લિઙ્ગપુરાણ · અધ્યાય 1.106
નૃત્યારમ્ભઃ કથં શંભોઃ કિમર્થં વા યથાતથમ્
વક્તુમર્હસિ ચાસ્માકં શ્રુતઃ સ્કન્દાગ્રજોદ્ભવઃ ॥
દારુકો ઽસુરસમ્ભૂતસ્ તપસા લબ્ધવિક્રમઃ
સૂદયામાસ કાલાગ્નિર્ ઇવ દેવાન્દ્વિજોત્તમાન્ ॥
દારુકેણ તદા દેવાસ્ તાડિતાઃ પીડિતા ભૃશમ્
બ્રહ્માણં ચ તથેશાનં કુમારં વિષ્ણુમેવ ચ ॥
યમમિન્દ્રમનુપ્રાપ્ય સ્ત્રીવધ્ય ઇતિ ચાસુરઃ
સ્ત્રીરૂપધારિભિઃ સ્તુત્યૈર્ બ્રહ્માદ્યૈર્યુધિ સંસ્થિતૈઃ ॥
બાધિતાસ્તેન તે સર્વે બ્રહ્માણં પ્રાપ્ય વૈ દ્વિજાઃ
વિજ્ઞાપ્ય તસ્મૈ તત્સર્વં તેન સાર્ધમુમાપતિમ્ ॥
સમ્પ્રાપ્ય તુષ્ટુવુઃ સર્વે પિતામહપુરોગમાઃ
બ્રહ્મા પ્રાપ્ય ચ દેવેશં પ્રણમ્ય બહુધા નતઃ ॥
દારુણો ભગવાન્દારુઃ પૂર્વં તેન વિનિર્જિતાઃ
નિહત્ય દારુકં દૈત્યં સ્ત્રીવધ્યં ત્રાતુમર્હસિ ॥
વિજ્ઞપ્તિં બ્રહ્મણઃ શ્રુત્વા ભગવાન્ ભગનેત્રહા
દેવીમુવાચ દેવેશો ગિરિજાં પ્રહસન્નિવ ॥
ભવતીં પ્રાર્થયામ્યદ્ય હિતાય જગતાં શુભે
વધાર્થં દારુકસ્યાસ્ય સ્ત્રીવધ્યસ્ય વરાનને ॥
અથ સા તસ્ય વચનં નિશમ્ય જગતો ઽરણિઃ
વિવેશ દેહે દેવસ્ય દેવેશી જન્મતત્પરા ॥
એકેનાંશેન દેવેશં પ્રવિષ્ટા દેવસત્તમમ્
ન વિવેદ તદા બ્રહ્મા દેવાશ્ચેન્દ્રપુરોગમાઃ ॥
ગિરિજાં પૂર્વવચ્છંભોર્ દૃષ્ટ્વા પાર્શ્વસ્થિતાં શુભામ્
માયયા મોહિતસ્તસ્યાઃ સર્વજ્ઞો ઽપિ ચતુર્મુખઃ ॥
સા પ્રવિષ્ટા તનું તસ્ય દેવદેવસ્ય પાર્વતી
કણ્ઠસ્થેન વિષેણાસ્ય તનું ચક્રે તદાત્મનઃ ॥
તાં ચ જ્ઞાત્વા તથાભૂતાં તૃતીયેનેક્ષણેન વૈ
સસર્જ કાલીં કામારિઃ કાલકણ્ઠીં કપર્દિનીમ્ ॥
જાતા યદા કાલિમકાલકણ્ઠી જાતા તદાનીં વિપુલા જયશ્રીઃ
દેવેતરાણામજયસ્ત્વસિદ્ધ્યા તુષ્ટિર્ભવાન્યાઃ પરમેશ્વરસ્ય ॥
જાતાં તદાનીં સુરસિદ્ધસંઘા દૃષ્ટ્વા ભયાદ્ દુદ્રુવુર્ અગ્નિકલ્પામ્
કાલીં ગરાલંકૃતકાલકણ્ઠીમ્ ઉપેન્દ્રપદ્મોદ્ભવશક્રમુખ્યાઃ ॥
તથૈવ જાતં નયનં લલાટે સિતાંશુલેખા ચ શિરસ્યુદગ્રા
કણ્ઠે કરાલં નિશિતં ત્રિશૂલં કરે કરાલં ચ વિભૂષણાનિ ॥
સાર્ધં દિવ્યાંબરા દેવ્યાઃ સર્વાભરણભૂષિતાઃ
સિદ્ધેન્દ્રસિદ્ધાશ્ ચ તથા પિશાચા જજ્ઞિરે પુનઃ ॥
આજ્ઞયા દારુકં તસ્યાઃ પાર્વત્યાઃ પરમેશ્વરી
દાનવં સૂદયામાસ સૂદયન્તં સુરાધિપાન્ ॥
સંરંભાતિપ્રસંગાદ્ વૈ તસ્યાઃ સર્વમિદં જગત્
ક્રોધાગ્નિના ચ વિપ્રેન્દ્રાઃ સંબભૂવ તદાતુરમ્ ॥
ભવો ઽપિ બાલરૂપેણ શ્મશાને પ્રેતસંકુલે
રુરોદ માયયા તસ્યાઃ ક્રોધાગ્નિં પાતુમ્ ઈશ્વરઃ ॥
તં દૃષ્ટ્વા બાલમીશાનં માયયા તસ્ય મોહિતા
ઉત્થાપ્યાઘ્રાય વક્ષોજં સ્તનં સા પ્રદદૌ દ્વિજાઃ ॥
સ્તનજેન તદા સાર્ધં કોપમસ્યાઃ પપૌ પુનઃ
ક્રોધેનાનેન વૈ બાલઃ ક્ષેત્રાણાં રક્ષકો ઽભવત્ ॥
મૂર્તયો ઽષ્ટૌ ચ તસ્યાપિ ક્ષેત્રપાલસ્ય ધીમતઃ
એવં વૈ તેન બાલેન કૃતા સા ક્રોધમૂર્છિતા ॥
કૃતમસ્યાઃ પ્રસાદાર્થં દેવદેવેન તાણ્ડવમ્
સંધ્યાયાં સર્વભૂતેન્દ્રૈઃ પ્રેતૈઃ પ્રીતેન શૂલિના ॥
પીત્વા નૃત્યામૃતં શંભોર્ આકણ્ઠં પરમેશ્વરી
નનર્ત સા ચ યોગિન્યઃ પ્રેતસ્થાને યથાસુખમ્ ॥
તત્ર સબ્રહ્મકા દેવાઃ સેન્દ્રોપેન્દ્રાઃ સમન્તતઃ
પ્રણેમુસ્તુષ્ટુવુઃ કાલીં પુનર્દેવીં ચ પાર્વતીમ્ ॥
એવં સંક્ષેપતઃ પ્રોક્તં તાણ્ડવં શૂલિનઃ પ્રભોઃ
યોગાનન્દેન ચ વિભોસ્ તાણ્ડવં ચેતિ ચાપરે ॥
મૂળ પાઠ: Liṅgapurāṇa, 1-108 · Edition: Bombay : Venkatesvara Steam Press 1906 · Data entry members of the Sansknet Project · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0