કલિવિડમ્બન · શ્લોક 1-20

ન ભેતવ્યં ન બોદ્ધવ્યં ન શ્રાવ્યં વાદિનો વચઃ
ઝટિતિ પ્રતિવક્તવ્યં સભાસુ વિજિગીષુભિઃ ॥

અસંભ્રમો વિલજ્જત્વમ્ અવજ્ઞા પ્રતિવાદિનિ
હાસો રાજ્ઞઃ સ્તવશ્ ચેતિ પઞ્ચૈતે જયહેતવસ્ ॥

ઉચ્ચૈર્ ઉદ્ઘોષ્ય જેતવ્યં મધ્યસ્થશ્ ચેદ્ અપણ્ડિતસ્
પણ્ડિતો યદિ તત્રૈવ પક્ષપાતો ઽધિરોપ્યતામ્ ॥

લોભો હેતુર્ ધનં સાધ્યં દૃષ્ટાન્તસ્ તુ પુરોહિતસ્
આત્મોત્કર્ષો નિગમનમ્ અનુમાનેષ્વ્ અયં વિધિસ્ ॥

અભ્યાસ્યં લજ્જમાનેન તત્ત્વં જિજ્ઞાસુના ચિરમ્
જિગીષુના હ્રિયં ત્યક્ત્વા કાર્યઃ કોલાહલો મહાન્ ॥

પાઠનૈર્ ગ્રન્થનિર્માણૈઃ પ્રતિષ્ઠા તાવદ્ આપ્યતે
એવમ્ ચ તથ્યવ્યુત્પત્તિર્ આયુષો ઽન્તે ભવેન્ ન વા ॥

સ્તોતારઃ કે ભવિષ્યન્તિ મૂર્ખસ્ય જગતીતલે
ન સ્તૌતિ ચેત્ સ્વયં ચ સ્વં કદા તસ્યાસ્તુ નિર્વૃતિસ્ ॥

વાચ્યતાં સમયો ઽતીતઃ સ્પષ્ટમ્ અગ્રે ભવિષ્યતિ
ઇતિ પાઠયતાં ગ્રન્થે કાઠિન્યં કુત્ર વર્તતે ॥

અગતિત્વમ્ અતિશ્રદ્ધા જ્ઞાનાભાસેન તૃપ્તતા
ત્રયઃ શિષ્યગુણા હ્ય્ એતે મૂર્ખાચાર્યસ્ય ભાગ્યજાસ્ ॥

યદિ ન ક્વાપિ વિદ્યાયાં સર્વથા ક્રમતે મતિસ્
માન્ત્રિકાસ્ તુ ભવિષ્યામો યોગિનો યતયો ઽપિ વા ॥

અવિલમ્બેન સંસિદ્ધૌ માન્ત્રિકૈર્ આપ્યતે યશસ્
વિલમ્બે કર્મબાહુલ્યં વિખ્યાપ્યાવાપ્યતે ધનમ્ ॥

સુખં સુખિષુ દુઃખે ઽપિ જીવનં દુઃખશાલિષુ
અનુગ્રહાયતે યેષાં તે ધન્યાઃ ખલુ માન્ત્રિકાસ્ ॥

યાવદ્ અજ્ઞાનતો મૌનમ્ આચારો વા વિલક્ષણસ્
તાવન્ માહાત્મ્યરૂપેણ પર્યવસ્યતિ માન્ત્રિકે ॥

ચારાન્ વિચાર્ય દૈવજ્ઞૈર્ વક્તવ્યં ભૂભુજાં ફલમ્
ગ્રહચારપરિજ્ઞાનં તેષામ્ આવશ્યકં યતસ્ ॥

પુત્ર ઇત્ય્ એવ પિતરિ કન્યકેત્ય્ એવ માતરિ
ગર્ભપ્રશ્નેષુ કથયન્ દૈવજ્ઞો વિજયી ભવેત્ ॥

આયુસ્પ્રશ્ને દીર્ઘમ્ આયુર્ વાચ્યં મૌહૂર્તિકૈર્ જનૈસ્
જીવન્તો બહુમન્યન્તે મૃતાઃ પ્રક્ષ્યન્તિ કં પુનસ્ ॥

સર્વં કોટિદ્વયોપેતં સર્વં કાલદ્વયાવધિ
સર્વં વ્યામિશ્રમ્ ઇવ ચ વક્તવ્યં દૈવચિન્તકૈસ્ ॥

નિર્ધનાનાં ધનાવાપ્તિં ધનિનામ્ અધિકં ધનમ્
બ્રુવાણાઃ સર્વથા ગ્રાહ્યા લોકૈર્ જ્યૌતિષિકા જનાસ્ ॥

શતસ્ય લાભે તામ્બૂલં સહસ્રસ્ય તુ ભોજનમ્
દૈવજ્ઞાનામ્ ઉપાલમ્ભો નિત્યઃ કાર્યવિપર્યયે ॥

અપિ સાગરપર્યન્તા વિચેતવ્યા વસુંધરા
દેશો હ્ય્ અરત્નિમાત્રે ઽપિ નાસ્તિ દૈવજ્ઞવર્જિતસ્ ॥