ગુણકારણ્ડવ્યૂહસૂત્ર · ભાગ 141160

તદાપ્યેવં સ લોકેશો બોધિસત્ત્વો વિલોક્ય મામ્ ।
અશ્વો ભૂત્વા સમુત્તાર્યાપ્યબ્ધેરેવં મહદ્ભયાત્ ॥
એવં સ ત્રિજગન્નાથો બોધિસત્ત્વઃ સદા સ્વયમ્ ।
વિલોક્ય સકલાન્ સત્ત્વાન્ સમુત્તાર્ય ભયાદવત્ ॥
તેનાસ્ય સદૃશો ધર્મો નાસ્તિ કસ્યાપિ કુત્રચિત્ ।
બુદ્ધાનામપિ નાસ્ત્યેવ કુતો ઽન્યેષાઅં ત્રિધાતુષુ ॥
ઇત્થમયં મહાસત્ત્વઃ સર્વલોકાધિપેશ્વરઃ ।
સર્વધર્માધિપઃ શાસ્તા મહાભિજ્ઞા ઽધિરાજતે ॥
તેન લોકાધિપાઃ સર્વે ત્રૈધાતુકાધિપા અપિ ।
અસ્ય શરણમાશ્રિત્ય પ્રભજન્તિ સદાદરાત્ ॥
યે ઽપ્યસ્ય શરણં કૃત્વા ભજન્તિ સર્વદાદરાત્ ।
દુર્ગતિં તે ન ગચ્છન્તિ સંપ્રયાન્તિ સુખાવતીમ્ ॥
તત્ર ગત્વામિતાભસ્ય મુનીન્દ્રસ્યોપસંશ્રિતાઃ ।
સદા ધર્મામૃતમ્ પીત્વા પ્રચરન્તિ જગદ્ધિતે ॥
તતસ્તે બોધિસંભારં પૂરયિત્વા યથાક્રમમ્ ।
નિઃક્લેશા બોધિમાસાદ્ય સંબુદ્ધપદમાપ્નુયુઃ ॥
ઇતિ વિજ્ઞાય યે સત્ત્વાઃ સમીચ્છન્તિ જિનાસ્પદમ્ ।
તસ્ય લોકાધિનાથસ્ય ભજન્તુ શરણાશ્રિતાઃ ॥
ઇતિ શાસ્ત્રા સમાદિષ્ટં શ્રુત્વા સર્વે સભાશ્રિતાઃ ।
લોકાસ્તથેતિ વિજ્ઞપ્ય પ્રાભ્યનન્દન્ પ્રબોધિતાઃ ॥
॥ ઇતિ સિંહલસાર્થવાહોદ્ધારણપ્રકરણં સમાપ્તમ્ ॥
17. સર્વસત્ત્વોદ્ધારણ સંબોધિમાર્ગ સ્થાપન મહેશ્વરોમાદેવી સંબોધિવ્યાકરણોપદેશ પ્રકરણમ્
અથ સર્વનીવરણવિષ્કમ્ભી સ જિનાત્મજઃ ।
સાંજલિર્ભગવન્તં તં પુનર્નત્વૈવમબ્રવીત્ ॥
ભગવંસ્ત્રિજગદ્ધર્તુસ્તે લોકાધિપતેઃ પ્રભોઃ ।
કાયે ધર્માઃ કિયન્તો ઽપિ વિદ્યન્તે તાન્ સમાદિશ ॥
ઇતિ સંપ્રાર્થિતં તેન વિષ્કમ્ભિના નિશમ્ય સઃ ।
ભગવાંસ્તં મહાસત્ત્વં સમલોક્યૈવમાદિશત્ ॥
કુલપુત્રાસ્ય નાથસ્ય ત્રૈધાતુકનિવાસિનામ્ ।
કાયે સર્વે ઽપિ સદ્ધર્માઃ સંવિદ્યન્તે વ્યવસ્થિતાઃ ॥
તદ્યથાસ્ય તનૌ લોમ્નાં વિવરેષુ સન્તિ યે વૃષાઃ ।
તાન્ સંક્ષેપેણ વક્ષ્યામિ શૃણુધ્વં યૂયમાદરાત્ ॥
તદ્યથૈકવિલે લોમ્નઃ સુવર્ણાનિ બહૂન્યપિ ।
ગન્ધર્વાણામ્ સહસ્ત્રાણિ નિવસન્તિ મહાસુખમ્ ॥
બાધ્યન્તે ન ચ તે ક્લેશૈર્દુઃખૈઃ સંસારિકૈરપિ ।
વિરક્તા દુરિતાચારોપવિશુદ્ધેન્દ્રિયોત્તમાઃ ॥
સદ્ધર્માચારસંરક્તાશ્ચતુર્બ્રહ્મવિહારિણઃ ।
શુદ્ધશીલાઃ સદાષ્ટાંગપોષધવ્રતધારિણઃ ॥
તત્ર શ્રીમન્મહારત્નં ચિન્તામણિસમુજ્જ્વલઃ ।
સર્વસત્ત્વહિતાર્થાય સ્વયમુત્પદ્ય સંસ્થિતઃ ॥

યદા તે મણીમભ્યર્ચ્ય ગન્ધર્વાસ્તે સમીપ્સિતમ્ ।
પ્રાર્થયન્તિ તદા તેષાં સર્વં સંસિધ્યતે તથા ॥
એવં ભદ્રસુખં ભુક્ત્વા ગન્ધર્વાસ્તે પ્રમોદિતાઃ ।
ત્રિરત્નભજનં કૃત્વા પ્રચરન્તઃ શુભે સ્થિતાઃ ॥
એતદપિ મહદ્ધર્મમસ્ય લોમવિલે સ્થિતમ્ ।
તેનાસૌ ત્રિજગન્નાથો ધર્મકાયો વિરાજતે ॥
તતો ઽન્યસ્મિંશ્ચ કૃષ્ણાખ્યે લોમવિલે જગત્પ્રભોઃ ।
શતકોટિસહસ્રાણિ મહર્ષીણાં વસન્ત્યપિ ॥
એકો ઽભિજ્ઞા દ્વયભિજ્ઞાશ્ચ ત્ર્યભિજ્ઞાશ્ચાપિ કેચન ।
કેચિચ્ચતુરભિજ્ઞાશ્ચ પંચાભિજ્ઞાશ્ચ કેચન ।
સર્વે તે ઋષયો ધીરાઃ સ્વસ્વકુલવ્રતંધરાઃ ।
સુવર્ણમયશૈલાનાં પાર્શ્વેષુ કુટ્ટિમાશ્રિતાઃ ॥
કેચિદ્રૂપમયાનાં ચ પાર્શ્વેષુ ભૂભૃતાં સ્થિતાઅઃ ।
પદ્મરાગમયાનાં ચ કેચિત્પાર્શ્ર્વેષુ ભૂભૃતામ્ ॥
કેચિન્નીલમયાનાં ચ પાર્શ્વેષુ કુટ્ટિમાશ્રિતાઃ ।
કેચિદ્વજ્રમયે પાર્શ્વે કેચિન્મણિમયે સ્થિતાઃ ॥
વૈડૂર્યકુટ્ટિમે કેચિદશ્મગર્ભમયે ઽપરે ।
કેચિદ્ભીષ્મમયે પાર્શ્વે સપ્તરત્નમયેષ્વપિ ॥
સર્વેષામપિ રત્નાનાં પાર્શ્વેષુ સરસીષ્વપિ ।
ઉદ્યાનેષુ તથા કેચિદારામેષુ વનેષુ ચ ॥
સર્વેર્તુfઅલપુષ્પાદ્યૈર્વૃક્ષૈઃ સંશોભિતેષ્વપિ ।
કેચિચ્ચન્દનવૃક્ષાણાં કેચિદગુરુર્ભૂરુહામ્ ॥
કેચિત્તમાલવૃક્ષાણાં કેચિચ્ચમ્પકભૂરુહામ્ ।
અશ્વત્થાનાં વટાણાં ચ તથાન્યેષાં ચ ભૂરુહામ્ ॥
તથાન્યે કલ્પવૃક્ષાણાં વાંછિતાર્થપ્રદાયિનામ્ ।
તલેષૂટજમાશ્રિત્ય સંતિષ્ઠન્તે સમાહિતાઃ ॥
કેચિદષ્ટાંગશુદ્ધામ્બુસમ્પૂર્ણેષુ સરસ્સ્વપિ ।
દિવ્યપદ્મોત્પલાદ્યેષુ સમાશ્રિત્ય સમાહિતાઃ ॥
શુદ્ધશીલા વિશુદ્ધાંગાઃ શુદ્ધાશય જિતેન્દ્રિયાઃ ।
નાનાતપોવ્રતં ધૃત્વા સંતિષ્ઠન્તે સમાહિતાઃ ॥
અનેકકલ્પવૃક્ષાઅશ્ચ સુવર્ણરુપ્યપત્રકાઃ ।
સન્તિ લોહિતદણ્ડાશ્ચ સર્વાલંકારલમ્બિતાઃ ॥
તત્રેદૃક્કલ્પવૃક્ષાણામેકૈકસ્ય તલે સ્થિતમ્ ।
ગન્ધર્વાણાં શતં સ્મૃત્વા ત્રિરત્નં ભજને સદા ॥
યદા તે ભવસંચારદુખાનિ વિવિધાન્યપિ ।
વિચિન્ત્ય ખેદિતાત્માનઃ એવમુદીરયન્ત્યપિ ॥
અહો જન્મજરાવ્યાધિક્લેશવ્યાકુલદુઃખતા ।
સર્વેષામપિ જન્તૂનામ્ સંસારભ્રમતાં સદા ॥
જામ્બૂદ્વીપમનુષ્યાસ્તે ક્લેશાગ્નિનિતાપિતાશયાઃ ।
દુઃખાનિ વિવિધાન્યેવ ભુક્ત્વા ચરન્તિં દુર્વૃતૌ ॥

કથં તે માનવા દૃષ્ટ્વા જીવીતં ભંગુરોપમમ્ ।
ત્રિરત્નભજનં કૃત્વા ન ચરન્તિ જગદ્ધિતે ॥
ત્રિરત્નભજનં કૃત્વા યે ચરન્તિ જગદ્ધિતે ॥
તેષાં સર્વમભિપ્રાયમિહાપિ સિધ્યતે ખલુ ॥
પરત્ર તે સુખાવત્યાં લોકધાતૌ સમીરિતાઃ ।
જિનેન્દ્રસ્યામિતાભસ્ય શરણે સમુપસ્થિતાઃ ॥
સર્વદા ભજનં કૃત્વા પીત્વા ધર્મામૃતં મુદા ।
બોધિચર્યાવ્રતં ધૃત્વા સંચરેરન્ જગદ્ધિતે ॥
તતસ્તે વિમલાત્માનો બોધિસત્ત્વા જિનાત્મજાઃ ।
ત્રિવિધાં બોધિમાસાદ્ય સંબુદ્ધપદમાપ્નુયુઃ ॥
ઇત્યેવં તૈઃ સમાખ્યાતં શ્રુત્વા પક્ષિમૃગાદયઃ ।
પશવો ઽપિ સમુદ્વિગ્ના મનસૈવં વ્યચિન્તયન્ ॥
અહો દુઃખં મનુષ્યાણાં અપિ સંસારચારિનામ્ ।
તિરશ્ચાં પશુજાતીનામસ્માકં કિં કથ્યતે ॥
કદા વયમિમં પાપકાયમ્ ત્યક્ત્વા પુનર્ભવે ।
માનુષ્યજન્મ આસાદ્ય ચરેમહિ સદા વૃષે ॥
ધન્યાસ્તે મનુજા લોકે ત્રિરત્નશરણં ગતાઃ ।
સ્મૃત્વા ધ્યાત્વા ભજન્તો ઽયં સંચરન્તે જગદ્ધિતે ॥
ઇત્યેવં તે ઽનુસંચિન્ત્ય સર્વે પક્ષિમૃગાદયઃ ।
ત્રિરત્નમનુસંસ્મૃત્વા ધ્યાત્વા ભજન્ત આદરાત્ ॥
તદા તેષામભિપ્રાયં સર્વેષામપિ સિધ્યતે ।
દિવ્યભોગ્યાદિવસ્તૂનિ સર્વાણ્યપિ ભવન્તિ ચ ॥
તદ્ દૃષ્ટ્વા સુપ્રસન્નાસ્તે સર્વે પક્ષિમૃગાદયઃ ।
ત્રિરત્નભજનં કૃત્વા ભજન્તઃ પ્રચરન્ત્યપિ ॥
એવં તે ઋષિગન્ધર્વાઃ પક્ષિમૃગાદિજન્તવઃ ।
અપિ સર્વે શુભોત્સાહૈઃ સંતિષ્ઠન્તે પ્રમોદિતાઃ ॥
એવં કૃષ્ણાભિધે લોમે વિવરે કાયે જગત્પ્રભોઃ ।
ઋષ્યાદયો મહાસત્વાઃ મહર્દ્ધિધર્મચારિણઃ ॥
એવં તસ્ય જગદ્ધર્તુઃ કાયે સર્વે વૃષાઃ સ્થિતાઃ ।
તેનાયં ત્રિજગન્નાથઃ સર્વધર્માધિપઃ પ્રભુઃ ॥
ઇતિ મત્વાસ્ય સર્વે ઽપિ શ્રદ્ધયા શરણં ગતાઃ ।
નામાપ્યુચ્ચાર્ય સ્મૃત્વાપિ ભજન્તુ વોધિવાંછિનઃ ॥
યે ઽપ્યસ્ય શરણે સ્થિત્વા નામાપ્યુચ્ચાર્ય સર્વદા ।
ધ્યાત્વા સ્મૃત્વાપિ સદ્ભક્ત્વા ભજન્તિ સંપ્રસાદિતાઃ ॥
દુર્ગતિં તે ન ગચ્છન્તિ સંયાસ્યન્તિ સુખાવતીમ્ ।
તત્રામિતાભનાથસ્ય શરણે સમુપસ્થિતાઃ ॥
સદા ધર્મામૃતં પીત્વા પરિશુદ્ધત્રિમણ્ડલાઃ ।
ત્રિવિધાં બોધિમાસાદ્ય સંબુદ્ધપદમાપ્નુયુઃ ॥
ઇત્યાદિષ્ટં મુનીન્દ્રેણ નિશમ્ય તે સભાશ્રિતાઃ ।
વિષ્કમ્ભિપ્રમુખાઃ સર્વે પ્રાભ્યનન્દન્ પ્રબોધિતાઃ ॥

તતઃ સ ભગવાંસ્તં ચ વિષ્કમ્ભિનં જિનાત્મજમ્ ।
સાદરં સમુપામન્ત્ર્ય સંપશ્યન્નેવમાદરાત્ ॥
કુલપુત્ર તતો ઽન્યત્ર તસ્ય ત્રૈધાતુકપ્રભોઃ ।
લોકેશસ્ય તનૌ લોમવિવરે રત્નકુણ્ડલે ॥
તત્રાનેકાનિ ગન્ધર્વકન્યાનાં નિયુતાનિ ચ ।
શતકોટિસહસ્રાણિ નિવસન્તિ સદા મુદા ॥
તાઃ સર્વા દેવકન્યાભા દિવ્યારુપા મનોહરાઃ ।
સૌમ્યાતિસુન્દરાઃ કાન્તા ભદ્રપોષ્ટેન્દ્રિયાશયાઃ ॥
બાધ્યન્તે નૈવ તાઃ ક્લેશૈઃ દુઃખૈર્માનુષ્યકૈરપિ ।
સદ્ધર્મશ્રીગુણસંપત્તિસુખાસંપન્નનન્દિતાઃ ॥
તાસ્સર્વાસ્તસ્ય નાથસ્ય ચતુઃસંધ્યં સમાહિતાઃ ।
ધ્યાત્વા નામ સમુચ્ચાર્ય સ્મૃત્વા ભજન્તિ સાદરમ્ ॥
તાસાં સર્વાણિ વસ્તૂનિ દ્રવ્યાણિ ભૂષણાનિ ચ ।
પ્રાદુર્ભૂતાનિ સિધ્યન્તે યથાભિવાંછિતાન્યપિ ॥
એવં તાઃ સુખસંપન્નાશ્ચતુર્બ્રહ્મવિહારિણઃ ।
બોધિચર્યાવ્રતં ધૃત્વા પ્રચરન્તો જગદ્ધિતે ॥
ત્રિરત્નભજનં કૃત્વા સંબોધિનિહિતાશયાઃ ।
સત્યધર્માનુસંરક્તાસ્તિષ્ઠન્તિ સંપ્રમોદિતાઃ ॥
એવં તસ્ય જગન્નાથશરીરં સુકૃતાલયમ્ ।
તેનાસૌ ત્રિજગન્નાથો ધર્મરાજો વિરાજતે ।
તતો ઽન્યસ્મિન્ વિલે લોમ્નસ્તસ્ય ચ ત્રિજગત્પ્રભોઃ ।
કોટિશતસહસ્રાણિ નિવસન્ત્યમૃતાન્ધસામ્ ॥
તે સર્વે ઽપ્યમરા ધીરાઃ સંબોધિનિહિતાશયાઃ ।
બોધિસત્ત્વા મહાસત્ત્વાશ્ચતુર્બ્રહ્મવિહારિણઃ ॥
એકભૂમિસ્થિતઃ કેચિત્ કેચિદ્દ્વિતીયભૂમિકાઃ ।
તૃતીયભૂમિકાઃ કેચિત્ કેચિચ્ચતુર્થભૂમિકાઃ ॥
પંચમભૂમિકાઃ કેચિત્ કેચિચ્ચ ષષ્ઠભૂમિકાઃ ।
સપ્તમભૂમિકાઃ કેચિત્ કેચિદષ્ટમભૂમિકાઃ ॥
નવમભૂમિકાઃ કેચિત્ કેચિદ્દશમભૂમિકાઃ ॥
સર્વે સત્ત્વહિતાધાનસંબોધિવ્રતચારિણઃ ।
ત્રિરત્નભજનં કૃત્વા સંચરન્તે જગદ્ધિતે ॥
તસ્મિંશ્ચ વિવરે સન્તિ હેમરુપ્યમયા નગાઃ ।
ષષ્ટિયોજનસાહસ્રસમુચ્છ્રિતા મહત્તરાઃ ॥
સર્વે ઽપિ શતશૃંગાસ્તે સપ્તરત્નમયોજ્જ્વલાઃ ।
તેષાં પાર્શ્વેષુ સર્વેષુ તે એકભૂમિકાદયઃ ।
બોદ્ધિસત્વા મહાસત્વા ધ્યાત્વા તિષ્ઠન્તિ યોગિનઃ ।
ગન્ધર્વાણાં ચ સાહસ્રકોટિલક્ષશતાન્યપિ ॥
રત્નમયવિમાનેષુ સંરમન્તે મહોત્સવૈઃ ।
સંગીતિતૂર્યસંવાદ્યૈર્મહાયાનવ્રતોત્સવૈઃ ॥
ત્રિરત્નભજનં કૃત્વા સંચરન્તે જગદ્ધિતે ॥

તતો વિશ્રમ્ય સર્વે તે વિમાનેષુ સમાશ્રિતાઃ ।
કૃત્વા સદ્ધર્મસાંકથ્યં સંવસન્તે પ્રમોદિતાઃ ॥
તતસ્તે ચંક્રમસ્થાને પુષ્કરિણ્યો વૈ શુભામ્બુભિઃ ।
અષ્ટાંગગુણસમ્પન્નૈઃ પૂર્ણાયાશ્ચ સરોરુહૈઃ ॥
પદ્મોત્પલાદિપુષ્પૈશ્ચ છન્નાયાસ્તટમન્દિરે ।
મણ્ડિતહેમરુપ્યાદિરત્નાલંકારભૂષણૈઃ ॥
ભૂષિતે કલ્પવૃક્ષૈશ્ચ સુવર્ણરુપ્યપત્રકૈઃ ।
પ્રવાલલોહિતસ્તમ્બૈઃ સર્વાલંકારલમ્વિતૈઃ ।
ચંક્રમ્ય તત્ર તે રાત્રો સર્વે ધ્યાત્વા સમાહિતાઃ ।
ષડ્ગતિભવસંચારનિઃસ્પૃહા નિર્વૃતીચ્છિકાઃ ॥
નિઃક્લેશા વિમલાત્માનશ્ચતુર્બ્રહ્મવિહારિણઃ ।
મહાયાનવ્રતોત્સાહઃ સુખં ભુક્ત્વા સમાશ્રિતાઃ ।
એવં તે સકલા નિત્યં ચતુસ્સંધ્યં સમાહિતાઃ ॥
ત્રિરત્નારાધનં કૃત્વા ભજન્તો નિવસન્ત્યપિ ॥
એવમસ્ય જગદ્ભર્તુઃ કાયો ધર્મગુણાશ્રયઃ ।
તતો ઽસૌ ત્રિજગન્નાથો ધર્મકાયો વિરાજતે ॥
તતો ઽન્યત્ર વિલે લોમ્ના વજ્રમુખાભિધે પુનઃ ।
અનેકે પર્વતાઃ સન્તિ લક્ષકોટીસહસ્રકાઃ ॥
કેચિદ્ધેમમયા કેચિદ્રૌપ્યવજ્રમયા અપિ ।
કેચિન્નીલમયાઃ કેચિત્પદ્મરાગમયા અપિ ॥
કેચિન્મણિન્મયાઃ કેચિદશ્મગર્ભમયાસ્તથા ।
વૈડૂર્યાઃ સ્fઆટિકાશ્ચાપિ સપ્તરત્નમયા અપિ ॥
તેષુ સર્વેષુ ભૂભૃત્સુ કલ્પવૃક્ષા મહોચ્છ્રયાઃ ।
વિદ્રુમપાદપાશ્ચાપિ ચન્દનતરવો ઽપિ ચ ॥
સર્વે સૌગન્ધિવૃક્ષાશ્ચ સર્વે પુષ્પમહીરુહાઃ ।
સર્વર્તુfઅલવૃક્ષાશ્ચ વિદ્યતે પરિશોભિતાઃ ॥
પુષ્કરિણીસહસ્રાનિ દિવ્યામૃતભરાણ્યપિ ।
પદ્મોત્પલાદિસૌગન્ધિપુષ્પપૂર્ણાનિ સન્તિ ચ ॥
વિમાનાન્યપિ ચાનેકસાહસ્રાણિ હિ સન્ત્યપિ ।
સુવર્ણરુપ્યદિવ્યાદિરત્નમયાનિ સન્તિ ચ ॥
તેષુ દિવ્યવિમાનેષુ કિન્નરાણાં સુધર્મિણામ્ ।
લક્ષશતસહસ્રાણિ વસન્તિ સુરસોત્સવૈઃ ॥
તે સર્વે કિન્નરા દિવ્યારત્નલંકારભૂષિતાઃ ।
ભવચારભયોદ્વિગ્નાશ્ચતુર્બ્રહ્મવિહારિણઃ ॥
પ્રદાતારઃ શુભાચારાઃ દયાત્મનો મહાશયાઃ ।
યોગધાનસમાધાનાઃ શુદ્ધપ્રજ્ઞાવિચક્ષણાઃ ॥
સર્વે તેષુ વિમાનેષુ વિશ્રાન્તા વિજિતેન્દ્રિયાઃ ।
ત્રિરત્નભજનં કૃત્વા સંચરન્તે જગદ્ધિતે ॥
તતઃ સર્વે ઽપિ તે તેષુ વિમાનેષુ સમાશ્રિતાઃ ।
સર્વપારમિતાધર્મસાંકથ્યં સંપ્રકુર્વતે ॥

તતસ્તે ચંક્રમસ્થાને કૂટાગારમનોરમે ।
અધસ્તાત્ કલ્પવૃક્ષાણાં હેમરુપ્યપલાશિનામ્ ॥
પ્રવારરક્ષદણ્ડાનાં સર્વાલંકારલમ્બિનામ્ ।
ચંક્રમ્ય તત્ર તે સર્વે વિશ્રમ્ય સમુપાશ્રિતાઃ ॥
ષડ્ગતિભવસંચારનાનાદુઃખાનુભાવિનઃ ।
ભવચારનિરુત્સાહાઃ સદ્ધર્માભિરતાશયાઃ ॥
ત્રિરત્નસ્મૃતિમાધાય સંતિષ્ઠન્તેઇ સમાહિતાઃ ।
તદ તેષાં ચ સર્વેષાં પ્રાદુર્ભૂતાનિ સર્વતઃ ॥
સરત્નદ્રવ્યભોગ્યાનિ સર્વોપકરણાન્યપિ ॥
એવં તે કિન્નરાઃ સર્વે સદ્ધર્મશ્રીસુખાન્વિતાઃ ।
ત્રિરત્નભજનં કૃત્વા તિષ્ઠન્તે બોધિમાનસાઃ ॥
એવં તસ્ય જગદ્ભર્તુઃ કાયો મહદ્વૄષાશ્રયઃ ।
તેનાસૌ ત્રિજગન્નાથો ધર્મકાયે ઽભિરાજતે ॥
તતો ઽન્યસ્મિન્ વિલે લોમ્નઃ સૂર્યપ્રભાત્કિધે પુનઃ ।
કનકપર્વતાઃ સન્તિ દ્વાદશશતલક્ષકાઃ ॥
તદૈકૈકસ્ય શૃંગાનિ દશશતશતાનિ ચ ॥
તત્રૈકૈકસ્ય પાર્શ્વાનિ દશલક્ષશતાનિ ચ ।
તત્રૈકૈકત્ર પાર્શ્વાણિ સપ્તરત્નમયોજ્જ્વલઃ ॥
ઉદ્યાનાનિ વિચિત્રાણિ મણ્ડિતાનિ સુરદ્રુમૈઃ ॥
પુષ્કરિણ્યો ઽપ્યનેકાશ્ચ સ્વષ્ટાંગગુણસંયુતૈઃ ।
જલૈઃ પદ્માદિપુષ્પૈશ્ચ પરિપૂર્ણાઃ સુગન્ધિભિઃ ॥
કૂટાગારાણિ લક્ષાણિ હેમરત્નમયાનિ ચ ।
વિચિત્રદિવ્યરત્નાદિમણ્ડનાલંકૃતાઅન્યપિ ॥
તેષાં મધ્યે મહારત્નં સારદકોસિધો મહાન્ ।
ચિન્તામણિર્જગદ્ભદ્રવાંચ્ચિતાર્થાભિપૂરકઃ ॥
તેષુ સર્વેષ્વસંખ્યેયા બોધિસત્ત્વા સમાશ્રિતાઃ ।
ત્રિરત્નભજનં કૃત્વા નિવસન્તિ સમાહિતાઃ ॥
યદા તે બોધિસત્ત્વાસ્તં ચિન્તામણિમુપસ્થિતાઃ ।
સમ્ભ્યર્ચ્ય યથાકામં પ્રાર્થયન્તિ જગદ્ધિતે ॥
તદા તેષાં સ સર્વાર્થં પૂરયતિ યથેપ્સિતમ્ ॥
એવં શ્રીસુખસંપન્નાઃ સંતિષ્ઠન્તે જિનાત્મજાઃ ॥
યદા તત્ર પ્રતિષ્ઠાસ્તે બોધિસત્ત્વાઃ શુભાશયાઃ ।
પ્રજલ્પન્તે મહાવિદ્યામનુસ્મૃત્વા ષડક્ષરીમ્ ॥
તદા પશ્યન્તિ તે સર્વે સુખાવત્યાં સમાશ્રિતમ્ ।
અમિતાભં જિનં તં ચ સર્વલોકાધિપં પ્રભુમ્ ॥
સર્વાન્ બુદ્ધાંશ્ચ પશ્યન્તિ સર્વક્ષત્રસમાઅશ્રિતાન્ ।
બોધિસત્ત્વાન્ સમાસત્ત્વાન્ સર્વાંશ્ચ સદ્ગુણાકરાન્ ॥
એવં સર્વાન્ જિનાન્ તૃપ્તાન્ બોધિસત્વાંશ્ચ તે મુદા ।
સર્વે તેનાપિ નિષ્ક્રમ્ય ચંક્રમન્તે યથેપ્સિતે ॥
કેચિદ્રત્નમયોદ્યાને પુષ્કરિણીતટેષ્વપિ ।

કેચિત્પર્વતપાર્શ્વેષુ કલ્પવૃક્ષતલેષ્વપિ ॥
તત્ર પર્યંકમાભુજ્ય પરિશુદ્ધત્રિમણ્ડલાઃ ।
ઋજુકાયાઃ સ્મૃતિમન્તો ધ્યાત્વા તિષ્ઠન્તિ યોગિનઃ ॥
એવં તસ્ય જગદ્ભર્તુઃ કાય સર્વવૃષાશ્રયઃ ।
તેનાયં ત્રિજગન્નાથો ધર્મકાયો વિરાજતે ॥ 211
તતો ઽન્યસ્મિન્ વિલે લોમ્ન ઇન્દ્રરાજાભિધે પુનઃ ।
નગાશીતિસહસ્રાણિ હેમરત્નમયાનિ ચ ॥
તેષ્વવૈવર્ત્તિકા ધીર બોધિસત્ત્વાઃ સમાશ્રિતાઃ ॥
મહાસત્ત્વા મહાભિજ્ઞા કોટિલક્ષસહસ્રકાઃ ॥
તત્ર મધ્યે સમુદ્ભૂતં ચિન્તામણિં મહત્તરમ્ ।
તં તે સર્વે સમભ્યર્ચ્ય પ્રાર્થયન્તિ પ્રાર્થયન્તિ યદેપ્સિતમ્ ॥
તદા તેષામભિપ્રાયં સર્વેષામપિ વાંછિતમ્ ।
અસૌ ચિન્તામણિઃ સર્વં સંપૂરયતિ સર્વદા ॥
તેષાં ન વિદ્યતે કિંચિદ્દુઃખં કદાપિ ભાવિકમ્ ।
બાધ્યન્તે નાપિ તે સર્વે ક્લેશૈ રોગાદિભિઃ સદા ॥
સદાપિ તે મહાસત્ત્વાશ્ચતુર્બ્રહ્મવિહારિણઃ ।
ત્રિરત્નારાધનં કૃત્વા સંચરન્તે જગદ્ધિતે ॥
એવં તત્ર મહાભિજ્ઞાઃ બોધિચર્યાવિવર્તિકાઃ ।
સંબોધિનિહિતાત્માનઃ સંતિષ્ઠન્તે સમાહિતાઃ ॥
તતો ઽન્યસ્મિન્ વિલે લોમ્નો મહૌષધ્યભિધે ચ પુનઃ ।
નવનવેતિસાહસ્રપર્વતાસ્તત્ર સન્ત્યપિ ॥
કેચિદ્ધેમમયા રુપ્યમયા વજ્રમયા અપિ ।
ઇન્દ્રનીલમયાશ્ચાપિ પદ્મરાગમયા અપિ ॥
મરકતમયાશ્ચાપિ કેચિચ્ચ સ્fઅટિકા અપિ ।
સર્વરત્નમયાશ્ચાપિ વિદ્યમ્તે તત્ર ભૂધરાઃ ॥
તત્રાનેકસહાસ્રાણિ પ્રથમબોધિચારિણામ્ ।
ત્રિરત્નભજનં કૃત્વા સંચરન્તે જગદ્ધિતે ॥
તે સર્વે ઽપિ ન બાધ્યન્તે ક્લેશૈર્દુઃખૈઃ કદાચન ।
ભદ્રશ્રીગુણસંપત્તિસમન્વિતા નિરાધયઃ ॥
સુશીલા વિમલાત્માનશ્ચતુર્બ્રહ્મવિહારિણઃ ।
સંબોધિપ્રણિધિં કૃત્વા સંચરન્તે સુસંવરે ॥
તેષુ પર્વતશૃંગેષુ પાર્શ્વેષુ ચ સમન્તતઃ ।
ગન્ધર્વાણાં સહસ્રાણિ નિવસન્તિ બહૂનિ ચ ॥
સર્વે ઽપિ તે મહાયાનચર્યાવ્રતસમાહિઅતાઃ ।
પરિશુદ્ધાશયા ધીરાઃ સંબોધિનિહિતાશયાઃ ॥
સતતં ધર્મસંગીતિસંપ્રવૃત્તિમહોત્સવૈઃ ।
લોકેશસ્મૃતિમાધાય પ્રવર્તન્તે સદા શુભે ॥
એતદ્ધર્મમહોત્સાહં સર્વે તે બોધિચારિણઃ ।
ત્રિવિધમોક્ષાણિ સંચિન્ત્ય ભાવયન્તિ સુનિર્વૃતિમ્ ॥
તતસ્તે ભવસંચારે સુખદુઃખાદિભાવિનઃ ।

સંબોધિપ્રણિધિં કૃત્વા સંતિષ્ઠન્તે સમાધિષુ ॥
તતો ઽન્યસ્મિન્ વિલે લોમ્નશ્ચિત્રરાજો ઽભિધે પુનઃ ।
પ્રત્યેકબુદ્ધકોટીનાં નિયુતાનિ શતાનિ ચ ॥
સપ્તરત્નમયોગાનાં પાર્શ્વેષુ ગહ્વરેષ્વપિ ।
ધ્યાત્વા સ્મૃતિમુપસ્થાપ્ય સંતિષ્ઠન્તે સમાધિષુ ॥
સર્વે ઽપિ તે મહાભિજ્ઞા મહર્દ્ધિકા વિચક્ષણાઃ ।
વિવિધપ્રાતિહાર્યાણિ દર્શયન્તિ વિયદ્ગતાઃ ॥
તતસ્તે સપ્તરત્નાંગસાનુષુ સમુપાશ્રિતાઃ ।
વિવિધધર્મસાંકથ્યં કૃત્વા તિષ્ઠન્તિ મોદિતાઃ ॥
તતસ્તે કલ્પવૃક્ષાણાં છાયાસુ સમુપાશ્રિતાઃ ।
સમાધિનિહિતાત્માઅનઃ સંતિષ્ઠન્તે સમાહિતાઃ ॥
તતસ્તે કલ્પવૃક્ષેભ્યઃ પ્રાર્થયિત્વા સમાદરાત્ ।
સરત્નદ્રવ્યભોગ્યાનિ ભુક્ત્વાર્થિભ્યો દદન્તિ ચ ॥
એવં તત્ર મહાભિજ્ઞાઃ પ્રત્યેકસુગતાઃ સ્થિતાઃ ॥
ધ્યાત્વા સત્ત્વહિતં કૃત્વા સંચરન્તે સમન્તતઃ ॥
એવમન્યેષુ સર્વેષુ લોમ્નાં ચ વિવરેષ્વપિ ।
બ્રહ્માદયો મુનીન્દ્રાશ્ચ શક્રાદયો ઽપિ ચામરાઃ ॥
ગન્ધર્વાઃ કિન્નરાઃ સિદ્ધાઃ સાધ્યા રુદ્રા ગણાધિપાઃ ।
ભૈરવા માતૃકાઃ સર્વા મહાકાલગણા અપિ ॥
ભૂતાઃ પ્રેતાઃ પિશાચાશ્ચ કુમ્ભાણ્ડા રાક્ષસાદયઃ ।
નાગાશ્ચ ગરુડા દૈત્યાઃ સ્વસ્વધર્માનુચારિણઃ ॥
બ્રહ્મણા વૈષ્ણવાઃ શૈવા યોગિનો બ્રહ્મચારિણઃ ।
નિર્ગ્રન્થાઅસ્તીર્થિકાશ્ચાપિ યતયશ્ચ તપસ્વિનઃ ॥
રાજાનઃ ક્ષત્રિયા વૈશ્યાઃ શૂદ્રાઃ સર્વે ચ માનવાઃ ।
એવં ચ પ્રાણિનઃ સર્વે યાવન્તો ભવચારિણઃ ॥
સ્વસ્વકુલવ્રતાચારસંરતા ધર્મચારિણઃ ।
સર્વે તસ્ય જગદ્ભર્તુઃ સર્વલોમવિલાશ્રિતાઃ ॥
યદા તે તં જગન્નાથં ધ્યાત્વા સ્મૃત્વા સમાદરત્ ।
ત્રિરત્નં પ્રણયન્તો ઽપિ સંભજન્તે સમાહિતાઃ ॥
તદા તેષામભિપ્રાયધર્મશ્રીગુણસાધનમ્ ।
સર્વેષામપિ તત્સર્વં સંસિધ્યતે યથેપ્સિતમ્ ॥
એવં તસ્ય જગચ્છાસ્તુઃ કાયસ્સર્વવૃષાલયઃ ।
તેનાસૌ ત્રિજગન્નાથો ધર્મરાજો વિરજતે ॥
તદગ્રે વિવરે લોમ્નાં ધ્વજાગ્રે સર્વેપશ્ચિમે ।
અશીત્યગસહસ્રાણિ સન્તિ રત્નમયાન્યપિ ॥
વિદ્યન્તે કલ્પવૃક્ષાણાં કોટિલક્ષશતાનિ ચ ।
ચન્દનાગુરુસૌગન્ધિપુષ્પfઅલદ્રુમા અપિ ॥
સર્વા વજ્રમયી ભૂમીશ્ચન્દ્રકાન્તિપ્રભાસમાઃ ।
કૂટાગારસહસ્રાનાં કોટીનિયુતશતાનિ ચ ॥
તેષુ સર્વેષુ સૌવર્ણસપ્તરત્નમયેષુ ચ ।

સોપાનાદીનિ સૌવર્ણસપ્તરત્નમયાન્યપિ ॥
કૂટાગારેષુ સર્વેષુ તેષુ તથાગતાઃ સ્થિતાઃ ।
સંબોધિસાધનં ધર્મં નિર્દિશન્તિ જગદ્ધિતે ॥
એવં તે સુગતાઃ સર્વે જમ્બૂદ્વીપે નૃઇણામપિ ।
સર્વાઃ પારમિતાશ્ચાપિ નિર્દિશન્તિ સદાપિ ચ ॥
એવં તે સર્વદા કાલે વિવિધાં ધર્મદેશનામ્ ।
કૃત્વા સત્ત્વહિતાર્થેન સંતિષ્ઠન્તે સમાહિતાઃ ॥
એવં તસ્ય જગચ્છાસ્તુઃ કાયઃ સર્વવૃષાશ્રયઃ ।
તેનાસૌ ત્રિજગચ્છાસ્તા ધર્મકાયો વિરાજતે ॥
અથ સર્વનીવરણવિષ્કમ્ભી સ જિનાત્મજઃ ।
ભગવન્તં મુનીન્દ્રં તં સમાલોક્યૈવમબ્રવીત્ ।
ભગવન્ પુનરન્યાનિ લોમવિવરાણિ સન્ત્યપિ ।
તાનિ સર્વાણિ મે શાસ્તઃ સમુપદેષ્ટુમર્હસિ ॥
ઇતિ તદુક્તમાકર્ણ્ય ભગવાન્ સ મુનીશ્વરઃ ॥
વિષ્કમ્ભિનં તમાલોક્ય પુનરેવં સમાદિશત્ ॥
કુલપુત્ર ન વિદ્યન્તે તતો ઽતિક્રમ્ય દક્ષિણે ।
પાદાંગુષ્ઠે જગદ્ભર્તુર્ભ્રમન્તિ ચતુરબ્ધયઃ ॥
તદંગુષ્ઠાદ્વિનિષ્ક્રમ્ય યદા પતતિ વાડવે ।
તદા તદુદકં સર્વં ભસ્મત્વમધિયાસ્યતિ ॥
એવં તસ્ય જગદ્ભર્તુઃ સર્વધર્માલયા તનુઃ ।
તેનાયં ત્રિજગદ્ભર્તા ધર્મારાજો ઽભિરાજતે ॥
અથ સર્વનીવરણવિષ્કમ્ભી સ જિનાત્મજઃ ।
ભગવન્તં મુનીન્દ્રં તં સમાલોક્યૈવમબ્રવીત્ ॥
ભગવન્ ભગતાદિષ્ટં મહાત્મ્યં ત્રિજગત્પ્રભોઃ ।
શ્રુત્વાહં પરમાશ્ચર્યં પ્રાપ્તો ઽસ્મિ ખલુ સામ્પ્રતમ્ ॥
તચ્છ્રુત્વા ભગવાંચ્છાસ્તા શાક્યસિંહો જગદ્ગુરુઃ ।
વિષ્કમ્ભિનં તમાલોક્ય પપ્રચ્છૈવં સમાદરાત્ ॥
કુલપુત્ર કિમર્થં ત્વમ્ પરમાશ્ચર્યં પ્રાપ્તવાન્ ।
એતત્સત્યં મમાગ્રે ઽત્ર વક્તુમર્હતિ સર્વથા ॥
ઇત્યાદિષ્ટં મુનીન્દ્રેણ નિશમ્ય સ જિનાત્મજઃ ।
વિષ્કમ્ભી ભગવન્તં સમાલોક્યૈવમબ્રવીત્ ॥
યદસૌ ભગવાન્નાથઃ સર્વધર્મસમાશ્રયઃ ।
ત્રૈધાતુકો ઽધિપાલેન્દ્રો ધર્મરાજો ઽભિરાજતે ॥
યદસ્ય શરણં ગત્વા શ્રદ્ધયા સમુપસ્થિતાઃ ।
ધ્યાત્વા સ્મૃત્વાપિ નામાપિ સમુચ્ચાર્ય ભજન્તિ યે ॥
તદા તેષામભિપ્રાયં સદ્ધર્મગુણસાધને ।
ભદ્રશ્રીસુખસંપત્તિરપિ સર્વૈવ સિધ્યતે ॥
ધન્યાસ્તે સુખિતાઃ સર્વે યસ્ય ત્રૈધતુકપ્રભોઃ ।
સદ્ધર્મગુણાસાંકથ્યં શૃણ્વન્તિ શ્રદ્ધયા મુદા ॥
યે ચાપ્યસ્ય ગુણાશંસાકારણ્ડવ્યૂહસૂત્રકમ્ ।

લિખેલ્લિખાપયેદ્વાપિ પઠેચ્ચ પાઠયેદપિ ॥
શ્રુત્વા ચ મનસા નિત્યં ભાવયેત્ સર્વદાદરાત્ ।
વિસ્તરેણ તદર્થં ચ પરેભ્યઃ સમુપાદિશેત્ ॥
સો ઽપિ ધન્યો મહાસત્ત્વો બોધિસત્ત્વઃ ગુણાશયઃ ।
નિષ્પાપઃ પરિશુદ્ધાત્મા પરિશુદ્ધેન્દ્રિયો ભવેત્ ॥
નાપિ સ બાધ્યતે ક્લેશૈર્દુઃખૈશ્ચ ભવચારિકૈઃ ।
ન વાપિ જાયતે હીનકુલેષુ દુર્ગતિષ્વપિ ॥
તસ્ય કાયે જ્વરાશ્ચાષ્ટૌ રોગાઃ કુષ્ઠાદયો ઽપિ ચ ।
વિવિધા વ્યાધયઃ સર્વે જાયેરન્ન કદાચન ॥
ન ચ હીનેન્દ્રિયશ્ચાસૌ નાપિ દુઃસ્થો દુરાશયઃ ।
બલવાન્ પરિપુષ્ટાંગઃ શુદ્ધેન્દ્રિયઃ સુખી સુધીઃ ॥
સદ્ધર્મસાધનોત્સાહી સંબુદ્ધગુણલાલસઃ ।
ત્રિરત્નભજનં કૃત્વા સંચરેત જગદ્ધિતે ॥
એતત્પુણ્યવિશુદ્ધાત્મા પરિશુદ્ધેન્દ્રિયઃ કૃતી ।
ત્રિવિધાં બોધિમાસાદ્ય સંબુદ્ધપદમાપ્નુયુઃ ॥
ઇતિ તેન સમાખ્યાતં શ્રુત્વા સ ભગવાન્ મુદા ।
વિષમ્ભિનં તમાલોક્ય પુનરેવં સમાદિશત્ ॥
સાધુ સાધુ મહાસત્ત્વ ત્વમીદૃક્પ્રતીભાનવાન્ ।
યલ્લોકેશગુણોદ્ભાવમાહાત્યમનુભાષસે ॥
ઇત્યાદિષ્ટં મુનીન્દ્રેણ શ્રુત્વા સ સુગતાત્મજઃ ।
પ્રમોદિતો મુનીન્દ્રં તં સમાલોક્યૈવમબ્રવીત્ ॥
ભગવન્ યદહં ભાષે લોકેશગુણસત્કથામ્ ।
એતલ્લોકસભામધ્યે તદ્ભવતો ઽનુભાવતઃ ॥
યદાહં ભગવન્નત્ર લોકેશસુકૃતોત્કથામ્ ।
ભાષામીમે તદા સર્વે લોકાઃ શ્રદ્ધાર્પિતાશયાઃ ॥
તદનુશંસનં શ્રુત્વા સર્બે ઽપીમે સભાશ્રિતાઃ ।
બ્રહ્મેન્દ્રાસુરનાગેન્દ્રપ્રમુખા અનુમોદિતાઃ ॥
અસ્ય ત્રૈલોકનાથસ્ય સદા શરણ આસ્થિતાઃ ।
ધ્યાત્વાપ્યારાધિતું નિત્યં સમભીચ્છન્તિ સામ્પ્રતમ્ ॥
ઇતિ તેન સમાખ્યાતે ભગવાન્ સ મુનીશ્વરઃ ।
વિષ્કમ્ભિનં તં સમાલોક્ય પુનરેવ સમાદિશત્ ॥
સાધુ સાધુ સુધિઓઇરો ઽસિ યત્ત્વમત્ર પુનઃ પુનઃ ।
પ્રોત્સાહયન્નિમાંલ્લોકાન્ સર્વાન્ કરોષિ બોધિતાન્ ॥
તદહં તે પ્રસન્નો ઽસ્મિ યત્સ્વયં મે સભાશ્રિતાઃ ।
સર્વે ઽસ્ય ત્રિજગદ્ભર્તુઃ ધર્મં પ્રોત્સાહ્ય નન્દિતાઃ ॥
ઇત્યાદિષ્ટં મુનીન્દ્રેણ વિષ્કમ્ભી સો ઽભિનન્દિતઃ ।
ભગવન્તં તમાનમ્ય પ્રાર્થયદેવમાદરાત્ ॥
ભગવંસ્ત્રિજગદ્ભર્તુસ્તાનિ લોમવિલાન્મ્યહમ્ ।
દ્રષ્ટુમિચ્છમિ તચ્છાસ્તઃ સન્દર્શયિતુમર્હતિ ॥
ઇતિ સંપ્રાર્થિતે તેન વિષ્કમ્ભિના સ સર્વવિત્ ।

ભગવાંસ્તં મહાસત્ત્વં સમાલોક્યૈવમાદિશત્ ॥
અગ્રાહ્યા કુલપુત્રસ્ત્રે લોમવિલા જગત્પ્રભોઃ ।
અસંસ્પૃશ્યા અસંદૃશ્યા યથાકાશસ્તથા કિલ ॥
તેષુ સમન્તભદ્રાદ્યા બોધિસત્ત્વા જિનાત્મજાઃ ।
સર્વે દ્વાદશ વર્ષાણિ સંભ્રમન્તે સમન્તતઃ ॥
સર્વં તેનૈવ દૃષ્ટાનિ તાનિ લોમવિલાનિ હિ ।
બુદ્ધૈરપિ ન દૃશ્યન્તે તેષ્વેવ સંસ્થિતૈરપિ ॥
કિમન્યૈર્બોધિસત્ત્વૈસ્તૌઇરર્હદ્ભિર્બ્રહ્મચારિભિઃ ।
યોગિભિરૃષિભિશ્ચાપિ દૃશ્યન્તે નૈવ કેનચિત્ ॥
ઇત્યાદિષ્ટં મુનીન્દ્રેણ શ્રુત્વા સ સુગતાત્મજઃ ।
વિષ્કમ્ભી ભગવન્તં ચ સમાલોક્યૈવમબ્રવીત્ ॥
યે ચ સમન્તભદ્રેણ દૃશ્યન્તે ભ્રમતાપિ ન ।
યાનિ બુદ્ધૈર્ન દૃશ્યન્તે તત્રૈવ સંસ્થિતૈરપિ ॥
ભગવંસ્તાનિ સંદ્રષ્ટું શક્નુયાં કથમેવ હિ ।
હા મે જન્મ નિઃસારં યન્ન દૃષ્ટો સ જગત્પ્રભુઃ ॥
ઇતિ તેનોદિતં શ્રુત્વા ભગવાન્ સ મુનીશ્વરઃ ।
વિષ્કમ્ભિનં સમાલોક્ય પુનરેવં સમાદિશત્ ॥
મયાપિ કુલપુત્રાસ્ય લોમવિલાનિ યત્નતઃ ।
ચિરાત્ સંવીક્ષમાણેન દૃશ્યન્તે તાનિ સર્વતઃ ॥
કુલપુત્ર સ લોકેશો માયાવી સૂક્ષ્મરુપકઃ ।
અરુપ્યદૃશ્યમાણ્યે ઽપિ નિરાકારો નિરંજનઃ ॥
અથ રુપી મહરુપો વિશ્વરુપો મહાકૃતિઃ ।
એકાદશશિરસ્કંશ્ચ શતસહસ્રહસ્તકઃ ॥
કોટિશતસહસ્રાક્ષો દિવ્યરુપઃ સુરુપકઃ ।
મહાયોગી મહાપ્રાજ્ઞઃ પરમાર્થયોગપાલકઃ ॥
સુચેતનો મહાભિજ્ઞો બોધિસત્ત્વો જગત્પ્રભુઃ ।
કુલીનસ્ત્રિજગદ્ભર્તા સર્વધર્માધિપેશ્વરઃ ॥
સર્વસત્ત્વસમુદ્ધર્તા સંસારોદધિતારકઃ ।
મહાસત્ત્વો મહાયાનધર્મશાસ્તા જગદ્ગુરુઃ ॥
ત્રૈધાતુકજગન્નાથો ધર્મધાતુસ્વરુપદ્ધૃક્ ।
સર્વજ્ઞસ્ત્રિગુનાધારો નિઃક્લેશો વિમલેન્દ્રિયઃ ॥
અર્હન્ સંબોધિમાર્ગસ્થઃ સર્વસત્ત્વહિતાર્થભૃત્ ॥
સર્વેષુ ભદ્રધર્મેષુ છાયાભૂતો નિરાકુલઃ ।
સંબોધિધર્મસંભારપૂરકઃ શ્રીગુણાકરઃ ॥
બ્રહ્મચારી વિશુદ્ધાત્મા સર્વલોકશુભંકરઃ ।
સર્વપારમિતાધર્તા સર્વસંઘાધિપેશ્ચરઃ ॥
એવં શ્રીમાન્મહાસત્ત્વ આર્યાવલોકિતેશ્વરઃ ।
બોધિસત્ત્વ મહાભિજ્ઞઃ સર્વસમાધિભૃદ્વરઃ ॥
કેનાપિ દૃશ્યતે નાસૌ સર્વધર્મમયાશ્રયઃ ।
અચિન્ત્યો હ્યસમીક્ષો ઽપિ સર્વનિર્માણરુપધૃક્ ॥

સર્વસત્ત્વાન્ સમાલોક્ય દુર્ગતિતઃ પ્રયત્નતઃ ।
સમુદ્ધૃત્ય શુભે ધર્મે યોજયતિ પ્રબોધયન્ ॥
દુર્દાન્તાનપિ સંપશ્યન્ પ્રાતિહાર્યાણિ દર્શયન્ ।
બોધયિત્વા પ્રયત્નેન યોજયતિ સુસંવરે ॥
બોધિસત્ત્વાન્ મહાસત્ત્વાંશ્ચ પરિપાચયન્ ।
બોધિમાર્ગે પ્રતિષ્ઠાપ્ય પાલયત્યાત્મજાનિવ ॥
એવં સ ત્રિજગન્નાથો જગત્સર્વં પ્રબોધયન્ ।
બોધિમાર્ગે પ્રતિષ્ઠાપ્ય સંપ્રયાયાત્ સુખાવતીમ્ ॥
સુખાવત્યાં મુનીન્દ્રસ્ય શરણે સમુપસ્થિતઃ ।
સદાનુશાસનમ્ ધૃત્વાઅ સંચરન્તે જગદ્ધિતે ॥
તસ્યામિતાભનાઅથસ્ય પીત્પા ધર્મામૃતં સદા ।
સર્વસત્ત્વહિતાધાનં વ્રતં ધૃત્વાધિતિષ્ઠતિ ॥
ઇત્યાદિષ્ટં મુનીન્દ્રેણ નિશમ્ય સ જિનાત્મજઃ ।
વિષ્કમ્ભી ભગવન્તં ચ સમાલોકયૈવમબ્રવીત્ ॥
ભગવંસ્તં જગન્નાથમાર્યાવલોકિતેશ્વરમ્ ।
કેનોપાયેન પશ્યેયમહં કુત્ર કદા કથમ્ ॥
ભગવન્ સ જગન્નાથો યેનોપાયેન દીક્ષ્યતે ।
તદુપાયં સમાદેષ્ટુમર્હતિ મે ભવાન્ ગુરુઃ ॥
ઇતિ સંપ્રાર્થિતે તેન ભગવાન્ સર્વવિજ્જિનઃ ।
વિષ્કમ્ભિનં સમાલોક્ય પુનરેવં સમાદિશત્ ॥
કુલપુત્ર સ લોકેશઃ સત્ત્વાનુદ્ધૃત્ય સર્વતઃ ।
પ્રથમમત્ર સમાગચ્છેત સભાયાં મમ દર્શને ॥
ઇતિ શાસ્ત્રા સમાદિષ્ટં શ્રુત્વા સ સુગતાત્મજઃ ।
વિષ્કમ્ભી ભગવન્તં ચ સમાલોક્યૈવબ્રવીત્ ॥
અનુજાનાઅમ્યહં શાસ્ત યત્સ નાથ ઇહાવ્રજેત્ ।
કદેહાસૌ જગન્નાથ આગચ્છેત્તત સમાદિશ ॥
ઇતિ તદુક્તમાકર્ણ્ય ભગવાંસ્તં જિનાત્મજમ્ ।
વિષ્કમ્ભિનં સમાલોક્ય પુનરેવં સમાદિશત્ ॥
કુલપુત્ર સમાલોક્ય પુનરેવં સમાદિશત્ ॥
કુલપુત્ર યદા સર્વસત્ત્વો બોધિપથાસ્થિતઃ ।
ભવતિ સ મહાસત્ત્વઃ પ્રથમમાસરેદિહ ॥
ઇતિ શાસ્ત્રોદિતં શ્રુત્વા વિષ્કમ્ભી સ વિષાદિતઃ ।
કપોલં સ્વકલે ધૃત્વા મનસૈવં વ્યચિન્તયત્ ॥
હા મયા કિં કૃતં પાપં યદસ્ય ત્રિભવપ્રભોઃ ।
સર્વધર્માધિનાથસ્ય દર્શનં પ્રાપ્સ્યતે ન હિ ॥
કિં મમાનેન કાયેન સુચિરં જીવિતેન ચ ।
વિના સન્દર્શનેનાત્ર લોકેશ્સ્ય જગદ્ગુરોઃ ॥
કદાહં તસ્ય નાથસ્ય દૃષ્ટ્વા મુખસુધાકરમ્ ॥
ક્લેશતાપહતં લપ્સ્યે પ્રહ્લાદનં મહત્સુખમ્ ॥
કદાસ્ય ચરણામ્ભોજે શરણે સમુપસ્થિતઃ ।

પ્રણત્વા શ્રીગુણં લપ્સ્યે સર્વસત્ત્વહિતાર્થદમ્ ॥
કદાસ્ય ભજનં કૃત્વા પીત્વા ધર્મામૃતં સદા ।
મહાનન્દસુખોત્સાહૈઃ સંચરેયં જગદ્ધિતે ॥
કદાસ્ય શાસનં ધૃત્વા કૃત્વા સર્વહિતં સદા ।
સંબોધિશ્રીસુખં પ્રાપ્તું સંગચ્છેયં સુખાવતીમ્ ॥
કદા ગત્વા સુખાવત્યામમિતાભં મુનીશ્વરમ્ ।
સમીક્ષ્ય સમુપાશ્રિત્ય ભજેયં સર્વદા મુદા ॥
તત્સદ્ધર્મામૃતં પીત્વા કૃત્વા ધર્મમયં જગત્ ।
સંબુદ્ધપદમાસાદ્ય યાસ્યામિ નિર્વૃતિં કદા ॥
ઇત્યેવં મનસા ધ્યાત્વા વિષ્કમ્ભી સ પુરો ગતઃ ।
ભગવન્તં પુનર્નત્વા પ્રાર્થયદેવામાદરાત્ ॥
ભગવન્ સ જગદ્ભર્તા કદેહ સમુપાસરેત્ ।
દ્રષ્ટુમિચ્છામિ તં નાથં સર્વથાહં કુહાપિ હિ ॥
યેનોપાયેન નાથો ઽસૌ યથા સંદ્રક્ષ્યતે મયા ।
તદુપાયં તથા મહ્યં સમુપાદેષ્ટુમર્હત્તિ ॥
ઇતિ તત્પ્રાર્થિતં શ્રુત્વા ભગવાન્ વિહસન્નપિ ।
વિષ્કમ્ભિનં સમાલોક્ય પુનરેવ સમાદિશત્ ॥
કુલપુત્રાગતઃ કાલો લોકેશસ્ય ન સામ્પ્રતમ્ ।
સમયે ઽસૌ મહાભિજ્ઞો હ્યવશ્યમાચરેદિહ ॥
દુર્લભં કુલપુત્રાસ્ય દર્શનં ત્રિભવે પ્રભોઃ ।
કદાચિત્કેનચિત્કાલે કથંચિલ્લભતે ખલુ ॥
યદસૌ સર્વલોકેશઃ સાર્વધર્માધિપઃ પ્રભુઃ ।
સદ્ધર્મગુણસંભર્તાભદ્રશ્રિસંપદાશ્રયઃ ॥
સર્વેષામપિ સત્ત્વાનાં ષડ્ગતિભવચારિણામ્ ।
ત્રાતા ભર્તા પિતા માતા સન્મિત્રં સદ્ગુરુર્ગતિઃ ॥
શરણ્યં પરાયણં દ્વીપઃ સુહૃદ્બન્ધુર્હિતાર્થદઃ ।
ભવોદધિસમુદ્ધર્તા ક્લેશાગ્નિશમનામૃતઃ ॥
સર્વમારનિહન્તાપિ સર્વદુષ્ટભયાપહા ।
સંબોધિમાર્ગસંદેષ્ટા નિર્વૃતિપદદેશકઃ ॥
એવમસૌ મહેશાખ્યઃ સર્વલોઓકાધિપેશ્વરઃ ।
બોધિસત્ત્વાધિપઃ શાસ્તા સર્વસંઘવિનાયકઃ ॥
સંસારે તસ્ય સદ્ધર્મશ્રવણં ચાપિ દુર્લભમ્ ।
નામાપિ ગ્રહણં ચાપિ સ્મરણં ચાપિ દુર્લભમ્ ॥
યે તસ્ય શરણે સ્થિત્વા ધ્યાત્વા સ્મૃત્વાપિ સર્વદા ।
અભિધાનં સમુચ્ચાર્ય સંભજન્તે સમાહિતાઃ ॥
એતત્પુણ્યાનુભોવેન સર્વે તે વિમલેન્દ્રિયાઃ ।
નિઃક્લેશા વિમલાત્માનો ભવન્તિ બોધિચારિણઃ ॥
તતસ્તે ભદ્રિતાચારાશ્ચતુર્હ્મવિહારિણઃ ।
પોષધં સંવરં ધૃત્વા સંચરમ સમાહિતાઃ ॥
એતત્પુણ્યાનુભાવેન પરિશુદ્ધત્રિમણ્ડલાઃ ।

ત્રિરત્નભજનોત્સાહૈઃ સંચરેરન્ જગદ્ધિતે ॥
તતસ્તે સ્યુર્મહાસત્ત્વા બોધિસત્ત્વા જિનાત્મજાઃ ।
ષડક્ષરીં મહાવિદ્યાં વિદ્યારાજ્ઞીં સમાપ્નુયુઃ ॥
યદા ષડક્ષરી વિદ્યાં સંપ્રાપ્ય યે જિનાત્મજાઃ ।
ધ્યાત્વા સ્મૃત્વા સમુચ્ચાર્ય જપન્તિ શ્રદ્ધયા સદા ॥
તદા તસ્ય જગદ્ભર્તુઃ સર્વધર્મમયાશ્રયે ।
લોમવિલેષુ જાયેરન્ સર્વે તે સુગતાત્મજાઃ ॥
તતસ્તેનૈવ સંસાઅરે સંસરેયુઃ કદાચન ।
તસ્યૈવ લોમરન્ધ્રેષુ જાતા ભ્રમેયુરાભવમ્ ॥
તત્રૈવ સંભવન્તસ્તે સંબોધિજ્ઞાનસાધનમ્ ।
બોધિચર્યાવ્રતં ધૃત્વા સંતિષ્ઠેરન્ સમાહિતાઃ ॥
તત્રૈવ સંસ્થિતાતે ઽપિ વિના દુષ્કરચર્યયા ।
સુખેન પ્રાપ્ય સંબોધિં નિર્વૃતિપદમાપ્નુયુઃ ॥
ઇતિ શાસ્ત્ર સમાદિષ્ટં શ્રુત્વા સ સુગતાત્મજઃ ।
વિષ્કમ્ભી મુનીરાજં તં સમાલોક્યૈવમબ્રવીત્ ॥
ભગવન્ પ્રાપ્તુમિચ્છામિ વિદ્યાં ષડક્ષરીમ્ ।
તદ્ભવાન્ મ ઇમાં વિદ્યqઅં સમર્ચયિતુમર્હતિ ॥
ઇતિ તત્પ્રાર્થિતં શ્રુત્વા ભગવાન્ સ મુનીશ્વરઃ ।
વિષ્કમ્ભિનં તમાલોક્ય પુનરેવં સમાદિશત્ ॥
દુર્લભાં કુલપુત્રેમાં વિદ્યારાજ્ઞીં ષડક્ષરીમ્ ।
બુદ્ધા અપિ ન જાનન્તિ પ્રાગેવાન્યે જિનાત્મજાઃ ॥
ઇત્યાદિષ્ટં મુનીન્દ્રેણ વિષ્કમ્ભી સ વિષાદિતઃ ।
ભગવન્તં સમાલોક્ય પુનરેવં ન્યવેદયત્ ॥
યદ્ભગવન્ન જાનન્તિ સર્વે બુદ્ધા જિનાત્મજાઃ ।
તત્કુતો ઽહમિમાં વિદ્યાં પ્રાપ્સ્યામિ તદુપાદિશ ॥
ઇતિ તદુક્તમાકર્ણ્ય ભગવાન્ સર્વવિજ્જિનઃ ।
વિષ્કમ્ભિનં સમાલોક્ય પુનરેવં સમાદિશત્ ॥
વિદ્યેયં કુલપુત્રાસ્ય લોકેશસ્ય જગત્પ્રભોઃ ।
પરમહૃદયં હીતિ સર્વબુદ્ધૈર્નિગદ્યતે ॥
તદિયં દુર્લભા વિદ્યા સર્વવિદ્યાવિનાયકાઃ ।
જાનાતિ ય ઇમાં વિદ્યાં પરમાર્થં સ વેત્તિ હિ ॥
ઇત્યાદિષ્ટે મુનીન્દ્રેણ વિષ્કમ્ભી ચ જિનાત્મજઃ ।
ભગવન્તં સમાલોક્ય પપ્રચ્છૈવં સમાદરાત્ ॥
ભગવન્ સ મહાસત્ત્વો વિદ્યતે ઽપિ ભવાલયે ।
જાનીત ય ઇમાં વિદ્યાં તં દર્શયિતુમર્હતિ ॥
ઇતિ સંપ્રાર્થિતે તેન ભગવાંસ્તં મહામતિમ્ ।
વિષ્કમ્ભિનં સમાલોક્ય પુનરેવં સમાદિશત્ ॥
જાનીતે કુલપુત્રાત્ર કશ્ચિત્તેષાં ષડક્ષરીમ્ ।
મહાવિદ્યાં મહેશાખ્યાં સર્વત્રૈધાતુકેષ્વપિ ॥
એષા મહત્તરી વિદ્યા સર્વયોગાસ્તમોધલા ।

યન્નાપિ જ્ઞાયતે બુદ્ધૈઃ સર્વૈરપિ જિનાત્મજૈઃ ॥
એનાં વિદ્યાં સમિચ્છન્તઃ સર્વબુદ્ધા જિના અપિ ।
ભ્રમન્તિ બોધિસત્ત્વાશ્ચ દશદિક્ષુ સમન્તતઃ ॥
કુતશ્ચિલ્લભ્યતે નૈવ બુદ્ધૈસ્તૈસ્તુ ગતૈરપિ ।
બોધિસત્ત્વૈશ્ચ તૈઃ સર્વૈરેવમેષા સુદુર્લભા ॥
કેનચિલ્લભ્યતે ઽપ્યેષા ભ્રમતા સુચિરાદિહ ।
બહુપુણ્યાનુભાવેન લોકેશ્વરપ્રસાદતઃ ॥
ધન્યાસ્તે બહુપુણ્યોઘા બોધિશ્રીગુણલાભિનઃ ।
સતતં યે જપન્ત્યેનં લોકેશહૃદયં મુદા ॥
જપતિ યો યદા યત્ર વિદ્યામેનાં ષડક્ષરીમ્ ।
તદા તસ્યાન્તિકે બુદ્ધાઃ સર્વે ઽપ્યુરુપાશ્રિતાઃ ॥
બોધિસત્ત્વાશ્ચ સર્વે ઽપિ મહાસત્ત્વા મહર્દ્ધિકાઃ ।
રક્ષેયુસ્તં મહાસત્ત્વં સમેત્ય સમુપસ્થિતાઃ ॥
ષડ્વપારમિતાઃ સર્વાઃ તસ્ય દ્વારસમાશ્રિતાઃ ।
સંબોધિસાધનોપાયસિદ્ધિં દદ્યુર્જગદ્ધિતે ॥
દ્વાત્રિંશદેવ પુત્રાશ્ચ સર્વે સપરિવારકાઃ ।
જલ્પકં તં સમાલોક્ય રક્ષેયુર્વિપદાશ્રિતાઃ ॥
ચત્વારશ્ચ મહારાજાઃ સસૈન્યસચિવાનુતાઃ ।
તસ્ય રક્ષાં પ્રકુર્યુસ્તે દશદિક્ષુ વ્યવસ્થિતાઃ ॥
સર્વે નાગાધિપાશ્ચાપિ ધરણીસમુપાશ્રિતાઃ ।
તસ્ય રક્ષાવિધાનાર્થં દૃષ્ટ્વા દદ્યુર્મહામણિમ્ ॥
ભૌમા યક્ષાશ્ચ સર્વે ઽપિ આશ્રિતાઃ સંપ્રસાદિતાઃ ।
તસ્ય રક્ષા પ્રકુર્વન્તિ સંચરેરન્ સમન્તતઃ ॥
બુદ્ધાશ્ચ બહવસ્તસ્ય કાયલોમવિલાશ્રિતાઃ ।
સાધુકારં પ્રદત્વૈવં વર્ણયેયુઃ પ્રસાદિતાઃ ॥
ધન્યસ્ત્વં કુલપુત્રાસિ યદીદૃગ્ચ્છ્રીગુણાકરમ્ ।
ચિન્તામણિઅં મહારત્નં પ્રાપ્તવાન્ સાધુ સન્મતે ॥
સપ્તવંશાશ્ચ તે સર્વે પરિશુદ્ધત્રિમણ્ડલાઃ ।
નિઃક્લેશા વિમલાત્માનો લભેયુર્નિર્વૃતેઃ પદમ્ ॥
તવ કુક્ષિ સ્થિતાશ્ચાપિ સર્વે પ્રાણિગણાઃ ખલુ ।
બોધિસત્ત્વા મહાસત્વા ભવેયુશ્ચ નિર્વર્તિકાઃ ॥
એવં તસ્યાઃ ષડક્ષર્યા વિદ્યાયાઃ પુણ્યમુત્તમમ્ ।
અપ્રમેયમસંખ્યેયમિતિ પ્રાહુર્મુનીશ્વરાઃ ॥
યશ્ચાદારાદિમાં વિદ્યામહારાજ્ઞીં ષદક્ષરીમ્ ।
મૂર્ધ્નિ કણ્ઠે ભુજે વાપિ બધ્વા દધ્યાત્ સમાહિતઃ ॥
સ સર્વપાપનિર્મુક્તઃ પરિશુદ્ધત્રિમણ્ડલઃ ।
નિઃક્લેશં પરિશુદ્ધાત્મા વજ્રકાયો ભવેદ્ ધ્રુવમ્ ॥
બુદ્ધધાતુમણિસ્તૂપ ઇવ ધર્મમયાશ્રયઃ ।
સંબોધિજ્ઞાનસદ્રત્નરાશિશ્રીસદ્ગુણાશ્રયઃ ॥
તથાગતગુણધારઃ સદ્ધર્મગુણસાગરઃ ।

બોદ્ધિસત્વો મહાસત્ત્વો મહાસમૃદ્ધિમાન્ ॥
યશ્ચાપીમાં મહાવિદ્યાં ગૃહીત્વા વિધિતો મુદા ।
શ્રીમલ્લોકેશ્વરં ધ્યાત્વા જપેન્નિત્યં સમાહિતઃ ॥
સ સર્વપાતકૈર્મુક્તઃ પરિશુદ્ધત્રિમણ્ડલઃ ।
ભવેત્ સદ્ધર્મદિગ્ધીમાનક્ષયપ્રતિભાનવાન્ ॥
સર્વધર્માધિપઃ શાસ્તા જ્ઞાનરાશિસમૃદ્ધિમાન્ ।
ભવેદ્ભદ્રસમાચારી ચતુર્બ્રહ્મવિહારિકઃ ॥
સર્વવિદ્યાધિરાજેન્દ્રશ્ચક્રવર્તી ગુણાકરઃ ।
ષટ્કપારમિતાં નિત્યં સંપૂરયેદ્દિને દિને ॥
યે ચ તસ્ય સમુચ્છ્વાસૈઃ સ્પૃશ્યન્તે તે ઽપિ નિર્મલાઃ ।
બોધિસત્ત્વા મહાસત્ત્વા ભવેયુરવિવર્તિકાઃ ॥
યે ચાપિ તસ્ય વસ્ત્રાણિ સ્પૃશન્તિ તે ઽપિ નિર્મલાઃ ।
બોધિસત્ત્વાઃ સુધીરાઃ સ્યુશ્ચરમભવિકાઃ ખલુ ॥
યે ચાપિ જપમાનં તં પશ્યન્તિ તે ઽપિ નિર્મલાઃ ।
ચરમભવિકાઃ સર્વે ભવેયુઃ સુગતાત્મજાઃ ॥
પક્ષિણઃ પશવો વાપિ સર્વે ઽપિ પ્રાણિનશ્ચ યે ।
પશ્યન્તિ જપમાનં તં તે સ્યુસ્સર્વે જિનાત્મજાઃ ॥
એવમેતન્મહાવિદ્યાજપમાનસ્ય સન્મતેઃ ।
પુણ્યશ્રીગુણસંપત્તિસંચોદનાદિતા જિનૈઃ ॥
ઇતિ શાસ્ત્રા સ્માદિષ્ટં નિશમ્ય સ જિનાત્મજઃ ।
વિષ્કમ્ભી ભગવન્તં ચ સમાલોક્યૈવમબ્રવીત્ ॥
ભગવન્ પ્રાપ્તુમિચ્છામિ મહાવિદ્યાં ષડક્ષરીમ્ ।
તત્કુતઃ કથમાપ્સ્યામિ ભવાનદેષ્ટુમર્હતિ ॥
યો મેએ દદ્યાદિમાં વિદ્યાં સર્વાવિદ્યાધિપેશ્વરીમ્ ।
સર્વયોગગુશ્રેણીં સર્વધ્યાનગુણાર્થદામ્ ॥
સંબોધિજ્ઞાનસંભર્ત્રીં નિર્વાણમાર્ગદર્સનીમ્ ।
ક્લેશવિદ્યાયતનીં ભદ્રાં સદ્ધર્મવિરાજતીમ્ ॥
ષડ્ગતિભવસંચારક્લેશસુખાગ્નિશામિનીમ્ ।
બોધિસંભારસંભર્ત્રીં સર્વજ્ઞજ્ઞાનદાયિનીમ્ ॥
તસ્માદહં ચતુર્દ્વીપાન્ સપ્તરત્નાભિપૂરિતાન્ ।
સંપ્રદાતું સમિચ્છામિ સત્યમેતન્મયોદિતમ્ ॥
સ હિ માતાધિમાતા મે પિતા સંસારદર્શકઃ ।
મિત્રાણામપિ સન્મિત્રં ગુરુણામપિ સદ્ગુરુઃ ॥
તસ્યાહં શાસનં ધૃત્વા શરણે સર્વદાશ્રિતઃ ।
નિર્વિકલ્પઃ સમાધાનઃ સંચરેયં મુદા સર્વતઃ ॥
ઇતિ મે ભગવન્ વક્યં સત્યમેવાન્યથા ન હિ ।
તત્ર માં પ્રેષયિત્વાશુ યત્રાસૌ સદ્ગુરુઃ સ્થિતઃ ॥
દશદિક્ષ્વપિ સર્વત્ર ત્રૈધાતુભુવનેષ્વપિ ।
યત્રાસૌ સંસ્થિતઃ શાસ્તા તત્રાપિ ગન્તુમુત્સહે ॥
ઇતિ મે ખેદતા ચિત્તે કાયે ઽપિ વિદ્યતે ન હિ ।

સર્વં ભવાન્ વિજાનીતે તદર્થે મે પ્રસીદતુ ॥
ભવાનેવ જગચ્છાસ્ત સર્વધર્મહિતાર્થભૃત્ ।
તન્મે ઽનુગ્રહં કૃત્વા પૂરયતુ મનોરથમ્ ॥
એતત્તેનોદિતં શ્રુત્વા ભગવાન્ સર્વસાર્થદિક્ ।
વિષ્કમ્ભિનં સમાલોક્ય પુનરેવં સમાદિશત્ ॥
કુલપુત્રાહમપ્યસ્યા વિદ્યાયાઃ કરણે પુરા ।
લોકધાતુષુ સર્વત્ર પર્યભ્રમન્ સમુત્સુકઃ ॥
બુદ્ધક્ષેત્રેષુ સર્વેષુ સુચિરં ભ્રમતા મયા ।
ન લબ્ધેયં મહાવિદ્યા સકાશાત્ કસ્યચિન્મુનેઃ ॥
તતો રત્નોત્તમાખ્યાયાં લોકધાતૌ મુદા ચરન્ ॥
તત્રરત્નોત્તમાખ્યસ્ય સંબુદ્ધસ્ય પુરો વ્રજન્ ।
તસ્ય રત્નોત્તમસ્યાગ્રે સાંજલિઃ સમુપાચરન્ ॥
પાદૌ નત્વાશ્રુલિપ્તાસ્યઃ સંવીક્ષ્યૈવં ન્યવેદયન્ ॥
ભગવન્નહમાયામિ ભવતાં શરણે ઽધુના ।
તન્મે ઽર્હતિ ભવાન્ દાતું મહાવિદ્યાં ષડક્ષરીમ્ ॥
ઇતિ મયોદિતં શ્રુત્વા રત્નોત્તમઃ સ સર્વવિત્ ।
સંબુદ્ધો ઽશ્રુવિલિપ્તાસ્યં માં પશ્ન્નેવમાદિશત્ ॥
કુલપુત્રાશ્રુ મા મુંચ યદર્થે ત્વમિહાગતઃ ।
નૈતન્મે વિદ્યતે નૂનં તદન્યે પ્રાર્થયેર્હિ તં ॥
યદિ તે ઽસ્તિ સમીચ્છા હિ પ્રાપ્તું વિદ્યાં ષડક્ષરીમ્ ।
ગચ્છ પદ્મોત્તમાખ્યાયાં લોકધાતૌ મહામતે ॥
તત્ર પદ્મોત્તમો નામ તથાગતો મુનીશ્વરઃ ।
સદ્ધર્મં સમુપાદિશ્ય વિહરતિ જગદ્ધિતે ॥
સ એવેમાં વિજાનીતે મહાવિદ્યાં ષડક્ષરીમ્ ॥
તદેનાં તં સમારાધ્ય પ્રાર્થયસ્વ મુનીશ્વરમ્ ।
સ તે શાસ્તા મહાભિજ્ઞઃ સર્વધર્માધિપો જિનઃ ।
દદ્યાદેનાં મહાવિદ્યાં ષડક્ષરીં જગદ્ધિતે ॥
ઇતિ તેન સમાદિષ્ટં નિશમ્યાહં પ્રસાદિતઃ ।
તતઃ પદ્મોત્તમાખ્યાયાં લોક્ધાતૌ મુદાચરમ્ ॥
તત્ર પદ્મોત્તમં નામ સંબુદ્ધ તં સભાશ્રિતમ્ ।
દૂરતો ઽહં સમાલોક્ય સહસા સમુપાચરમ્ ॥
તત્ર ગત્વા પુરસ્તસ્ય પદ્મોત્તમસ્ય સદ્ગુરોઃ ।
પાદાબ્જે સાંજલિર્ન્નત્વા પ્રાર્થયમેવમાદરાત્ ॥
ભગવન્ સર્વલોકેષુ બુદ્ધક્ષેત્રેષ્વહં ભ્રમન્ ।
ષડક્ષરીં મહાવિદ્યાં પ્રાપ્તુકામ ઇહાચરે ॥
યસ્યાઃ સ્મૃતિમાત્રેન પરિશુદ્ધત્રિમણ્ડલાઃ ।
લભેયુર્દુર્લભાં બોધિં તસ્યા અર્થે ઽહમાવ્રજે ॥
યદર્થે ઽહમસંખ્યેયાલોકધાતુર્ભ્રમન્નિહ ।
ભવચ્છરણમાયામિ તત્સાfઅલ્યં કરોતુ મે ॥
ઇતિ તેનોદિતં શ્રુત્વા પદ્મોત્તમઃ સ સર્વવિત્ ।

સુબુદ્ધો માં પરિક્લિષ્ટં સમાલોક્યૈવમાદિશત્ ॥
ધન્યો ઽસિ કુલપુત્રસ્ત્વં યદર્થે ઽખિન્નમાનસઃ ।
બુદ્ધક્ષેત્રેષુ સર્વેષુ ભ્રમન્નિહ સમાગતઃ ॥
તદર્થં તે મહાસત્વ પૂરયામિ જગદ્ધિતે ।
તત્પુણ્યગુણમાહાત્મ્યં વક્ષ્યે શૃણુ સમાહિતમ્ ॥
તદ્યથા કુલપુત્રાસ્યા વિદ્યાયાઃ પુણ્યમુત્તમમ્ ।
અપ્રેયમસંખ્યેયમિત્યાખ્યાતં મુનીશ્વરૈઃ ॥
સર્વસ્થાણુરજઃકૃત્વા તત્સંખ્યાતું પ્રશક્યતે ।
ષડક્ષરીમહામન્ત્રજપપુણ્યં ન શક્યતે ॥
સર્વાબ્ધિબાલુકાનાં ચ સંખ્યાકર્તું પ્રશક્યતે ।
સર્વભૂતલસંજાતવ્રીહિસંખ્યા ચ વિદ્યતે ॥
સર્વસમુદ્રતોયાનાં બિન્દુસંખ્યા ચ વિદ્યતે ।
સર્વનદીજલાનાં ચ બિન્દુસંખ્યાપિ વિદ્યતે ॥
સર્વભૂતૃણવૃક્ષાણાં પત્રસંખ્યા ચ વિદ્યતે ।
સર્વેષામપિ જન્તૂનાં લોમસંખ્યા ચ વિદ્યતે ।
સદાવૃષ્ટિજલાનાં ચ બિન્દુસંખ્યાપિ વિદ્યતે ॥
સર્વસત્ત્વા ભવેયુશ્ચ દશભૂમિપ્રતિષ્ઠિતાઃ ।
યાવત્તેષાં મહત્પુણ્યં તતો ઽપ્યેતન્મહત્તરમ્ ॥
સર્વેષુ પુણ્યતીર્થેષુ સર્વેષ્વપિ ચ પર્વસુ ।
સ્નાનદાનજપુણ્યાનામેતજ્જાવદ્વૃષં મહત્ ॥
સર્વે સત્વા ભવેયુશ્ચ યે તપોબ્રહ્મચારિણઃ ।
તાન્ સર્વાન્ સમભ્યર્ચ્ય ભોજયેયુર્થાવિધિ ॥
યાવત્તેષાં મહત્પુણ્યં ભદ્રશ્રીગુણસંપદમ્ ।
તતો ઽપ્યભ્યધિકં પુણ્યં ષડક્ષરીજપોદ્ભવમ્ ॥
સર્વે સત્ત્વા ભવેયુશ્ચ પ્રત્યેકસુગતા અપિ ।
યશ્ચૈતાન્ સુગતાન્ સર્વાન્ સત્કારૈર્વિધિનાર્ચયેત્ ॥
તસ્ય યાવન્મહત્પુણ્યં સદ્ધર્મશ્રીગુણાર્થદમ્ ।
તતો ઽપ્યભ્યધિઓકં પુણ્યં ષડક્ષરીજપોદ્ભવમ્ ॥
યશ્ચાપિ સુગતાન્ સત્કારૈર્વિધિનાર્ચયેત્ ।
તતો ઽપ્યભ્યધિકં પુણ્યં ષડક્ષરીજપોદ્ભવમ્ ॥
એવં મહત્તરં પુણ્યં ષડક્ષરીજપોત્થિતમ્ ।
સર્વૈરપિ હિ સર્વજ્ઞૈઃ પ્રમાતું નૈવ શક્યતે ॥
કથમપ્રમેયૈકેન પ્રમાતું શક્યતે ઽખિલમ્ ।
એવં મહત્તરં પુણ્યં ષડક્ષરીજપોદ્ભવમ્ ॥
ઇતિ સર્વૈર્જિનૈઃ ખ્યાતં નિશમ્યાહં પ્રમોદિતઃ ।
એતાં ષડક્ષરીં વિદ્યાં પ્રાપ્તુમૈચ્છન્ જગદ્ધિતે ॥
એષો હિ પરમો ધર્મઃ સંબોધિધર્મસાધનઃ ।
સૂક્ષ્મો ઽનાગતો ઽવ્યક્તો લોકેશહૃદયં વરમ્ ॥
સર્વાઃ પારમિતાઃ સર્વતીર્થસ્નાનવ્રતાદિકમ્ ।
સર્વમેતન્મહાવિદ્યામન્ત્રસંપ્રાપ્તિકારણમ્ ॥

યદા હ્યેતન્મહાવિદ્યામન્ત્રસિદ્ધિરવાપ્યતે ।
તદા સર્વમહાવિદ્યાસિદ્ધિશ્રીગુણમાપ્નુયાત્ ॥
એવમેતન્મહોપાયકુશાલં ત્રિજગદ્ધિતે ।
લોકેશસ્ય જગદ્ભર્તુર્હૃદયમન્ત્રમુત્તમમ્ ॥
એવમેતન્મહાવિદ્યામન્ત્રં સંબોધિસાધનમ્ ।
અસંખ્યેયં મહત્પુણ્યમિત્યાખ્યાતં મુનીશ્ચરૈઃ ॥
એતાં ષડક્ષરી મહાવિદ્યાં સંપ્રાપ્તિકારણે ।
અહમપિ પુરા સર્વબુદ્ધક્ષેત્રેષ્વપિ ભ્રમન્ ।
સર્વેષામપિ બુદ્ધાનાં શરણે સમુપાશ્રિતઃ ॥
સત્કારૈર્વિધાનાભ્યર્ચ્ય સંપ્રાર્થયમિમાં વરામ્ ॥
કુત્રાપ્યેતાં મહાવિદ્યાં સંબોધિજ્ઞાનસાધનીમ્ ।
કસ્યચિત્ સુગતસ્યાપિ નાધ્યગચ્છન્ સકાશતઃ ॥
તતો ઽપ્યહમિમાઃ વિદ્યાં સમધિગન્તુમુત્સુકઃ ।
લોકધાતૌ સુખાવત્યાં પ્રાગચ્છન્ સંપ્રમોદિતઃ ॥
તત્રામિતાભમાલોક્ય દૂરતો ઽહં સભાશ્રિતમ્ ।
સાંજલિઃ પ્રણતિં કૃત્વા દૂરતઃ સમુપાચરન્ ॥
તસ્ય શાસ્તુર્મુનીન્દ્રસ્ય નત્વા પાદામ્બુજે પુરે ।
ગલદશ્રુવિલિપ્તાસ્યઃ સંપશ્યન્સમુપાશ્રયમ્ ॥
તદ્દૃષ્ટ્વા સ ભગવાંચ્છાસ્તા સર્વજ્ઞો મામુપાશ્રિતમ્ ।
જાનન્ મનો ઽભિલાષં મે સમાલોક્યૈવમદિશત્ ॥
કુત્રપુત્ર ષદક્ષરીં વિદ્યામિચ્છન્નિહાગતઃ ।
ત્વં કિમેતન્મમાગ્રે ઽત્ર પ્રવદૈનાં યદીચ્છસિ ।
ઇત્યાદિષ્ટં જિનેન્દ્રેણ નિશમ્યાહં પ્રસાદિતઃ ॥
ભૂયઃ પાદામ્બુજે તસ્ય પ્રણત્વૈવં ન્યવેદયમ્ ॥
ભગવન્નેમિચ્છામિ મહાવિદ્યાં ષડક્ષરીમ્ ।
તદ્ભવાન્મે મનોવાંછાં સંપૂરયિતુમર્હતિ ॥
ભગવન્ યદહં સર્વલોકાધાતુષુ સર્વતઃ ॥
ભ્રમન્નિહ સમાગચ્છે પ્રાપ્તું વિદ્યાં ષડક્ષરીમ્ ॥
સર્વેષામપિ બુદ્ધાનાં બુદ્ધક્ષેત્રેષુ સર્વતઃ ।
ભ્રમિતો ઽહમિમાં વિદ્યાં સમન્વેષસમુત્સુકઃ ॥
સર્વેષામપિ વુદ્ધાનાં શરણે સમુપાશ્રિતઃ ।
સત્કારૈર્વિધિનારાધ્ય પ્રાભજન્ શ્રદ્ધયા મુદા ॥
એકસ્યાપિ મુનીન્દ્રસ્ય સકાશાત્ કસ્યચિન્મયા ।
લબ્ધા નેયં મહાવિદ્યા ષડક્ષરી શ્રુતાપિ ન ॥
ભગવન્સ્તદ્ભવંચ્છાસ્તા માં શરણં સમાગતમ્ ।
સંપશ્યન્ પુત્રવદ્ધર્મે નિયોજયિતુમર્હતિ ॥
ભગવન્ ભવ મે ત્રાતા ભર્તા ગતિઃ પરાયણઃ ।
બન્ધુર્મિત્ર સુહૃચ્છાસ્તા ગુરુર્નાથો હિતાર્થભૃત્ ॥
દેહિ મે ભગવન્ ધર્મદૃષ્ટિં સર્વાર્થદર્શનીમ્ ।
શમય મે મહત્ક્લેશં વહ્નિતાપં સુધાંશુવત્ ॥

દર્શય બોધિમાર્ગં મે સમ્બુદ્ધપુરચારણમ્ ।
દેહિ ધર્મનિધાનં મે સદ્ધર્મશ્રીસુખાર્થદમ્ ॥
સ્થાપય માં શુભે ધર્મે સંપ્રેરય સુનિર્વૃતિમ્ ॥
ઇત્યેવં બહુધાસૌ સંપાર્થ્યમાનો મયા મુહુઃ ।
અમિતાભો જિનેન્દ્રો ઽપિ લોકેશ્વરં વ્યલોકયત્ ॥
તદ્દૃષ્ટ્વાસૌ માહસત્ત્વો લોકેશ્વરઃ સમુત્થિતઃ ।
સાંજલિઃ ધર્મરાજં તં પ્રનત્વૈવમભાસત ॥
ભગવન્ કિમભિપ્રાયં ભગતાં યત્સમાદિશ ।
ભવદાજ્ઞાં વહન્ મૂર્ધ્નિ કુર્યામેવ સમાદિશ ॥
ઇત્યુક્તે લોકનાથેન ભગવાન્ સો ઽમિતપ્રભઃ ।
લોકેશ્વરં મહાભિજ્ઞં સમાલોક્યૈવમાદિશત્ ॥
પસ્ય ત્વં કુલપુત્રેમં પદ્મોત્તમં મુનીશ્વરમ્ ।
ષડક્ષરીં મહાવિદ્યાં પ્રાપ્તુમિહ સમાગતમ્ ॥
યો ઽયં શાસ્તા મુનીન્દ્રો ઽપિ સંબુદ્ધો ઽપિ તથાગતઃ ।
જગત્સત્ત્વહિતાધાનીં વિદ્યામિચ્છન્નિહાગતઃ ॥
તદ્દેહિ કુલપુત્રાસ્મૈ સર્વસત્ત્વશુભાર્થિને ।
શ્રદ્ધાભક્તિપ્રસન્નાય મહારાજ્ઞીં જગદ્ધિઓતે ॥
ઇત્યાદિષ્ટે મુનીન્દ્રેણ લોકેશ્વરો જગત્પ્રભુઃ ।
અભિતાભં જિનેન્દ્રં તં સમલોક્યૈવમબ્રવીત્ ॥
ભગવન્ કથમત્રાસ્મૈ વિના મણ્ડલદર્શનમ્ ।
અનભિષિચ્ય દાસ્યામિ વિદ્યામિમાં ષડક્ષરીમ્ ॥
દેયા નેયં મહાવિદ્યા હ્યનભિષિક્તાય ભિક્ષવે ।
વીતરાગાય દુષ્ટાય તીર્થિકાય દુરાત્મને ॥
દેયા હીયં મહાવિદ્યા ભદ્રશ્રીગુણસાધની ।
સુસત્ત્વાય પ્રસન્નાય મહાયાનવ્રતાર્થિને ॥
બોધિસત્ત્વાય વિજ્ઞાય સર્વસત્ત્વહિતેપ્સવે ।
શ્રદ્ધાઅભક્તિપ્રસન્નાય સદ્ધર્મગુણસાધને ॥
સર્વસત્ત્વહિતાધાને બોધિચર્યાવ્રતોદ્યતે ।
અસ્થાને ભગવન્નસ્મૈ સુગતાયાર્હતે ઽપિ હિ ॥
દયા ચેદભિષિંચૈનં દર્શયિત્વાપિ મણ્ડલમ્ ।
તતો ઽસ્મૈ સુપ્રસન્નાય દાસ્યામિ ભવદાજ્ઞયા ॥
ઇતિ નિવેદિતં તેન લોકેશેન નિશમ્ય સઃ ।
અમિતાભો મુનીન્દ્રસ્તં લોકેશમેવમબ્રવીત્ ॥
કુલપુત્ર મયાખ્યાતં વિદ્યાદાનવિધાનં તમ્ ।
નાનાવિધિં સમાખ્યાતં સર્વૈરપિ મુનીશ્વરૈઃ ॥
નૈલચૂર્ણૈઃ પદ્મરાગચૂર્ણૈર્મારકતૈરપિ ।
સૌવર્ણૈ રુપ્યકૈશ્ચૂર્ણૈર્વર્તન્મણ્ડલં ગુરુઃ ॥
તથા શક્તૌ પુષ્પચૂર્ણૈર્ગન્ધચૂર્ણૈઃ સુરંગકૈઃ ।
વિધાય મણ્ડલં તીર્થેં વાભિષેકં પ્રદાપયેત્ ॥
યદ્યેતાનિ ન વિદ્યન્તે દેશભ્રમણચારિણઃ ।