મહાભારત · અધ્યાય 11.15

તમેવમુક્ત્વા ગાન્ધારી યુધિષ્ઠિરમપૃચ્છત ।
ક્વ સ રાજેતિ સક્રોધા પુત્રપૌત્રવધાર્દિતા ॥

તામભ્યગચ્છત્કૌન્તેયો વેપમાનઃ કૃતાઞ્જલિઃ ।
યુધિષ્ઠિરસ્તુ ગાન્ધારીં મધુરં વાક્યમબ્રવીત્ ॥

પુત્રહન્તા નૃશંસોઽહં તવ દેવિ યુધિષ્ઠિરઃ ।
શાપાર્હઃ પૃથિવીનાશે હેતુભૂતઃ શપસ્વ મામ્ ॥

નહિ મે જીવિતેનાર્થો ન રાજ્યેન સુખેન વા ।
તાદૃશાન્સુહૃદો હત્વા પ્રમૂઢસ્ય સુહૃદ્દ્રુહઃ ॥

તમેવંવાદિનં ભીતં સન્નિકર્ષાગતં તદા ।
નોવાચ કિઞ્ચિદ્ગાન્ધારી નિઃશ્વાસપરમા નૃપ ॥

તસ્માવનતદેહસ્ય પાદયોર્નિપતિષ્યતઃ ।
યુધિષ્ઠિરસ્ય નૃપતેર્ધર્મજ્ઞા દીર્ઘદર્શિની ॥

અઙ્ગુલ્યગ્રાણિ દદૃશે દેવી પટ્ટાન્તરેણ સા ।
તતઃ સ કુનખીભૂતો દર્શનીયનખો નૃપઃ ॥

તં દૃષ્ટ્વા ચાર્જુનોઽગચ્છદ્વાસુદેવસ્ય પૃષ્ઠતઃ ॥

એવં સઞ્ચેષ્ટમાનાંસ્તાનિતશ્ચેતશ્ચ ભારત ।
ગાન્ધારી વિગતક્રોધા સાન્ત્વયામાસ માતૃવત્ ॥

તે પાણ્ડવા અનુજ્ઞાતા માતરં વીતમત્સરાઃ ।
અભ્યગચ્છન્ત સહિતાઃ પૃથાં પૃથુવલક્ષસઃ ॥

ચિરસ્ય દૃષ્ટ્વા પુત્રાન્સા પુત્રાધિભિરભિપ્લુતા ।
બાષ્પમાહારયદ્દેવી વસ્ત્રેણાવૃત્ય વૈ મુખમ્ ॥

તતો બાષ્પં સમુત્સૃજ્ય સહ પુત્રૈસ્તદા પૃથા ।
અપશ્યદેનાઞ્શસ્ત્રૌઘૈર્બહુધા પરિવિક્ષતાન્ ॥

સા તાનેકૈકશઃ પુત્રાન્સંસ્પૃશન્તી પુનઃપુનઃ । અન્વશોચત દુઃખાર્તા દ્રૌપદીં નિહતાત્મજામ્ ।
રુદન્તીમથ પાઞ્ચાલીં દદર્શ પતિતાં ભુવિ ॥
દ્રૌપદ્યુવાચ ।

આર્યે પૌત્રાસ્તુ તે સર્વે સૌભદ્રસહિતા ગતાઃ । ન ત્વાં તેઽદ્યાભિગચ્છન્તિ ચિરં દૃષ્ટ્વા અનિન્દિતે ।
કિન્નુ રાજ્યેન મે કાર્યં વિહીનાયાઃ સુતૈર્વરૈઃ ॥

તાં સમાશ્વાસયામાસ પૃથા પૃથલલોચના ।
ઉત્થાપ્યાઙ્કેન સુદતીં રુદતીં શોકકર્શિતામ્ ॥

તયૈવ સહિતા ચાપિ પુત્રૈરનુગતા પૃથા ।
અભ્યગચ્છત ગાન્ધારીમાર્તામાર્તતરા સ્વયમ્ ॥
વૈશમ્પાયન ઉવાચ ।

તામુવાચાથ ગાન્ધારી સહ કુન્ત્યા યશસ્વિનીમ્ ।
મૈવં પુત્રીતિ શોકાર્તા પશ્ય મામપિ દુઃખિતાં ॥

મન્યે લોકવિનાશોઽયં કાલપર્યાયનોદિતઃ ।
અવશ્યભાવી સમ્પ્રાપ્તઃ સ્વભાવાદ્રોમહર્ષણઃ ॥

ઇદં તત્સમનુપ્રાપ્તં વિદુરસ્ય વચો મહત્ ।
અસિદ્ધાનુનયે કૃષ્ણે યદુવાચ મહામતિઃ ॥

તસ્મિન્નપરિહાર્યેઽર્થે વ્યતીતે ચ વિશેષતઃ ।
મા શુચો ન હિ શોચ્યાસ્તે સઙ્ગ્રામે નિધનં ગતાઃ ॥

યથૈવાહં તથૈવ ત્વં કો વામાશ્વાસયિષ્યતિ ।
મમૈવ હ્યપરાધેન કુલમગ્ર્યં વિનાશિતમ્ ॥