જાતકમાલા · શ્લોક 19-38

વિલમ્બિતું નાથ ન યુજ્યતે ઽધુના વિશીર્યતે નૌર્ ઇયમ્ અમ્બુતાડિતા ।
સ્ફુરન્ત્ય્ અમી વીર સમન્તતો ઝષાઃ પ્રમૃષ્ટગુઞ્જાફલરક્તલોચનાઃ

અથ સ મહાત્મા તેન દુર્વિષહેણ પરવ્યસનેનોપતપ્તમાનસઃ સ્વપ્રાણાત્યયમ્ અવિગણય્ય નિષ્પ્રતિકારદારુણાં તાં મહાજનવ્યાપત્તિમ્ અવેત્ય કૃપાપરિગતાત્મા પ્રકૃતિધીરતયા તદવસ્થો ઽપ્ય્ અસંભ્રાન્તચેતાસ્ તત્કાલાતિશયધ્યાયિના વચસા તાન્ સહાયાન્ આશ્વાસયન્ન્ અબ્રવીત્ ।
મૃતેન સાર્ધં ન વસન્તિ સાગરાઃ પ્રસિદ્ધિર્ એષામ્ ઇયમ્ એવ શાશ્વતી ।
અતો મમાશ્રિત્ય મૃતં કડેવરં તરન્તુ સન્તો ઽમ્બુનિધિં સુદુસ્તરમ્

સંયુક્તસંયોગમ્ ઉપેત્ય સર્વે નિરાકુલાઃ પ્રોજ્ઝ્ય વિષાદદૈન્યમ્ ।
આત્માનમ્ ઉત્તારયિતું યતધ્વં મહાર્ણવાન્ માં ચ પરાર્તિપઙ્કાત્

આપદ્ગતાનાં સુહૃદાં પ્રિયાણાં ચિરાનુબદ્ધપ્રણયાશયાનામ્ ।
કો ઽન્યો ઽસ્ત્ય્ ઉપાયો રમણીયરૂપસ્ તત્ કાર્ષ્ટ મા સ્નેહમયં વિષાદમ્

શત્રોર્ અપિ વ્યાપદમ્ આપતન્તીં સ્વપ્રાણમૂલ્યેન નિવારયેયમ્ ।
પ્રાગ્ એવ યુષ્માકમ્ અનલ્પકાલસંવર્ધિતસ્નેહપરિગ્રહાણામ્

મમાત્મભાવૈર્ અપવૃત્તસૌખ્યૈઃ સ્યાચ્ ચેત્ સુખી કુન્તપિપીલિકો ઽપિ ।
જરત્તૃણાનીવ તથાપિ જહ્યામ્ અહં શરીરાણિ નિરસ્તખેદઃ

ત્રાણાશયાયાં સમુપાશ્રિતાનાં ગુણૈઃ પવિત્રીકૃતમાનસાનામ્ ।
હિતાય દેહં ત્યજતો મમૈકં દયાપરીતં કિમ્ ઇવાત્ર ચિત્રમ્

પરાર્થચર્યાવિગુણં શરીરં વૃથા ગુરું ભારમ્ ઇવોદ્વહન્તઃ ।
વ્રજન્તિ ખેદં પરિશુદ્ધસત્ત્વાઃ કૃપાકલત્રીકૃતજીવલોકાઃ

એવંવિધે યદિ ન કાયમ્ ઇમં પ્રયોક્ષ્યે પુણ્યાગમે નિરુપમાનસુખાનુબન્ધે ।
કો ઽર્થો ઽમુના પરિહૃતેન કડેવરેણ વાતાહતામ્બુનિધિબુદ્બુદદુર્બલેન

ત્યક્ષ્યામિ નેમં યદિ પૂતિકાયં ભવદ્ધિતાધાનવિધાનકાલે ।
સંત્યાજયિષ્યત્ય્ અબલં બલાત્મા જગદ્વિનાશાવહિતઃ કૃતાન્તઃ

ત્યજામિ યુષ્માન્ કિમ્ ઉદીક્ષમાણો યશો ઽથ વા માનગતં ચ ધર્મમ્ ।
દેહં કલીનાં પદબન્ધભૂતં ઉતાવશો મૃત્યુકરાભિમૃષ્ટમ્

તદ્ અત્ર શોકાય મતિર્ ન દેયા ભવદ્ભિર્ આસન્નપરાભવાય ।
મમ ક્રમેણૈવ સમાગતો ઽયં મહોત્સવઃ પુણ્યવિશેષરમ્યઃ

બહુસુખલવનાનાતન્તુસંતાનનેયાસ્ તૃણમ્ ઇવ ગતશઙ્કા દેહમ્ ઉજ્ઝન્ત્ય્ અસન્તઃ ।
અતિસૃજતિ પરાર્થં કાયમ્ આસન્નનાશં યદિ સુચરિતપૂર્વં દુષ્કરં કિં નુ તત્ર

અથ તે પુરુષાસ્ તેન તસ્યાદ્ભુતેનાભિપ્રસારિતમાનસાઃ સુતરાં તદ્વિયોગશઙ્કાવ્યથિતહૃદયા વિષાદદૈન્યવિધેયાશ્ ચિન્તાવિષયાતીતગોચરમ્ અવિષહ્યમ્ અતિવિસ્મયનીયં ચ તત્કર્મ તં મહાસત્ત્વમ્ અવિરતાશ્રુધારાપ્રક્ષાલિતનયનદીનવદનાઃ પાદયોઃ સંપરિષ્વજ્ય પ્રણમ્ય ચ સર્વાઙ્ગૈર્ ઇત્ય્ અવદન્ ।
કામમ્ અત્રૈવ નિધનં સર્વ એવ મહોદધૌ ।
યાસ્યામો ન તુ શક્યામઃ કર્તુમ્ એતદ્ અનાર્યકમ્

એવંવિધસ્ય વ્યસનાનિ દૃષ્ટ્વા સુહૃદ્વિશેષસ્ય સુદુર્લભસ્ય ।
પ્રાણૈર્ ધનૈર્ વા કિમ્ ઇહાસ્તિ કૃત્યં તત્ સાહસાદ્ વારય ધીરચેતઃ

ઉત્તીર્ણાન્ અપિ તોયૌઘાદ્ અસ્માન્ અસ્માદ્ દુરુત્તરાત્ ।
મગ્નાન્ દુશ્ચરિતાવર્તે કઃ સમુત્તારયિષ્યતિ

નૂનં કર્મણ એવાયં વિપાકઃ પ્રત્યુપસ્થિતઃ ।
યેનાપદ્ ઇયમ્ આયાતા નિષ્પ્રતીકારદારુણા

અધ્યુપેક્ષ્ય સુહૃત્પીડામ્ એતાં પાપાનુબન્ધિનીમ્ ।
દુઃખાન્તમ્ ઉપયાસ્યામઃ કૈર્ ઉપાયૈઃ પુનર્ વયમ્

દયામૃદુકસંતાનં કુર્યાદ્ અન્તાવસાયિનમ્ ।
ઇદં કર્માવદાનં તે પ્રાગ્ એવાર્ય સુહૃજ્જનમ્

અથ બોધિસત્ત્વઃ સુતરાંસ્ તૈસ્ તેષાં સૌજન્યસૂચકૈર્ વચોભિઃ પ્રવિજૃમ્ભમાણતીવ્રપ્રસાદપ્રેમગૌરવકારુણ્યસ્ સમનુનેષ્યંસ્ તાન્ સહાયકાન્ અનુકમ્પામૃતવારિભિઃ સિઞ્ચન્ન્ ઇવ તૃપ્તિવિસર્ગૈર્ ઇત્ય્ અબ્રવીત્ ।
ભવદ્ભિર્ અનધીષ્ટો ઽહં સ્વભૂત્યૈ દેહસંજ્ઞકમ્ ।
ત્યજામ્ય્ અનર્થં તત્ર સ્યાદ્ યુષ્માકં કિમ્ અનાર્યકમ્