મહાભારત · અધ્યાય 1.230
ઉત્સવે વૃત્તમાત્રે તુ ત્રૈલોક્યાકાઙ્ક્ષિણાવુભૌ ।
મન્ત્રયિત્વા તતઃ સેનાં તાવજ્ઞાપયતાં તદા ॥
સુહૃદ્ભિરપ્યનુજ્ઞાતૌ દૈત્યૈર્વૃદ્ધૈશ્ચ મન્ત્રિભિઃ ।
કૃત્વા પ્રાસ્થાનિકં રાત્રૌ મઘાસુ યયતુસ્તદા ॥
ગદાપિટ્ટશધારિણ્યા શૂલમુદ્ગરહસ્તયા ।
પ્રસ્થિતૌ સહ વર્મિણ્યા મહત્યા દૈત્યસેનયા ॥
મઙ્ગલૈઃ સ્તુતિભિશ્ચાપિ વિજયપ્રતિસંહિતૈઃ ।
ચારણૈઃ સ્તૂયમાનૌ તૌ જગ્મતુઃ પરયા મુદા ॥
તાવન્તરિક્ષમુત્પ્લુત્ય દૈત્યૌ કામગમાવુભૌ ।
દેવાનામેવ ભવનં જગ્મતુર્યુદ્દુર્મદૌ ॥
તયોરાગમનં જ્ઞાત્વા વરદાનં ચ તત્પ્રભોઃ ।
હિત્વા ત્રિવિષ્ટપં જગ્મુર્બ્રહ્મલોકં તતઃ સુરાઃ ॥
તાવિન્દ્રલોકં નિર્જિત્ય યક્ષરક્ષોગણાંસ્તદા ।
ખેચરાણ્યપિ ભૂતાનિ જઘ્નતુસ્તીવ્રવિક્રમૌ ॥
અન્તર્ભૂમિગતાન્નાગાઞ્જિત્વા તૌ ચ મહારથૌ ।
સમુદ્રવાસિનીઃ સર્વા મ્લેચ્છજાતીર્વિજિગ્યતુઃ ॥
તતઃ સર્વાં મહીં જેતુમારબ્ધાવુગ્રશાસનૌ ।
સૈનિકાંશ્ચ સમાહૂય સુતીક્ષ્ણં વાક્યમૂચતુઃ ॥
રાજર્ષયો મહાયજ્ઞૈર્હવ્યકવ્યૈર્દ્વિજાતયઃ ।
તેજો બલં ચ દેવાનાં વર્ધન્તિ શ્રિયં તથા ॥
તેષામેવં પ્રવૃત્તાનાં સર્વેષામસુરદ્વિષામ્ ।
સમ્ભૂય સર્વૈરસ્માભિઃ કાર્યઃ સર્વાત્મના વધઃ ॥
એવં સર્વાન્સમાદિશ્ય પૂર્વતીરે મહોદધેઃ ।
ક્રૂરાં મતિં સમાસ્થાય જગ્મતુઃ સર્વતોમુખૌ ॥
યજ્ઞૈર્યજન્તિ યે કેચિદ્યાજયન્તિ ચ યે દ્વિજાઃ ।
તાન્સર્વાન્પ્રસભં હત્વા બલિનૌ જગ્મતુસ્તતઃ ॥
આશ્રમેષ્વગ્નિહોત્રાણિ મુનીનાં ભાવિતાત્મનામ્ ।
ગૃહીત્વા પ્રક્ષિપન્ત્યપ્સુ વિશ્રબ્ધં સૈનિકાસ્તયોઃ ॥
તપોધનૈશ્ચ યે ક્રુદ્ધૈઃ શાપા ઉક્તા મહાત્મભિઃ ।
નાક્રામન્ત તયોસ્તેઽપિ વરદાનનિરાકૃતાઃ ॥
નાક્રામન્ત યદા શાપા બાણા મુક્તાઃ શિલાસ્વિવ ।
નિયમાન્સમ્પરિત્યજ્ય વ્યદ્રવન્ત દ્વિજાતયઃ ॥
પૃથિવ્યાં યે તપઃસિદ્ધા દાન્તાઃ શમપરાયણાઃ ।
તયોર્ભયાદ્દુદ્રુવુસ્તે વૈનતેયાદિવોરગાઃ ॥
મથિતૈરાશ્રમૈર્ભગ્નૈર્વિકીર્ણકલશસ્રુવૈઃ ।
શૂન્યમાસીજ્જગત્સર્વં કાલેનેવ હતં તદા ॥
તતો રાજન્નદૃશ્યદ્ભિરૃષિભિશ્ચ મહાસુરૌ ।
ઉભૌ વિનિશ્ચયં કૃત્વા વિકુર્વાતે વધૈષિણૌ ॥
પ્રભિન્નકરટૌ મત્તૌ ભૂત્વા કુઞ્જરરૂપિણૌ ।
સંલીનમપિ દુર્ગેષુ નિન્યતુર્યમસાદનમ્ ॥
સિંહૌ ભૂત્વા પુનર્વ્યાઘ્રૌ પુનશ્ચાન્તર્હિતાવુભૌ ।
તૈસ્તૈરુપાયૈસ્તૌ ક્રૂરાવૃષીન્દૃષ્ટ્વા નિજઘ્નતુઃ ॥
નિવૃત્તયજ્ઞસ્વાધ્યાયા પ્રનષ્ટનૃપતિદ્વિજા ।
ઉત્સન્નોત્સવયજ્ઞા ચ બભૂવ વસુધા તદા ॥
હાહાભૂતા ભયાર્તા ચ નિવૃત્તવિપણાપણા ।
નિવૃત્તદેવકાર્યા ચ પુણ્યોદ્વાહવિવર્જિતા ॥
નિવૃત્તકૃષિગોરક્ષા વિધ્વસ્તનગરાશ્રમા ।
અસ્થિકઙ્કાલસન્કીર્ણા ભૂર્બભૂવોગ્રદર્શના ॥
નિવૃત્તપિતૃકાર્યં ચ નિર્વષટ્કારમઙ્ગલમ્ ।
જગત્પ્રતિભયાકારં દુષ્પ્રેક્ષ્યમભવત્તદા ॥
ચન્દ્રાદિત્યૌ ગ્રહાસ્તારા નક્ષત્રાણિ દિવૌકસઃ ।
જગ્મુર્વિષાદં તત્કર્મ દૃષ્ટ્વા સુન્દોપસુન્દયોઃ ॥
એવં સર્વા દિશો દૈત્યૌ જિત્વા ક્રૂરેણ કર્મણા ।
નિઃસપત્નૌ કુરુક્ષેત્રે નિવેશમભિચક્રતુઃ ॥
મૂળ પાઠ: Mahābhārata (southern recension) · Edition: Śrīman Mahābhāratam, ed. T. R. Krishnacharya and T. R. Vyasacharya, Nirnaya Sagar Press, Bombay 1906–1910; e-text by SARIT (Shrinivasa Varakhedi and others) · SARIT: Search and Retrieval of Indic Texts · SARIT (e-text) via Internet Archive · CC BY-SA 3.0