મહાભારત · અધ્યાય 10.16

તદાજ્ઞાય હૃષીકેશો વિકૃષ્ટં પાપકર્મણા ।
હૃષ્યમાણ ઇદં વાક્યં દ્રૌણિં પ્રત્યબ્રવીત્તદા ॥

વિરાટસ્ય સુતાં પૂર્વં સ્નુષાં ગાણ્ડીવધન્વનઃ ।
ઉપપ્લાવ્યગતાં દૃષ્ટ્વા ઋતવાગ્બ્રહ્મણોઽબ્રવીત્ ॥

પરિક્ષીણેષુ કુરુષુ પુત્રસ્તવ ભવિષ્યતિ ।
એતદસ્ય પરિક્ષિત્ત્વં ગર્ભસ્થસ્ય ભવિષ્યતિ ॥

તસ્ય તદ્વચનં સાધોઃ સત્યમેદ્ભવિષ્યતિ ।
પરિક્ષિદ્ભવિતા હ્યેષાં પુનર્વંશકરઃ સુતઃ ॥

ત્વાં તુ કાપુરુષં પાપં વિન્દુઃ સર્વે મનીષિણઃ ।
અસકૃત્પાપકર્માણં બાલજીવિતઘાતકમ્ ॥

તસ્માત્ત્વમસ્ય પાપસ્ય કર્મણઃ ફલમાપ્નુહિ ।
ત્રીણિ વર્ષસહસ્રાણિ ચરિષ્યસિ મહીમિમામ્ ॥

અપ્રાપ્નુવન્ક્વચિત્કાઞ્ચિત્સંવિદં જાતુ કેનચિત્ ।
નિર્જનાનસહાયસ્ત્વં દેશાન્પ્રવિચરિષ્યસિ ॥

ભવિત્રી ન હિ તે ક્ષુદ્ર જનમધ્યેષુ સંસ્થિતિઃ । પૂયશોણિગન્ધી ચ દુર્ગકાન્તારસંશ્રયઃ ।

વિચરિષ્યસિ પાપાત્મંશ્ચિરમેકો વસુન્ધરામ્ ॥ વયઃ પ્રાપ્ય પરિક્ષિત્તું દેવવ્રતમવાપ્ય ચ ।

કૃપાચ્છારદ્વતાચ્છૂરઃ સર્વાસ્ત્રાણ્યુપપત્સ્યતે ॥ વિદિત્વા પરમાસ્ત્રાણિ ક્ષત્રધર્મવ્રતે સ્થિતઃ ।

ષષ્ટિં વર્ષામિ ધર્માત્મા વસુધાં પાલયિષ્યતિ ॥ ઇતશ્ચોર્ધ્વં મહાબાહુઃ કુરુરાજો ભવિષ્યતિ ।

પરિક્ષિન્નામ નૃપતિર્મિષતસ્તે સુદુર્મતે ॥ [અહં તં જીવયિષ્યામિ દગ્ધં શસ્ત્રાગ્નિતેજસા] ।

પશ્ય મે તપસો વીર્યં સત્યસ્ય ચ નરાધમ ॥
વ્યાસ ઉવાચ ।
યસ્માદનાદૃત્ય કૃતં ત્વયાઽસ્માન્કર્મ દારુણમ્ ।
બ્રાહ્મણસ્ય સતશ્ચેદં વૃત્તમન્યાયવર્તિનઃ ॥

તસ્માદ્યદ્દેવકીપુત્ર ઉક્વાનુત્તમં વચઃ ।
આલોકાત્તવ તદ્ભાવિ ક્ષુદ્રકર્મન્વ્રજેતિ હ ॥
અશ્વત્થામોવાચ ।

સહૈવ ભવતા બ્રહ્મન્સ્થાસ્યામિ પુરુષેષ્વિહ ।
સત્યવાગસ્તુ ભગવાનયં ચ પુરુષોત્તમઃ ॥
વૈશમ્પાયન ઉવાચ ।

પ્રદાયાથ મણિં દ્રૌણિઃ પાણ્ડવાનાં મહાત્મનામ્ ।
જગામ વિમનાસ્તેષાં સર્વેષાં પશ્યતાં વનમ્ ॥

પાણ્ડવાશ્ચ સદાશાર્હાસ્તાનૃષીનભિવાદ્ય ચ ।
કૃષ્ણદ્વૈપાયનં ચૈવ નારદં ચૈવ પર્વતમ્ ॥

દ્રોણપુત્રસ્ય સહજં મણિમાદાય સત્વરાઃ ।
દ્રૌપદીમભ્યધાવન્ત પ્રાયોપેતાં મનસ્વિનીમ્ ॥
વૈશમ્પયન ઉવાચ ।

તતસ્તે પુરુષવ્યાઘ્રાઃ સદશ્વૈરનિલોપમૈઃ ।
અભ્યયુઃ સહદાશાર્હાઃ શિબિરં પુનરેવ હિ ॥

અવતીર્ય રથેભ્યસ્તુ ત્વરમાણા મહારથાઃ ।
દદૃશુર્દ્રૌપદીં હૃષ્ટામાર્તામાર્તતરાઃ સ્વયમ્ ॥

તામુપેત્ય નિરાનન્દાં દુઃખશોકસમન્વિતામ્ ।
પરિવાર્ય વ્યતિષ્ઠન્ત પાણ્ડવાઃ સહકેશવાઃ ॥

તતો રાજ્ઞાઽભ્યનુજ્ઞાતો ભીમસેનો મહાબલઃ ।
પ્રદદૌ તં મણિં દિવ્યં વચનં ચેદમબ્રવીત્ ॥

અયં ભદ્રે તવ મણિઃ પુત્રહન્તા જિતશ્ચ તે ।
ઉત્તિષ્ઠ શોકમુત્સૃજ્ય ક્ષાત્રધર્મમનુસ્મર ॥

પ્રયાણે વાસુદેવસ્ય શમાર્થવસિતેક્ષણે ।
યાન્યુક્તાનિ ત્વયા ભીરુ વાક્યાનિ મધુઘાતિનિ ॥

નૈવ મે પતયઃ સન્તિ ન પુત્રા ભ્રાતરો ન ચ ।
ન વૈ ત્વમિતિ ગોવિન્દ શમમિચ્છતિ રાજનિ ॥

ઉક્તવત્યસિ તીવ્રાણિ વાક્યાનિ પુરુષોત્તમમ્ ।
ક્ષત્રધર્માનુરૂપાણિ તાનિ સંસ્મર્તુમર્હસિ ॥

હતો દુર્યોધનઃ પાપો રાજ્યસ્ય પરિપન્થિકઃ ।
દુઃશાસનસ્ય રુધિરં પીતં વિસ્ફુરતો મયા ॥

વૈરસ્ય ગતમાનૃણ્યં ન સ્મ વાચ્યા વિવક્ષતામ્ ।
જિત્વા મુક્તો દ્રોણપુત્રો બ્રાહ્મણ્યાદ્ગૌરવેણ ચ ॥

યશોઽસ્ય પતિતં દેવિ શરીરં ત્વવશેષિતમ્ ।
વિયોજિતશ્ચ મણિના ભ્રંશિતશ્ચાયુધં ભુવિ ॥
દ્રૌપદ્યુવાચ ।

કેવલાનૃણ્યમાપ્તાઽસ્મિ ગુરુપુત્રો ગુરુર્મમ ।
શિરસ્યેતં મણિં રાજા ગ્રહીતુમનઘોઽર્હતિ ॥

તં ગૃહીત્વા તતો રાજા શિરસ્યેવાકરોત્તદા ।
ગુરોરુચ્છેષમિત્યેવ દ્રૌપદ્યા વચનાદપિ ॥

તતો દિવ્યં મણિવરં શિરસા ધારયન્પ્રભુઃ ।
શુશુભે સ તદા રાજા સચન્દ્ર ઇવ પર્વતઃ ॥

ઉત્તસ્થૌ પુત્રશોકાર્તા તતઃ કૃષ્ણા મનસ્વિની ।
કૃષ્ણં ચાપિ મહાબાહુઃ પરિપપ્રચ્છ ધર્મરાટ્ ॥