હરિવંશ · અધ્યાય 63

ગતે શક્રે તતઃ કૃષ્ણઃ પૂજ્યમાનો વ્રજૌકસૈઃ
ગોવર્ધનધરઃ શ્રીમાન્ વિવેશ વ્રજમ્ એવ હ ॥

તં સ્મ વૃદ્ધાભિનન્દન્તિ જ્ઞાતયશ્ ચ સહોષિતાઃ
ધન્યાઃ સ્મો ઽનુગૃહીતાઃ સ્મસ્ ત્વદ્ધૃતેન નગેન હ ॥

ગાવો વર્ષભયાત્ તીર્ણા વયં તીર્ણા મહાભયાત્
તવ પ્રસાદાદ્ ગોવિન્દ દેવતુલ્ય મહાદ્યુતે ॥

અમાનુષાણિ કર્માણિ તવ પશ્યામ ગોપતે
ધારણેનાસ્ય શૈલસ્ય વિદ્મસ્ ત્વાં કૃષ્ણમ્ અવ્યયમ્ ॥

કસ્ ત્વં ભવસિ રુદ્રાણાં મરુતાં વા મહાબલ
વસૂનાં વા કિમર્થં ચ વસુદેવઃ પિતા તવ ॥

વને ચ બાલક્રીડા તે જન્મ ચાસ્માસુ ગર્હિતમ્
કૃષ્ણ દિવ્યા ચ તે ચેષ્ટા શઙ્કિતાનિ મનાંસિ નઃ ॥

કિમર્થં ગોપવેષેણ રમસે ઽસ્માસુ ગર્હિતમ્
લોકપાલોપમશ્ ચૈવ ગાસ્ ત્વં કિં પરિરક્ષસિ ॥

દેવો વા દાનવો વા ત્વમ્ યક્ષો ગન્ધર્વ એવ વા
અસ્માકં બાન્ધવો જાતો યો ઽસિ સો ઽસિ નમો ઽસ્તુ તે ॥

કેનચિદ્ યદિ કાર્યેણ વસસિ*ઇહ યદૃચ્છયા
વયં* તવ*અનુગાઃ સર્વે ભવન્તં* શરણં* ગતાઃ ॥

ગોપાનાં* વચનં* શ્રુત્વા કૃષ્ણઃ પદ્મનિભેક્ષણઃ
પ્રત્યુવાચ સ્મિતં* કૃત્વા જ્ઞાતીન્ સર્વાન્ સમાગતાન્ ॥

યથા મન્યન્તિ માં સર્વે ભવન્તો ભીમવિક્રમાઃ
તથાહં નાવગન્તવ્યઃ સ્વજાતીયો ઽસ્મિ બાન્ધવઃ ॥

યદિ ત્વ્ અવશ્યં શ્રોતવ્યઃ કાલઃ સંપ્રતિપાલ્યતામ્
તતો ભવન્તઃ શ્રોષ્યન્તિ માં ચ દ્રક્ષ્યન્તિ તત્ત્વતઃ ॥

યદ્ય્ અહં ભવતાં શ્લાઘ્યો બાન્ધવો દેવસપ્રભઃ
પરિજ્ઞાનેન કિં કાર્યમ્ યદ્ય્ એષો ઽનુગ્રહો મમ ॥

એવમ્ ઉક્તાસ્ તુ તે ગોપા વસુદેવસુતેન વૈ
બદ્ધમૌના દિશઃ સર્વે ભેજિરે પિહિતાનનાઃ ॥

કૃષ્ણસ્ તુ યૌવનં દૃષ્ટ્વા નિશિ ચન્દ્રમસો નવમ્
શારદીનાં નિશાનાં ચ મનશ્ ચક્રે રતિં પ્રતિ ॥

સ કરીષાઙ્ગરાગાસુ વ્રજરથ્યાસુ વીર્યવાન્
વૃષાણાં જાતરાગાણાં યુદ્ધાનિ સમયોજયત્ ॥

ગોપાલાંશ્ ચ બલોદગ્રાન્ યોધયામ્ આસ વીર્યવાન્
વને સ વીરો ગાશ્ ચૈવ જગ્રાહ ગ્રાહવદ્ વિભુઃ ॥

યુવત્યો ગોપકન્યાશ્ ચ રાત્રૌ સંકાલ્ય કાલવિત્
કૈશોરકં માનયાનઃ સહ તાભિર્ મુમોદ હ ॥

તાસ્ તસ્ય વદનં કાન્તં કાન્તા ગોપસ્ત્રિયો નિશિ
પિબન્તિ નયનાક્ષેપૈર્ ગાં ગતં શશિનં યથા ॥

હરિતાલાર્દ્રપીતેન કૌશેયેન ચ ભાસ્વતા
ભદ્રવસ્ત્રેણ વસિતઃ કૃષ્ણઃ કાન્તતરો ઽભવત્ ॥

સ બદ્ધાઙ્ગદનિર્યૂહશ્ ચિત્રયા વનમાલયા
શોભમાનો હિ ગોવિન્દઃ શોભયામ્ આસ તં વ્રજમ્ ॥

નમો દામોદરાયેતિ ગોપકન્યાસ્ તદાબ્રુવન્
વિચિત્રં ચરિતં ઘોષે દૃષ્ટ્વા તત્ તસ્ય ભાસ્વતઃ ॥

તાસ્ તં પયોધરોત્તાનૈર્ ઉરોભિઃ સમપીડયન્
ભ્રામિતાક્ષૈશ્ ચ વદનૈર્ નિરીક્ષન્તે વરાઙ્ગનાઃ ॥

તા વાર્યમાનાઃ પિતૃભિર્ ભ્રાતૃભિર્ માતૃભિસ્ તથા
કૃષ્ણં ગોપાઙ્ગના રાત્રૌ મૃગયન્તિ રતિપ્રિયાઃ ॥

તાસ્ તુ પઙ્ક્તીકૃતાઃ સર્વા* રમયન્તિ મનોરમમ્
ગાયન્ત્યઃ કૃષ્ણચરિતં* દ્વંદ્વશો ગોપકન્યકાઃ ॥

કૃષ્ણલીલાનુકારિણ્યઃ કૃષ્ણપ્રણિહિતેક્ષણાઃ
કૃષ્ણસ્ય ગતિગામિન્યસ્ તરુણ્યસ્ તા વરાઙ્ગનાઃ ॥

વનેષુ તાલહસ્તાગ્રૈઃ કુટ્ટયન્ત્યસ્ તથાપરાઃ
ચેરુર્ વૈ ચરિતં તસ્ય કૃષ્ણસ્ય વ્રજયોષિતઃ ॥

તાસ્ તસ્ય નૃત્યં ગીતં ચ વિલાસસ્મિતવીક્ષિતમ્
મુદિતાશ્ ચાનુકુર્વન્ત્યઃ ક્રીડન્તિ વ્રજયોષિતઃ ॥

ભાવનિષ્પન્નમધુરં ગાયન્ત્યસ્ તા વરાઙ્ગનાઃ
વ્રજં ગતાઃ સુખં ચેરુર્ દામોદરપરાયણાઃ ॥

કરીષપાંસુદિગ્ધાઙ્ગ્યસ્ તાઃ કૃષ્ણમ્ અનુવવ્રિરે
રમયન્ત્યો યથા નાગં સપ્રમોદાઃ કરેણવઃ ॥

તમ્ અન્યા ભાવવિકચૈર્ નેત્રૈઃ પ્રહસિતાનનાઃ
પિબન્ત્ય્ અતૃપ્તા વનિતાઃ કૃષ્ણં કૃષ્ણમૃગેક્ષણાઃ ॥

મુખમ્ અસ્યાપરા વીક્ષ્ય તૃષિતા ગોપકન્યકાઃ
રત્યન્તરગતા રાત્રૌ પિબન્તિ રતિલાલસાઃ ॥

હાહેતિ કુર્વતસ્ તસ્ય પ્રહૃષ્ટાસ્ તા વરાઙ્ગનાઃ
જગૃહુર્ નિઃસૃતાં વાણીં સામ્ના દામોદરેરિતામ્ ॥

તાસાં ગ્રથિતસીમન્તા રતિચિન્તાકુલીકૃતાઃ
ચારુ વિસ્રંસિરે કેશાઃ કુચાગ્રે ગોપયોષિતામ્ ॥

એવં સ કૃષ્ણો ગોપીનાં ચક્રવાલૈર્ અલંકૃતઃ
શારદીષુ સચન્દ્રાસુ નિશાસુ મુમુદે સુખી ॥