Kubjikamatatantra · અધ્યાય 15
દેવીદૂતીમતં કુબ્જિ કથિતં તુ સુવિસ્તરમ્
ઇદાનીં માતરાણાં ચ શૃણુ ત્વં વ્યાપ્તિલક્ષણમ્ ॥
પદપત્ત્રોર્ધ્વગં પદ્મં તેજોરૂપં સુભાસ્વરમ્
લક્ષકોટિસુવિસ્તીર્ણમ્ અમ્ભોધિપરિમણ્ડલમ્ ॥
તત્ર મધ્યે મહેશાનં પિઙ્ગેશં પિઙ્ગરૂપિણમ્
ત્રિકોણપુરમધ્યસ્થં તેજોરાશિમ્ અનામયમ્ ॥
કાલે હ્ય્ અહર્મુખે પ્રાપ્તે ક્ષોભયિત્વા સ્વકાં તનુમ્
વિજ્ઞાનકેવલાન્ય્ અષ્ટૌ બોધયામાસ પુદ્ગલાન્ ॥
અષ્ટૌ મુદ્રા મહામાત્ર્યો જગદ્યોનિર્ મહામ્બિકે
તાસુ જાતં જગત્ સર્વં યત્ કિઞ્ચિદ્ વાઙ્મયં ઽખિલમ્ ॥
પ્રથમા ખેચરીમુદ્રા આત્મી નામ દ્વિતીયકા
તૃતીયા શશિની જ્ઞેયા વહ્નિનામા ચતુર્થિકા ॥
પઞ્ચમી ચલની નામ ષષ્ઠી ભાનુમતી સ્મૃતા
સપ્તમી મહિમા નામ અષ્ટમી સુકૃતાલયા ॥
એતા અષ્ટૌ મહામાત્ર્યઃ શ્રીમન્મિત્રાઙ્ગજોદ્ભવાઃ
કુર્વન્તિ વિવિધાં સૃષ્ટિં સ્થૂલસૂક્ષ્મપરાપરામ્ ॥
વિભાજયન્તિ ચાત્માનમ્ એકૈકા ચાષ્ટધાષ્ટધા
તેષ્વ્ અન્યાઃ ષોડશાધારાશ્ ચતુઃષષ્ટ્યાન્ત-મ્-અન્તિકાઃ ॥
ખેચરીતનુસમ્ભૂતાશ્ ચાષ્ટૌ માત્ર્યો દિશાત્મિકાઃ
ઐન્દ્રાદીશાન-મ્-અન્તસ્થાઃ સર્વાધારાઃ પરાપરાઃ ॥
રુદ્રાણ્યંશાઃ સમાખ્યાતા દેવીકોટાન્તસંસ્થિતાઃ
સંવર્તવીરસંયુક્તાઃ શમ્ભુકલ્પાવતારકાઃ ॥
આત્મમાત્રોદ્ભવા હ્ય્ એવં સકલા નિષ્કલાશ્ ચ યે
વિજ્ઞાનપ્રલયાન્તાન્યે ધર્માધર્મે નિયોજયેત્ ॥
તત્રાણવો ઽથ માયાયા અષ્ટૌ માત્ર્યો ઽણુસમ્ભવાઃ
પ્રયાગપુરમધ્યસ્થાશ્ ચણ્ડકૌલીશસંયુતાઃ ॥
બ્રાહ્મીચક્રં સમુદ્દિષ્ટમ્ આદિકલ્પસ્ય મધ્યગમ્
આત્મમાત્ર્યષ્ટકં પ્રોક્તમ્ ઇન્દ્રમાત્ર્યષ્ટકં વદેત્ ॥
છાયા તુ શીકરા જ્યોત્સ્ના ઋતુરત્ના સુશીતલા
પયોઘૃતવતી ચાન્યા ઇન્દ્રમાત્ર્યો ઽષ્ટ વૈષ્ણવી ॥
વારાણસીપુરાન્તસ્થા અમૃતાધારશીતલા
આપ્યાયન્તિ જગત્ સર્વં પાલયન્તિ જગામ્બિકાઃ ॥
કલ્પાવાન્તરમ્ આસાદ્ય ક્રોધકૌલીશસંયુતાઃ
કુર્વન્તિ વિવિધાં સૃષ્ટિમ્ આપદાં મોચયન્તિ તાઃ ॥
તૃષ્ણા રાગવતી મોહા કામા કોપા તમોત્કટા
ઈર્ષા શોકવતીત્ય્ અષ્ટૌ વહ્નિમાત્ર્યઃ પ્રકીર્તિતાઃ ॥
કૌલીશોન્મત્તસંયુક્તાઃ કોલ્લાદ્રૌ સંવ્યવસ્થિતાઃ
મહાન્તકલ્પમધ્યસ્થાઃ ક્રીડન્ત્ય્ અમિતતેજસા ॥
ત્વચી સ્પર્શવતી ગન્ધા પ્રાણાપાની સમાનની
ઉદાની વ્યાનિ કૃકરા મરુન્માત્ર્યો ઽષ્ટ કીર્તિતાઃ ॥
અસિતાઙ્ગકુલેશાનમ્ અટ્ટહાસપુરાન્તગાઃ
દિવ્યકલ્પે પુરા માત્ર્યઃ ક્રીડન્ત્ય્ અમિતતેજસા ॥
તમોહન્તા પ્રભા મોહા તેજિની દહની દિના
જ્વલની શોષણીત્ય્ અષ્ટૌ અર્કમાત્ર્યઃ પ્રકીર્તિતાઃ ॥
દિવ્યાદિવ્યપરે કલ્પે જયન્તીપુરમધ્યગાઃ
રુરુકૌલેશસંયુક્તાસ્ તેન સાર્ધં રમન્તિ તાઃ ॥
નિવૃત્તિશ્ ચ પ્રતિષ્ઠા ચ વિદ્યા શાન્તિસ્ તથૈવ ચ
શાન્તાતીતા ચ પૃથિવી વજ્રિણી કામધેનવી ॥
મહિમેશાનદેવસ્ય અષ્ટૌ માત્ર્યશ્ ચરિત્રગાઃ
અદિવ્યકલ્પમધ્યસ્થા ઝણ્ઠકૌલેશ્વરાન્વિતાઃ ॥
ઐન્દ્ર્યાધિષ્ઠિતચક્રસ્થાઃ ક્રીડન્ત્ય્ અમિતતેજસા
પૂર્યષ્ટકસ્ય મધ્યસ્થા વજ્રહસ્તા મહાબલાઃ ॥
પયોષ્ણી વારુણી શાન્તા અમૃતા વ્યાપિની દ્રવા
પ્લવની જલમાતા ચ પયોમાત્ર્યો ઽષ્ટ વિશ્રુતાઃ ॥
વર્તમાનિકકલ્પે તુ એકામ્રકવનાન્તગાઃ
કપાલીશકુલેશાનં ચામુણ્ડાચક્રમધ્યગાઃ ॥
શ્રીકુલેશ્વરદેવસ્ય હૃત્પદ્મે ઽ ષ્ટદલે સ્થિતાઃ
ઈશાનક્રમયોગેન સૃષ્ટિમાર્ગાવલમ્બિકાઃ ॥
કર્ણિકાયાં સ્થિતો દેવશ્ ચતુષ્કપરિવારિતઃ
રક્તાકરાલાચણ્ડાક્ષી મહોચ્છુષ્માસમન્વિતઃ ॥
મહારક્તવનાન્તસ્થસ્ તેજોમણ્ડલમધ્યગઃ
નવતત્ત્વેશ્વરં દેવં પૂર્યષ્ટકસમન્વિતમ્ લિ ॥
અન્તર્દેહસ્થિતો યસ્માત્ પૂરયેત્ સ ચરાચરમ્
તેન પૂર્યષ્ટકં પ્રોક્તમ્ અષ્ટધા તુ પ્રપૂરકમ્ ॥
સ શિવઃ સર્વસત્ત્વાનાં હૃદિસ્થઃ પરમેશ્વરઃ
ભ્રામયેત જગત્ સર્વં યન્ત્રારૂઢસ્ તુ માયયા ॥
દ્વાસપ્તતિસહસ્રાણામ્ ઉપરિસ્થો ઽન્તરે સ્થિતઃ
અક્ષારૂઢો ઽક્ષગમ્યો ઽયં મનીશાનાં પિશાચવત્ ॥
ગુરુવક્ત્રં તુ તત્ પ્રોક્તં ગુરુવક્ત્રાત્ તુ લભ્યતે
ગુરુત્વં યાત્ય્ અસૌ યોગી ગુરુવક્ત્રાવલમ્બકઃ ॥
તેજસ્તત્ત્વં તુ તં દેવિ રુદ્રશક્તિભિર્ આવૃતમ્
અતોર્ધ્વં યોગિનીનાં તુ ઘટસ્થાનં નિગદ્યતે ॥
ગુરુવક્ત્રે ગુરોર્ વક્ત્રં ગુરુવક્ત્રે તુ સંસ્થિતમ્
ગુરુવક્ત્રાત્ તુ લભ્યેત તસ્માત્ સન્તોષયેદ્ ગુરુમ્ ॥
સ્તુતિં કૃત્વા ઉવાચેદં કુબ્જિકા પરમેશ્વરમ્
પૃચ્છામિ નાથ યત્નેન ઘટસ્થાનં સુવિસ્તરમ્ ॥
ઉવાચ ભગવાન્ દેવસ્ ત્વત્પૃચ્છા રહિતં ઽનઘે
નિખિલં કથયિષ્યામિ યથા ત્વં કુબ્જિ ચેતસા ॥
કોટિકોટિસુવિસ્તીર્ણં ઘટાધારં તતોર્ધ્વતઃ
વજ્રપદ્માઙ્કિતં દિવ્યં પિઙ્ગનાથાવધિસ્થિતમ્ ॥
અનન્તગુણદાતારં સર્વાર્થપ્રતિપાદકમ્
તસ્માત્ સમ્પદ્યતે સર્વમ્ ઐહિં પારત્રિકં ચ યત્ ॥
યત્ર ભાણ્ડાનિ સર્વાણિ લભ્યન્તે ચ સહસ્રધા
લયં યાન્તિ પુનસ્ તત્ર ઘટસ્થાનં તદ્ ઉચ્યતે ॥
યસ્માત્ સર્વં યથા યાતિ યસ્માદ્ યાન્તિ ત્રુટન્તિ ચ
યત્ર નિર્ભેદ્યતાં યાન્તિ તત્ સ્થાનં ઘટિકાત્મકમ્ ॥
ભુવનાષ્ટોત્તરં ભાણ્ડં પદભાણ્ડં તુ તત્ર વૈ
વર્ણભાણ્ડં તુ તત્રસ્થં મન્ત્રતત્ત્વકલાત્મકમ્ ॥
ભાણ્ડારિણો અમીષાં ચ નિવૃત્ત્યાદ્યાઃ પ્રકીર્તિતાઃ
યસ્યાધારેણ વર્તન્તે ભોગાન્તે તત્ પદં પુનઃ ॥
શ્રીકુલેશ્વરદેવસ્ય હૃદ્યોર્ધ્વઘટ-મ્-અન્તરે
તત્ કુલેશ્વરદેવસ્ય દુર્ભેદ્યં ષટ્પુરં મહત્ ॥
વિભજ્ય સ્વતનું દેવઃ ષટ્પદાર્થપદેન ચ
ષડ્ યોગિન્યો મહાતેજાઃ ષટ્પુરે સન્નિવેશિતાઃ ॥
ડામરી રામણી ચૈવ લમ્બકર્ણી ચ કાકિની
સાકિની યક્ષિણી ચાન્યા કુસુમ્ભોદસમુદ્ભવાઃ ॥
વજ્રપદ્માસનારૂઢાઃ કુસુમ્ભગુણશાલિની[ઃ]
ષટ્પુરાધિપતીનાં ચ પતિત્વે સમ્વ્યવસ્થિતાઃ ॥
ઓ-જા-પૂ-કામભેદેન કા-પૂ-જા-ઓ-વ્યતિક્રમાત્
એતત્ ક્રમં સમાખ્યાતં સૃષ્ટિસંહારગોચરે ॥
પરાપરવિભાગેન સ્થૂલસૂક્ષ્મપરાન્તગમ્
યથાધિપતિ દેવત્વં યોગિનીનાં તથા શૃણુ ॥
દુઃશીલા ડમરી ભીમા આધારસ્થા તુ ડામરી
સ્વાધિષ્ઠાનપુરાન્તસ્થા રામણી રમણાત્મિકા ॥
મણિપૂરપુરાન્તસ્થા લમ્બકર્ણી મહદ્ભુતા
ધ્વનિદેવપુરે કાકી વિશુદ્ધૌ સાકિની સ્મૃતા ॥
આજ્ઞાપુરસ્ય મધ્યસ્થા યક્ષિણીતિ નિગદ્યતે
કુબ્જિકોદરસમ્ભૂતાઃ ષડ્ યોગિન્યઃ પરાપરાઃ ॥
અત્ર જાતં જગત્ સર્વં રુદ્રાન્તં બ્રહ્મણો ઽવધિમ્
સંહરન્તિ પુનસ્ તાસ્ તુ વિલોમેન પ્રપૂજિતાઃ ॥
ઉપદેશપ્રગમ્યાસ્ તાઃ પારમ્પર્યક્રમેણ વૈ
જ્ઞાતવ્યં ષડ્વિધાધ્વાનં ષટ્પ્રકારં ગુરોર્ મુખાત્ ॥
શ્રવણે ચક્ષુષી નાસા મુખે ચૈવ તથૈવ હિ
ચિબુકે કણ્ઠદેશે તુ ગુરુવક્ત્રાત્ તુ લભ્યતે ॥
પ્રણયાવિષ્ટચેતસ્કા ઉવાચેદં કુજેશ્વરી
વ્યાપ્તિસ્થાનં કથં તેષાં કા કસ્ય પથયાયિની ॥
ભક્ત્યા પૃષ્ટવતી મત્વા પ્રહસ્ય પરમેશ્વરઃ
ઉવાચ કુબ્જિકે તુભ્યં કથયામ્ય્ અનુપૂર્વશઃ ॥
ઘટન્તિ સર્વવસ્તૂનિ યસ્યાઙ્ગે તુ વરાનને
ઘટસ્થાનં તુ તેનોક્તં સન્દોહગુણલક્ષણમ્ ॥
રુદ્રપઞ્ચાશકોપેતં શક્તિપઞ્ચાશકાન્વિતમ્
ચક્રવર્ત્યષ્ટકોપેતં ભુવનાષ્ટોત્તરં શતમ્ ॥
મનોજનપદાકીર્ણમ્ આધારગૃહસઙ્કુલમ્
ઓંકારદલમધ્યસ્થમ્ અઘોરીહૃદયાન્વિતમ્ ॥
તત્ર સા ડામરી દેવી જ્વલત્પિઙ્ગોગ્રલોચના
મનોરસાધિપત્યસ્થા દુઃસાધ્યા ભુવનાત્મિકા ॥
પુનર્ જપત્ત્રમધ્યસ્થા એકાશીતિપદાવૃતા
શિરસાધિષ્ઠિતા યોગી સ્વાધિષ્ઠાનગૃહાકુલા ॥
બુદ્ધિજનપદાકીર્ણા પદાધ્વે રામણી રમેત્
દુષ્પ્રેક્ષા દુઃસહા ભીમા બુદ્ધ્યાસૃગ્લોલવિગ્રહા ॥
મણિપૂરગૃહાન્તસ્થા કામપત્ત્રાન્તરે ગતા
તડિત્સહસ્રવર્ણાભા શિખારૂપા મહેશ્વરી ॥
અહઙ્કારજનાનન્દા પ્રાલેયાવલિસન્નિભા
વર્ણેશ્વરી મહાદેવી ક્રિયારૂપા પરાપરા ॥
તસ્યાઙ્ગસમ્ભવા મન્ત્રાઃ સર્વજ્ઞાસ્ તે પ્રકીર્તિતાઃ
લમ્બિકા સા સમાખ્યાતા માંસાહારા ચ લમ્પટા ॥
પૂર્ણકદલમધ્યે તુ નીલાઞ્જનસમપ્રભા
તનુત્રાણકૃતાટોપા મન્ત્રાધ્વા-સ્-તુ વિભૂષિતા ॥
અનાહતકમધ્યસ્થા ગુણાનેકજનાવૃતા
કાકી મેદવસાલુબ્ધા ગુણાન્ નાશયતે ક્ષણાત્ ॥
ક્રુદ્ધા તમોત્કટા નિત્યં પ્રચણ્ડોગ્રા ભયાનકા
મન્ત્રાધ્વાનગતા યોગી લયભોગાધિકારિકા ॥
પુનઃ પુંદલમધ્યસ્થા વિશુદ્ધિગૃહમધ્યગા
સંવર્તાનલસઙ્કાશા નેત્રાધિષ્ઠિતભાસ્વરા ॥
પ્રાકૃતજનસઙ્કીર્ણા કલાધ્વાનસમાવૃતા
રુદ્રશક્તિસમાવિષ્ટા રૌદ્રભાવપ્રદાયિકા ॥
અસ્થિભઙ્ગપ્રિયા નિત્યં પ્રાકૃતાર્થવિનાશની
સાકિનીયં મહાઘોરા સ્થૂલસૂક્ષ્મપરાન્તગા ॥
દક્ષે કામેશ્વરીપત્ત્રે પ્રાલેયાવલિસન્નિભા
કદાચિન્ [ઽ]નેકરૂપાભા ઉપાધિગુણગોચરા ॥
તત્ત્વાધ્વપુરમધ્યસ્થા આજ્ઞામન્દિરશોભિતા
પુંજનાકૃતસમ્પૂર્ણા મહાસ્ત્રૌઘસમાવૃતા ॥
મજ્જબીજાશિની યોગી યક્ષિણી શક્તિ શામ્ભવી
ષડ્ યોગિન્યો ઘટાધારે ષડધ્વાનવિધાયિકાઃ ॥
તત્ર મધ્યે સ્થિતા કન્યા વિશ્વરૂપા પરાપરા
સા પતિઃ સર્વયોગીનાં યોગેશી [ઽ]નન્તવિગ્રહા ॥
કમ્-બ-મા-લમ્-વિ-કાન્તાભિર્ આવૃતા મધ્યસંસ્થિતા
ઽનુગ્રહન્તિ પુનસ્ તાસ્ તુ ષડધ્વાનપ્રયોગતઃ ॥
ભૂતં ભાવં તથા શાક્તમ્ આણવં રૌદ્ર શામ્ભવમ્
ક્રમાદ્ અનુગ્રહન્ત્ય્ એતાસ્ તત્ત્વાદૌ ભુવનાદિતઃ ॥
દક્ષિણાધ્વાનસંસ્થાસ્ તાઃ કૃન્તયન્તિ મહામ્બિકાઃ
ઉત્તરસ્થાઃ પ્રકુર્વન્તિ શ્રેયં ચામૃતસમ્ભવમ્ ॥
વજ્રપદ્માસનાસીના ઘટામ્બોદધિમધ્યગાઃ
અમૃતૌઘતરઙ્ગૌઘૈઃ પ્લાવયન્તિ ચરાચરમ્ ॥
અસ્યા રૂપં ચ માહાત્મ્યં સાધનં સિદ્ધિલક્ષણમ્
પુરતઃ કથયિષ્યામિ ઇદાનીં ખેચરીં શૃણુ ॥
મૂળ પાઠ: Kubjikamatatantra · Edition: T. Goudriaan and J. A. Schoterman: The Kubjikamatatantra : Kulalikamnaya version. Leiden : Brill 1988 (Orientalia Rheno-traiectina ; 30) · Data entry Somadeva Vasudeva · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0