મહાભારત · અધ્યાય 1.125
તત્રાપિ તપસિ શ્રેષ્ઠે વર્તમાનઃ સ વીર્યવાન્ ।
સિદ્ધચારણસઙ્ઘાનાં બભૂવ પ્રિયદર્શનઃ ॥
સુશ્રૂષુરનહંવાદી સંયતાત્મા જિતેન્દ્રિયઃ ।
સ્વર્ગં ગન્તું પરાક્રાન્તઃ સ્વેન વીર્યેણ ભારત ॥
કેષાઞ્ચિદભવદ્ભ્રાતા કેષાઞ્ચિદભવત્સખા ।
ઋષયસ્ત્વપરે ચૈનં પુત્રવત્પર્યપાલયન્ ॥
સ તુ કાલેન મહતા પ્રાપ્ય નિષ્કલ્મષં તપઃ ।
બ્રહ્મર્ષિસદૃશઃ પાણ્ડુર્બભૂવ ભરતર્ષભ ॥
અમાવાસ્યાં તુ સહિતા ઋષયઃ સંશિતવ્રતાઃ ।
બ્રહ્માણં દ્રષ્ટુકામાસ્તે સમ્પ્રતસ્થુર્મહર્ષયઃ ॥
સમ્પ્રયાતાનૃષીન્દૃષ્ટ્વા પાણ્ડુર્વચનમબ્રવીત્ ।
ભવન્તઃ ક્વ ગમિષ્યન્તિ બ્રૂત મે વદતાં વરાઃ ॥
ઋષય ઊચુઃ ।
સમાવાયો મહાનદ્ય બ્રહ્મલોકે મહાત્મનામ્ । દેવાનાં ચ ઋષીણાં ચ પિતૄણાં ચ મહાત્મનામ્ ।
વયં તત્ર ગમિષ્યામો દ્રષ્ટુકામાઃ સ્વયમ્ભુવમ્ ॥
વૈશમ્પાયન ઉવાચ ।
પાણ્ડુરુત્થાય સહસા ગન્તુકામો મહર્ષિભિઃ ।
સ્વર્ગપારં તિતીર્ષુઃ સ શતશૃઙ્ગાદુદઙ્મુખઃ ॥
પ્રતસ્થે સહ પત્નીભ્યામબ્રુવંસ્તં ચ તાપસાઃ ।
ઉપર્યુપરિ ગચ્છન્તઃ શૈલરાજમુદઙ્મુખાઃ ॥
દૃષ્ટવન્તો ગિરૌ રમ્યે દુર્ગાન્દેશાન્બહૂન્વયમ્ ।
વિમાનશતસમ્બાધાં ગીતસ્વરનિનાદિતામ્ ॥
આક્રીડભૂમિં દેવાનાં ગન્ધર્વાપ્સરસાં તથા ।
ઉદ્યાનાનિ કુબેરસ્ય સમાનિ વિષમાણિ ચ ॥
મહાનદીનિતમ્બાંશ્ચ ગહનાન્ગિરિગહ્વરાન્ ।
સન્તિ નિત્યહિમા દેશા નિર્વૃક્ષમૃગપક્ષિણઃ ॥
સન્તિ ક્વચિન્મહાદર્યો દુર્ગાઃ કાશ્ચિદ્દુરાસદાઃ ।
નાતિક્રામેત પક્ષી યાન્કુત એવેતરે મૃગાઃ ॥
વાયુરેકો હિ યાત્યત્ર સિદ્ધાશ્ચ પરમર્ષયઃ ।
ગચ્છન્ત્યૌ શૈલરાજેઽસ્મિન્રાજપુત્ર્યૌ કથં ન્વિમે ॥
ન સીદેતામદુઃખાર્હે મા ગમો ભરતર્ષભ ।
પાણ્ડુરુવાચ ।
અપ્રજસ્ય મહાભાગા ન દ્વારં પરિચક્ષતે ॥
સ્વર્ગે તેનાભિતપ્તોઽહમપ્રજસ્તુ બ્રવીમિ વઃ ।
સોઽહમુગ્રેણ તપસા સભાર્યસ્ત્યક્તજીવિતઃ ॥
અનપત્યોઽપિ વિન્દેયં સ્વર્ગમુગ્રેણ કર્મણા ।
ઋષય ઊચુઃ ।
અસ્તિ વૈ તવ ધર્માત્મન્વિદ્મ દેવોપમ શુભમ્ ॥
અપત્યમનઘં રાજન્વયં દિવ્યેન ચક્ષુષા ।
દૈવોદ્દિષ્ટં નરવ્યાઘ્ર કર્મણેહોપપાદય ॥
અક્લિષ્ટં ફલમવ્યગ્રો વિન્દતે બુદ્ધિમાન્નરઃ ।
તસ્મિન્દૃષ્ટે ફલે રાજન્પ્રયત્નં કર્તુમર્હસિ ॥
અપત્યં ગુણસમ્પન્નં લબ્ધા પ્રીતિકરં હ્યસિ ।
વૈશમ્પાયન ઉવાચ ।
તચ્છ્રુત્વા તાપસવચઃ પાણ્ડુસ્ચિન્તાપરોઽભવત્ ॥
આત્મનો મૃગશાપેન જાનન્નુપહતાં ક્રિયામ્ ॥
મૂળ પાઠ: Mahābhārata (southern recension) · Edition: Śrīman Mahābhāratam, ed. T. R. Krishnacharya and T. R. Vyasacharya, Nirnaya Sagar Press, Bombay 1906–1910; e-text by SARIT (Shrinivasa Varakhedi and others) · SARIT: Search and Retrieval of Indic Texts · SARIT (e-text) via Internet Archive · CC BY-SA 3.0