લિઙ્ગપુરાણ · અધ્યાય 1.27

વક્ષ્યામિ શૃણુ સંક્ષેપાલ્ લિઙ્ગાર્ચનાવિધિક્રમમ્
વક્તું વર્ષશતેનાપિ ન શક્યં વિસ્તરેણ યત્ ॥

એવં સ્નાત્વા યથાન્યાયં પૂજાસ્થાનં પ્રવિશ્ય ચ
પ્રાણાયામત્રયં કૃત્વા ધ્યાયેદ્દેવં ત્રિયંબકમ્ ॥

પઞ્ચવક્ત્રં દશભુજં શુદ્ધસ્ફટિકસન્નિભમ્
સર્વાભરણસંયુક્તં ચિત્રાંબરવિભૂષિતમ્ ॥

તસ્ય રૂપં સમાશ્રિત્ય દાહનપ્લાવનાદિભિઃ
શૈવીં તનું સમાસ્થાય પૂજયેત્પરમેશ્વરમ્ ॥

દેહશુદ્ધિં ચ કૃત્વૈવ મૂલમન્ત્રં ન્યસેત્ ક્રમાત્
સર્વત્ર પ્રણવેનૈવ બ્રહ્માણિ ચ યથાક્રમમ્ ॥

સૂત્રે નમઃ શિવાયેતિ છન્દાંસિ પરમે શુભે
મન્ત્રાણિ સૂક્ષ્મરૂપેણ સંસ્થિતાનિ યતસ્તતઃ ॥

ન્યગ્રોધબીજે ન્યગ્રોધસ્ તથા સૂત્રે તુ શોભને
મહત્યપિ મહદ્બ્રહ્મ સંસ્થિતં સૂક્ષ્મવત્સ્વયમ્ ॥

સેચયેદર્ચનસ્થાનં ગન્ધચન્દનવારિણા
દ્રવ્યાણિ શોધયેત્પશ્ચાત્ ક્ષાલનપ્રોક્ષણાદિભિઃ ॥

ક્ષાલનં પ્રોક્ષણં ચૈવ પ્રણવેન વિધીયતે
પ્રોક્ષણી ચાર્ઘ્યપાત્રં ચ પાદ્યપાત્રમ્ અનુક્રમાત્ ॥

તથા હ્યાચમનીયાર્થં કલ્પિતં પાત્રમેવ ચ
સ્થાપયેદ્ વિધિના ધીમાન્ અવગુણ્ઠ્ય યથાવિધિ ॥

દર્ભૈર્ આચ્છાદયેચ્ચૈવ પ્રોક્ષયેચ્છુદ્ધવારિણા
તેષુ તેષ્વથ સર્વેષુ ક્ષિપેત્તોયં સુશીતલમ્ ॥

પ્રણવેન ક્ષિપેત્તેષુ દ્રવ્યાણ્યાલોક્ય બુદ્ધિમાન્
ઉશીરં ચન્દનં ચૈવ પાદ્યે તુ પરિકલ્પયેત્ ॥

જાતિકઙ્કોલકર્પૂર બહુમૂલતમાલકમ્
ચૂર્ણયિત્વા યથાન્યાયં ક્ષિપેદાચમનીયકે ॥

એવં સર્વેષુ પાત્રેષુ દાપયેચ્ચન્દનં તથા
કર્પૂરં ચ યથાન્યાયં પુષ્પાણિ વિવિધાનિ ચ ॥

કુશાગ્રમક્ષતાંશ્ચૈવ યવવ્રીહિતિલાનિ ચ
આજ્યસિદ્ધાર્થપુષ્પાણિ ભસિતં ચાર્ઘ્યપાત્રકે ॥

કુશપુષ્પયવવ્રીહિ બહુમૂલતમાલકમ્
દાપયેત્પ્રોક્ષણીપાત્રે ભસિતં પ્રણવેન ચ ॥

ન્યસેત્પઞ્ચાક્ષરં ચૈવ ગાયત્રીં રુદ્રદેવતામ્
કેવલં પ્રણવં વાપિ વેદસારમનુત્તમમ્ ॥

અથ સંપ્રોક્ષયેત્પશ્ચાદ્ દ્રવ્યાણિ પ્રણવેન તુ
પ્રોક્ષણીપાત્રસંસ્થેન ઈશાનાદ્યૈશ્ ચ પઞ્ચભિઃ ॥

પાર્શ્વતો દેવદેવસ્ય નન્દિનં માંસમર્ચયેત્
દીપ્તાનલાયુતપ્રખ્યં ત્રિનેત્રં ત્રિદશેશ્વરમ્ ॥

બાલેન્દુમુકુટં ચૈવ હરિવક્ત્રં ચતુર્ભુજમ્
પુષ્પમાલાધરં સૌમ્યં સર્વાભરણભૂષિતમ્ ॥

ઉત્તરે ચાત્મનઃ પુણ્યાં ભાર્યાં ચ મરુતાં શુભામ્
સુયશાં સુવ્રતાં ચામ્બાં પાદમણ્ડનતત્પરામ્ ॥

એવં પૂજ્ય પ્રવિશ્યાન્તર્ ભવનં પરમેષ્ઠિનઃ
દત્ત્વા પુષ્પાઞ્જલિં ભક્ત્યા પઞ્ચમૂર્ધસુ પઞ્ચભિઃ ॥

ગન્ધપુષ્પૈસ્ તથા ધૂપૈર્ વિવિધૈઃ પૂજ્ય શઙ્કરમ્
સ્કન્દં વિનાયકં દેવીં લિઙ્ગશુદ્ધિં ચ કારયેત્ ॥

જપ્ત્વા સર્વાણિ મન્ત્રાણિ પ્રણવાદિનમો ઽન્તકમ્
કલ્પયેદાસનં પશ્ચાત્ પદ્માખ્યં પ્રણવેન તત્ ॥

તસ્ય પૂર્વદલં સાક્ષાદ્ અણિમામયમ્ અક્ષરમ્
લઘિમા દક્ષિણં ચૈવ મહિમા પશ્ચિમં તથા ॥

પ્રાપ્તિસ્તથોત્તરં પત્રં પ્રાકામ્યં પાવકસ્ય તુ
ઈશિત્વં નૈરૃતં પત્રં વશિત્વં વાયુગોચરે ॥

સર્વજ્ઞત્વં તથૈશાન્યં કર્ણિકા સોમ ઉચ્યતે
સોમસ્યાધસ્ તથા સૂર્યસ્ તસ્યાધઃ પાવકઃ સ્વયમ્ ॥

ધર્માદયો વિદિક્ષ્વેતે ત્વ્ અનન્તં કલ્પયેત્ક્રમાત્
અવ્યક્તાદિચતુર્દિક્ષુ સોમસ્યાન્તે ગુણત્રયમ્ ॥

આત્મત્રયં તતશ્ચોર્ધ્વં તસ્યાન્તે શિવપીઠિકા
સદ્યોજાતં પ્રપદ્યામીત્ય્ આવાહ્ય પરમેશ્વરમ્ ॥

વામદેવેન મન્ત્રેણ સ્થાપયેદાસનોપરિ
સાન્નિધ્યં રુદ્રગાયત્ર્યા અઘોરેણ નિરુધ્ય ચ ॥

ઈશાનઃ સર્વવિદ્યાનામ્ ઇતિ મન્ત્રેણ પૂજયેત્
પાદ્યમાચમનીયં ચ વિભોશ્ચાર્ઘ્યં પ્રદાપયેત્ ॥

સ્નાપયેદ્વિધિના રુદ્રં ગન્ધચન્દનવારિણા
પઞ્ચગવ્યવિધાનેન ગૃહ્ય પાત્રે ઽભિમન્ત્ર્ય ચ ॥

પ્રણવેનૈવ ગવ્યૈસ્તુ સ્નાપયેચ્ચ યથાવિધિ
આજ્યેન મધુના ચૈવ તથા ચેક્ષુરસેન ચ ॥

પુણ્યૈર્દ્રવ્યૈર્મહાદેવં પ્રણવેનાભિષેચયેત્
જલભાણ્ડૈઃ પવિત્રૈસ્તુ મન્ત્રૈસ્તોયં ક્ષિપેત્તતઃ ॥

શુદ્ધિં કૃત્વા યથાન્યાયં સિતવસ્ત્રેણ સાધકઃ
કુશાપામાર્ગકર્પૂર જાતિપુષ્પકચમ્પકૈઃ ॥

કરવીરૈઃ સિતૈશ્ચૈવ મલ્લિકાકમલોત્પલૈઃ
આપૂર્ય પુષ્પૈઃ સુશુભૈઃ ચન્દનાદ્યૈશ્ ચ તજ્જલમ્ ॥

ન્યસેન્મન્ત્રાણિ તત્તોયે સદ્યોજાતાદિકાનિ તુ
સુવર્ણકલશેનાથ તથા વૈ રાજતેન વા ॥

તામ્રેણ પદ્મપત્રેણ પાલાશેન દલેન વા
શંખેન મૃન્મયેનાથ શોધિતેન શુભેન વા ॥

સકૂર્ચેન સપુષ્પેણ સ્નાપયેન્મન્ત્રપૂર્વકમ્
મન્ત્રાણિ તે પ્રવક્ષ્યામિ શૃણુ સર્વાર્થસિદ્ધયે ॥

યૈર્લિઙ્ગં સકૃદપ્યેવં સ્નાપ્ય મુચ્યેત માનવઃ
પવમાનેન મન્ત્રજ્ઞાઃ તથા વામીયકેન ચ ॥

રુદ્રેણ નીલરુદ્રેણ શ્રીસૂક્તેન શુભેન ચ
રજનીસૂક્તકેનૈવ ચમકેન શુભેન ચ ॥

હોતારેણાથ શિરસા અથર્વેણ શુભેન ચ
શાન્ત્યા ચાથ પુનઃ શાન્ત્યા ભારુણ્ડેનારુણેન ચ ॥

વારુણેન ચ જ્યેષ્ઠેન તથા વેદવ્રતેન ચ
તથાન્તરેણ પુણ્યેન સૂક્તેન પુરુષેણ ચ ॥

ત્વરિતેનૈવ રુદ્રેણ કપિના ચ કપર્દિના
આવોસજેતિ સામ્ના તુ બૃહચ્ચન્દ્રેણ વિષ્ણુના ॥

વિરૂપાક્ષેણ સ્કન્દેન શતઋગ્ભિઃ શિવૈસ્ તથા
પઞ્ચબ્રહ્મૈશ્ ચ સૂત્રેણ કેવલપ્રણવેન ચ ॥

સ્નાપયેદ્દેવદેવેશં સર્વપાપપ્રશાન્તયે
વસ્ત્રં શિવોપવીતં ચ તથા હ્યાચમનીયકમ્ ॥

ગન્ધં પુષ્પં તથા ધૂપં દીપમન્નં ક્રમેણ તુ
તોયં સુગન્ધિતં ચૈવ પુનરાચમનીયકમ્ ॥

મુકુટં ચ શુભં છન્નં તથા વૈ ભૂષણાનિ ચ
દાપયેત્પ્રણવેનૈવ મુખવાસાદિકાનિ ચ ॥

તતઃ સ્ફટિકસંકાશં દેવં નિષ્કલમક્ષરમ્
કારણં સર્વદેવાનાં સર્વલોકમયં પરમ્ ॥

બ્રહ્મેન્દ્રવિષ્ણુરુદ્રાદ્યૈર્ ઋષિદેવૈર્ અગોચરમ્
વેદવિદ્ભિર્ હિ વેદાન્તૈસ્ ત્વ્ અગોચરમિતિ શ્રુતિઃ ॥

આદિમધ્યાન્તરહિતં ભેષજં ભવરોગિણામ્
શિવતત્ત્વમિતિ ખ્યાતં શિવલિઙ્ગે વ્યવસ્થિતમ્ ॥

પ્રણવેનૈવ મન્ત્રેણ પૂજયેલ્લિઙ્ગમૂર્ધનિ
સ્તોત્રં જપેચ્ચ વિધિના નમસ્કારં પ્રદક્ષિણમ્ ॥

અર્ઘ્યં દત્ત્વાથ પુષ્પાણિ પાદયોસ્તુ વિકીર્ય ચ
પ્રણિપત્ય ચ દેવેશમ્ આત્મન્યારોપયેચ્છિવમ્ ॥

એવં સંક્ષિપ્ય કથિતં લિઙ્ગાર્ચનમનુત્તમમ્
આભ્યન્તરં પ્રવક્ષ્યામિ લિઙ્ગાર્ચનમિહાદ્ય તે ॥