મહાભારત · અધ્યાય 13.247
ત્રિયક્ષ ત્રિદશશ્રેષ્ઠ ત્ર્યમ્બક ત્રિદશાધિપ ।
ત્રિપુરાન્તક કામાઙ્ગહર ત્રિપથગાધર ॥
દક્ષયજ્ઞપ્રશમન સૂલપાણેઽરિસૂદન ।
નમસ્તે લોકપાલેશ લોકપાલવરપ્રદ ॥
નૈકશાખમપર્યન્તમધ્યાત્મજ્ઞાનમુત્તમમ્ ।
અપ્રતર્ક્યમવિજ્ઞેયં સાઙ્ખ્યયોગસમન્વિતમ્ ॥
ભવતા પરિપૃષ્ટેન શૃણ્વન્ત્યા મમ ભાષિતમ્ ।
ઇદાનીં શ્રોતુમિચ્છામિ સાયુજ્યં ત્વદ્ગતં વિભો ॥
કથં પરિચરન્ત્યેતે ભક્તાસ્ત્વાં પરમેષ્ઠિનમ્ । આચારઃ કીદૃશસ્તેષાં કેન તુષ્ટો ભવેદ્ભવાન્ ।
વર્ણ્યમાનં ત્વયા સાક્ષાત્પ્રીણયત્યધિકં હિ મા ॥
મહેશ્વર ઉવાચ ।
હન્ત તે કથયિષ્યામિ મમ સાયુજ્યમદ્ભુતમ્ ।
યેન તે ન નિવર્તન્તે યુક્તાઃ પરમયોગિનઃ ॥
અવ્યક્તોઽહમચિન્ત્યોઽહં પૂર્વૈરપિ મુમુક્ષુભિઃ ।
સાઙ્ખ્યયોગૌ મયા સૃષ્ટૌ સર્વં ચાપિ ચરાચરમ્ ॥
અર્ચનીયોઽહમીશોઽહમવ્યયોઽહં સનાતનઃ ।
અહં પ્રસન્નો ભક્તાનાં દદામ્યમરતામપિ ॥
ન માં વિદુઃ સુરગણા મુનયશ્ચ તપોધનાઃ ।
ત્વત્પ્રિયાર્થમહં દેવિ મદ્વિભૂતિં બ્રવીમિ તે ॥
આશ્રમેભ્યશ્ચતુર્ભ્યોઽહં ચતુરો બ્રાહ્મણાઞ્શુભે ।
મદ્ભક્તાન્નિર્મલાન્પુણ્યાન્સમાનીય તપસ્વિનઃ ॥
વ્યાચખ્યેઽહં તથા દેવિ યોગં પાશુપતં મહત્ ।
ગૃહીતં તચ્ચ તૈઃ સર્વં મુખાચ્ચ મમ દક્ષિણાત્ ॥
શ્રુત્વા તત્ત્રિષુ લોકેષુ સ્થાપિતં ચાપિ તૈઃ પુનઃ ।
ઇદાનીં ચ ત્વયા પૃષ્ટો વદામ્યેકમનાઃ શૃણુ ॥
અહં પસુપતિર્નામ મદ્ભક્તા યે ચ માનવાઃ ।
સર્વે પાશુપતા જ્ઞેયા ભસ્મદિગ્ધતનૂરુહાઃ ॥
રક્ષાર્થં મઙ્ગલાર્થં ન પવિત્રાર્થં ચ ભામિનિ ।
લિઙ્ગાર્થં ચૈવ ભક્તાનાં ભસ્મ દત્તં મયા પુરા ॥
તેન સન્દિગ્ધસર્વાઙ્ગા ભસ્મના બ્રહ્મચારિણઃ ।
જટિલા મુણ્ડિતા વાઽપિ નાનાકારશિખણ્ડિનઃ ॥
વિકૃતાઃ પિઙ્ગલાભિસ્ચ નગ્ના નાનાપ્રકારિણઃ ।
ભૈક્ષં ચરન્તઃ સર્વત્ર નિઃસ્પૃહા નિષ્પરિગ્રહાઃ ॥
મૃત્પાત્રહસ્તા મદ્ભક્તા મન્નિવેશિતબુદ્ધ્યઃ ।
ચરન્તો નિખિલં લોકં મમ હર્ષવિવર્ધનાઃ ॥
મમ પાશુપતં દિવ્યં યોગશાસ્ત્રમનુત્તમમ્ ।
સૂક્ષ્મં સર્વેષુ લોકેષુ વિમૃશન્તશ્ચરન્તિ તે ॥
એવં નિત્યાભિયુક્તાનાં મદ્ભક્તાનાં તપસ્વિનામ્ ।
ઉપાયં ચિન્તયામ્યાશુ યેન મામુપયાન્તિ તે ॥
સ્થાપિતં ત્રિષુ લોકેષુ શિવલિઙ્ગં મયા મમ ।
નમસ્કારેણ વા તસ્ય મુચ્યન્તે સર્વકિલ્બિષૈઃ ॥
ઇષ્ટં દત્તમધીતં ચ યજ્ઞાશ્ચ બહુદક્ષિણાઃ ।
શિવલિઙ્ગપ્રણામસ્ય કલાં નાર્હન્તિ ષોડશીમ્ ॥
અર્ચયા શિવલિઙ્ગસ્ય પરિતુષ્યામ્યહં પ્રિયે ।
શિવલિઙ્ગાર્ચનાયાં તુ વિદાનમપિ મે શૃણુ ॥
ગોક્ષીરનવનીતાભ્યામર્ચયેદ્યઃ શિવં મમ ।
ઇષ્ટસ્ય હયમેધસ્ય યત્ફલં તત્ફલં ભવેત્ ॥
ઘૃતમણ્ડેન યો નિત્યમર્ચયેદ્યઃ શિવં મમ ।
સ ફલં પ્રાપ્નુયાન્મર્ત્યો બ્રાહ્મણસ્યાગ્નિહોત્રિણઃ ॥
કેવલેનાપિ તોયેન સ્નાપયેદ્યઃ શિવં મમ ।
સ ચાપિ લભતે પુણ્યં પ્રિયં ચ લભતે નરઃ ॥
સઘૃતં ગુગ્ગુલુ સમ્યગ્ધૂપયેદ્યઃ શિવાન્તિકે ।
ગોસવસ્ય તુ યજ્ઞસ્ય યત્ફલં તસ્ય તદ્ભવેત્ ॥
યસ્તુ ગુગ્ગુલપિણ્ડેન કેવલેનાપિ ધૂપયેત્ ।
તસ્ય રુક્મપ્રધાનસ્ય યત્ફલં તસ્ય તદ્ભવેત્ ॥
યસ્તુ નાનાવિધૈઃ પુષ્પૈર્મમ લિઙ્ગં સમર્ચયેત્ । સ હિ ધેનુસહસ્રસ્ય દત્તસ્ય ફલમાપ્નુયાત્ ।
યસ્તુ દેશાન્તરં ગત્વા શિવલિઙ્ગં સમર્ચયેત્ ।
તસ્માત્સર્વમનુષ્યેષુ નાસ્તિ મે પ્રિયકૃત્તમઃ ॥
એવં નાનાવિધૈર્દ્રવ્યૈઃ શિવલિઙ્ગં સમર્ચયેત્ ।
મત્સમાનો મનુષ્યેષુ ન પુનર્જાયતે નરઃ ॥
અર્ચનાભિર્નમસ્કારૈરુપહારૈઃ સ્તવૈરપિ ।
ભક્તો મામર્ચયેન્નિત્યં શિવલિઙ્ગેષ્વતન્દ્રિતઃ ॥
પલાશબિલ્વપત્રાણિ રાજવૃક્ષસ્રજં તથા ।
અર્કપુષ્પાણિ મેધ્યાનિ મત્પ્રિયાણિ વિશેષતઃ ॥
ફલં વા યદિ વા શાકં પુષ્પં વા યદિ વા જલમ્ ।
દત્તં સમ્પ્રીણયેદ્દેવિ ભક્તૈર્મદ્ગતમાનસૈઃ ॥
મમાભિપરિતુષ્ટસ્ય નાસ્તિ લોકેષુ દુર્લભમ્ ।
તસ્માત્તે સતતં ભક્તા મામેવાભ્યર્ચયન્ત્યુત ॥
મદ્ભક્તા ન વિનશ્યન્તિ મદ્ભક્તા વીતકલ્મષાઃ ।
મદ્ભક્તાઃ સર્વલોકેષુ પૂજનીયા વિશેષતઃ ॥
મદ્દ્વેષિણશ્ચિ યે મર્ત્યા મદ્ભક્તદ્વેષિણશ્ચ વા ।
યાન્તિ તે નરકં ઘોરમિષ્ટ્વા ક્રતુશતૈરપિ ॥
એતત્તે સર્વમાખ્યાતં યોગં પાશુપતં મહત્ ।
મદ્ભક્તૈર્મનુજૈર્દેવિ શ્રાવ્યમેતદ્દિનેદિને ॥
શૃણુયાદ્યઃ પઠેદ્વાઽપિ મમેદં ધર્મનિશ્ચયમ્ ।
સ્વર્ગં કીર્તિં ધનં ધાન્યં સ લભેત નરોત્તમઃ ॥
મૂળ પાઠ: Mahābhārata (southern recension) · Edition: Śrīman Mahābhāratam, ed. T. R. Krishnacharya and T. R. Vyasacharya, Nirnaya Sagar Press, Bombay 1906–1910; e-text by SARIT (Shrinivasa Varakhedi and others) · SARIT: Search and Retrieval of Indic Texts · SARIT (e-text) via Internet Archive · CC BY-SA 3.0