્તે સંયચ્છન્તિ ચ માં સદા ।
પ્રમત્તેષ્વપ્રમત્તોઽસ્મિ સદા સુપ્તેષુ જાગૃમિ ॥
તે માં શાસ્ત્રપથે યુક્તં બ્રહ્મણ્યમનસૂયકમ્ ।
સમાસિઞ્ચતિ શાસ્તારઃ ક્ષૌદ્રં મધ્વિવ મક્ષિકાઃ ॥
યચ્ચ ભાષન્તિ સન્તુષ્ટાસ્તચ્ચ ગૃહ્ણામ્યમાયયા ।
સમાધિમાત્મનો નિત્યમનુલોમમચિન્તયમ્ ॥
સોહં વાગગ્રમૃષ્ટાનાં રસાનામવલેહકઃ ।
સ્વજાત્યાનધિતિષ્ઠામિ નક્ષત્રાણીવ ચન્દ્રમાઃ ॥
એતત્પૃથિવ્યામમૃતમેતચ્ચક્ષુરનુત્તમમ્ ।
યદ્બ્રાહ્મણમુખાચ્છાસ્ત્રમિહ શ્રુત્વા પ્રવર્તતે ॥
એતત્કારણમાજ્ઞાય દૃષ્ટ્વા દેવાસુરં પુરા ।
યુદ્ધં પિતા મે હૃષ્ટાત્મા વિસ્મિતઃ સમપદ્યત ॥
દૃષ્ટ્વા ચ બ્રાહ્મણાનાં તુ મહિમાનં મહાત્મનામ્ ।
પર્યપૃચ્છત્કથમમી સિદ્ધા ઇતિ નિશાકરમ્ ॥
સોમ ઉવાચ ।
બ્રાહ્મણાસ્તપસા સર્વે સિધ્યન્તે વાગ્બલાઃ સદા ।
ભુજવીર્યાશ્ચ રાજાનો વાગસ્ત્રાશ્ચ દ્વિજાતયઃ ॥
પ્રવસન્વાપ્યધીયીત બ્રાહ્મીર્દુર્વસતીર્વસન્ ।
નિર્મન્યુરપિ નિર્વાણો યતિઃ સ્યાત્સમદર્શનઃ ॥
અપિ ચ જ્ઞાનસમ્પન્નઃ સર્વાન્વેદાન્પિતુર્ગૃહે ।
શ્લાઘમાન ઇવાધીયાદ્ગ્રામ્ય ઇત્યેવ તં વિદુઃ ॥
ભૂમિરેતૌ નિગિરતિ સર્પો બિલશયાનિવ ।
રાજાનં ચાપ્યયોદ્ધારં બ્રાહ્મણં ચાપ્રવાસિનમ્ ॥
અભિમાનઃ શ્રિયં હન્તિ પુરુષસ્યાલ્પમેધસઃ ।
ગર્ભેણ દુષ્યતે કન્યા ગૃહવાસેન ચ દ્વિજઃ ॥
વિદ્યાવિદો લોકવિદસ્તપોદમસમન્વિતાઃ ।
નિત્યપૂજ્યાશ્ચ વન્દ્યાશ્ચ દ્વિજા લોકદ્વયેચ્છુભિઃ ॥
ઇત્યેતન્મે પિતા શ્રુત્વા સોમાદદ્ભુતદર્શનાત્ ।
બ્રાહ્મણાન્પૂજયામાસ તથૈવાહં મહાવ્રતાન્ ॥
ભીષ્મ ઉવાચ ।
શ્રુત્વૈતદ્વચનં શક્રો દાનવેન્દ્રમુખાચ્ચ્યુતમ્ ।
દ્વિજાન્સમ્મ્પૂજયામાસ મહેન્દ્રત્વમવાપ ચ ॥
મૂળ પાઠ: Mahābhārata (southern recension) · Edition: Śrīman Mahābhāratam, ed. T. R. Krishnacharya and T. R. Vyasacharya, Nirnaya Sagar Press, Bombay 1906–1910; e-text by SARIT (Shrinivasa Varakhedi and others) · SARIT: Search and Retrieval of Indic Texts · SARIT (e-text) via Internet Archive · CC BY-SA 3.0