લિઙ્ગપુરાણ · અધ્યાય 1.98

કથં દેવેન વૈ સૂત દેવદેવાન્મહેશ્વરાત્
સુદર્શનાખ્યં વૈ લબ્ધં વક્તુમર્હસિ વિષ્ણુના ॥

દેવાનામ્ અસુરેન્દ્રાણામ્ અભવચ્ચ સુદારુણઃ
સર્વેષામેવ ભૂતાનાં વિનાશકરણો મહાન્ ॥

તે દેવાઃ શક્તિમુશલૈઃ સાયકૈર્નતપર્વભિઃ
પ્રભિદ્યમાનાઃ કુન્તૈશ્ ચ દુદ્રુવુર્ભયવિહ્વલાઃ ॥

પરાજિતાસ્તદા દેવા દેવદેવેશ્વરં હરિમ્
પ્રણેમુસ્તં સુરેશાનં શોકસંવિગ્નમાનસાઃ ॥

તાન્ સમીક્ષ્યાથ ભગવાન્ દેવદેવેશ્વરો હરિઃ
પ્રણિપત્ય સ્થિતાન્દેવાન્ ઇદં વચનમબ્રવીત્ ॥

વત્સાઃ કિમિતિ વૈ દેવાશ્ ચ્યુતાલઙ્કારવિક્રમાઃ
સમાગતાઃ સસંતાપા વક્તુમર્હથ સુવ્રતાઃ ॥

તસ્ય તદ્વચનં શ્રુત્વા તથાભૂતાઃ સુરોત્તમાઃ
પ્રણમ્યાહુર્યથાવૃત્તં દેવદેવાય વિષ્ણવે ॥

ભગવન્દેવદેવેશ વિષ્ણો જિષ્ણો જનાર્દન
દાનવૈઃ પીડિતાઃ સર્વે વયં શરણમાગતાઃ ॥

ત્વમેવ દેવદેવેશ ગતિર્નઃ પુરુષોત્તમ
ત્વમેવ પરમાત્મા હિ ત્વં પિતા જગતામપિ ॥

ત્વમેવ ભર્તા હર્તા ચ ભોક્તા દાતા જનાર્દન
હન્તુમર્હસિ તસ્માત્ત્વં દાનવાન્દાનવાર્દન ॥

દૈત્યાશ્ ચ વૈષ્ણવૈર્બ્રાહ્મૈ રૌદ્રૈર્યામ્યૈઃ સુદારુણૈઃ
કૌબેરૈશ્ચૈવ સૌમ્યૈશ્ ચ નૈરૃત્યૈર્વારુણૈર્દૃઢૈઃ ॥

વાયવ્યૈશ્ ચ તથાગ્નેયૈર્ ઐશાનૈર્ વાર્ષિકૈઃ શુભૈઃ
સૌરૈ રૌદ્રૈસ્ તથા ભીમૈઃ કમ્પનૈર્ જૃમ્ભણૈર્ દૃઢૈઃ ॥

અવધ્યા વરલાભાત્તે સર્વે વારિજલોચન
સૂર્યમણ્ડલસમ્ભૂતં ત્વદીયં ચક્રમ્ ઉદ્યતમ્ ॥

કુણ્ઠિતં હિ દધીચેન ચ્યાવનેન જગદ્ગુરો
દણ્ડં શાર્ઙ્ગં તવાસ્ત્રં ચ લબ્ધં દૈત્યૈઃ પ્રસાદતઃ ॥

પુરા જલન્ધરં હન્તું નિર્મિતં ત્રિપુરારિણા
રથાઙ્ગં સુશિતં ઘોરં તેન તાન્ હન્તુમ્ અર્હસિ ॥

તસ્માત્તેન નિહન્તવ્યા નાન્યૈઃ શસ્ત્રશતૈરપિ
તતો નિશમ્ય તેષાં વૈ વચનં વારિજેક્ષણઃ ॥

વાચસ્પતિમુખાનાહ સ હરિશ્ચક્રભૃત્ સ્વયમ્
ભોભો દેવા મહાદેવં સર્વૈર્ દેવૈઃ સનાતનૈઃ ॥

સમ્પ્રાપ્ય સાંપ્રતં સર્વં કરિષ્યામિ દિવૌકસામ્
દેવા જલન્ધરં હન્તું નિર્મિતં હિ પુરારિણા ॥

લબ્ધ્વા રથાઙ્ગં તેનૈવ નિહત્ય ચ મહાસુરાન્
સર્વાન્ધુન્ધુમુખાન્દૈત્યાન્ અષ્ટષષ્ટિશતાન્ સુરાન્ ॥

સબાન્ધવાન્ક્ષણાદેવ યુષ્માન્ સંતારયામ્યહમ્
એવમ્ ઉક્ત્વા સુરશ્રેષ્ઠાન્ સુરશ્રેષ્ઠમનુસ્મરન્ ॥

સુરશ્રેષ્ઠસ્તદા શ્રેષ્ઠં પૂજયામાસ શઙ્કરમ્
લિઙ્ગં સ્થાપ્ય યથાન્યાયં હિમવચ્છિખરે શુભે ॥

મેરુપર્વતસંકાશં નિર્મિતં વિશ્વકર્મણા
ત્વરિતાખ્યેન રુદ્રેણ રૌદ્રેણ ચ જનાર્દનઃ ॥

સ્નાપ્ય સમ્પૂજ્ય ગન્ધાદ્યૈર્ જ્વાલાકારં મનોરમમ્
તુષ્ટાવ ચ તદા રુદ્રં સમ્પૂજ્યાગ્નૌ પ્રણમ્ય ચ ॥

દેવં નામ્નાં સહસ્રેણ ભવાદ્યેન યથાક્રમમ્
પૂજયામાસ ચ શિવં પ્રણવાદ્યં નમો ઽન્તકમ્ ॥

દેવં નામ્નાં સહસ્રેણ ભવાદ્યેન મહેશ્વરમ્
પ્રતિનામ સ પદ્મેન પૂજયામાસ શઙ્કરમ્ ॥

અગ્નૌ ચ નામભિર્ દેવં ભવાદ્યૈઃ સમિદાદિભિઃ
સ્વાહાન્તૈર્વિધિવદ્ધુત્વા પ્રત્યેકમયુતં પ્રભુમ્ ॥

તુષ્ટાવ ચ પુનઃ શંભું ભવાદ્યૈર્ભવમીશ્વરમ્
ભવઃ શિવો હરો રુદ્રઃ પુરુષઃ પદ્મલોચનઃ ॥

અર્થિતવ્યઃ સદાચારઃ સર્વશંભુર્મહેશ્વરઃ
ઈશ્વરઃ સ્થાણુરીશાનઃ સહસ્રાક્ષઃ સહસ્રપાત્ ॥

વરીયાન્ વરદો વન્દ્યઃ શઙ્કરઃ પરમેશ્વરઃ
ગઙ્ગાધરઃ શૂલધરઃ પરાર્થૈકપ્રયોજનઃ ॥

સર્વજ્ઞઃ સર્વદેવાદિ ગિરિધન્વા જટાધરઃ
ચન્દ્રાપીડશ્ચન્દ્રમૌલિર્ વિદ્વાન્વિશ્વામરેશ્વરઃ ॥

વેદાન્તસારસંદોહઃ કપાલી નીલલોહિતઃ
ધ્યાનાધારોપરિચ્છેદ્યો ગૌરીભર્તા ગણેશ્વરઃ ॥

અષ્ટમૂર્તિર્વિશ્વમૂર્તિસ્ ત્રિવર્ગઃ સ્વર્ગસાધનઃ
જ્ઞાનગમ્યો દૃઢપ્રજ્ઞો દેવદેવસ્ત્રિલોચનઃ ॥

વામદેવો મહાદેવઃ પાણ્ડુઃ પરિદૃઢો દૃઢઃ
વિશ્વરૂપો વિરૂપાક્ષો વાગીશઃ શુચિરન્તરઃ ॥

સર્વપ્રણયસંવાદી વૃષાઙ્કો વૃષવાહનઃ
ઈશઃ પિનાકી ખટ્વાઙ્ગી ચિત્રવેષશ્ચિરન્તનઃ ॥

તમોહરો મહાયોગી ગોપ્તા બ્રહ્માઙ્ગહૃજ્જટી
કાલકાલઃ કૃત્તિવાસાઃ સુભગઃ પ્રણવાત્મકઃ ॥

ઉન્મત્તવેષશ્ ચક્ષુષ્યો દુર્વાસાઃ સ્મરશાસનઃ
દૃઢાયુધઃ સ્કન્દગુરુઃ પરમેષ્ઠી પરાયણઃ ॥

અનાદિમધ્યનિધનો ગિરિશો ગિરિબાન્ધવઃ
કુબેરબન્ધુઃ શ્રીકણ્ઠો લોકવર્ણોત્તમોત્તમઃ ॥

સામાન્યદેવઃ કોદણ્ડી નીલકણ્ઠઃ પરશ્વધી
વિશાલાક્ષો મૃગવ્યાધઃ સુરેશઃ સૂર્યતાપનઃ ॥

ધર્મકર્માક્ષમઃ ક્ષેત્રં ભગવાન્ ભગનેત્રભિત્
ઉગ્રઃ પશુપતિસ્ તાર્ક્ષ્યઃ પ્રિયભક્તઃ પ્રિયંવદઃ ॥

દાતા દયાકરો દક્ષઃ કપર્દી કામશાસનઃ
શ્મશાનનિલયઃ સૂક્ષ્મઃ શ્મશાનસ્થો મહેશ્વરઃ ॥

લોકકર્તા ભૂતપતિર્ મહાકર્તા મહૌષધી
ઉત્તરો ગોપતિર્ગોપ્તા જ્ઞાનગમ્યઃ પુરાતનઃ ॥

નીતિઃ સુનીતિઃ શુદ્ધાત્મા સોમઃ સોમરતઃ સુખી
સોમપો ઽમૃતપઃ સોમો મહાનીતિર્મહામતિઃ ॥

અજાતશત્રુરાલોકઃ સંભાવ્યો હવ્યવાહનઃ
લોકકારો વેદકારઃ સૂત્રકારઃ સનાતનઃ ॥

મહર્ષિઃ કપિલાચાર્યો વિશ્વદીપ્તિસ્ત્રિલોચનઃ
પિનાકપાણિર્ ભૂદેવઃ સ્વસ્તિદઃ સ્વસ્તિકૃત્સદા ॥

ત્રિધામા સૌભગઃ શર્વઃ સર્વજ્ઞઃ સર્વગોચરઃ
બ્રહ્મધૃગ્ વિશ્વસૃક્ સ્વર્ગઃ કર્ણિકારઃ પ્રિયઃ કવિઃ ॥

શાખો વિશાખો ગોશાખઃ શિવો નૈકઃ ક્રતુઃ સમઃ
ગઙ્ગાપ્લવોદકો ભાવઃ સકલઃ સ્થપતિઃ સ્થિરઃ ॥

વિજિતાત્મા વિધેયાત્મા ભૂતવાહનસારથિઃ
સગણો ગણકાર્યશ્ ચ સુકીર્તિશ્ છિન્નસંશયઃ ॥

કામદેવઃ કામપાલો ભસ્મોદ્ધૂલિતવિગ્રહઃ
ભસ્મપ્રિયો ભસ્મશાયી કામી કાન્તઃ કૃતાગમઃ ॥

સમાયુક્તો નિવૃત્તાત્મા ધર્મયુક્તઃ સદાશિવઃ
ચતુર્મુખશ્ચતુર્બાહુર્ દુરાવાસો દુરાસદઃ ॥

દુર્ગમો દુર્લભો દુર્ગઃ સર્વાયુધવિશારદઃ
અધ્યાત્મયોગનિલયઃ સુતન્તુસ્તન્તુવર્ધનઃ ॥

શુભાઙ્ગો લોકસારઙ્ગો જગદીશો ઽમૃતાશનઃ
ભસ્મશુદ્ધિકરો મેરુર્ ઓજસ્વી શુદ્ધવિગ્રહઃ ॥

હિરણ્યરેતાસ્ તરણિર્ મરીચિર્ મહિમાલયઃ
મહાહ્રદો મહાગર્ભઃ સિદ્ધવૃન્દારવન્દિતઃ ॥

વ્યાઘ્રચર્મધરો વ્યાલી મહાભૂતો મહાનિધિઃ
અમૃતાઙ્ગો ઽમૃતવપુઃ પઞ્ચયજ્ઞઃ પ્રભઞ્જનઃ ॥

પઞ્ચવિંશતિતત્ત્વજ્ઞઃ પારિજાતઃ પરાવરઃ
સુલભઃ સુવ્રતઃ શૂરો વાઙ્મયૈકનિધિર્નિધિઃ ॥

વર્ણાશ્રમગુરુર્વર્ણી શત્રુજિચ્છત્રુતાપનઃ
આશ્રમઃ ક્ષપણઃ ક્ષામો જ્ઞાનવાનચલાચલઃ ॥

પ્રમાણભૂતો દુર્જ્ઞેયઃ સુપર્ણો વાયુવાહનઃ
ધનુર્ધરો ધનુર્વેદો ગુણરાશિર્ગુણાકરઃ ॥

અનન્તદૃષ્ટિરાનન્દો દણ્ડો દમયિતા દમઃ
અભિવાદ્યો મહાચાર્યો વિશ્વકર્મા વિશારદઃ ॥

વીતરાગો વિનીતાત્મા તપસ્વી ભૂતભાવનઃ
ઉન્મત્તવેષઃ પ્રચ્છન્નો જિતકામો જિતપ્રિયઃ ॥

કલ્યાણપ્રકૃતિઃ કલ્પઃ સર્વલોકપ્રજાપતિઃ
તપસ્વી તારકો ધીમાન્ પ્રધાનપ્રભુર્ અવ્યયઃ ॥

લોકપાલો ઽન્તર્હિતાત્મા કલ્પાદિઃ કમલેક્ષણઃ
વેદશાસ્ત્રાર્થતત્ત્વજ્ઞો નિયમો નિયમાશ્રયઃ ॥

ચન્દ્રઃ સૂર્યઃ શનિઃ કેતુર્ વિરામો વિદ્રુમચ્છવિઃ
ભક્તિગમ્યઃ પરં બ્રહ્મ મૃગબાણાર્પણો ઽનઘઃ ॥

અદ્રિરાજાલયઃ કાન્તઃ પરમાત્મા જગદ્ગુરુઃ
સર્વકર્માચલસ્ત્વષ્ટા મઙ્ગલ્યો મઙ્ગલાવૃતઃ ॥

મહાતપા દીર્ઘતપાઃ સ્થવિષ્ઠઃ સ્થવિરો ધ્રુવઃ
અહઃ સંવત્સરો વ્યાપ્તિઃ પ્રમાણં પરમં તપઃ ॥

સંવત્સરકરો મન્ત્રઃ પ્રત્યયઃ સર્વદર્શનઃ
અજઃ સર્વેશ્વરઃ સ્નિગ્ધો મહારેતા મહાબલઃ ॥

યોગી યોગ્યો મહારેતાઃ સિદ્ધઃ સર્વાદિર્ અગ્નિદઃ
વસુર્વસુમનાઃ સત્યઃ સર્વપાપહરો હરઃ ॥

અમૃતઃ શાશ્વતઃ શાન્તો બાણહસ્તઃ પ્રતાપવાન્
કમણ્ડલુધરો ધન્વી વેદાઙ્ગો વેદવિન્મુનિઃ ॥

ભ્રાજિષ્ણુર્ ભોજનં ભોક્તા લોકનેતા દુરાધરઃ
અતીન્દ્રિયો મહામાયઃ સર્વાવાસશ્ચતુષ્પથઃ ॥

કાલયોગી મહાનાદો મહોત્સાહો મહાબલઃ
મહાબુદ્ધિર્ મહાવીર્યો ભૂતચારી પુરન્દરઃ ॥

નિશાચરઃ પ્રેતચારી મહાશક્તિર્ મહાદ્યુતિઃ
અનિર્દેશ્યવપુઃ શ્રીમાન્ સર્વહાર્યમિતો ગતિઃ ॥

બહુશ્રુતો બહુમયો નિયતાત્મા ભવોદ્ભવઃ
ઓજસ્તેજો દ્યુતિકરો નર્તકઃ સર્વકામકઃ ॥

નૃત્યપ્રિયો નૃત્યનૃત્યઃ પ્રકાશાત્મા પ્રતાપનઃ
બુદ્ધસ્પષ્ટાક્ષરો મન્ત્રઃ સન્માનઃ સારસંપ્લવઃ ॥

યુગાદિકૃદ્ યુગાવર્તો ગંભીરો વૃષવાહનઃ
ઇષ્ટો વિશિષ્ટઃ શિષ્ટેષ્ટઃ શરભઃ શરભો ધનુઃ ॥

અપાં નિધિરધિષ્ઠાનં વિજયો જયકાલવિત્
પ્રતિષ્ઠિતઃ પ્રમાણજ્ઞો હિરણ્યકવચો હરિઃ ॥

વિરોચનઃ સુરગણો વિદ્યેશો વિબુધાશ્રયઃ
બાલરૂપો બલોન્માથી વિવર્તો ગહનો ગુરુઃ ॥

કરણં કારણં કર્તા સર્વબન્ધવિમોચનઃ
વિદ્વત્તમો વીતભયો વિશ્વભર્તા નિશાકરઃ ॥

વ્યવસાયો વ્યવસ્થાનઃ સ્થાનદો જગદાદિજઃ
દુન્દુભો લલિતો વિશ્વો ભવાત્માત્મનિ સંસ્થિતઃ ॥

વીરેશ્વરો વીરભદ્રો વીરહા વીરભૃદ્ વિરાટ્
વીરચૂડામણિર્વેત્તા તીવ્રનાદો નદીધરઃ ॥

આજ્ઞાધરસ્ત્રિશૂલી ચ શિપિવિષ્ટઃ શિવાલયઃ
વાલખિલ્યો મહાચાપસ્ તિગ્માંશુર્ નિધિર્ અવ્યયઃ ॥

અભિરામઃ સુશરણઃ સુબ્રહ્મણ્યઃ સુધાપતિઃ
મઘવાન્કૌશિકો ગોમાન્ વિશ્રામઃ સર્વશાસનઃ ॥

લલાટાક્ષો વિશ્વદેહઃ સારઃ સંસારચક્રભૃત્
અમોઘદણ્ડી મધ્યસ્થો હિરણ્યો બ્રહ્મવર્ચસી ॥

પરમાર્થઃ પરમયઃ શમ્બરો વ્યાઘ્રકો ઽનલઃ
રુચિર્ વરરુચિર્ વન્દ્યો વાચસ્પતિરહર્પતિઃ ॥

રવિર્વિરોચનઃ સ્કન્ધઃ શાસ્તા વૈવસ્વતો જનઃ
યુક્તિરુન્નતકીર્તિશ્ ચ શાન્તરાગઃ પરાજયઃ ॥

કૈલાસપતિકામારિઃ સવિતા રવિલોચનઃ
વિદ્વત્તમો વીતભયો વિશ્વહર્તા નિવારિતઃ ॥

નિત્યો નિયતકલ્યાણઃ પુણ્યશ્રવણકીર્તનઃ
દૂરશ્રવા વિશ્વસહો ધ્યેયો દુઃસ્વપ્નનાશનઃ ॥

ઉત્તારકો દુષ્કૃતિહા દુર્ધર્ષો દુઃસહો ઽભયઃ
અનાદિર્ભૂર્ભુવોલક્ષ્મીઃ કિરીટી ત્રિદશાધિપઃ ॥

વિશ્વગોપ્તા વિશ્વભર્તા સુધીરો રુચિરાઙ્ગદઃ
જનનો જનજન્માદિઃ પ્રીતિમાન્નીતિમાન્નયઃ ॥

વિશિષ્ટઃ કાશ્યપો ભાનુર્ ભીમો ભીમપરાક્રમઃ
પ્રણવઃ સપ્તધાચારો મહાકાયો મહાધનુઃ ॥

જન્માધિપો મહાદેવઃ સકલાગમપારગઃ
તત્ત્વાતત્ત્વવિવેકાત્મા વિભૂષ્ણુર્ ભૂતિભૂષણઃ ॥

ઋષિર્બ્રાહ્મણવિજ્જિષ્ણુર્ જન્મમૃત્યુજરાતિગઃ
યજ્ઞો યજ્ઞપતિર્યજ્વા યજ્ઞાન્તો ઽમોઘવિક્રમઃ ॥

મહેન્દ્રો દુર્ભરઃ સેની યજ્ઞાઙ્ગો યજ્ઞવાહનઃ
પઞ્ચબ્રહ્મસમુત્પત્તિર્ વિશ્વેશો વિમલોદયઃ ॥

આત્મયોનિર્ અનાદ્યન્તઃ ષડ્વિંશત્સપ્તલોકધૃક્
ગાયત્રીવલ્લભઃ પ્રાંશુર્ વિશ્વાવાસઃ પ્રભાકરઃ ॥

શિશુર્ગિરિરતઃ સમ્રાટ્ સુષેણઃ સુરશત્રુહા
અમોઘો ઽરિષ્ટમથનો મુકુન્દો વિગતજ્વરઃ ॥

સ્વયંજ્યોતિર્ અનુજ્યોતિર્ આત્મજ્યોતિર્ અચઞ્ચલઃ
પિઙ્ગલઃ કપિલશ્મશ્રુઃ શાસ્ત્રનેત્રસ્ ત્રયીતનુઃ ॥

જ્ઞાનસ્કન્ધો મહાજ્ઞાની નિરુત્પત્તિર્ ઉપપ્લવઃ
ભગો વિવસ્વાનાદિત્યો યોગાચાર્યો બૃહસ્પતિઃ ॥

ઉદારકીર્તિર્ ઉદ્યોગી સદ્યોગી સદસન્મયઃ
નક્ષત્રમાલી રાકેશઃ સાધિષ્ઠાનઃ ષડાશ્રયઃ ॥

પવિત્રપાણિઃ પાપારિર્ મણિપૂરો મનોગતિઃ
હૃત્પુણ્ડરીકમાસીનઃ શુક્લઃ શાન્તો વૃષાકપિઃ ॥

વિષ્ણુર્ગ્રહપતિઃ કૃષ્ણઃ સમર્થો ઽનર્થનાશનઃ
અધર્મશત્રુરક્ષય્યઃ પુરુહૂતઃ પુરુષ્ટુતઃ ॥

બ્રહ્મગર્ભો બૃહદ્ગર્ભો ધર્મધેનુર્ધનાગમઃ
જગદ્ધિતૈષી સુગતઃ કુમારઃ કુશલાગમઃ ॥

હિરણ્યવર્ણો જ્યોતિષ્માન્ નાનાભૂતધરો ધ્વનિઃ
અરોગો નિયમાધ્યક્ષો વિશ્વામિત્રો દ્વિજોત્તમઃ ॥

બૃહજ્જ્યોતિઃ સુધામા ચ મહાજ્યોતિરનુત્તમઃ
માતામહો માતરિશ્વા નભસ્વાન્ નાગહારધૃક્ ॥

પુલસ્ત્યઃ પુલહો ઽગસ્ત્યો જાતૂકર્ણ્યઃ પરાશરઃ
નિરાવરણધર્મજ્ઞો વિરિઞ્ચો વિષ્ટરશ્રવાઃ ॥

આત્મભૂર્ અનિરુદ્ધો ઽત્રિ જ્ઞાનમૂર્તિર્ મહાયશાઃ
લોકચૂડામણિર્વીરઃ ચણ્ડસત્યપરાક્રમઃ ॥

વ્યાલકલ્પો મહાકલ્પો મહાવૃક્ષઃ કલાધરઃ
અલંકરિષ્ણુસ્ ત્વચલો રોચિષ્ણુર્વિક્રમોત્તમઃ ॥

આશુશબ્દપતિર્વેગી પ્લવનઃ શિખિસારથિઃ
અસંસૃષ્ટો ઽતિથિઃ શક્રઃ પ્રમાથી પાપનાશનઃ ॥

વસુશ્રવાઃ કવ્યવાહઃ પ્રતપ્તો વિશ્વભોજનઃ
જર્યો જરાધિશમનો લોહિતશ્ ચ તનૂનપાત્ ॥

પૃષદશ્વો નભોયોનિઃ સુપ્રતીકસ્ તમિસ્રહા
નિદાઘસ્તપનો મેઘઃ પક્ષઃ પરપુરંજયઃ ॥

મુખાનિલઃ સુનિષ્પન્નઃ સુરભિઃ શિશિરાત્મકઃ
વસંતો માધવો ગ્રીષ્મો નભસ્યો બીજવાહનઃ ॥

અઙ્ગિરા મુનિરાત્રેયો વિમલો વિશ્વવાહનઃ
પાવનઃ પુરુજિચ્છક્રસ્ ત્રિવિદ્યો નરવાહનઃ ॥

મનો બુદ્ધિરહઙ્કારઃ ક્ષેત્રજ્ઞઃ ક્ષેત્રપાલકઃ
તેજોનિધિર્ જ્ઞાનનિધિર્ વિપાકો વિઘ્નકારકઃ ॥

અધરો ઽનુત્તરો જ્ઞેયો જ્યેષ્ઠો નિઃશ્રેયસાલયઃ
શૈલો નગસ્તનુર્દેહો દાનવારિરરિન્દમઃ ॥

ચારુધીર્ જનકશ્ચારુ વિશલ્યો લોકશલ્યકૃત્
ચતુર્વેદશ્ચતુર્ભાવશ્ ચતુરશ્ચતુરપ્રિયઃ ॥

આમ્નાયો ઽથ સમામ્નાયસ્ તીર્થદેવશિવાલયઃ
બહુરૂપો મહારૂપઃ સર્વરૂપશ્ ચરાચરઃ ॥

ન્યાયનિર્વાહકો ન્યાયો ન્યાયગમ્યો નિરઞ્જનઃ
સહસ્રમૂર્ધા દેવેન્દ્રઃ સર્વશસ્ત્રપ્રભઞ્જનઃ ॥

મુણ્ડો વિરૂપો વિકૃતો દણ્ડી દાન્તો ગુણોત્તમઃ
પિઙ્ગલાક્ષો ઽથ હર્યક્ષો નીલગ્રીવો નિરામયઃ ॥

સહસ્રબાહુઃ સર્વેશઃ શરણ્યઃ સર્વલોકભૃત્
પદ્માસનઃ પરં જ્યોતિઃ પરાવરં પરં ફલમ્ ॥

પદ્મગર્ભો મહાગર્ભો વિશ્વગર્ભો વિચક્ષણઃ
પરાવરજ્ઞો બીજેશઃ સુમુખઃ સુમહાસ્વનઃ ॥

દેવાસુરગુરુર્દેવો દેવાસુરનમસ્કૃતઃ
દેવાસુરમહામાત્રો દેવાસુરમહાશ્રયઃ ॥

દેવાદિદેવો દેવર્ષિ દેવાસુરવરપ્રદઃ
દેવાસુરેશ્વરો દિવ્યો દેવાસુરમહેશ્વરઃ ॥

સર્વદેવમયો ઽચિન્ત્યો દેવતાત્માત્મસંભવઃ
ઈડ્યો ઽનીશઃ સુરવ્યાઘ્રો દેવસિંહો દિવાકરઃ ॥

વિબુધાગ્રવરશ્રેષ્ઠઃ સર્વદેવોત્તમોત્તમઃ
શિવજ્ઞાનરતઃ શ્રીમાન્ શિખિશ્રીપર્વતપ્રિયઃ ॥

જયસ્તંભો વિશિષ્ટમ્ભો નરસિંહનિપાતનઃ
બ્રહ્મચારી લોકચારી ધર્મચારી ધનાધિપઃ ॥

નન્દી નન્દીશ્વરો નગ્નો નગ્નવ્રતધરઃ શુચિઃ
લિઙ્ગાધ્યક્ષઃ સુરાધ્યક્ષો યુગાધ્યક્ષો યુગાવહઃ ॥

સ્વવશઃ સવશઃ સ્વર્ગઃ સ્વરઃ સ્વરમયસ્વનઃ
બીજાધ્યક્ષો બીજકર્તા ધનકૃદ્ ધર્મવર્ધનઃ ॥

દંભો ઽદમ્ભો મહાદંભઃ સર્વભૂતમહેશ્વરઃ
શ્મશાનનિલયસ્તિષ્યઃ સેતુરપ્રતિમાકૃતિઃ ॥

લોકોત્તરસ્ફુટાલોકસ્ ત્ર્યંબકો નાગભૂષણઃ
અન્ધકારિર્મખદ્વેષી વિષ્ણુકન્ધરપાતનઃ ॥

વીતદોષો ઽક્ષયગુણો દક્ષારિઃ પૂષદન્તહૃત્
ધૂર્જટિઃ ખણ્ડપરશુઃ સકલો નિષ્કલો ઽનઘઃ ॥

આધારઃ સકલાધારઃ પાણ્ડુરાભો મૃડો નટઃ
પૂર્ણઃ પૂરયિતા પુણ્યઃ સુકુમારઃ સુલોચનઃ ॥

સામગેયઃ પ્રિયકરઃ પુણ્યકીર્તિરનામયઃ
મનોજવસ્તીર્થકરો જટિલો જીવિતેશ્વરઃ ॥

જીવિતાન્તકરો નિત્યો વસુરેતા વસુપ્રિયઃ
સદ્ગતિઃ સત્કૃતિઃ સક્તઃ કાલકણ્ઠઃ કલાધરઃ ॥

માની માન્યો મહાકાલઃ સદ્ભૂતિઃ સત્પરાયણઃ
ચન્દ્રસંજીવનઃ શાસ્તા લોકગૂઢો ઽમરાધિપઃ ॥

લોકબન્ધુર્લોકનાથઃ કૃતજ્ઞઃ કૃતિભૂષણઃ
અનપાય્યક્ષરઃ કાન્તઃ સર્વશાસ્ત્રભૃતાં વરઃ ॥

તેજોમયો દ્યુતિધરો લોકમાયો ઽગ્રણીર્ અણુઃ
શુચિસ્મિતઃ પ્રસન્નાત્મા દુર્જયો દુરતિક્રમઃ ॥

જ્યોતિર્મયો નિરાકારો જગન્નાથો જલેશ્વરઃ
તુમ્બવીણી મહાકાયો વિશોકઃ શોકનાશનઃ ॥

ત્રિલોકાત્મા ત્રિલોકેશઃ શુદ્ધઃ શુદ્ધી રથાક્ષજઃ
અવ્યક્તલક્ષણો વ્યક્તો વ્યક્તાવ્યક્તો વિશાંપતિઃ ॥

વરશીલો વરતુલો માનો માનધનો મયઃ
બ્રહ્મા વિષ્ણુઃ પ્રજાપાલો હંસો હંસગતિર્યમઃ ॥

વેધા ધાતા વિધાતા ચ અત્તા હર્તા ચતુર્મુખઃ
કૈલાસશિખરાવાસી સર્વાવાસી સતાં ગતિઃ ॥

હિરણ્યગર્ભો હરિણઃ પુરુષઃ પૂર્વજઃ પિતા
ભૂતાલયો ભૂતપતિર્ ભૂતિદો ભુવનેશ્વરઃ ॥

સંયોગી યોગવિદ્બ્રહ્મ બ્રહ્મણ્યો બ્રાહ્મણપ્રિયઃ
દેવપ્રિયો દેવનાથો દેવજ્ઞો દેવચિન્તકઃ ॥

વિષમાક્ષઃ કલાધ્યક્ષો વૃષાઙ્કો વૃષવર્ધનઃ
નિર્મદો નિરહઙ્કારો નિર્મોહો નિરુપદ્રવઃ ॥

દર્પહા દર્પિતો દૃપ્તઃ સર્વર્તુપરિવર્તકઃ
સપ્તજિહ્વઃ સહસ્રાર્ચિઃ સ્નિગ્ધઃ પ્રકૃતિદક્ષિણઃ ॥

ભૂતભવ્યભવન્નાથઃ પ્રભવો ભ્રાન્તિનાશનઃ
અર્થો ઽનર્થો મહાકોશઃ પરકાર્યૈકપણ્ડિતઃ ॥

નિષ્કણ્ટકઃ કૃતાનન્દો નિર્વ્યાજો વ્યાજમર્દનઃ
સત્ત્વવાન્ સાત્ત્વિકઃ સત્ય કીર્તિસ્તમ્ભકૃતાગમઃ ॥

અકંપિતો ગુણગ્રાહી નૈકાત્મા નૈકકર્મકૃત્
સુપ્રીતઃ સુમુખઃ સૂક્ષ્મઃ સુકરો દક્ષિણો ઽનલઃ ॥

સ્કન્ધઃ સ્કન્ધધરો ધુર્યઃ પ્રકટઃ પ્રીતિવર્ધનઃ
અપરાજિતઃ સર્વસહો વિદગ્ધઃ સર્વવાહનઃ ॥

અધૃતઃ સ્વધૃતઃ સાધ્યઃ પૂર્વમૂર્તિર્યશોધરઃ
વરાહશૃઙ્ગધૃગ્ વાયુર્ બલવાન્ એકનાયકઃ ॥

શ્રુતિપ્રકાશઃ શ્રુતિમાન્ એકબન્ધુર્ અનેકધૃક્
શ્રીવલ્લભશિવારમ્ભઃ શાન્તભદ્રઃ સમઞ્જસઃ ॥

ભૂશયો ભૂતિકૃદ્ભૂતિર્ ભૂષણો ભૂતવાહનઃ
અકાયો ભક્તકાયસ્થઃ કાલજ્ઞાની કલાવપુઃ ॥

સત્યવ્રતમહાત્યાગી નિષ્ઠાશાન્તિપરાયણઃ
પરાર્થવૃત્તિર્ વરદો વિવિક્તઃ શ્રુતિસાગરઃ ॥

અનિર્વિણ્ણો ગુણગ્રાહી કલઙ્કાઙ્કઃ કલઙ્કહા
સ્વભાવરુદ્રો મધ્યસ્થઃ શત્રુઘ્નો મધ્યનાશકઃ ॥

શિખણ્ડી કવચી શૂલી ચણ્ડી મુણ્ડી ચ કુણ્ડલી
મેખલી કવચી ખડ્ગી માયી સંસારસારથિઃ ॥

અમૃત્યુઃ સર્વદૃક્ સિંહસ્ તેજોરાશિર્ મહામણિઃ
અસંખ્યેયો ઽપ્રમેયાત્મા વીર્યવાન્ કાર્યકોવિદઃ ॥

વેદ્યો વેદાર્થવિદ્ગોપ્તા સર્વાચારો મુનીશ્વરઃ
અનુત્તમો દુરાધર્ષો મધુરઃ પ્રિયદર્શનઃ ॥

સુરેશઃ શરણં સર્વઃ શબ્દબ્રહ્મ સતાં ગતિઃ
કાલભક્ષઃ કલઙ્કારિઃ કઙ્કણીકૃતવાસુકિઃ ॥

મહેષ્વાસો મહીભર્તા નિષ્કલઙ્કો વિશૃઙ્ખલઃ
દ્યુમણિસ્ તરણિર્ ધન્યઃ સિદ્ધિદઃ સિદ્ધિસાધનઃ ॥

નિવૃત્તઃ સંવૃતઃ શિલ્પો વ્યૂઢોરસ્કો મહાભુજઃ
એકજ્યોતિર્ નિરાતઙ્કો નરો નારાયણપ્રિયઃ ॥

નિર્લેપો નિષ્પ્રપઞ્ચાત્મા નિર્વ્યગ્રો વ્યગ્રનાશનઃ
સ્તવ્યસ્તવપ્રિયઃ સ્તોતા વ્યાસમૂર્તિરનાકુલઃ ॥

નિરવદ્યપદોપાયો વિદ્યારાશિરવિક્રમઃ
પ્રશાન્તબુદ્ધિરક્ષુદ્રઃ ક્ષુદ્રહા નિત્યસુન્દરઃ ॥

ધૈર્યાગ્ર્યધુર્યો ધાત્રીશઃ શાકલ્યઃ શર્વરીપતિઃ
પરમાર્થગુરુર્ દૃષ્ટિર્ ગુરુર્ આશ્રિતવત્સલઃ ॥

રસો રસજ્ઞઃ સર્વજ્ઞઃ સર્વસત્ત્વાવલંબનઃ
એવં નામ્નાં સહસ્રેણ તુષ્ટાવ વૃષભધ્વજમ્ ॥

સ્નાપયામાસ ચ વિભુઃ પૂજયામાસ પઙ્કજૈઃ
પરીક્ષાર્થં હરેઃ પૂજા કમલેષુ મહેશ્વરઃ ॥

ગોપયામાસ કમલં તદૈકં ભુવનેશ્વરઃ
હૃતપુષ્પો હરિસ્તત્ર કિમિદં ત્વભ્યચિન્તયત્ ॥

જ્ઞાત્વા સ્વનેત્રમુદ્ધૃત્ય સર્વસત્ત્વાવલમ્બનમ્
પૂજયામાસ ભાવેન નામ્ના તેન જગદ્ગુરુમ્ ॥

તતસ્તત્ર વિભુર્દૃષ્ટ્વા તથાભૂતં હરો હરિમ્
તસ્માદવતતારાશુ મણ્ડલાત્પાવકસ્ય ચ ॥

કોટિભાસ્કરસંકાશં જટામુકુટમણ્ડિતમ્
જ્વાલામાલાવૃતં દિવ્યં તીક્ષ્ણદંષ્ટ્રં ભયઙ્કરમ્ ॥

શૂલટઙ્કગદાચક્ર કુન્તપાશધરં હરમ્
વરાદભયહસ્તં ચ દ્વીપિચર્મોત્તરીયકમ્ ॥

ઇત્થંભૂતં તદા દૃષ્ટ્વા ભવં ભસ્મવિભૂષિતમ્
હૃષ્ટો નમશ્ચકારાશુ દેવદેવં જનાર્દનઃ ॥

દુદ્રુવુસ્તં પરિક્રમ્ય સેન્દ્રા દેવાસ્ત્રિલોચનમ્
ચચાલ બ્રહ્મભુવનં ચકમ્પે ચ વસુંધરા ॥

દદાહ તેજસ્તચ્છંભોઃ પ્રાન્તં વૈ શતયોજનમ્
અધસ્તાચ્ચોર્ધ્વતશ્ચૈવ હાહેત્યકૃત ભૂતલે ॥

તદા પ્રાહ મહાદેવઃ પ્રહસન્નિવ શઙ્કરઃ
સમ્પ્રેક્ષ્ય પ્રણયાદ્વિષ્ણું કૃતાઞ્જલિપુટં સ્થિતમ્ ॥

જ્ઞાતં મયેદમધુના દેવકાર્યં જનાર્દન
સુદર્શનાખ્યં ચક્રં ચ દદામિ તવ શોભનમ્ ॥

યદ્રૂપં ભવતા દૃષ્ટં સર્વલોકભયંકરમ્
હિતાય તવ યત્નેન તવ ભાવાય સુવ્રત ॥

શાન્તં રણાજિરે વિષ્ણો દેવાનાં દુઃખસાધનમ્
શાન્તસ્ય ચાસ્ત્રં શાન્તઃ સ્યાચ્ છાન્તેનાસ્ત્રેણ કિં ફલમ્ ॥

શાન્તસ્ય સમરે ચાસ્ત્રં શાન્તિરેવ તપસ્વિનામ્
યોદ્ધુઃ શાન્ત્યા બલચ્છેદઃ પરસ્ય બલવૃદ્ધિદઃ ॥

દેવૈરશાન્તૈર્યદ્રૂપં મદીયં ભાવયાવ્યયમ્
કિમાયુધેન કાર્યં વૈ યોદ્ધું દેવારિસૂદન ॥

ક્ષમા યુધિ ન કાર્યં વૈ યોદ્ધું દેવારિસૂદન
અનાગતે વ્યતીતે ચ દૌર્બલ્યે સ્વજનોત્કરે ॥

અકાલિકે ત્વધર્મે ચ અનર્થે વારિસૂદન
એવમુક્ત્વા દદૌ ચક્રં સૂર્યાયુતસમપ્રભમ્ ॥

નેત્રં ચ નેતા જગતાં પ્રભુર્વૈ પદ્મસન્નિભમ્
તદાપ્રભૃતિ તં પ્રાહુઃ પદ્માક્ષમિતિ સુવ્રતમ્ ॥

દત્ત્વૈનં નયનં ચક્રં વિષ્ણવે નીલલોહિતઃ
પસ્પર્શ ચ કરાભ્યાં વૈ સુશુભાભ્યામુવાચ હ ॥

વરદો ઽહં વરશ્રેષ્ઠ વરાન્વરય ચેપ્સિતાન્
ભક્ત્યા વશીકૃતો નૂનં ત્વયાહં પુરુષોત્તમ ॥

ઇત્યુક્તો દેવદેવેન દેવદેવં પ્રણમ્ય તમ્
ત્વયિ ભક્તિર્મહાદેવ પ્રસીદ વરમુત્તમમ્ ॥

નાન્યમિચ્છામિ ભક્તાનામ્ આર્તયો નાસ્તિ યત્પ્રભો
તચ્છ્રુત્વા વચનં તસ્ય દયાવાન્ સુતરાં ભવઃ ॥

પસ્પર્શ ચ દદૌ તસ્મૈ શ્રદ્ધાં શીતાંશુભૂષણઃ
પ્રાહ ચૈવં મહાદેવઃ પરમાત્માનમચ્યુતમ્ ॥

મયિ ભક્તશ્ ચ વન્દ્યશ્ ચ પૂજ્યશ્ચૈવ સુરાસુરૈઃ
ભવિષ્યસિ ન સંદેહો મત્પ્રસાદાત્સુરોત્તમ ॥

યદા સતી દક્ષપુત્રી વિનિન્દ્યૈવ સુલોચના
માતરં પિતરં દક્ષં ભવિષ્યતિ સુરેશ્વરી ॥

દિવ્યા હૈમવતી વિષ્ણો તદા ત્વમપિ સુવ્રત
ભગિનીં તવ કલ્યાણીં દેવીં હૈમવતીમુમામ્ ॥

નિયોગાદ્ બ્રહ્મણઃ સાધ્વીં પ્રદાસ્યસિ મમૈવ તામ્
મત્સંબન્ધી ચ લોકાનાં મધ્યે પૂજ્યો ભવિષ્યસિ ॥

માં દિવ્યેન ચ ભાવેન તદાપ્રભૃતિ શઙ્કરમ્
દ્રક્ષ્યસે ચ પ્રસન્નેન મિત્રભૂતમિવાત્મના ॥

ઇત્યુક્ત્વાન્તર્દધે રુદ્રો ભગવાન્નીલલોહિતઃ
જનાર્દનો ઽપિ ભગવાન્ દેવાનામપિ સંનિધૌ ॥

અયાચત મહાદેવં બ્રહ્માણં મુનિભિઃ સમમ્
મયા પ્રોક્તં સ્તવં દિવ્યં પદ્મયોને સુશોભનમ્ ॥

યઃ પઠેચ્છૃણુયાદ્વાપિ શ્રાવયેદ્વા દ્વિજોત્તમાન્
પ્રતિનામ્નિ હિરણ્યસ્ય તત્ તસ્ય ફલમ્ આપ્નુયાત્ ॥

અશ્વમેધસહસ્રેણ ફલં ભવતિ તસ્ય વૈ
ઘૃતાદ્યૈઃ સ્નાપયેદ્રુદ્રં સ્થાલ્યા વૈ કલશૈઃ શુભૈઃ ॥

નામ્નાં સહસ્રેણાનેન શ્રદ્ધયા શિવમીશ્વરમ્
સો ઽપિ યજ્ઞસહસ્રસ્ય ફલં લબ્ધ્વાસુરેશ્વરૈઃ ॥

પૂજ્યો ભવતિ રુદ્રસ્ય પ્રીતિર્ભવતિ તસ્ય વૈ
તથાસ્ત્વિતિ તથા પ્રાહ પદ્મયોનેર્જનાર્દનમ્ ॥

જગ્મતુઃ પ્રણિપત્યૈનં દેવદેવં જગદ્ગુરુમ્
તસ્માન્નામ્નાં સહસ્રેણ પૂજયેદ્ અનઘો દ્વિજાઃ ॥

જપેન્નામ્નાં સહસ્રં ચ સ યાતિ પરમાં ગતિમ્ ॥