મહાભારત · અધ્યાય 11.24

સોમદત્તસુતં પશ્ય યુયુધાનેન પાતિતમ્ ।
વિતુદ્યમાનં વિહગૈર્બહુભિર્માધવાન્તિકે ॥

પુત્રશોકાભિસન્તપ્તઃ શોમદત્તો જનાર્દન ।
યુયુધાનં મહેષ્વાસં ગર્હયન્નિવ દૃશ્યતે ॥

અસૌ હિ ભૂરિશ્વસો માતા શોકપરિપ્લુતા ।
આશ્વાસયતિ ભર્તારં સોમદત્તમનિન્દિતા ॥

દિષ્ટ્યા નૈનં મહારાજ દારુણં ભરતક્ષયમ્ ।
કુરુસઙ્ક્રન્દનં ઘોરં યુગાન્તમનુપશ્યસિ ॥

દિષ્ટ્યા યૂપધ્વજં પુત્રં વીરં ભૂરિસહસ્રદમ્ ।
અનેકક્રતુયજ્વાનં નિહતં નાનુપશ્યસિ ॥

દિષ્ટ્યા સ્નુષાણામાક્રન્દે ઘોરં વિલપિતં બહુ ।
ન શૃણોષિ મહારાજ સારસીનામિવાર્ણવે ॥

એકવસ્ત્રાસ્તુ પઞ્ચૈતાઃ પ્રકીર્ણાસિતમૂર્ધજાઃ ।
સ્નુષાસ્તે પરિધાવન્તિ હતાપત્યા હતેશ્વરાઃ ॥

શ્વાપદૈર્ભક્ષ્યમાણં ત્વમહો દિષ્ટ્યા ન પશ્યસિ ।
છિન્નબાહું નરવ્યાઘ્રમર્જુનેન નિપાતિતમ્ ॥

શલં વિનિહતં સઙ્ખ્યે ભૂરિશ્રવસમેવ ચ ।
સ્નુષાશ્ચ વિવિધાઃ સર્વા દિષ્ટ્યા નાદ્યેહ પશ્યસિ ॥

દિષ્ટ્યા તત્કાઞ્ચનં છત્રં યૂપકેતોર્મહાત્મનઃ ।
વિનીકીર્ણં રથોપસ્થે સૌમદત્તેર્ન પશ્યસિ ॥

અમૂસ્તુ ભૂરિશ્રવસો ભાર્યાઃ સાત્યકિના હતમ્ ।
પરિવાર્યાનુશોચન્તિ ભર્તારમસિતેક્ષણાઃ ॥

એતા વિલપ્ય કરુણં ભર્તૃશોકેન કર્શિતાઃ ।
પતન્ત્યભિમુખા ભૂમૌ કૃપણં બત કેશવ ॥

બીભત્સુરતિબીભત્સં કર્મેદમકરોત્કથમ્ ।
પ્રમત્તસ્ય યદચ્છૈત્સીદ્બાહું શૂરસ્ય યજ્વનઃ ॥

તતઃ પાપતરં કર્મ કૃતવાનપિ સાત્યકિઃ ।
યસ્માત્પ્રાયોપવિષ્ટસ્ય પ્રાહાર્ષીત્સંશિતાત્મનઃ ॥

એકો દ્વાભ્યાં હતઃ શેતે ક્ષત્રધર્મેણ ધાર્મિકઃ ।
કિન્નુ વક્ષ્યતિ વૈ સત્સુ ગોષ્ઠીષુ ચ સભાસુ ચ ॥

અપુણ્યમયશસ્યં ચ કર્મેદં સાત્યકિઃ સ્વયમ્ ।
ઇતિ યૂપધ્વજસ્યૈતાઃ સ્ત્રિયઃ ક્રોશન્તિ માધવ ॥

ભાર્યા યૂપધ્વજસ્યૈષા કરસમ્મિતમધ્યમા ।
કૃત્વોત્સઙ્ગે ભુજં ભર્તુઃ કૃપણં પરિદેવતિ ॥

અયં સ હન્તા શૂરાણાં મિત્રાણામભયપ્રદઃ ।
પ્રદાતા ગોસહસ્રાણાં ક્ષત્રિયાન્તકરઃ કરઃ ॥

અયં સ રશનોત્કર્ષી પીનસ્તનવિમર્દનઃ ।
નાભ્યૂરુજઘનસ્પર્શી નીવીવિસ્રંસનઃ કરઃ ॥

વાસુદેવસ્ય સાન્નિધ્યે પાર્થેનાક્લિષ્ટકર્મણા ।
યુધ્યતઃ સમરેઽન્યેન પ્રમત્તસ્ય નિપાતિતઃ ॥

કિન્નુ વક્ષ્યસિ સંસત્સુ કથાસુ ચ જનાર્દન ।
અર્જુનસ્ય મહત્કર્મ સ્વયં વા સ કિરીટભૃત્ ॥

ઇત્યેવં ગર્હયિત્વૈષા તૂષ્ણીમાસ્તે વરાઙ્ગના ।
તામેતામનુશોચન્તિ સપત્ન્યઃ સ્વામિવ સ્નુષામ્ ॥

ગાન્ધારરાજઃ શકુનિર્બલવાન્સત્યવિક્રમઃ ।
નિહતઃ સહદેવેન ભાગિનેમેન માતુલઃ ॥

યઃ પુરા હેમદણ્ડાભ્યાં વ્યજનાભ્યાં સ્મ વીજ્યતે ।
સ એષ પક્ષિભિઃ પક્ષૈઃ શયાન ઉપવીજ્યતે ॥

યઃ સ્વરૂપાણિ કુરુતે શતશોઽથ સહસ્રશઃ ।
તસ્ય માયાવિનો માયા દગ્ધાઃ પાણ્ડવતેજસા ॥

માયયા નિકૃતિપ્રજ્ઞો જિતવાન્યો યુધિષ્ઠિરમ્ ।
સભાયાં વિપુલં રાજ્યં સ જહૌ જીવિતં કથમ્ ॥

શકુન્તાઃ શકુનિં કૃષ્ણ સમન્તાત્પર્યુપાસતે ।
કિતવં મમ પુત્રાણાં વિનાશાયોપશિક્ષિતમ્ ॥

એતેનૈતન્મહદ્વૈરં પ્રસક્તં પાણ્ડવૈઃ સહ ।
વધાય મમ પુત્રાણામાત્મનઃ સગણસ્ય ચ ॥

યથૈવ મમ પુત્રાણાં લોકાઃ શસ્ત્રજિતાઃ પ્રભો ।
એવમસ્યાપિ દુર્બુદ્ધેર્લોકાઃ શસ્ત્રેણ વૈ જિતાઃ ॥

કથં ચ નાયં તત્રાપિ પુત્રાન્મે ભ્રાતૃભિઃ સહ ।
વિરોધયેદૃજુપ્રજ્ઞાનનૃજુર્મધુસૂદન ॥