કાઠકસંહિતા · અધ્યાય 18

અથાષ્ટાદશં સ્થાનકમ્ ।
ચમાઃ ।
અગ્નિસ્તિગ્મેન શોચિષા યઁસદ્વિશ્વં ન્યત્રિણમ્ । અગ્નિર્નો વઁસતે રયિમ્ ॥
ય ઇમા વિશ્વા ભુવનાનિ જુહ્વદૃષિર્હોતા ન્યસીદત્ પિતા નઃ ।
સ આશિષા દ્રવિણમિચ્છમાનઃ પરમચ્છદવરાઁ આવિવેશ ॥
વિશ્વકર્મા વિમના યો વ્યોમા ધાતા વિધાતા પરમો ન સંવૃક્ ।
સં નો મહાનિ સંમિષો મહન્તાં યત્ર સપ્તર્ષીન્ પર એકમાહુઃ ॥
ત આયજન્ત દ્રવિણા સમસ્મા ઋષયઃ પૂર્વે જનિમાનિ ભૂના ।
અસૂર્તા સૂર્તે રજસિ ન સત્તા યે ભૂતાનિ સમકૃણ્વન્નિમાનિ ॥
યો નઃ પિતા જનિતા યો વિધાતા યૌ નસ્સતો અભ્યા સન્નિનાય ।
યો દેવાનાં નામધા એકો અસ્તિ તઁ સંપ્રશ્નં ભુવના યન્ત્યન્યા ॥
ન તં વિદાથ ય ઇદં જજાનાન્યદ્યુષ્માકમન્તરં બભૂવ ।
નીહારેણ પ્રાવૃતા જલ્પ્યા ચાસુતૃપ ઉક્થશાસશ્ચરન્તિ ॥
વિશ્વકર્મા ચેદજનિષ્ટ દેવ આદિદ્ગન્ધર્વો અભવદ્ દ્વિતીયઃ ।
તૃતીયઃ પિતા જનિતૌષધીનામપાં ગર્ભં વ્યદધાત્ પુરુત્રા ॥
પરો દિવા પર એના પૃથિવ્યા પરો દેવેભિરસુરૈર્યદસ્તિ ।
કઁ સ્વિદ્ગર્ભં પ્રથમં દધ્રં આપો યત્ર દેવાસ્સમપશ્યન્ત વિશ્વે ॥
તમિદ્ગર્ભં પ્રથમં દધ્ર આપો યત્ર દેવાસ્સમપશ્યન્ત વિશ્વે ।
અજસ્ય નાભા અધ્યેકમર્પિતં તત્રેદં વિશ્વ ભુવનમધિ શ્રિતમ્

ચક્ષુષઃ પિતા મનસા હિ ધીરો ઘૃતમેને અજનન્નમ્નમાને ।
યદિદ્ દ્યાવાપૃથિવી અપ્રથેતામાદિદન્તા અદદૃહન્ત પૂર્વે ॥
કિં સ્વિદ્વનં ક ઉ સ વૃક્ષ આસીદ્યતો દ્યાવાપૃથિવી નિષ્ટતક્ષુઃ ।
મનીષિણો મનસા પૃચ્છતેદુ તદ્યદધ્યતિષ્ઠદ્ભુવનાનિ ધારયન્ ॥
કિં સ્વિદાસીદારમ્ભણમધિષ્ઠાનં કતમત્ સ્વિત્ કથાસીત્ ।
યદિદ્ભૂમિં જનયન્ વિશ્વકર્મા વિ દ્યામૌર્ણોન્મહિના વિશ્વચક્ષાઃ ॥
યો વિશ્વચક્ષુરુત વિશ્વતોમુખો વિશ્વતોહસ્ત ઉત વિશ્વતસ્પાત્ ।
સં બાહુભ્યાં નમતે સં યજત્રૈર્દ્યાવાપૃથિવી જનયન્ દેવ એકઃ ॥
યા તે ધામાનિ પરમાણિ યાવમા યા મધ્યમા વિશ્વકર્મન્નુતેમા ।
શિક્ષા સખિભ્યો હવિષા સ્વધાવસ્સ્વયં યજસ્વ તન્વં જુષાણઃ ॥
વિશ્વકર્મન્ હવિષા વાવૃધાનસ્સ્વયં યજસ્વ તન્વઁ સ્વાહિતે ।
મુહ્યન્ત્વન્યે અભિતો જનાસ ઇહાસ્માકં મઘવા સૂરિરસ્તુ ॥
વિશ્વકર્મન્ હવિષા વર્ધનેન ત્રાતારમિન્દ્રમકૃણોરવધ્યમ્ ।
તસ્મૈ વિશસ્સમનમન્ત પૂર્વીરયમુગ્રો વિહવ્યો યથાસત્ ॥
વાચસ્પતિં વિશ્વકર્માણમૂતયે મનોયુજં વાજે અદ્યાહુવેમ ।
સ નો નેદિષ્ઠઁ હવનાન્યાગમદ્વિશ્વશંભૂરવસે સાધુકર્મા

ઉદેનમુત્તરાં નયાગ્ને ઘૃતેનાહુતઃ । રાયસ્પોષેણ સઁસૃજ પ્રજયા ચ બહું કૃધિ ॥
ઇન્દ્રેમં પ્રતરં કૃધિ સજાતાનામસદ્વશી । સમેનં વર્ચસા સૃજ દેવેભ્યો ભાગદા અસત્ ॥
યસ્ય કુર્મો ગૃહે હવિરગ્ને તં વર્ધયા ત્વમ્ । તસ્મૈ દેવા અધિબ્રુવન્નયં ચ બ્રહ્મણસ્પતિઃ ॥
ઉદુ ત્વા વિશ્વે દેવા અગ્ને ભરન્તુ ચિત્તિભિઃ । સ નો ભવ શિવસ્ત્વં સુપ્રતીકો વિભાવસુઃ॥
પઞ્ચ દિશો દૈવીર્યજ્ઞમવન્તુ દેવીરપમતિં દુર્મતિં બાધમાનાઃ ।
રાયસ્પોષે યજ્ઞપતિમાભજન્તી રાયસ્પોષે અધિ યજ્ઞો અસ્થાત્ ॥
સમિદ્ધે અગ્ના અધિ મામહાન ઉક્થપત્ર ઈડ્યો ગૃભીતઃ ॥
તપ્તં ઘર્મં પરિગૃહ્યાયજન્તોર્જા યદ્યજ્ઞમશમન્ત દેવાઃ ॥
દૈવ્યાય ધર્ત્રે જોષ્ટ્રે દેવશ્રીશ્શ્રીમનાશ્શતપાત્ પરિગૃહ્ય યજ્ઞમયાન્ ॥
હરિકેશસ્સૂર્યરશ્મિઃ પુરસ્તાત્ સવિતા જ્યોતિરુદયાનજસ્રમ્ ।
તસ્ય પૂષા પ્રસવે યાતિ દેવસ્સંપશ્યન્ વિશ્વા ભુવનાનિ ગોપાઃ ॥
દેવા દેવેભ્યો અધ્વરીયન્તો અસ્થુર્વીતઁ શમિતઁ શમિતા યજધ્યૈ ।
તુરીયો યજ્ઞો યત્ર હવ્યમેતિ તતો વાકા આશિષો નો જુષન્તામ્ ॥
વિમાન એષ દિવો મધ્ય આસ્ત આપપ્રિવાન્ રોદસી અન્તરિક્ષમ્ ।
સ વિશ્વાચી અભિચષ્ટે ઘૃતાચી અન્તરા પૂર્વમપરં ચ કેતુમ્ ॥
ઉક્ષા સમુદ્રે અરુણસ્સુપર્ણઃ પૂર્વસ્ય યોનિં પિતુરાવિવેશ ।
મધ્યે દિવો નિહિતઃ પૃશ્નિરશ્મા વિચક્રમે રજસઃ પાત્યન્તૌ ॥
ઇન્દ્રં વિશ્વા અવીવૃધન્ સમુદ્રવ્યચસં ગિરઃ ।
રથીતમં રથીનાં વાજાનાઁ સત્પતિં પતિમ્ ॥
સુમ્નહુર્યજ્ઞ આ ચ વક્ષત્ । યક્ષદગ્નિર્દેવો દેવાઁ આ ચ વક્ષત્ ॥
વાજસ્ય મા પ્રસવેનોદ્ગ્રાભેણોદજીગૃભમ્ ।
અથા સપત્નાઁ ઇન્દ્રો મે નિગ્રાભેણાધરાઁ અકઃ ॥
ઉદ્ગ્રાભશ્ચ નિગ્રાભશ્ચ બ્રહ્મ દેવાઁ અવીવૃધત્ ।
અથા સપત્નાનિન્દ્રાગ્ની મે વિષૂચીનાન્ વ્યસ્યતામ્

ક્રમધ્વમગ્નિના નાકમુખ્યઁ હસ્તેષુ બિભ્રતઃ ।
દિવઃ પૃષ્ઠઁ સ્વર્ગત્વા મિશ્રા દેવેભિરાધ્વમ્ ॥
પ્રાચીમનુ પ્રદિશં પ્રેહિ વિદ્વાનગ્નેરગ્ને પુરો અગ્ને ભવેહ ।
વિશ્વા આશા દીદ્યદ્વિભાહ્યૂર્જં નો ધેહિ દ્વિપદે ચતુષ્પદે ॥
પૃથિવ્યા અહમુદન્તરિક્ષમારુહમન્તરિક્ષાદ્દિવમારુહમ્ ।
દિવો નાકસ્ય પૃષ્ઠાત્ સ્વર્જ્યોતિરગામહમ્ ॥
સ્વર્યન્તો નાપેક્ષન્ત આ દ્યાં રોહન્તિ રોદસી ।
યજ્ઞં યે વિશ્વતોધારઁ સુવિદ્વાઁસો વિતેનિરે ॥
અગ્ને પ્રેહિ પ્રથમો દેવાયતાં ચક્ષુર્દેવાનામુત મર્ત્યાનામ્ ।
ઇયક્ષમાણા ભૃગુભિસ્સજોષાસ્સ્વર્યન્તુ યજમાનાસ્સ્વસ્તિ ॥
નક્તોષાસા સમનસા વિરૂપે ધાપયેતે શિશુમેકઁ સમીચી ।
દ્યાવાક્ષામા રુક્મો અન્તર્વિભાતિ દેવા અગ્નિં ધારયન્ દ્રવિણોદાઃ ॥
અગ્ને સહસ્રાક્ષ શતમૂર્ધઞ્છતતેજશ્શતં તે પ્રાણાસ્સહસ્રં વ્યાનાઃ ।
ત્વઁ સાહસ્રસ્ય રાય ઈશિષે તસ્મૈ તે વિધેમ વાજાય સ્વાહા ।
સુપર્ણોઽસિ ગરુત્માન્ । પૃષ્ઠે પૃથિવ્યાસ્સીદ ભાસાન્તરિક્ષમાપૃણ જ્યોતિષા દિવમુત્તભાન ।
તેજસા દિશ ઉદ્દૃઁહ ॥
આજુહ્વાનસ્સુપ્રતીકઃ પુરસ્તાદગ્ને સ્વં યોનિમાસીદ સાધ્યા ।
અસ્મિન્ સધસ્થે અધ્યુત્તરસ્મિન્ વિશ્વે દેવા યજમાનશ્ચ સીદત ॥
તાઁ સવિતુર્વરેણ્યસ્ય ચિત્રામાહં વૃણે સુમતિં વિશ્વજન્યામ્ ।
યામસ્ય કણ્વો અદુહત્ પ્રપીનાઁ સહસ્રધારાં પયસા મહીં ગામ્ ॥
અગ્ને વિધેમ તે પરમે જન્મન્ વિધેમ સ્તોમૈરવરે સધસ્થે ।
યસ્માદ્યોનેરુદારિથ યજા તં પ્ર ત્વે હવીંષિ જુહુમસ્સમિદ્ધે ॥
પ્રેદ્ધો અગ્ને દીદિહિ પુરો નોઽજસ્રયા સૂર્મ્યા યવિષ્ઠ । ત્વાઁ શશ્વન્ત ઉપયાન્તિ વાજાઃ ॥
સપ્ત તે અગ્ને સમિધસ્સપ્ત જિહ્વાસ્સપ્તર્ષયસ્સપ્ત ધામ પ્રિયાણિ ।
સપ્ત હોત્રા અનુવિદ્વાન્ સપ્ત યોનીંરાણપૃણસ્વા ઘૃતેન

આશુશ્શિશાનો વૃષભો ન યુધ્મો ઘનાઘનઃ ક્ષોભણશ્ચર્ષણીનામ્ ।
સંક્રન્દનોઽનિમિષ એકવીરશ્શતઁ સેના અજયત્ સાકમિન્દ્રઃ ॥
સંક્રન્દનેનાનિમિષેણ જિષ્ણુના યુત્કારેણ દુશ્ચ્યવનેન ધૃષ્ણુના ।
તદિન્દ્રેણ જયત તત્ સહધ્વં યુધો નર ઇષુહસ્તેન વૃષ્ણા ॥
સ ઇષુહસ્તૈસ્સ નિષઙ્ગિભિર્વશી સઁસ્રષ્ટા સ યુધ ઇન્દ્રો ગણેન ।
સઁસૃષ્ટજિત્ સોમપા બાહુશર્ધ્યૂર્ધ્વધન્વા પ્રતિહિતાભિરસ્તા ॥
બૃહસ્પતે પરિદીયા રથેન રક્ષોહામિત્રાઁ અપબાધમાનઃ ।
પ્રભઞ્જન્ સેનાઃ પ્રમૃણો યુધ જયન્નસ્માકમેધ્યવિતા રથાનામ્ ॥
બલવિજ્ઞાયસ્થ્રવિરઃ પ્રવીરસ્સહસ્વાન્ વાજી સહમાન ઉગ્રઃ ।
અભિવીરો અભિષત્વા સહોજિજ્જૈત્રાયણો રથમાતિષ્ઠ ગોવિત્ ॥
ગોત્રભિદં ગોવિદં વજ્રબાહું જયન્તમજ્મા પ્રમૃણન્તમોજસા ।
ઇમઁ સજાતા અનુવીરયધ્વમિન્દ્રઁ સખાયમનુ સંવ્યયધ્વમ્ ॥
અભિ ગોત્રાણિ સહસા ગાહમાનોઽદયો વીરશ્શતમન્યુરિન્દ્રઃ ।
દુશ્ચ્યવનઃ પૃતનાષાડયુધ્યોઽસ્માકઁ સેના અવતુ પ્ર યુત્સુ ॥
ઇન્દ્ર એષાં નેતા બૃહસ્પતિર્દક્ષિણા યજ્ઞઃ પુર એતુ સોમઃ ।
દેવસેનાનામભિભઞ્જતીનાં જયન્તીનાં મરુતો યન્તુ મધ્યે ॥
ઇન્દ્રસ્ય વૃષ્ણો વરુણસ્ય રાજ્ઞ આદિત્યાનાં મરુતાઁ શર્ધ ઉગ્રમ્ ।
મહામનસાં ભુવનચ્યવાનાં ઘોષો દેવાનાં જયતામુદસ્થાત્ ॥
અસ્માકમિન્દ્રસ્સમૃતેષુ ધ્વજેષ્વસ્માકં યા ઇષવસ્તા જયન્તુ ।
અસ્માકં વીરા ઉત્તરે ભવન્ત્વસ્માનુ દેવા અવતા ભરેષ્વા

શુક્રજ્યોતિશ્ચ ચિત્રજ્યોતિશ્ચ સત્યજ્યોતિશ્ચ જ્યોતિષ્માઁશ્ચ સત્યશ્ચર્તપાશ્ચાત્યઁહા ઇદૃઙ્ ચાન્યાદૃઙ્ ચ સદૃઙ્ ચ પ્રતિસદૃઙ્ ચ મિતશ્ચ સંમિતશ્ચ સભરા ઋતશ્ચ સત્યશ્ચ ધ્રુવશ્ચ ધરુણશ્ચ ધર્તા ચ વિધર્તા ચ વિધારય ઋતજિચ્ચ સત્યજિચ્ચ સેનજિચ્ચ સુષેણશ્ચાન્તિમિત્રશ્ચ દૂરેઅમિત્રશ્ચ ગણ ઈદૃક્ષાસ એતાદૃક્ષાસ ઊ ષુ ણસ્સદૃક્ષાસઃ પ્રતિસદૃક્ષાસ એતન મિતાસશ્ચ સંમિતાસો નો અદ્ય સભરસો મરુતો યજ્ઞે અસ્મિન્નિન્દ્રં દૈવીર્વિશો મરુતોઽનુવર્ત્માનો યથેન્દ્રં દૈવીર્વિશો મરુતોઽનુવર્ત્માનોઽભવન્નેવમિમં યજમાનં દૈવીશ્ચ વિશો માનુષીશ્ચાનુવર્ત્માનો ભવન્તુ

વાજશ્ચ મે પ્રસવશ્ચ મે પ્રયતિશ્ચ મે પ્રસૃતિશ્ચ મે ધીતિશ્ચ મે ક્રતુશ્ચ મે સ્વરશ્ચ મે શ્લોકશ્ચ મે શ્રાવશ્ચ મે શ્રુતિશ્ચ મે જ્યોતિશ્ચ મે સ્વશ્ચ મે પ્રાણશ્ચ મે વ્યાનશ્ચ મેઽપાનશ્ચ મેઽસુશ્ચ મે ચિત્તં ચ મ આધીતં ચ મે વાક્ ચ મે મનશ્ચ મે ચક્ષુશ્ચ મે શ્રોત્રં ચ મે દક્ષશ્ચ મે બલં ચ મ ઓજશ્ચ મે સહશ્ચ મ આત્મા ચ મે તનૂશ્ચ મે શર્મ ચ મે વર્મ ચ મેઽઙ્ગાનિ ચ મેઽસ્થાનિ ચ મે પરૂઁષિ ચ મે શરીરાણિ ચ મ આયુશ્ચ મે જરા ચ મે જ્યૈષ્ઠ્યં ચ મ આધિપત્યં ચ મે મન્યુશ્ચ મે ભામશ્ચ મેઽમશ્ચ મેઽમ્ભશ્ચ મે જેમા ચ મે મહિમા ચ મે વરિમા ચ મે પ્રથિમા ચ મે વર્ષ્મા ચ મે દ્રાઘ્વા ચ મે વૃદ્ધં ચ મે વૃદ્ધિશ્ચ । મે

સત્યં ચ મે શ્રદ્ધા ચ મે જગચ્ચ મે ધનં ચ મે ક્રીડા ચ મે મોદશ્ચ મે વશશ્ચ મે ત્વિષિશ્ચ મે સૂક્તં ચ મે સુકૃતં ચ મે જાતં ચ મે જનિષ્યમાણં ચ મે વિત્તં ચ મે વેદ્યં ચ મે ભૂતં ચ મે ભવિષ્યચ્ચ મે સુગં ચ મે સુપથં ચ મ ઋદ્ધં ચ મ ઋદ્ધિશ્ચ મે ક્લૃપ્તં ચ મે ક્લૃપ્તિશ્ચ મે મતિશ્ચ મે સુમતિશ્ચ મે શં ચ મે મયશ્ચ મે પ્રિયં ચ મેઽનુકામશ્ચ મે કામશ્ચ મે સૌમનસશ્ચ મે ભગશ્ચ મે દ્રવિણં ચ મે ભદ્રં ચ મે શ્રેયશ્ચ મે વસ્યશ્ચ મે યશશ્ચ મે યન્ત ચ મે ધર્તા ચ મે ક્ષેમશ્ચ મે ધૃતિશ્ચ મે સંવિચ્ચ મે જ્ઞાત્રં ચ મે વિશ્વં ચ મે મહશ્ચ મે સૂશ્ચ મે પ્રસૂશ્ચ મે સીરં ચ મે લાયશ્ચ મે

ઋતં ચ મેઽમૃતં ચ મેઽયક્ષ્મં ચ મેઽનામયચ્ચ મે જીવાતુશ્ચ મે દીર્ઘાયુત્વં ચ મેઽનમિત્રં ચ મેઽભયં ચ મે સુગં ચ મે શયનં ચ મે સૂષાશ્ચ મે સુદિનં ચ મ ઊર્ક્ ચ મે સૂનૃતા ચ મે પયશ્ચ મે રસશ્ચ મે ઘૃતં ચ મે મધુ ચ મે સગ્ધિશ્ચ મે સપીતિશ્ચ મે કૃષિશ્ચ મે વૃષ્ટિશ્ચ મે જૈત્રં ચ મ ઔદ્ભિદં ચ મે રયિશ્ચ મે રાયશ્ચ મે પુષ્ટં ચ મે પુષ્ટિશ્ચ મે ॥ વિભુ ચ મે પ્રભુ ચ મે પૂર્ણં ચ મે પૂર્ણતરં ચ મે કુયવં ચ મેઽક્ષિતિશ્ચ મેઽન્નં ચ મેઽક્ષુચ્ચ મે વ્રીહયશ્ચ મે યવાશ્ચ મે માષાશ્ચ મે તિલાશ્ચ મે નીવારશ્ચ મે શ્યામાકાશ્ચ મેઽણવશ્ચ મે પ્રિયઙ્ગવશ્ચ મે ગોધૂમાશ્ચ મે મસૂરાશ્ચ મે મુદ્ગાશ્ચ મે ખલ્વાશ્ચ મે

અશ્મા ચ મે મૃત્તિકા ચ મે ગિરયશ્ચ મે પર્વતાશ્ચ મે સિકતાશ્ચ મે વનસ્પતયશ્ચ મે હિરણ્યં ચ મેઽયશ્ચ મે સીસં ચ મે ત્રપુ ચ મે શ્યામં ચ મે લોહિતાયસં ચ મેઽગ્નિશ્ચ મ આપશ્ચ મે વીરુધશ્ચ મ ઓષધયશ્ચ મે કૃષ્ટપચ્યં ચ મેઽકૃષ્ટપચ્યં ચ મે ગ્રામ્યાશ્ચ મે પશવ આરણ્યાશ્ચ મે વિત્તં ચ મે વિત્તિશ્ચ મે ભૂતં ચ મે ભૂતિશ્ચ મે વસુ ચ મે વસતિશ્ચ મે કર્મ ચ મે શક્તિશ્ચ મેઽર્થશ્ચ મ એમશ્ચ મ ઇત્યા ચ મે ગતિશ્ચ મેઽગ્નિશ્ચ મ ઇન્દ્રશ્ચ મે સોમશ્ચ મ ઇન્દ્રશ્ચ મે સવિતા ચ મ ઇન્દ્રશ્ચ મે સરસ્વતી ચ મ ઇન્દ્રશ્ચ મે પૂષા ચ મ ઇન્દ્રશ્ચ મે બૃહસ્પતિશ્ચ મ ઇન્દ્રશ્ચ મે મિત્રશ્ચ મ ઇન્દ્રશ્ચ મે વરુણશ્ચ મ ઇન્દ્રશ્ચ મે ધાતા ચ મ ઇન્દ્રશ્ચ મે ત્વષ્ટા ચ મ ઇન્દ્રશ્ચ મે મરુતશ્ચ મ ઇન્દ્રશ્ચ મે વિશ્વે ચ મે દેવા ઇન્દ્રશ્ચ મે પૃથિવી ચ મ ઇન્દ્રશ્ચ મેઽન્તરિક્ષં ચ મ ઇન્દ્રશ્ચ મે દ્યૌશ્ચ મ ઇન્દ્રશ્ચ મે સમાશ્ચ મ ઇન્દ્રશ્ચ મે નક્ષત્રાણિ ચ મ ઇન્દ્રશ્ચ મે દિશશ્ચ મ ઇન્દ્રશ્ચ મે

અઁશુશ્ચ મે રશ્મિશ્ચ મેઽદાભ્યશ્ચ મેઽધિપતિશ્ચ મ ઉપાઁશુશ્ચ મેઽન્તર્યામશ્ચ મ ઐન્દ્રવાયવશ્ચ મે મૈત્રાવરુણશ્ચ મ આશ્વિનશ્ચ મે પ્રતિપ્રસ્થાનશ્ચ મે શુક્રશ્ચ મે મન્થી ચ મ આગ્રાયણશ્ચ મે ક્ષુલ્લકવૈશ્વદેવશ્ચ મે ધ્રુવશ્ચ મે વૈશ્વાનરશ્ચ મ ઐન્દ્રાગ્નશ્ચ મે વૈશ્વદેવશ્ચ મે મરુત્વતીયશ્ચ મે મહેન્દ્રીયશ્ચ મે સાવિત્રશ્ચ મે સારસ્વતશ્ચ મે પાત્નીવતશ્ચ મે હારિયોજનશ્ચ મે સ્રુચશ્ચ મે ચમસાશ્ચ મે વાયવ્યાનિ ચ મે દ્રોણકલશશ્ચ મે પૂતભૃચ્ચ મેઽપૂતભૃચ્ચ મે ગ્રાવાણશ્ચ મેઽધિષવણે ચ મેઽવભૃથશ્ચ મે સ્વગાકારશ્ચ મેઽગ્નિશ્ચ મે ઘર્મશ્ચ મેઽર્કશ્ચ મે સૂર્યશ્ચ મે પ્રાણશ્ચ મેઽશ્વમેધશ્ચ મે પૃથિવી ચ મેઽદિતિશ્ચ મે દિતિશ્ચ મે દ્યૌશ્ચ મે શક્વરીરઙ્ગુલયો દિશશ્ચ મે યજ્ઞેન કલ્પન્તાં વ્રતં ચર્તુશ્ચ સંવત્સરશ્ચ તપશ્ચાહોરાત્રે ઊર્વષ્ટીવે બૃહદ્રથન્તરે ચ મે યજ્ઞેન કલ્પેતામ્

ત્રિયવિશ્ચ મે ત્રિયવી ચ મે દિત્યવાટ્ ચ મે દિત્યૌહી ચ મે પઞ્ચાવિશ્ચ મે પઞ્ચાવી ચ મે ત્રિવત્સશ્ચ મે ત્રિવત્સા ચ મે તુર્યવાટ્ ચ મે તુર્યૌહી ચ મે પષ્ઠવાટ્ ચ મે પષ્ઠૌહી ચ મ ઉક્ષા ચ મે વશા ચ મેઽનડ્વાઁશ્ચ મે ધેનુશ્ચ મ ઋષભશ્ચ મે વેહચ્ચ મ એકા ચ મે તિસ્રશ્ચ મે તિસ્રશ્ચ મે ત્રયસ્ત્રિઁશચ્ચ મે ચતસ્રશ્ચ મેઽષ્ટૌ ચ મેઽષ્ટૌ ચ મેઽષ્ટાચત્વારિંશચ્ચ મે ॥ વાજશ્ચ પ્રસવશ્ચાપિજશ્ચ ક્રતુશ્ચ વાક્પતિશ્ચ વસુશ્ચ સ્વમૌર્ધ્નો મૂર્ધા વૈયશનો વ્યશ્વાઁ અન્ત્યોઽન્ત્યો ભૌવનૌ ભુવનસ્ય પતિઃ પ્રજાપતિરિયં તે રાણ્મિત્રો યન્તાસિ યમન ઊર્જે ત્વા વૃષ્ટ્યૈ ત્વા પ્રજાનાં ત્વાધિપત્યાયાયુર્યજ્ઞેન કલ્પતાં મનો યજ્ઞેન કલ્પતાં પ્રાણો યજ્ઞેન કલ્પતાં ચક્ષુર્યજ્ઞેન કલ્પતાં શ્રોત્રં યજ્ઞેન કલ્પતાં વાગ્યજ્ઞેન કલ્પતામાત્મા યજ્ઞેન કલ્પતાં બ્રહ્મા યજ્ઞેન કલ્પતાં પૃષ્ઠં યજ્ઞેન કલ્પતાં યજ્ઞો યજ્ઞેન કલ્પતામૃક્ ચ સામ ચ સ્તોમશ્ચ યજુશ્ચ બૃહચ્ચ રથન્તરં ચ સ્વર્દેવા અગન્મ પ્રજાપતેઃ પ્રજા અભૂવન્નમૃતા અભૂમ વેટ્ સ્વાહા

વાજસ્ય નુ પ્રસવ ઇતિ ષટ્ ॥
વિશ્વે અદ્ય મરુતો વિશ્વ ઊતી વિશ્વે ભવન્ત્વગ્નયસ્સમિદ્ધાઃ ।
વિશ્વે મા દેવા અવસાગમન્નિહ વિશ્વમસ્તુ દ્રવિણં વાજે અસ્મિન્ ॥
આ મા વાજસ્ય વાજસ્ય નુ ॥
વાજો મા સપ્ત પ્રદિશશ્ચતસ્રો વા પરાવતઃ ।
વાજો મા વિશ્વૈર્દેવૈર્ધનસાતા ઇહાવતુ ॥
વાજો મે અદ્ય પ્રસુવાતિ દાનં વાજો દેવાન્ હવિષા વર્ધયાતિ ।
વાજસ્ય હિ પ્રસવે નન્નમીતિ વિશ્વા આશા વાજપતિર્જયેયમ્ ॥
વાજઃ પુરસ્તાદુત મધ્યતો નો વાજો દેવાનૃતુભિઃ કલ્પયાતિ ।
વાજસ્ય હિ પ્રસવે નન્નમીતિ સર્વા આશા વાજપતિર્ભવેયમ્ ॥
સં મા સૃજામિ પયસા પૃથિવ્યાસ્સં મા સૃજામ્યદ્ભિરોષધીભિઃ ।
સોઽહં વાજઁ સનામ્યગ્નેઃ ॥
પયઃ પૃથિવ્યાં પય ઓષધીષુ પયો દિવ્યન્તરિક્ષે પયો ધાઃ ।
પયસ્વતીઃ પ્રદિશસ્સન્તુ મહ્યમ્

ઋતાષાડૃતધામાગ્નિર્ગન્ધર્વસ્તસ્યૌષધયોઽપ્સરસો મુદા નામ સ ન ઇદં બ્રહ્મ ક્ષત્રં પાતુ તસ્મૈ સ્વાહા વટ્ તાભ્યસ્સ્વાહા વટ્ સુષુમ્ણસ્સૂર્યરશ્મિશ્ચન્દ્રમા ગન્ધર્વસ્તસ્ય નક્ષત્રાણ્યપ્સરસો બેકુરયો નામ સ ન ઇદં બ્રહ્મ ક્ષત્રં પાતુ તસ્મૈ સ્વાહા વટ્ તાભ્યસ્સ્વાહા વટ્ સઁહિતો વિશ્વસામા સૂર્યો ગન્ધર્વસ્તસ્ય મરીચયોઽપ્સરસ આયુવો નામ સ ન ઇદં બ્રહ્મ ક્ષત્રં પાતુ તસ્મૈ સ્વાહા વટ્ તાભ્યસ્સ્વાહા વડ્ ભુજ્યુસ્સુપર્ણો યજ્ઞો ગન્ધર્વસ્તસ્ય દક્ષિણા અપ્સરસસ્સ્તવા નામ સ ન ઇદં બ્રહ્મ ક્ષત્રં પાતુ તસ્મૈ સ્વાહા વટ્ તાભ્યસ્સ્વાહા વટ્ પ્રજાપતિર્વિશ્વકર્મા મનો ગન્ધર્વસ્તસ્યર્ક્સામાન્યપ્સરસ એષ્ટયો નામ સ ન ઇદં બ્રહ્મ ક્ષત્રં પાતુ તસ્મૈ સ્વાહા વટ્ તાભ્યસ્સ્વાહા વડિષિરો વિશ્વવ્યચા વાતો ગન્ધર્વસ્તસ્યાપોઽપ્સરસ ઊર્જો નામ સ ન ઇદં બ્રહ્મ ક્ષત્રં પાતુ તસ્મૈ સ્વાહા વટ્ તાભ્યસ્સ્વાહા વટ્ ॥ સ નો ભુવનસ્ય પતે યસ્ય ત ઉપરિ ગૃહ વિરાટ્પતે । અસ્મૈ બ્રહ્મણેઽસ્મૈ ક્ષત્રાય મહિ શર્મ યચ્છ સ્વાહા । સમુદ્રોઽસિ નભસ્વાનાર્દ્રદાનુશ્શંભુર્મયોભૂરભિ મા વાહિ સ્વાહા મારુતોઽસિ મરુતાં ગણશ્શંભુર્મયોભૂરભિ મા વાહિ સ્વાહાવસ્યુરસિ દુવસ્વાઞ્છંભુર્મયોભૂરભિ મા વાહિ સ્વાહા

અગ્નિં યુનજ્મિ શવસા ઘૃતેન દિવ્યઁ સુપર્ણં વયસા બૃહન્તમ્ ।
તેન વયં પતેમ બ્રધ્નસ્ય વિષ્ટપઁ સ્વો રુહાણા અધિ નાક ઉત્તમે ॥
ઇમૌ તે પક્ષા અજરૌ પતત્રિણો યાભ્યાં રક્ષાઁસ્યપહઁસ્યગ્ને ।
તાભ્યાં વયં પતેમ સુકૃતામુ લોકં યત્રર્ષયો જગ્મુઃ પ્રથમાઃ પુરાણાઃ ॥
ઇન્દુર્દક્ષશ્શ્યેન ઋતાવા હિરણ્યપક્ષશ્શકુનો ભુરણ્યુઃ ।
મહાન્ સધસ્થે ધ્રુવ આ નિષત્તો નમસ્તે અસ્તુ મા મા હિઁસીઃ ॥
દિવો મૂર્ધાસિ પૃથિવ્યા નાભિરૂર્ગપામોષધીનામ્ ।
વિશ્વાયુશ્શર્મ સપ્રથા નમસ્પથે વિશ્વસ્ય મૂર્ધન્નધિતિષ્ઠસિ શ્રિતઃ ॥
સમુદ્રે તે હૃદયમન્તરાયુરુદ્નો દેહ્યુદધિં ભિન્ધિ ।
દિવઃ પર્જન્યાદન્તરિક્ષાત્ પૃથિવ્યાસ્તતો મા વૃષ્ટ્યાવ ॥

સમાસ્ત્વાગ્ન ઋતવો વર્ધયન્તુ સંવત્સરા ઋષયો યાનિ સત્યા ।
સં દિવ્યેન દીદિહિ રોચનેન વિશ્વા આભાહિ પ્રદિશઃ પૃથિવ્યાઃ ॥
સં ચેધ્યસ્વાગ્ને પ્ર ચ બોધયૈનમુચ્ચ તિષ્ઠ મહતે સૌભગાય ।
મા ચ રિષદુપસત્તા તે અગ્ને બ્રહ્માણસ્તે યશસસ્સન્તુ માન્યે ॥
ત્વામગ્ને વૃણતે બ્રાહ્મણા ઇમે શિવો અગ્ને સંવરણે ભવા નઃ ।
સપત્નહાગ્ને અભિમાતિજિત્સ્વે ગયે જાગૃહ્યપ્રયુચ્છન્ ॥
ઇહૈવાગ્ને અધિધારયા રયિં મા ત્વા નિક્રન્ પૂર્વચિતો નિકારિણઃ ।
ક્ષત્રમગ્ને સુયમમસ્તુ તુભ્યમુપસત્તા વર્ધતાં તે અનિષ્ટૃતઃ ॥
ક્ષત્રેણાગ્ને સ્વેન સંરભસ્વ મિત્રેણાગ્ને મિત્રધેયે યતસ્વ ।
સજાતાનાં મધ્યમેષ્ઠેયાય રાજ્ઞામગ્ને વિહવ્યો દીદિહીહ ॥
અતિ નિહો અતિ સ્રિધો અત્યચિત્તિમતિ નિરૃતિમદ્ય ।
વિશ્વા હ્યગ્ને દુરિતા તર ત્વમથાસ્મભ્યઁ સહવીરં રયિં દાઃ ॥
અનાધૃષ્યો જાતવેદા અનિષ્ટૃતો વિરાડગ્ને ક્ષત્રભૃદ્દીદિહીહ ।
વિશ્વા અમીવાઃ પ્રમુઞ્ચન્માનુષેભ્યશ્શિવેભિરદ્ય પરિપાહિ નો વૃધે ॥
અમુત્રભૂયાદધ યદ્યમસ્ય બૃહસ્પતે અભિશસ્તેરમુઞ્ચઃ ॥
પ્રત્યૌહતામશ્વિના મૃત્યુમસ્માદ્દેવાનામગ્ને ભિષજા શચીભિઃ ।
ઉદ્વયં તમસસ્પરિ જ્યોતિષ્પશ્યન્ત ઉત્તરમ્ ।
દેવં દેવત્રા સૂર્યમગન્મ જ્યોતિરુત્તમમ્ ॥
બૃહસ્પતે સવિતર્બોધયૈનઁ સઁશિતં ચિત્સંતરાં સઁશિશાધિ ।
વર્ધયૈનં મહતે સૌભગાય વિશ્વ એનમનુમદન્તુ દેવાઃ ॥
ક્ષત્રભૃદગ્નિરનિભૃષ્ટતેજાસ્સહસ્રિયો દ્યોતતામિધ્યમાનઃ ।
વર્ષ્મન્ પૃથિવ્યા અધિ જાતવેદા ઉદન્તરિક્ષમારુહદગન્ દ્યામ્

ઊર્ધ્વા અસ્ય સમિધો ભવન્ત્યૂર્ધ્વા શુક્રા શોચીઁષ્યગ્નેઃ ।
દ્યુમત્તમા સુપ્રતીકસ્ય સૂનોઃ ॥
તનૂનપાદસુરો વિશ્વવેદા દેવો દેવેષુ દેવઃ ।
પથો અનક્તિ મધ્વા ઘૃતેન મધ્વા યજ્ઞં નક્ષતિ પ્રીણાનઃ ॥
નરાશઁસો અગ્ને સુકૃદ્દેવસ્સવિતા વિશ્વવારઃ । અચ્છાયં યન્તિ શવસા ઘૃતાચીઃ ॥
ઈડાના વહ્નિં નમસાગ્નિઁ સ્રુચો અધ્વરેષુ પ્રયત્સુ । સ યક્ષદસ્ય મહિમાનમગ્નેઃ ॥
સ્તની મન્દ્રસ્સુપ્રયક્ષુઃ । વસુચેતિષ્ઠો વસુધાતમશ્ચ ॥
દ્વારો દેવીરન્વસ્ય વિશ્વા વ્રતા દદન્તે અગ્નેઃ । ઉરુવ્યચસો ધામ્ના પત્યમાનાઃ ॥
તે અસ્ય યોષણે દિવ્યો ન યોનિરુષાસાનક્તાગ્નેઃ । ઇમં યજ્ઞમવતામધ્વરં નઃ ॥
દૈવ્યા હોતારોર્ધ્વમિમમધ્વરં નોઽગ્નેર્જિહ્વયાભિગૃણીતમ્ । કૃણુતં નસ્સ્વિષ્ટમ્ ॥
તિસ્રો દેવીર્બહિરેદઁ સદન્ત્વિડા સરસ્વતી ભારતી મહીર્ગૃણાનાઃ ॥
તન્નસ્તુરીપમદ્ભુતં પુરુક્ષુ । ત્વષ્ટઃ પોષાય વિષ્ય નાભિમસ્મે ॥
વનસ્પતેઽવસૃજ રરાણસ્ત્મના દેવેષુ । અગ્નિર્હવિશ્શમિતા સૂદયાતિ ॥
અગ્ને સ્વાહા કૃણુહિ જાતવેદ ઇન્દ્રાય હવ્યમ્ । વિશ્વે દેવા હવિરિદં જુષન્તામ્

યેનર્ષયસ્તપસા સત્રમાસતેન્ધાના અગ્નિં સ્વરાભરન્તઃ ।
તસ્મિન્નહં નિદધે નાકે અગ્નિં યમાહુર્મનવસ્સ્તીર્ણબર્હિષમ્ ॥
તં પત્નીભિરનુગચ્છેમ દેવાઃ પુત્રૈર્ભ્રાતૃભિરુત વા હિરણ્યૈઃ ।
નાકં ગૃહ્ણાનાસ્સુકૃતસ્ય લોકે તૃતીયે પૃષ્ઠે અધિ રોચને દિવઃ ॥
આ વાચો મધ્યમરુહદ્ભુરણ્યુરયમગ્નિસ્સત્પતિશ્ચેકિતાનઃ ।
પૃષ્ઠે પૃથિવ્યા નિહિતો દવિદ્યુતદધસ્પદં કૃણુતાં યે પૃતન્યવઃ ॥
અયમગ્નિર્વીરતમો વયોધાસ્સહસ્રિયો દ્યોતતામપ્રયુચ્છન્ ।
વિભ્રાજમાનસ્સરિરસ્ય મધ્ય ઉપપ્રયાહિ દિવ્યાનિ ધામન્ ॥
સંપ્રચ્યવધ્વમુપ સંપ્રયાતાગ્ને પથો દેવયાનાન્ કૃણુધ્વમ્ ।
પુનઃ કૃણ્વન્તા પિતરા યુવાનાન્વાતાઁસીત્ ત્વયિ તન્તુમેતમ્ ॥
ઉદ્બુધ્યસ્વાગ્ને પ્રતિજાગૃહિ ત્વમિષ્ટાપૂર્તે સઁસૃજેથામયં ચ ।
અસ્મિન્ સધસ્થે અધ્યુત્તરસ્મિન્ વિશ્વે દેવા યજમાનશ્ચ સીદત ॥
યેન સહસ્રં વહસિ યેનાગ્ને સર્વવેદસમ્ । તેનેમં યજ્ઞં નો વહ સ્વર્દેવેષુ ગન્તવે ॥
અયં તે યોનિરૃત્વિયો યતો જાતો અરોચથાઃ ।
તં જાનન્નગ્ન આરોહ તતો નો વર્ધયા રયિમ્ ॥
ઇષ્ટો યજ્ઞો ભૃગુભિર્દ્રવિણોદા યતિભિરાશીર્વાઁ અથર્વભિઃ ।
ઇષ્ટો અગ્નિરાહુતસ્સ્વાહાકૃતઃ પિપર્તુ નઃ । ઇષ્ટઁ હવિસ્સ્વગેદં દેવેભ્યો નમઃ

જુહ્વઁ સંમાર્ષ્ટિ યજ્ઞમુખં વૈ જુહૂર્યજ્ઞમુખમેવાલભતે જુહ્વા વૈ દેવા વિરાજમહ્વયઁસ્તજ્જુહ્વા જુહૂત્વમગ્નિર્વૈ વિરાડગ્નિમેવૈતદ્વિરાજઁ હ્વયતિ ચ્છન્દાઁસિ વૈ દેવેભ્યોઽપાક્રામન્ યજ્ઞે ભાગધેયમિચ્છમાનાનિ ન વો ભાગધેયાનિ હવ્યં વક્ષ્યામ ઇતિ તેભ્ય એતચ્ચતુર્ગૃહીતં પ્રાયચ્છન્નનુવાક્યાયૈ યાજ્યાયૈ દેવતાયૈ વષટ્કારાય યચ્ચતુર્ગૃહીતેન જુહોતિ ચ્છન્દાઁસ્યેવ ભાગધેયવન્તિ કરોતિ સાવિત્રાણિ જુહોતિ પ્રસૂત્યા એતિ વા એતદ્યજ્ઞમુખાદ્યદનાગ્નેયમગ્રે યજ્ઞસ્ય ક્રિયતે યદષ્ટૌ કૃત્વો ગૃહીત્વાષ્ટા એતાનિ જુહોત્યષ્ટાક્ષરા ગાયત્રી ગાયત્રોઽગ્નિસ્તેન યજ્ઞમુખાન્નૈતિ પ્રસૂત્યૈ સાવિત્રાણિ યુઞ્જતે મન ઇતિ મનસ્વન્તિ મનો હ્યગ્રે યુજ્યતે મનસા યજ્ઞસ્તાયતેઽગ્નિર્જ્યોતિરિતિ જ્યોતિષ્મત્ સવિતા વા એતત્ પૃથિવ્યા જ્યોતિસ્સમભરદ્યદેવાસ્યાત્ર ન્યક્તં તદેતેન સંભરતિ ષડૃચો ભવન્તિ ષડ્વા ઋતવ ઋતુષ્વેવ પ્રતિતિષ્ઠતિ દ્વે યજુષી દ્વિપાદ્યજમાનઃ પ્રતિષ્ઠિત્યૈ યદિ કામયેત દેવતાં યજ્ઞયશસેનાહુત્યાર્પયેયમિત્યૃચમન્તતઃ કુર્યાદ્દેવતામેવ યજ્ઞયશસેનાહુત્યાર્પયતિ યદિ કામયેત યજમાનં યજ્ઞયશસેનાહુત્યાર્પયેયમિતિ યજુરન્તતઃ કુર્યાદ્યજમાનમેવ યજ્ઞયશસેનાહુત્યાર્પયત્યૃચા સ્તોમઁ સમર્ધયેતિ સમૃદ્ધ્યૈ ગાયત્રેણ રથન્તરં બૃહદ્ગાયત્રવર્તનીતીયં વૈ રથન્તરમસૌ બૃહદ્વ્યષ્ટ્યા આહુત્યા વા અભિક્રમમન્વભિક્રમ્ય યજમાનો વસીયાન્ ભવત્યાહુત્યા અપક્રમમન્વપક્રમ્ય પાપીયાન્ ભવતિ સકૃત્ સર્વાણ્યનુદ્રુત્યોત્તમેન જુહુયાદાહુત્યા એવાભિક્રમમન્વભિક્રામતિ વસીયાન્ ભવત્યેકૈકેન જુહુયાદ્યદિ કામયેત સદૃઙ્ યજમાનસ્સ્યાદિતિ યજૂઁષ્યેવ નાના વીર્યાણિ કરોત્યષ્ટા એતાનિ ભવન્ત્યાહુતિર્નવમી ત્રિવૃતમેવ યજ્ઞમુખઁ સંપાદયતિ ત્રિવૃદ્ધિ યજ્ઞમુખમૂર્ધ્વસ્તિષ્ઠઞ્જુહોત્યૂર્ધ્વો હિ તિષ્ઠન્ વીર્યાવત્તરઃ પૂર્ણયા સ્રુચા જુહોતિ પૂર્ણઃ પ્રજાપતિઃ પ્રજાપતિમેવાપ્નોતિ

ત્વઁ હ્યગ્ને પ્રથમો મનોતાસ્યા ધિયો અભવો દસ્મ હોતા ।
ત્વઁ સીં વૃષન્નકૃણોર્દુષ્ટરીતુ સહો વિશ્વસ્મૈ સહસે સહધ્યૈ ॥
અધા હોતા ન્યસીદો યજીયાનિડસ્પદ ઇષયન્નીડ્યસ્સન્ ।
તં ત્વા નરઃ પ્રથમં દેવયન્તો મહો રાયે ચિતયન્તો અનુગ્મન્ ।
વૃતેવ યન્તં બહુભિર્વસવ્યૈસ્ત્વે રયિં જાગૃવાઁસો અનુગ્મન્ ।
રુશન્તમગ્નિં દર્શતં બૃહન્તં વપાવન્તં વિશ્વહા દીદિવાઁસમ્ ॥
પદં દેવસ્ય નમસા વ્યન્તશ્શ્રવસ્યવશ્શ્રવ આપન્નમૃક્તમ્ ।
નામાનિ ચિદ્દધિરે યજ્ઞિયાનિ ભદ્રાયાં તે રણયન્ત સંદૃષ્ટૌ ॥
ત્વાં વર્ધન્તિ ક્ષિતયઃ પૃથિવ્યાં ત્વાં રાય ઉભયાસો જનાનામ્ ।
ત્વં ત્રાતા તરણે ચેત્યો ભૂઃ પિતા માતા સદમિન્માનુષ્યાણામ્ ॥
સપર્યેણ્યસ્સ પ્રિયો વિક્ષ્વગ્નિર્હોતા મન્દ્રો નિષસાદા યજીયાન્ ।
તં ત્વા વયં દમ અ દીદિવાઁસમુપ જ્ઞુબાધો નમસા સદેમ ॥
તં ત્વા વયં સુધ્યો નવ્યમગ્ને સુમ્નાયવ ઈમહે દેવયન્તઃ ।
ત્વં વિશો અનયો દીદ્યાનો દિવો અગ્ને બૃહતા રોચનેન ॥
વિશાં કવિં વિશ્પતિં શશ્વતીનાં નિતોશનં વૃષભં ચર્ષણીનામ્ ।
પ્રેતીષણિમિષયન્તં પાવકં રાજન્તમગ્નિં યજતં રયીણામ્ ॥
સો અગ્ન ઈજે શશમે ચ મર્તો યસ્ત આનટ્ સમિધા હવ્યદાતિમ્ ।
ય અહુતિં પરિ વેદા નમોભિર્વિશ્વેત્ સ વામા દધતે ત્વોતઃ ॥
અસ્મા ઉ તે મહિ મહે વિધેમ નમોભિરગ્ને સમિધોત હવ્યૈઃ ॥
વેદી સૂનો સહસો ગીર્ભિરુક્થૈરા તે ભદ્રાયાઁ સુમતૌ યતેમ ॥
આ યસ્તતન્થ રોદસી વિ ભાસા શ્રવોભિશ્ચ શ્રવસ્યસ્તરુત્રઃ ।
બૃહદ્ભિર્વાજૈસ્સ્થવિરેભિરસ્મે રેવદ્ભિરગ્ને વિતરં વિભાહિ ॥
નૃવદ્વસો સદમિદ્ધેહ્યસ્મે ભૂરિ તોકાય તનયાય પશ્વઃ ।
પૂર્વીરિષો બૃહતીરારે અઘા અસ્મે ભદ્રા સૌશ્રવસાનિ સન્તુ ॥
પુરૂણ્યગ્ને પુરુધા ત્વાયા વસૂનિ રાજન્ વસુતા તે અશ્યામ્ ।
પુરૂણિ હિ ત્વે પુરુવાર સન્ત્યગ્ને વસુ વિધતે રાજનિ ત્વે

હોતા યક્ષદ્બૃહસ્પતિં છાગસ્ય હવિષ આવયદદ્ય મધ્યતો મેદ ઉદ્ભૃતં પુરા દ્વેષોભ્યઃ પુરા પૌરુષેય્યા ગૃભો ઘસન્નૂનં ઘાસે અજ્રાણાં યવસપ્રથમાનાઁ સુમત્ક્ષરાણાઁ શતરુદ્રિયાણામાગ્નિષ્વાત્તાનાં પીવોપવસનાનાં પાર્શ્વતશ્શોણિતશ્શિતામત ઉત્સાદતોઽઙ્ગાદઙ્ગાદવત્તાનાં કરદેવં બૃહસ્પતિર્જુષતાઁ હવિર્હોતર્યજ હોતા યક્ષદશ્વિના છાગસ્ય હવિષ આત્તાં ઘસ્તાં કરત એવમશ્વિના જુષેતાઁ હવિર્હોતર્યજ હોતા યક્ષત્ સરસ્વતીં મેષ્યા હવિષ આવયદ્ ઘસત્ કરદેવઁ સરસ્વતી જુષતાઁ હવિર્હોતર્યજ હોતા યક્ષદિન્દ્રં મેષસ્ય હવિષ આવયદ્ ઘસત્ કરદેવમિન્દ્રો જુષતાઁ હવિર્હોતર્યજ ॥
દેવેભ્યો વનસ્પતે હવીઁષિ હિરણ્યપર્ણ પ્રદિવસ્તે અર્થમ્ ।
પ્રદક્ષિણિદ્રશનયા નિયૂયર્તસ્ય વક્ષિ પથિભી રજિષ્ઠૈઃ ॥
હોતા યક્ષદ્વનસ્પતિમભિ હિ પિષ્ટતમયા રભિષ્ઠયા રશનયાધિત યત્ર બૃહસ્પતેશ્છાગસ્ય હવિષઃ પ્રિયા ધામાનિ યત્રાશ્વિનોશ્છાગસ્ય હવિષઃ પ્રિયા ધામાનિ યત્ર સરસ્વત્યા મેષ્યા હવિષઃ પ્રિયા ધામાનિ યત્રેન્દ્રસ્ય મેષસ્ય હવિષઃ પ્રિયા ધામાનિ યત્ર વનસ્પતેઃ પ્રિયા પાથાઁસિ યત્ર દેવાનામાજ્યપાનાં પ્રિયા ધામાનિ યત્રાગ્નેર્હોતુઃ પ્રિયા ધામાનિ તત્રૈતાન્ પ્રસ્તુત્યેવોપસ્તુત્યેવોપાવસ્રક્ષદ્રભીયસ ઇવ કૃત્વી કરદેવં દેવો વનસ્પતિર્જુષતાઁ હવિર્હોતર્યજ ॥
વનસ્પતે રશનયાભિધાય પિષ્ટતમયા વયુનાનિ વિદ્વાન્ ।
વહા દેવત્રા દિધિષો હવાઁષિ પ્ર ચ દાતારમમૃતેષુ વોચઃ ॥
પિપ્રીહિ દેવાઁ ઉશતો યવિષ્ઠ વિદ્વાઁ ઋતૂઁ ઋતુપતે યજેહ ।
યે દૈવ્યા ઋત્વિજસ્તેભિરગ્ને ત્વઁ હોતૄણામસ્યાયજિષ્ઠઃ ॥
હોતા યક્ષદગ્નિઁ સ્વિષ્ટકૃતમયાડગ્નિરગ્નેઃ પ્રિયા ધામાન્યયાટ્ સોમસ્ય પ્રિયા ધામાન્યયાડ્ બૃહસ્પતેશ્છાગસ્ય હવિષઃ પ્રિયા ધામાન્યયાડશ્વિનોશ્છાગસ્ય હવિષઃ પ્રિયા ધામાન્યયાટ્ સરસ્વત્યા મેષ્યા હવિષઃ પ્રિયા ઘામાન્યયાડિન્દ્રસ્ય મેષસ્ય હવિષઃ પ્રિયા ધામાન્યયાઙ્વનસ્પતેઃ પ્રિયા પાથાઁસ્યયાડ્ દેવાનામાજ્યપાનાં પ્રિયા ધામાનિ યક્ષગ્નેર્હોતુઃ પ્રિયા ધામાનિ યક્ષત્ સ્વં મહિમાનમાયજતામેજ્યા ઇષઃ કૃણોતુ સો અધ્વરાઞ્જાતવેદા જુષતાઁ હવિર્હોતર્યજ । આ દેવાનામિડામગ્ને ॥
અગ્નિઁ સુદીતિઁ સુદૃશં ગૃણન્તો નમસ્યામસ્ત્વેડ્ય જાતવેદઃ ।
ત્વાં દૂતમરતિં હવ્યવાહં દેવા અકૃણ્વન્નમૃતસ્ય નાભિમ્

॥
ઇતિ શ્રીયજુષિ કાઠકે ચરકશાખાયામિઠિમિકાયાં ચમા નામાષ્ટાદશં સ્થાનકં સંપૂર્ણમ્