લિઙ્ગપુરાણ · અધ્યાય 1.28
આગ્નેયં સૌરમમૃતં બિમ્બં ભાવ્યં તતોપરિ
ગુણત્રયં ચ હૃદયે તથા ચાત્મત્રયં ક્રમાત્ ॥
તસ્યોપરિ મહાદેવં નિષ્કલં સકલાકૃતિમ્
કાન્તાર્ધરૂઢદેહં ચ પૂજયેદ્ધ્યાનવિદ્યયા ॥
તતો બહુવિધં પ્રોક્તં ચિન્ત્યં તત્રાસ્તિ ચેદ્યતઃ
ચિન્તકસ્ય તતશ્ચિન્તા અન્યથા નોપપદ્યતે ॥
તસ્માદ્ધ્યેયં તથા ધ્યાનં યજમાનઃ પ્રયોજનમ્
સ્મરેત્તન્નાન્યથા જાતુ બુધ્યતે પુરુષસ્ય હ ॥
પુરે શેતે પુરં દેહં તસ્માત્પુરુષ ઉચ્યતે
યાજ્યં યજ્ઞેન યજતે યજમાનસ્તુ સ સ્મૃતઃ ॥
ધ્યેયો મહેશ્વરો ધ્યાનં ચિન્તનં નિર્વૃતિઃ ફલમ્
પ્રધાનપુરુષેશાનં યાથાતથ્યં પ્રપદ્યતે ॥
ઇહ ષડ્વિંશકો ધ્યેયો ધ્યાતા વૈ પઞ્ચવિંશકઃ
ચતુર્વિંશકમ્ અવ્યક્તં મહદાદ્યાસ્તુ સપ્ત ચ ॥
મહાંસ્ તથા ત્વહઙ્કારં તન્માત્રં પઞ્ચકં પુનઃ
કર્મેન્દ્રિયાણિ પઞ્ચૈવ તથા બુદ્ધીન્દ્રિયાણિ ચ ॥
મનશ્ ચ પઞ્ચ ભૂતાનિ શિવઃ ષડ્વિંશકસ્તતઃ
સ એવ ભર્તા કર્તા ચ વિધેરપિ મહેશ્વરઃ ॥
હિરણ્યગર્ભં રુદ્રો ઽસૌ જનયામાસ શઙ્કરઃ
વિશ્વાધિકશ્ ચ વિશ્વાત્મા વિશ્વરૂપ ઇતિ સ્મૃતઃ ॥
વિના યથા હિ પિતરં માતરં તનયાસ્ત્વિહ
ન જાયન્તે તથા સોમં વિના નાસ્તિ જગત્ત્રયમ્ ॥
કર્તા યદિ મહાદેવઃ પરમાત્મા મહેશ્વરઃ
તથા કારયિતા ચૈવ કુર્વતો ઽલ્પાત્મનસ્ તથા ॥
નિત્યો વિશુદ્ધો બુદ્ધશ્ ચ નિષ્કલઃ પરમેશ્વરઃ
ત્વયોક્તો મુક્તિદઃ કિં વા નિષ્કલશ્ચેત્કરોતિ કિમ્ ॥
કાલઃ કરોતિ સકલં કાલં કલયતે સદા
નિષ્કલં ચ મનઃ સર્વં મન્યતે સો ઽપિ નિષ્કલઃ ॥
કર્મણા તસ્ય ચૈવેહ જગત્સર્વં પ્રતિષ્ઠિતમ્
કિમત્ર દેવદેવસ્ય મૂર્ત્યષ્ટકમિદં જગત્ ॥
વિનાકાશં જગન્નૈવ વિના ક્ષ્માં વાયુના વિના
તેજસા વારિણા ચૈવ યજમાનં તથા વિના ॥
ભાનુના શશિના લોકસ્ તસ્યૈતાસ્તનવઃ પ્રભોઃ
વિચારતસ્તુ રુદ્રસ્ય સ્થૂલમેતચ્ચરાચરમ્ ॥
સૂક્ષ્મં વદન્તિ ઋષયો યન્ન વાચ્યં દ્વિજોત્તમાઃ
યતો વાચો નિવર્તન્તે અપ્રાપ્ય મનસા સહ ॥
આનન્દં બ્રહ્મણો વિદ્વાન્ ન બિભેતિ કુતશ્ચન
ન ભેતવ્યં તથા તસ્માજ્ જ્ઞાત્વાનન્દં પિનાકિનઃ ॥
વિભૂતયશ્ ચ રુદ્રસ્ય મત્વા સર્વત્ર ભાવતઃ
સર્વં રુદ્ર ઇતિ પ્રાહુર્ મુનયસ્તત્ત્વદર્શિનઃ ॥
નમસ્કારેણ સતતં ગૌરવાત્પરમેષ્ઠિનઃ
સર્વં તુ ખલ્વિદં બ્રહ્મ સર્વો વૈ રુદ્ર ઈશ્વરઃ ॥
પુરુષો વૈ મહાદેવો મહેશાનઃ પરઃ શિવઃ
એવં વિભુર્વિનિર્દિષ્ટો ધ્યાનં તત્રૈવ ચિન્તનમ્ ॥
ચતુર્વ્યૂહેણ માર્ગેણ વિચાર્યાલોક્ય સુવ્રત
સંસારહેતુઃ સંસારો મોક્ષહેતુશ્ ચ નિર્વૃતિઃ ॥
ચતુર્વ્યૂહઃ સમાખ્યાતશ્ ચિન્તકસ્યેહ યોગિનઃ
ચિન્તા બહુવિધા ખ્યાતા સૈકત્ર પરમેષ્ઠિના ॥
સુનિષ્ઠેત્યત્ર કથિતા રુદ્રં રૌદ્રી ન સંશયઃ
ઐન્દ્રી ચેન્દ્રે તથા સૌમ્યા સોમે નારાયણે તથા ॥
સૂર્યે વહ્નૌ ચ સર્વેષાં સર્વત્રૈવં વિચારતઃ
સૈવાહં સો ઽહમિત્યેવં દ્વિધા સંસ્થાપ્ય ભાવતઃ ॥
ભક્તો ઽસૌ નાસ્તિ યસ્તસ્માચ્ ચિન્તા બ્રાહ્મી ન સંશયઃ
એવં બ્રહ્મમયં ધ્યાયેત્ પૂર્વં વિપ્ર ચરાચરમ્ ॥
ચરાચરવિભાગં ચ ત્યજેદભિમતં સ્મરન્
ત્યાજ્યં ગ્રાહ્યમ્ અલભ્યં ચ કૃત્યં ચાકૃત્યમેવ ચ ॥
યસ્ય નાસ્તિ સુતૃપ્તસ્ય તસ્ય બ્રાહ્મી ન ચાન્યથા
આભ્યન્તરં સમાખ્યાતમ્ એવમભ્યર્ચનં ક્રમાત્ ॥
આભ્યન્તરાર્ચકાઃ પૂજ્યા નમસ્કારાદિભિસ્ તથા
વિરૂપા વિકૃતાશ્ચાપિ ન નિન્દ્યા બ્રહ્મવાદિનઃ ॥
આભ્યન્તરાર્ચકાઃ સર્વે ન પરીક્ષ્યા વિજાનતા
નિન્દકા એવ દુઃખાર્તા ભવિષ્યન્ત્યલ્પચેતસઃ ॥
યથા દારુવને રુદ્રં વિનિન્દ્ય મુનયઃ પુરા
તસ્માત્સેવ્યા નમસ્કાર્યાઃ સદા બ્રહ્મવિદસ્ તથા ॥
વર્ણાશ્રમવિનિર્મુક્તા વર્ણાશ્રમપરાયણૈઃ ॥
મૂળ પાઠ: Liṅgapurāṇa, 1-108 · Edition: Bombay : Venkatesvara Steam Press 1906 · Data entry members of the Sansknet Project · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0