મહાભારત · અધ્યાય 12.134

અત્રાપ્યુદાહરન્તીમમિતિહાસં પુરાતનમ્ । અત્ર કામન્દવચનં કીર્તયન્તિ પુરાવિદઃ ।
પ્રત્યક્ષાવેવ ધર્માર્થૌ ક્ષત્રિયસ્ય વિજાનતઃ ॥

તૌ તુ ન વ્યવધાતવ્યૌ પરોક્ષા ધર્મયાતના ।
અધર્મો ધર્મ ઇત્યેતદ્યથા વૃક્ષફલં તથા ॥

ધર્માધર્મફલે જાતુ દદર્શેહ ન કશ્ચન ।
વુભૂષેદ્બલમેવૈતત્સર્વં બલવતો વશે ॥

શ્રિયં બલમમાત્યાંશ્ચ બલવાનિહ વિન્દતિ ।
યો હ્યનાઢ્યઃ સ પતિતસ્તદુચ્છિષ્ટં યદલ્પકમ્ ॥

બહ્વપથ્યે બલવતિ ન કિઞ્ચિત્ક્રિયતે ભયાત્ ।
ઉભૌ સત્યાધિકારૌ તૌ ત્રાયેતે મહતો ભયાત્ ॥

અતિ ધર્માદ્બલં મન્યે બલાદ્ધર્મઃ પ્રવર્તતે ।
બલે પ્રતિષ્ઠિતો ધર્મો ધરણ્યામિવ જન્ગમઃ ॥

ધૂમો વાયોરિવ વશે બલં ધર્મોઽનુવર્તતે ।
અનીશ્વરો બલં ધર્મો દ્રુમં વલ્લીવ સંશ્રિતા ॥

વશે બલવતાં ધર્મઃ સુખં ભોગવતામિવ ।
નાસ્ત્યસાધ્યં બલવતાં સર્વં બલવતા જિતમ્ ॥

દુરાચારઃ ક્ષીણબલઃ પરિમાણં ન ગચ્છતિ ।
અથ તસ્માદુદ્વિજતે સર્વો લોકો વૃકાદિવ ॥

અપધ્વસ્તો હ્યવમતો દુઃખં જીવતિ જીવિતમ્ ।
જીવિતં યદધિક્ષિપ્તં યથૈવ મરણં તથા ॥

યદેવમાહુઃ પાપેન ચારિત્રેણ વિવક્ષિતમ્ ।
સુભૃશં તપ્યતે તેન વાક્્શલ્યેન પરિક્ષતઃ ॥

અત્રૈતદાહુરાચાર્યાઃ પાપસ્ય પરિમોક્ષણે ।
ત્રયીં વિદ્યામુપાસીત તથોપાસીત વૈ દ્વિજાન્ ॥

પ્રસાદયેન્મધુરયા વાચા ચાપ્યથ કર્મણા ।
મહામનાશ્ચૈવ ભવેદ્વિવહેચ્ચ મહાકુલે ॥

ઇત્યસ્તીતિ વદેદેવ પરેષાં કીર્તયેદ્ગુણાન્ ।
જપેદુદકશીલઃ સ્યાત્પેશલો નાતિજલ્પકઃ ॥

બ્રહ્મ ક્ષત્રં સમ્પ્રવિશેદ્બહુ કૃત્વા સુદુષ્કરમ્ ।
ઉચ્યમાનો હિ લોકેન બહુ તત્તદચિન્તયન્ ॥

ઉપપ્રાપ્યૈવમાચારં ક્ષિપ્રં બહુમતો ભવેત્ ।
સુખં ચ વિત્તં ભુઞ્જીત વૃત્તેનૈકેન ગોપયેત્ ॥

અપિ તેભ્યો મૃગાન્હત્વા નયેચ્ચ સતતં વને । યસ્મિન્ન પ્રતિગૃહ્ણન્તિ દસ્યુભોજનશઙ્કયા ।
લોકે ચ લભતે પૂજાં પરત્રેહ મહત્ફલમ્ ॥