લક્ષ્મીતન્ત્રમ્ · અધ્યાય 9
નવમોઽધ્યાયઃ - 9
શ્રીઃ---
અહં નારાયણી દેવી નારાયણમનુવ્રતા।
જ્ઞાનાનન્દક્રિયાત્માનં જ્ઞાનાનન્દક્રિયામયી
તસ્યા મે ન વિનાભાવસ્તેન વા તસ્ય વા મયા।
પ્રકર્તું શક્યતે કાલે કસ્મિંશ્ચિદ્દેશ એવ વા
તત્તત્કાર્યવશાચ્ચૈવાન્યદ્ભૂતાદ્ભુતરૂપકૌ।
આત્મયોગબલાત્તૌ સ્વઃ સહૈવ ચ વિનૈવ ચ
બ્રહ્માદિર્દત્તવાન્ યાદૃક્તપોયોગબલાત્કૃતઃ।
દૈત્યાદિભ્યો જગદ્ધ્વંસકરેબ્યો વરમુત્તમમ્
તાદૃશં તાદૃશં રૂપમાસ્થાયાવાં સનાતનૌ।
તત્તત્પ્રીતિચિકીર્ષાયૈ ચરાવૌ દેવકાર્યતઃ
માયયા ભાવમાચ્છાદ્ય પરમાર્થં સ્વતેજસા।
અહમેવાવતીર્ણા હિ તત્તદ્ધ્વંસિજિઘાંસયા
આદૌ દેવી મહાલક્ષ્મીઃ સ્મૃતાહં પરમેશ્વરી।
અભૂવં ચ પુનર્દ્વેધા કૃષ્ણા બ્રાહ્નીતિ રૂપતઃ
ગુણત્રયવિભાગેન રૂપમેતત્પરં મમ।
મહાલક્ષ્મીરહં શક્ર પુનઃ સ્વાયંભુવેઽન્તરે
હિતાય સર્વલોકાનાં જાતા મહિષમર્દની।
મદીયા શક્તિલેશા યે તત્તદ્દેવશરીરગાઃ
સંભૂય તે મમાભૂવન્ રૂપં પરમશોભનમ્।
આયુધાનિ ચ દેવાનાં યાનિ યાનિ સુરેશ્વર
તચ્છક્તયસ્તદાકારા આયુધાનિ મમાભવન્।
અભિષ્ટુતા સુરૈઃ સાહં મહિષં જઘ્નુષી ક્ષણાત્
મહિષાન્તકરીસૂક્તં સર્વસિદ્ધિપ્રદં તદા।
`દેવ્યા યયાઽ દિકં દૃષ્ટં સેન્દ્રૈર્દેવૈઃ સહર્ષિભિઃ
12. ઇદં ચ સૂક્તં માર્કણ્ડેયપુરાણે દેવીમાહાત્મ્યે ચતુર્થાધ્યાયે પઠિતં દ્રષ્ટવ્યમ્।
ઉત્પત્તિં યુદ્ધવિક્રાન્તિં સ્તોત્રં ચેતિ સુરેશ્વર।
કથયન્તિ સુવિસ્તીર્ણં બ્રાહ્નણા વેદપારગાઃ
એવંપ્રભાવાં દેવીં તાં સ્તુવન્ ધ્યાયન્નમન્નપિ।
લભતે ચ ફલં શશ્વદાધિપત્યમનશ્વરમ્
યોગનિદ્રા હરેરુક્તા યા સા દેવી દુરત્યયા।
મહાકાલીતનું વિદ્ધિ તાં માં દેવીં સનાતનીમ્
મધુકૈટભનાશે હિ મોહિતૌ તૌ તયા તદા।
જઘ્નાતે વરલાભેન દેવદેવેન વિષ્ણુના
વિશ્વેસ્વર્યાદિકં સૂક્તં દૃષ્ટં તદ્ બ્રહ્મણા સદા।
સ્તુતયે યોગનિદ્રાયા મમ દેવ્યાઃ પુરંદર
17. ઇદં ચોપાખ્યાનં માર્કણ્ડેયપુરાણે દેવીમાહાત્મ્યે પ્રથમાધ્યાયે પઠિતમ્।
એષા સા વૈષ્ણવી માયા મહાકાલી દુરત્યયા।
સ્તુત્યા વશીકૃતા કુર્યાદ્વશે સ્તોતુશ્ચરાચરમ્
અસ્યા દેવ્યાઃ સમુત્પત્તિશ્ચરિતં સ્તોત્રમિત્યપિ।
હિતાય સર્વભૂતાનાં ધાર્યન્તે બ્રહ્મવાદિભિઃ
તામસે ત્વન્તરે શક્ર મહાવિદ્યા હિ યા પરા।
ગૌરીદેહાત્સમુદ્ભૂતા કૌશિકીતિ તદા હ્યહમ્
વધાય દુષ્ટદૈત્યાનાં તથા સુમ્ભનિસુમ્ભયોઃ।
રક્ષણાય ચ લોકાનાં દેવાનામુપકારિણી
મદીયાઃ શક્તયો યાસ્તા દેવશ્રેષ્ઠશરીરગાઃ।
તાસ્તાસ્તદ્રૂપધારિણ્યઃ સાહાય્યં વિદધુર્હિ મે
તાભિર્નિહત્ય દૈત્યેન્દ્રાન્ હન્તવ્યા યે તથા તથા।
સંહૃત્યાત્મનિ તાઃ સર્વા મદીયા વિપ્રુષોઽખિલાઃ
અહં નિજઘ્નુષી પશ્ચાત્તયોઃ સુમ્ભનિસુમ્ભયોઃ।
`દેવિ પ્રપન્નાદિહરે પ્રસીદેઽ ત્યાદિકં તથા
24. નારાયણીસ્તુતિઃ માર્કણ્ડેયપુરાણે દેવીમાહાત્મ્યે એકાદશાદ્યાયે પઠીતા।
નારાયણીસ્તુતિર્નામ સૂક્તં પરમશોભનમ્।
સ્તુતયો મે તદા દૃષ્ટા દેવૈર્વહ્નિપુરોગમૈઃ
એષા સંપૂજિતા ભક્ત્યા સર્વજ્ઞત્વં પ્રયચ્છતિ।
કૌશિકી સર્વદેવેશ બહુકામપ્રદા હ્યહમ્
ઉત્પત્તિર્યુદ્ધવિક્રાન્તિઃ સ્તુતિશ્ચેતિ પુરાતનૈઃ।
પઠ્યતે ત્રિતયં વિપ્રૈર્વેદવેદાઙ્ગપારગૈઃ
વૈવસ્વતેઽન્તરે ચૈતૌ પુનઃ સુમ્ભનિસુમ્ભકૌ।
ઉત્પત્સ્યેતે વરોન્મત્તૌ દેવોપદ્રવકારિણૌ
નન્દગોપકુલે જાતા યશોદાગર્ભસંભવા।
તાવહં નાશયિષ્યામિ સુનન્દા વિન્ધ્યવાસિની
પુનશ્ચાપ્યતિરૌદ્રેણ રૂપેણ પૃથિવીતલે।
અવતીર્ય હનિષ્યામિ વૈ પ્રચિત્તાન્ મહાસુરાન્
ભક્ષયન્ત્યાશ્ચ તાનુગ્રાન્ વૈપ્રચિત્તાન્ મહાસુરાન્।
રક્તા દન્તા ભવિષ્યન્તિ દાડિમીકુસુમોપમાઃ
તતો માં દેવતાઃ સર્વે મર્ત્યલોકે ચ માનવાઃ।
સ્તુવન્તો વ્યાહરિષ્યન્તિ સતતં રક્તદન્તિકામ્
તસ્મિન્નેવાન્તરે શક્ર ચત્વારિંશત્તમે યુગે।
સર્વતઃ શતવાર્ષિક્યામનાવૃષ્ટ્યામનમ્ભસિ
મુનિભિઃ સંસ્મૃતા ભૂમૌ સંભવિષ્યામ્યયોનિજા।
તતઃ શતેન નેત્રાણાં નિરીક્ષિષ્યામ્યહં મુનીન્
કીર્તયિષ્યન્તિ માં શક્ર શતાક્ષીમિતિ માનવાઃ।
તદાહમખિલં લોકમાત્મદેહસમુદ્ભવૈઃ
ભરિષ્યામિ શુભૈઃ શાકૈરાવિષ્ટૈઃ પ્રાણધારકૈઃ।
શાકંભરીતિ માં દેવાસ્તદા સ્તોષ્યન્તિ વાસવ
તત્રૈવ ચ હનિષ્યામિ દુર્ગમાખ્યં મહાસુરમ્।
દુર્ગાદેવીતિ વિખ્યાતિં તતો યાસ્યામ્યહં ભુવિ
શાકંભરીં સ્તુવન્ ધ્યાયન્ શક્ર સંપૂજયન્નમન્।
અક્ષય્યામશ્નુતે શીઘ્રમન્નપાનોદ્ભવાં રતિમ્
ચતુર્યુગે ચ પઞ્ચાશત્તમે મુનિભિરર્થિતા।
સુન્દરં ચાતિભીમં ચ રૂપં કૃત્વા હિમાચરે
રક્ષાંસિ ભક્ષયિષ્યામિ મુનીનાં ત્રાણકારણાત્।
તતો માં મુનયઃ સર્વે સ્તોષ્યન્ત્યાનમ્રમૂર્તયઃ
`ભીમે દેવિ પ્રસીદેઽ તિ ભીમામભયદાયિનીમ્।
યુગે ષષ્ટિતમે કશ્ચિદરુણો નામ દાનવઃ
મનુજાનાં મુનીનાં ચ મહાબાધાં કરિષ્યતિ।
તત્રાહં ભ્રામરં રૂપં કૃત્વાસંખ્યેયષટ્પદા
ત્રૈલોક્યસ્ય હિતાર્થાય વધિષ્યામિ મહાસુરમ્।
ભ્રામરીતિ ચ માં લોકાસ્તદા સ્તોષ્યન્તિ સર્વદા
28-43. સુનન્દા-રક્તદન્તિકા-શતાક્ષી-શાકંભરી-દુર્ગા-ભીમા-ભ્રામરીણામુપાખ્યાનાનિ માર્કણ્ડેયપુરાણે દેવી માહાત્મ્યે એકાદશાધ્યાયે દ્રષ્ટવ્યાનિ।
ઇત્થં યદા યદા બાધા દાનવોત્થા ભવિષ્યતિ।
તદા તદાવતીર્યાહં હનિષ્યામિ મહાસુરાન્
અમી તે લેશતઃ શક્ર દર્શિતાઃ પરમાદ્ભુતાઃ।
અવતારા નિરાતઙ્કા મદીયાઃ કેવલાહ્વયાઃ
એતેષાં પરમા પ્રોક્તા કૂટસ્થા સા મહીયસી।
મહાલક્ષ્મીર્મહાભાગા પ્રકૃતિઃ પરમેશ્વરી
અમુષ્યાઃ સ્તુતયે દૃષ્ટં બ્રહ્માદ્યૈઃ સકલૈઃ સુરૈઃ।
`નમો દેવ્યાઽદિકં સૂક્તં સર્વકામપ્રદં વરમ્
47. ઇદં ચ માર્કણ્ડેયપુરાણે દેવીમાહાત્મ્યે પઞ્ચમાધ્યાયે પઠિતમ્।
ઇમાં દેવીં સ્તુવન્નિત્યં સ્તોત્રેણાનેન મામિહ।
ક્લેશાનતીત્ય સકલાનૈશ્વર્યં મહદશ્નુતે
અમુષ્યાઃ સાવતારાયા મહાલક્ષ્મ્યા મમાનઘ।
જન્માનિ ચરિતૈઃ સાર્ધં સ્તોત્રૈર્વૈભવવાદિભિઃ
કથિતાનિ પુરા શક્ર વસિષ્ઠેન મહાત્મના।
સ્વારોચિષેઽન્તરે રાજ્ઞે સુરથાય મહાત્મને
50. ઇદં ચોપાખ્યાનં માર્કણ્ડેયપુરાણે દેવીમાહાત્મ્યે પ્રથમાધ્યાયે દૃસ્યતે।
સમાધયે ચ વૈશ્યાય પ્રણતાયાવસીદતે।
ભક્તિશ્રદ્ધાવતા નિત્યં વસિષ્ઠેન કૃતેતિ મે
હૃદિ સ્થિતા સદા સેયં જન્મકર્માવલિસ્તુતિઃ।
એતાં દ્વિજમુખાચ્છ્રુત્વા હ્યધીયાનો નરઃ સદા
વિધૂય નિખિલાં માયાં સમ્યગ્જ્ઞાનં સમશ્નુતે।
સર્વાં સંપદમાપ્રોતિ ધુનોતિ સકલાપદઃ
મમ પ્રભાવાત્ સૌભાગ્યં કીર્તિ ચૈવ સમશ્નુતે।
કેવલા અપિ યદ્યેતે મદીયા વિષ્ણુના વિના
ન મેઽસ્તિ સંભવઃ સોઽયમહંભૂતઃ સ્થિતોઽત્ર તુ।
અન્યોન્યેનાવિનાભાવાદન્યોન્યેન સમન્વયાત્
મય્યયં દેવદેવેશસ્તત્રાહં ચ સનાતની।
ઇત્યેતે લેશતઃ શક્ર દર્શિતાઃ સપ્રકારકાઃ
અવતારા મદીયાસ્તે સંભૂતાઃ કોશપઞ્ચકે।
શુદ્ધે કોશે સમુદ્ભૂતા ભવદ્ભાવાત્મકાઃ પરે
તત્રાપ્યેષા સ્થિતિર્જ્ઞેયા વિષ્ણોર્મમ સહ સ્થિતિઃ।
એવંપ્રકારાં માં જ્ઞાત્વા પ્રત્યક્ષાં સર્વસંમતામ્
ઉપાયૈર્વિવિધૈઃ શશ્વદુપાસ્ય બહુધાત્મિકામ્।
ક્લેશકર્માશયાતીતો મદ્ભાવં પ્રતિપદ્યતે
ઇતિ શ્રીપાઞ્ચરાત્રસારે લક્ષ્મીતન્ત્રે કેવલાવતારપ્રકાશો નામ નવમોઽધ્યાયઃ।
********ઇતિ નવમોઽધ્યાયઃ********
મૂળ પાઠ: lakṣmītantram · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0