મહાભારત · અધ્યાય 13.135
કિંસ્વિદ્દત્તં પિતૃભ્યો વૈ ભવત્યક્ષયમીશ્વરઃ ।
કિંસ્વિદ્વહુફલં પ્રોક્તં કિમાનન્ત્યાય કલ્પતે ॥
ભીષ્મ ઉવાચ ।
હવીંષિ શ્રાદ્ધકલ્પે તુ યાનિ શ્રાદ્ધવિદો વિદુઃ ।
તાનિ મે શૃણુ કામ્યાનિ ફલં ચૈષાં યુધિષ્ઠિર ॥
તિલૈર્વ્રીહિયવૈર્માષૈરદ્ભિર્મૂલફલૈસ્તથા ।
દત્તેન માસં પ્રીયન્તે શ્રાદ્ધેન પિતરો નૃપ ॥
વર્ધમાનતિલં શ્રાદ્ધમક્ષયં મનુરબ્રવીત્ ।
સર્વેષ્વેવ તુ ભોજ્યેષુ તિલાઃ પ્રાધાન્યતઃ સ્મૃતાઃ ॥
દ્વૌ માસૌ તુ ભવેત્તુપ્તિર્મત્સ્યૈઃ તિતૃગણસ્ય હ ।
ત્રીન્માસાનાવિકેનાહુશ્ચતુર્માસં શશેન હ ॥
આજેન માસાન્પ્રીયન્તે પઞ્ચૈવ પિતરો નૃપ ।
વારાહેણ તુ ષણ્માસાન્સપ્ત વૈ શાકુલેન તુ ॥
માસાનષ્ટૌ પાર્ષતેન રૌરવેણ નવ પ્રભો ।
ગવયસ્ય તુ માંસેન તૃપ્તિઃ સ્યાદ્દશમાસિકી ॥
માંસેનેકાદશ પ્રીતિઃ પિતૄણાં માહિષેણ તુ ।
ગવ્યેન દત્તે શ્રાદ્ધે તુ સંવત્સરમિહોચ્યતે ॥
યથા ગવ્યં તથા યુક્તં પાયસં સર્પિષા સહ ।
વાધ્રીણસસ્ય માંસેન તૃપ્તિર્દ્વાદશવાર્ષિકી ॥
આન્ત્યાય ભવેદ્દતં ખઙ્ગમાંસં પિતૃક્ષતે ।
કાલશાકં ચ લૌહં ચાપ્યાનન્ત્યં છાગ ઉચ્યતે ॥
ગાથાશ્ચાપ્યત્ર ગાયન્તિ પિતૃગીતા યુધિષ્ઠિર ।
સનત્કુમારો ભગવાન્પુરા મધ્યભ્યભાષત ॥
અપિ નઃ સ્વકુલે જાયાદ્યો નો દદ્યાત્ત્રયોદશીમ્ ।
મઘાસુ સર્પિઃસંયુક્તં પાયસં દક્ષિણાયને ॥
આજેન વાઽપિ લૌહેન મઘાસ્વેવ યતવ્રતઃ ।
હસ્તિચ્છાયાસુ વિધિવત્કર્ણવ્યજનવીજિતમ્ ॥
એષ્ટવ્યા બહવઃ પુત્રા યદ્યેકોપિ ગયાં વ્રજેત્ ।
યત્રાસૌ પ્રથિતો લોકેષ્વક્ષ્યકરણો વટઃ ॥
આપો મૂલં ફલં માંસમન્નં વાઽપિ પિતૃક્ષયે ।
યત્કિઞ્ચિન્મધુસમ્મિશ્રં તદાનન્ત્યાય કલ્પતે ॥
મૂળ પાઠ: Mahābhārata (southern recension) · Edition: Śrīman Mahābhāratam, ed. T. R. Krishnacharya and T. R. Vyasacharya, Nirnaya Sagar Press, Bombay 1906–1910; e-text by SARIT (Shrinivasa Varakhedi and others) · SARIT: Search and Retrieval of Indic Texts · SARIT (e-text) via Internet Archive · CC BY-SA 3.0