મહાભારત · અધ્યાય 1.237

તતો વયં પ્રવ્યથિતાઃ સર્વા ભારતસત્તમ ।
અયામ શરણં વિપ્રં તં તપોધનમચ્યુતમ્ ॥

રૂપેણ વયસા ચૈવ કન્દર્પેણ ચ દર્પિતાઃ ।
અયુક્તં કૃતવત્યઃ સ્મ ક્ષન્તુમર્હસિ નો દ્વિજ ॥

એષ એવ વધોઽસ્માકં સ્વયં પ્રાપ્તસ્તપોધન ।
યદ્વયં સંશિતાત્માનં પ્રલોબ્ધું ત્વામિહાગતાઃ ॥

અવધ્યાસ્તુ સ્ત્રિયઃ સૃષ્ટા મન્યન્તે ધર્મચારિણઃ ।
તસ્માદ્ધર્મેણ વર્ધ ત્વં નાસ્મન્હિંસિતુમર્હસિ ॥

સર્વભૂતેષુ ધર્મજ્ઞ મૈત્રો બ્રાહ્મણ ઉચ્યતે ।
સત્યો ભવતુ કલ્યાણ એષ વાદો મનીષિણામ્ ॥

શરણં ચ પ્રપન્નાનાં શિષ્ટાઃ કુર્વન્તિ પાલનમ્ ।
શરણં ત્વાં પ્રપન્નાઃ સ્મ તસ્માત્ત્વં ક્ષન્તુમર્હસિ ॥
વૈશમ્પાયન ઉવાચ ।

એવમુક્તઃ સ ધર્માત્મા બ્રાહ્મણઃ શુભકર્મકૃત્ ।
પ્રસાદં કૃતવાન્વીર રવિસોમસમપ્રભઃ ॥
બ્રાહ્મણ ઉવાચ ।

શતં શતસહસ્રં તુ સર્વમક્ષય્યવાચકમ્ ।
પરિમાણં શતં ત્વેતન્નેદમક્ષય્યવાચકમ્ ॥

યદા ચ વો ગ્રાહભૂતા ગૃહ્ણન્તીઃ પુરુષાઞ્જલે ।
ઉત્કર્ષતિ જલાત્તસ્માત્સ્થલં પુરુષસત્તમઃ ॥

તદા યૂયં પુનઃ સર્વાઃ સ્વં રૂપં પ્રતિપત્સ્યથ ।
અનૃતં નોક્તપૂર્વં મે હસતાપિ કદાચન ॥

તાનિ સર્વાણિ તીર્થાનિ તતઃ પ્રભૃતિ ચૈવ હ । નારીતીર્થાનિ નામ્નેહ ખ્યાતિં યાસ્યન્તિ સર્વશઃ ।
પુણ્યાનિ ચ ભવિષ્યન્તિ પાવનાનિ મનીષિણાં ॥
વર્ગોવાચ ।

તતોઽભિવાદ્ય તં વિપ્રં કૃત્વા ચાપિ પ્રદક્ષિણમ્ ।
અચિન્તયામોઽપસૃત્ય તસ્માદ્દેશાત્સુદુઃખિતાઃ ॥

ક્વ નુ નામ વયં સર્વાઃ કાલેનાલ્પેન તં નરમ્ ।
સમાગચ્છેમ યો નસ્તદ્રૂપમાપાદયેત્પુનઃ ॥

તા વયં ચિન્તયિત્વૈવ મુહૂર્તાદિવ ભારત ।
દૃષ્ટવત્યો મહાભાગં દેવર્ષિમુત નારદમ્ ॥

સમ્પ્રહૃષ્ટાઃ સ્મ તં દૃષ્ટ્વા દેવર્ષિમમિતદ્યુતિમ્ ।
અભિવાદ્ય ચ તં પાર્થ સ્થિતાઃ સ્મ વ્રીડિતાનનાઃ ॥

સ નોઽપૃચ્છદ્દુઃખમૂલમુક્તવત્યો વયં ચ તમ્ ।
શ્રૌત્વા તત્ર યથાવૃત્તમિદં વચનમબ્રવીત્ ॥

દક્ષિણે સાગરાનૂપે પઞ્ચ તીર્થાનિ સન્તિ વૈ ।
પુણ્યાનિ રમણીયાનિ તાનિ ગચ્છત મા ચિરં ॥

તત્રાશુ પુરુષવ્યાઘ્રઃ પાણ્ડવેયો ધનઞ્જયઃ ।
મોક્ષયિષ્યતિ શુદ્ધાત્મા દુઃખાદસ્માન્ન સંશયઃ ॥

ઇત્યુક્ત્વા નારદઃ સર્વાસ્તત્રૈવાન્તરધીયત । તસ્ય સર્વા વયં વીર શ્રુત્વા વાક્યમિતો ગતાઃ ।
તદિદં સત્યમેવાદ્ય મોક્ષિતાહં ત્વયાઽનઘ ॥

એતાસ્તુ મમ તાઃ સખ્યશ્ચતસ્રોઽન્યા જલે શ્રિતાઃ ।
કુરુ કર્મ શુભં વીર એતાઃ સર્વા વિમોક્ષય ॥
વૈશમ્પાયન ઉવાચ ।

તતસ્તાઃ પાણ્ડવશ્રેષ્ઠઃ સર્વા એવ વિશામ્પતે ।
અવગાહ્ય ચ તત્તીર્થં ગૃહીતો ગ્રાહિભિસ્તદા ॥

ગ્રાહીભિશ્ચોત્તતારાશુ તરયામાસ તત્ક્ષણાત્ ।
સા ચાપ્સરા બભૂવાશુ સર્વાભરણભૂષિતા ॥

એવં ક્રમેણ તાઃ સર્વા મોક્ષયામાસ વીર્યવાન્ ॥

ઉત્થાય ચ જલાત્તસ્માત્પ્રતિલભ્ય વપુઃ સ્વકમ્ ।
તાસ્તદાઽપ્સરસો રાજન્નદૃશ્યન્ત યથા પુરા ॥

તીર્થાનિ શોધયિત્વા તુ તથાનુજ્ઞાય તાઃ પ્રભુઃ ।
ચિત્રાઙ્ગદાં પુનર્દ્રષ્ટું મણલૂરં પુનર્યયૌ ॥

તસ્યામજનયત્પુત્રં રાજાનં બભ્રુવાહનમ્ ।
તં દૃષ્ટ્વા પાણ્ડવો રાજંશ્ચિત્રવાહનમબ્રવીત્ ॥

ચિત્રાઙ્ગદાયાઃ શુલ્કં ત્વં ગૃહાણ બભ્રુવાહનમ્ ।
અનેન ચ ભવિષ્યામિ ઋણાન્મુક્તો નરાધિપ ॥

ચિત્રાઙ્ગદાં પુનર્વાક્યમબ્રવીત્પાણ્ડુનન્દનઃ ।
ઇહૈવ ભવ ભદ્રં તે વર્ધેથા બભ્રુવાહનમ્ ॥

ઇન્દ્રપસ્થનિવાસં મે ત્વં તત્રાગત્ય રંસ્યસિ ।
કુન્તી યુધિષ્ઠિરં ભીમં ભ્રાતરૌ મે કનીયસૌ ॥

આગત્ય તત્ર પશ્યેથા અન્યાનપિ ચ બાન્ધવાન્ ।
બાન્ધવૈઃ સહિતાઃ સર્વૈર્નન્દસે ત્વમનિન્દિતે ॥

ધર્મે સ્થિતઃ સત્યધૃતિઃ કૌન્તેયોઽથ યુધિષ્ઠિરઃ ।
જિત્વા તુ પૃથિવીં સર્વાં રાજસૂયં કરિષ્યતિ ॥

તત્રાગચ્છન્તિ રાજાનઃ પૃથિવ્યાં નૃપસઞ્જ્ઞિતાઃ ।
બહૂનિ રત્નાન્યાદાય આગમિષ્યતિ તે પિતા ॥

એકસાર્થં પ્રયાતાસિ ચિત્રવાહનસેવયા ।
દ્રક્ષ્યામિ રાજસૂયે ત્વાં પુત્રં પાલય મા શુચઃ ॥

બભ્રુવાહનનામ્ના તુ મમ પ્રાણો બહિશ્ચરઃ ।
તસ્માદ્ભરસ્વ પુત્રં વૈ પુરુષં વંશવર્ધનમ્ ॥

ચિત્રાવાહનદાયાદં ધર્માત્પૌરવનન્દનમ્ ।
પાણ્ડવાનાં પ્રિયં પુત્રં તસ્માત્પાલય સર્વદા ॥

વિપ્રયોગેણ સન્તાપં મા કૃથાસ્ત્વમનિન્દિતે ।
ચિત્રાઙ્ગદામેવમુક્ત્વા સાગરાનૂપમાશ્રિતઃ ॥

સ્થાનં દૂરં સમાપ્લુત્ય દત્ત્વા બહુધનં તદા ।
કેરલાન્સમતિક્રમ્ય ગોકર્ણમભિતોઽગમત્ ॥

આદ્યં પશુપતેઃ સ્થાનં દર્શનાદેવ મુક્તિદમ્ ।
યત્ર પાપોઽપિ મનુજઃ પ્રાપ્નોત્યભયદં પદમ્ ॥