મહાભારત · અધ્યાય 13.202
અનુશાસ્ય શુભૈર્વાક્યૈર્ભીષ્મમાહ મહામતિઃ ।
પ્રીત્યા પુનઃ સ શુશ્રૂષુર્વચનં યદ્યુધિષ્ઠિરઃ ॥
જનમેજય ઉવાચ ।
પિતામહો મે વિપ્રર્ષે ભીષ્મં કાલવશં ગતમ્ ।
કિમપૃચ્છત્તદા રાજા સર્વસામાજિકં હિતમ્ ॥
ઉભયોર્લોકયોર્યુક્તં પુરુષાર્થમનુત્તમમ્ ।
તન્મે વદ મહાપ્રાજ્ઞ શ્રોતું કૌતૂહલં હિ મે ॥
વૈશમ્પાયન ઉવાચ ।
ભૂય એવ મહારાજ શૃણુ ધર્મસમુચ્ચયમ્ ।
યદપૃચ્છત્તદા રાજા કુન્તીપુત્રો યુધિષ્ઠિરઃ ॥
શરતલ્પગતં ભીષ્મં સર્વપાર્થિવસન્નિધૌ ।
અજાતશત્રુઃ પ્રીતાત્મા પુનરેવાભ્યભાષત ॥
પિતામહ મહાપ્રાજ્ઞ સર્વશાસ્ત્રવિશારદઃ ।
શ્રૂયતાં મે હિ વચનમર્થિત્વાત્પ્રબ્રવીમ્યહમ્ ॥
પરાવરજ્ઞો ભૂતાનાં દયાવાન્સર્વજન્તુષુ ।
આગમૈર્બહુભિઃ પ્રીતો ભવાન્નઃ પરમં કુલે ॥
ત્વાદૃશો દુર્લભો લોકે સામ્પ્રતં જ્ઞાનસંયુતઃ ।
ભવતા ગુરુણા ચૈવ ધન્યાશ્ચૈવ વયં પ્રભો ॥
અયં સ કાલઃ સમ્પ્રાપ્તો દુર્લભૈર્જ્ઞાતિબાન્ધવૈઃ ।
શાસ્તા તુ નાસ્તિ નઃ કશ્ચિત્ત્વદૃતે પુરુષર્ષભ ॥
તસ્માદ્ધર્માર્થસહિતમાયત્યાં ચ હિતોદયમ્ ।
આશ્ચર્યં પરમં વાક્યં શ્રોતુમિચ્છામિ ભારત ॥
અયં નારાયણઃ શ્રીમન્સર્વપાર્થિવસન્નિધૌ ।
ભવન્તં બહુમાનાચ્ચ પ્રણયાચ્ચૈવ સેવતે ॥
અસ્યૈવ તુ સમક્ષં નઃ પાર્તિવાનાં તથૈવ ચ ।
ઇતિવૃત્તં પુરાણં ચ શ્રોતૄણાં પરમં હિતમ્ ॥
યદિ તેઽહમનુગ્રાહ્યો ભ્રાતૃભિઃ સહિતોઽનઘ ।
મત્પ્રિયાર્થં હિ કૌરવ્ય સ્નેહાદ્ભાષિતુમર્હસિ ॥
વૈશમ્પાયન ઉવાચ ।
તસ્ય તદ્વચનં શ્રુત્વા સ્નેહાદાગતવિક્લવઃ ।
પ્રવિબન્નિવ તં દૃષ્ટ્વા ભીષ્મો વચનમબ્રવીત્ ॥
શૃણુ રાજન્પુરાવૃત્તિમિતિહાસં પુરાતનમ્ । એતાવદુક્ત્વા ગાઙ્ગેયઃ પ્રણમ્ય શિરસા હરિમ્ ।
ધર્મરાજં સમીક્ષ્યેદં પુનર્વક્તું સમારભત્ ॥
મૂળ પાઠ: Mahābhārata (southern recension) · Edition: Śrīman Mahābhāratam, ed. T. R. Krishnacharya and T. R. Vyasacharya, Nirnaya Sagar Press, Bombay 1906–1910; e-text by SARIT (Shrinivasa Varakhedi and others) · SARIT: Search and Retrieval of Indic Texts · SARIT (e-text) via Internet Archive · CC BY-SA 3.0