મહાભારત · અધ્યાય 13.126
નાનાવર્ણૈરુપેતાનાં ગવાં કિં મુનિસત્તમ ।
કપિલાઃ સર્વવર્ણેષુ વરિષ્ઠત્વમવાપ્નુવન્ ॥
વ્યાસ ઉવાચ ।
શૃણુ પુત્ર યથા ગોષુ વરિષ્ઠાઃ કપિલાઃ સ્મૃતાઃ ।
કપિલત્વં ચ સમ્પ્રાપ્તાઃ પૂજ્યાશ્ચિ સતતં નૃષુ ॥
અગ્નિઃ પુરાપચક્રામ દેવેભ્ય ઇતિ નઃ શ્રુતમ્ ।
દેવેભ્યો માં છાદયત શરણ્યાઃ શરણં ગતમ્ ॥
ઊચુસ્તાઃ સહિતાસ્તત્ર સ્વાગતં તવ પાવકઃ ।
ઇહ ગુપ્તસ્ત્વમસ્માભિર્ન દેવૈરુપલપ્સ્યસે ॥
અથ દેવા વિવિત્સન્તઃ પાવકં પરિચક્રમુઃ ।
ગોષુ ગુપ્તં ચ વિજ્ઞાય તાઃ ક્ષિપ્રમુપતસ્થિરે ॥
યુષ્માસુ નિવસત્યગ્નિરિતિ ગાઃ સમચૂચુદન્ ।
પ્રકાશ્યતાં હુતવહો લોકાન્ન ચ્છેત્તુમર્હથ ॥
એવમસ્ત્વિત્યુનુજ્ઞાય પાવકં સમદર્શયન્ ॥
અધિગમ્ય પાવકં તુષ્ટાસ્તે દેવાઃ સદ્ય એવ તુ ।
અગ્નિં પ્રચોદયામાસુઃ ક્રિયતાં ગોષ્વનુગ્રહઃ ॥
ગવાં તુ યાસાં ગાત્રેષુ પાવકઃ સમવસ્થિતઃ ।
કપિલત્વમનુપ્રાપ્તાઃ સર્વશ્રેષ્ઠત્વમેવ ચ ॥
મહાફલત્વં લોકે ચ દદૌ તાસાં હુતાશનઃ । તસ્માદ્ધિ સર્વવર્ણાનાં કપિલાં ગાં પ્રદાપય ।
શ્રોત્રિયાય પ્રશાન્તાય પ્રયતાયાગ્નિહોત્રિણે ॥
યાવન્તિ રોમાણિ ભન્તિ ધેન્વા યુગાનિ તાવન્તિ પુનાતિ દાતૄન્ ।
પ્રતિગ્રહીતૄંશ્ચ પુનાતિ દત્તા શિષ્ટે તુ ગૌર્વૈ પ્રતિપાદનેન ॥
મૂળ પાઠ: Mahābhārata (southern recension) · Edition: Śrīman Mahābhāratam, ed. T. R. Krishnacharya and T. R. Vyasacharya, Nirnaya Sagar Press, Bombay 1906–1910; e-text by SARIT (Shrinivasa Varakhedi and others) · SARIT: Search and Retrieval of Indic Texts · SARIT (e-text) via Internet Archive · CC BY-SA 3.0