જાતકમાલા · શ્લોક 129-18
પ્રવ્રજ્યામ્ અથ સમુપેત્ય તાઃ કુમાર્યસ્ તત્ત્વાર્થપ્રવિચયશુદ્ધબુદ્ધિનેત્રાઃ ।
ઉત્તેરુર્ મદવિરસં ચલત્તરઙ્ગં સંસારવ્યસનમહાર્ણવં દુરન્તમ્
સર્વાર્થપ્રકૃતિવિભાગનિશ્ચિતાત્મા સર્વેભ્યો મુનિર્ ઇતિવૃત્તકં જગાદ ।
મોહાન્ધે જગતિ સમન્તચક્ષુર્ એકં સત્ત્વેભ્યો ભવભયકણ્ટકક્ષતેભ્યઃ
॥ ઇતિ શ્રીસપ્તકુમારિકાવદાનં સમાપ્તમ્ ॥
॥ કૃતિર્ આચાર્યભદન્તગોપદત્તસ્ય ॥
13. સાર્થવાહ
જરત્તૃણાનીવ શરીરકાણ્ય્ અપિ ત્યજન્તિ સન્તો ન ચ લીનમાનસાઃ ।
કૃપાજલક્ષાલિતદેહમત્સરા જગદ્વિપત્તિજ્વલનોપશાન્તયે
તદ્યથાનુશ્રૂયતે ।
બોધિસત્ત્વભૂતઃ કિલ ભગવાન્ સંતોષાભ્યાસાદ્ અપગતભવોપભોગવિશેષાભિલાષઃ સુપરિજ્ઞાતસંસ્કારસ્વભાવત્વાત્ સ્વદેહે ઽપ્ય્ અસ્તમિતસ્નેહાનુબન્ધસ્ તૃષ્ણાદોષપ્રત્યક્ષજ્ઞાનતયા તદભિધેયમાનસો જન્માન્તરાભ્યસ્તવિવિધલાભકુશલત્વાદ્ ઉપાયાન્તરેણાપિ ધનાર્જનસમર્થઃ સમુપચિતપુણ્યસમ્ભારતયા ચાભિપ્રાયમાત્રેણાપિ દ્રવિણવિભૂત્યાકર્ષણપ્રભુઃ પ્રભૂતવિત્તોપકરણો ઽપિ સન્ કેવલમ્ ઉદધિગતજગદ્વ્યસનોપરિત્રાણાયવિઅ સંકેતપ્રચારસાંયાત્રિકપરિવૃતો મહાસમુદ્રમ્ ઉપજગામ ।
અથાવગાઢાઃ પયસાં નિધાનં ગમ્ભીરભીમાયતપઙ્ક્તિરન્ધ્રમ્ ।
વેલાચલોપઘ્નવિશીર્ણફેનસિતાન્તલેખં વણિજઃ ક્રમેણ
તત્કર્મભિર્ વા પરિણામરૌદ્રૈઃ સ્વભાવતો વામ્બુનિધિઃ ક્ષણેન ।
પર્યાદદાનો હૃદયાનિ તેષાં સંવર્તકાલાધિકદારુણો ઽભૂત્
ખરમકરકરાગ્રચ્છિન્નબાલપ્રવાલદ્રુમરસપરિભોગાપાટલાવર્તચક્રમ્ ।
વિયદ્ ઇવ નવસંધ્યારઞ્જિતામ્ભોદજાલં સલિલનિધિમ્ ઉદીક્ષ્ય ત્રાસમૂકાસ્ ત આસન્
વનમ્ ઇવ કુમુદાનાં ધૌતમ્ ઇન્દોર્ મયૂખૈર્ વિષમિતસિતફેનચ્છેદવિન્યાસચિત્રમ્ ।
લવણસલિલરાશિં વીક્ષમાણાઃ સમન્તાન્ ન રતિમ્ ઉપયયુસ્ તે પ્રાણસંદેહકાલે
વિવૃતદશનશઙ્ખધ્વાનવિત્રસ્તમીનો ભુજગભુવનશૃઙ્ગપ્રાન્તભિન્નોર્મિજાલઃ ।
હૃદયમ્ ઉદધિર્ અલ્પસ્થામ તેષાં બિભેદ સ્ફુરિતવિકૃતનક્રાક્રાન્તવિસ્તીર્ણકુક્ષિઃ
અનિલબલવિભક્તૈઃ શૈલતુઙ્ગૈસ્ તરઙ્ગૈર્ નભ ઇવ નિગિરન્તં સાર્કનક્ષત્રચન્દ્રમ્ ।
તમ્ ઉદધિમ્ અવલોક્ય પ્રાણસંદેહદોલાં કૃપણકમનસસ્ તે સર્વ એવાધિરૂઢાઃ
ભુજગમ્ ઇવ વિષાગ્નિચ્છેદમાલાકરાલં શ્વસનવિકચભોગં ક્રુદ્ધમ્ ઉદ્વીક્ષમાણાઃ । લવણજલનિકેતં તં દુરાલોકપારં મરણભયવિષણ્ણાસ્ તે પરં મોહમ્ ઈયુઃ
નિચયમ્ ઇવ ઘનાનાં વારિભારાલસાનાં તિમિરમ્ ઇવ વમન્તં વીચિચૂર્ણપ્રવેગૈઃ ।
જલનિધિમ્ અવગાઢાસ્ તે નિરાક્રન્દભીમં મુષિતવદનશોભા બોધિસત્ત્વં પ્રણેમુઃ
અદૃષ્ટપૂર્વૈર્ અથ તન્નિમિત્તૈર્ ભયંકરૈર્ આકુલિતા વિચિત્રૈઃ ।
ઇત્ય્ ઊચુર્ આગદ્ગદદીનકણ્ઠાસ્ તં બોધિસત્ત્વં સમુદીક્ષમાણાઃ
અયં જનસ્ ત્વત્પ્રતિબદ્ધસર્વપ્રયોજનાશાવિનિવૃત્તચેષ્ટઃ ।
યદ્ અત્ર કૃત્યં ક્રિયતાં તદ્ આશુ પ્રાણાત્યયઃ સંપ્રતિ વર્તતે નઃ
નિરીક્ષમાણસ્ય પુરો જનસ્ તે નિરુદ્યમો મજ્જતિ તોયરાશૌ ।
કાલાતિપાતો ઽત્ર ન યુક્તરૂપઃ પરાક્રમસ્વ સ્વબલેન તસ્માત્
ત્વત્પાદમૂલાનુચરો ન કશ્ ચિત્ સંસ્પૃષ્ટપૂર્વો વ્યસનૈઃ કદા ચિત્ ।
ત્રાયસ્વ તસ્માદ્ વિપદાં મુખેષુ ભ્રમન્તમ્ એનં નરવીર લોકમ્
પિતેવ પુત્રાન્ અનુકમ્પમાનસ્ તન્ નો ભયાન્ મૃત્યુકરોદરસ્થાન્ ।
વિમોચયાસ્માન્ પરમાર્યસત્ત્વ ત્વં નઃ પરિત્રાણમ્ ઉપદ્રવેભ્યઃ
ન દેવતાનામ્ અપિ ભૂમયસ્ તાસ્ તવ પ્રભાવા ન ચરન્તિ યાસુ ।
તદ્ એષ કાલઃ કૃપણાન્ અનાથાન્ અસ્માન્ પરિત્રાતુમ્ અવન્ધ્યશક્તે
મન્યામહે ત્વં સમનુસ્મૃતો ઽપિ ત્રાણં પરં સર્વજગદ્ભયેભ્યઃ ।
પ્રાગ્ એવ સાક્ષાદ્ અભિવીક્ષ્યમાણસ્ તત્ પૌરુષં દર્શય લોકબન્ધો
અમી દંષ્ટ્રાચક્રક્રકચકલિલવ્યાત્તવદના
જિઘાંસન્તિ ક્રૂરાઃ પૃથુવિવરવિસ્તીર્ણજઠરાઃ ।
પુરાસ્માન્ અત્રાણાંસ્ તિમિમકરચક્રા ભયમયાઃ
પરિત્રાયસ્વેમં નિકટવિનિપાતં જનમ્ અતઃ
સ્વપુચ્છવિચ્છિન્નતરઙ્ગસંકલા નિશાતદન્તાન્તવિલગ્નશુક્તયઃ ।
અભિદ્રવન્ત્ય્ આર્ય પુરા તિમિઙ્ગિલા જનાન્ ઇમાંસ્ ત્વચ્ચરણાશ્રિતાન્ અપિ
મૂળ પાઠ: Jātakamālā · Edition: Ajātaśatrvavadāna = GoAś: edition by Michael Hahn. "Ajātaśatrvavadāna: A Gopadatta Story from Tibet", K.P. Jayaswal Commemoration Volume, Patna 1981, pp. 242-276. [von Hahn nach der Publ. von 1981 noch verbessert]; Bhavalubdhaka = GoBhl: edition by Ratna Handurukande. Five Buddhist Legends in the Campū Style - From a collection named Avadānasārasamuccaya. Bonn 1984 (Indica et Tibetica, 4); Kapīśva · Data entry Michael Hahn · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0