મહાભારત · અધ્યાય 1.105

સંવત્સરાનૃતૂન્માસાન્બુબુધે ન બહૂન્ગતાન્ ।
રમમાણસ્તયા સાર્ધં યથાકામં નરેશ્વરઃ ॥

દિવિષ્ઠાન્માનુષાંશ્ચૈવ ભોગાન્ભુઙ્ક્તે સ વૈ નૃપઃ । આસાદ્ય શાન્તનુઃ શ્રીમાન્મુમુદે યોષિતાં વરામ્ ॥

ઋતુકાલે તુ સા દેવી દિવ્યં ગર્ભમધારયત્ ।
અષ્ટાવજનયત્પુત્રાંસ્તસ્માદમરસન્નિભાન્ ॥

જાતં જાતં ચ સા પુત્રં ક્ષિપત્યમ્યસિ ભારત ।
સૂતકે કણ્ઠમાક્રમ્ય તાન્નિનાય યમક્ષયમ્ ॥

પ્રીણામ્યહં ત્વામિત્યુક્ત્વા ગઙ્ગાસ્રોતસ્યમજ્જયત્ ।
તસ્ય તન્ન પ્રિયં રાજ્ઞઃ શાન્તનોરભવત્તદા ॥

ન ચ તાં કિઞ્ચનોવાચ ત્યાગાદ્ભીતો મહીપતિઃ ।
અમીમાંસ્યા કર્મયોનિરાગમશ્ચેતિ શાન્તનુઃ ॥

સ્મરન્પિતૃવચશ્ચૈવ નાપૃચ્છત્પુત્રકિલ્બિષમ્ ।
જાતાઞ્જાતાંશ્ચ વૈ હન્તિ સા સ્ત્રી સપ્ત વરાન્સુતાન્ ॥

શાન્તનુર્ધર્મભઙ્ગાચ્ચ નાપૃચ્છત્તાં કથઞ્ચન । અષ્ટમં તુ જિઘાંસન્ત્યાં ચુક્ષુભે શાન્તનોર્ધૃતિઃ ॥

અથૈનામષ્ટમે પુત્રે જાતે પ્રહસતીમિવ ।
ઉવાચ રાજા દુઃખાર્તઃ પરીપ્સન્પુત્રમાત્મનઃ ॥

આલભન્તીં તદા દૃષ્ટ્વા તાં સ કૌરવનન્દનઃ । અબ્રવીદ્ભરતશ્રેષ્ઠો વાક્યં પરમદુઃખિતઃ ॥

માવધીઃ કસ્ય કાઽસીતિ કિં હિનત્સિ સુતાનિતિ ।
પુત્રઘ્નિ સુમહત્પાપં સમ્પ્રાપ્તં તે સુગર્હિતમ્ ॥
ગઙ્ગોવાચ ।

પુત્રકામ ન તે હન્મિ પુત્રં પુત્રવતાં વર ।
જીર્ણસ્તુ મમ વાસોઽયં યથા સ સમયઃ કૃતઃ ॥

અહં ગઙ્ગા જહ્નુસુતા મહર્ષિગણસેવિતા ।
દેવકાર્યાર્થસિદ્ધ્યર્થમુષિતાઽહં ત્વયા સહ ॥

ઇમેઽષ્ટૌ વસવો દેવા મહાભાગા મહૌજસઃ ।
વસિષ્ઠશાપદોષેણ માનુષત્વમુપાગતાઃ ॥

તેષાં જનયિતા નાન્યસ્ત્વદૃતે ભુવિ વિદ્યતે ।
મદ્વિધા માનુષી ધાત્રી લોકે નાસ્તીહ કાચન ॥

તસ્માત્તજ્જનનીહેતોર્માનુષત્વમુપાગતા ।
જનયિત્વા વસૂનષ્ટૌ જિતા લોકાસ્ત્વયાઽક્ષયાઃ ॥

દેવાનાં સમયસ્ત્વેષ વસૂનાં સંશ્રુતો મયા ।
જાતં જાતં મોક્ષયિષ્યે જન્મતો માનુષાદિતિ ॥

તત્તે શાપાદ્વિનિર્મુક્તા આપવસ્ય મહાત્મનઃ ।
સ્વસ્તિ તેસ્તુ ગમિષ્યામિ પુત્રં પાહિ મહાવ્રતમ્ ॥

અયં તવ સુતસ્તેષાં વીર્યેણ કુલનન્દનઃ । સમ્ભૂતોતિજનં કર્મ કરિષ્યતિ ન સંશયઃ ॥

એષ પર્યાયવાસો મે વસૂનાં સન્નિધૌ કૃતઃ ।
મત્પ્રસૂતિં વિજાનીહિ ગઙ્ગાદત્તમિમં સુતમ્ ॥