ભાષા

ENहिગુ
ગ્રંથ પાઠ

ગીતગોવિન્દ · અધ્યાય 7

7.1

અત્ર અન્તરે ચ કુલટા-કુલ-વર્ત્મ-પાત-
સંજાત-પાતકઃ ઇવ સ્ફુટ-લાઞ્છન-શ્રીઃ ।
વૃન્દાવન-અન્તરમ્ અદીપયત્ અંશુ-જાલૈઃ
દિક્સુન્દરી-વદન-ચન્દન-બિન્દુઃ ઇન્દુઃ ॥

7.2

પ્રસરતિ શશ-ધર-બિમ્બે વિહિત-વિલમ્બે ચ માધવે વિધુરા ।
વિરચિત-વિવિધ-વિલાપમ્ સા પરિતાપમ્ ચકાર ઉચ્ચૈઃ ॥

7.3

કથિત-સમયે અપિ હરિઃ અહહ ન યયૌ વનમ્ ।
મમ વિફલમ્ ઇદમ્ અમલ-રૂપમ્ અપિ યૌવનમ્ ॥
યામિ હે કમ્ ઇહ શરણમ્ સખી-જન-વચન-વઞ્ચિતા ॥

7.4

યત્ અનુગમનાય નિશિ ગહનમ્ અપિ શીલિતમ્ ।
તેન મમ હૃદયમ્ ઇદમ્ અસમશર-કીલિતમ્ ॥
યામિ હે કમ્ ઇહ શરણમ્ સખી-જન-વચન-વઞ્ચિતા ॥

7.5

મમ મરણમ્ એવ વરમ્ અતિવિતથ-કેતના ।
કિમ્ ઇહ વિષહામિ વિરહ-અનલમ્ અચેતના ॥
યામિ હે કમ્ ઇહ શરણમ્ સખી-જન-વચન-વઞ્ચિતા ॥

7.6

મામ્ અહહ વિધુરયતિ મધુર-મધુ-યામિની ।
કાપિ હરિમ્ અનુભવતિ કૃત-સુકૃત-કામિની ॥
યામિ હે કમ્ ઇહ શરણમ્ સખી-જન-વચન-વઞ્ચિતા ॥

7.7

અહહ કલયામિ વલય-આદિ-મણિ-ભૂષણમ્ ।
હરિ-વિરહ-દહન-વહનેન બહુ-દૂષણમ્ ॥
યામિ હે કમ્ ઇહ શરણમ્ સખી-જન-વચન-વઞ્ચિતા ॥

7.8

કુસુમ-સુકુમાર-તનુમ્ અતનુ-શર-લીલયા ।
સ્રક્ અપિ હૃદિ હન્તિ મામ્ અતિવિષમ-શિલયા ॥
યામિ હે કમ્ ઇહ શરણમ્ સખી-જન-વચન-વઞ્ચિતા ॥

7.9

અહમ્ ઇહ નિવસામિ નગણિત-વન-વેતસા ।
સ્મરતિ મધુસૂદનઃ મામ્ અપિ ન ચેતસા ॥
યામિ હે કમ્ ઇહ શરણમ્ સખી-જન-વચન-વઞ્ચિતા ॥

7.10

હરિ-ચરણ-શરણ-જયદેવ-કવિ-ભારતી ।
વસતુ હૃદિ યુવતિઃ ઇવ કોમલ-કલાવતી ॥
યામિ હે કમ્ ઇહ શરણમ્ સખી-જન-વચન-વઞ્ચિતા ॥

7.11

તત્ કિમ્ કામપિ કામિનીમ્ અભિસૃતઃ કિમ્ વા કલા-કેલિભિઃ
બદ્ધઃ બન્ધુભિઃ અન્ધકારિણિ વન-ઉપાન્તે કિમ્ ઉ ભ્રામ્યતિ ।
કાન્તઃ ક્લાન્ત-મનાઃ મનાક્ અપિ પથિ પ્રસ્થાતુમ્ એવ અક્ષમઃ
સંકેતી-કૃત-મઞ્જુ-વઞ્જુલ-લતા-કુઞ્જે અપિ યત્ ન આગતઃ ॥

7.12

અથ આગતામ્ માધવમ્ અન્તરેણ સખીમ્ ઇયમ્ વીક્ષ્ય વિષાદ-મૂકામ્ ।
વિશઙ્કમાના રમિતમ્ કયાપિ જનાર્દનમ્ દૃષ્ટવત્ એતત્ આહ ॥

7.13

સ્મર-સમર-ઉચિત-વિરચિત-વેશા ।
ગલિત-કુસુમ-દર-વિલુલિત-કેશા ॥
કાપિ મધુરિપુણા વિલસતિ યુવતિઃ અધિક-ગુણા ॥

7.14

હરિ-પરિરમ્ભણ-વલિત-વિકારા ।
કુચ-કલશ-ઉપરિ તરલિત-હારા ॥
કાપિ મધુરિપુણા વિલસતિ યુવતિઃ અધિક-ગુણા ॥

7.15

વિચલત્-અલક-લલિત-આનન-ચન્દ્રા ।
તત્-અધર-પાન-રભસ-કૃત-તન્દ્રા ॥
કાપિ મધુરિપુણા વિલસતિ યુવતિઃ અધિક-ગુણા ॥

7.16

ચઞ્ચલ-કુણ્ડલ-દલિત-કપોલા ।
મુખરિત-રસન-જઘન-ગતિ-લોલા ॥
કાપિ મધુરિપુણા વિલસતિ યુવતિઃ અધિક-ગુણા ॥

7.17

દયિત-વિલોકિત-લજ્જિત-હસિતા ।
બહુ-વિધ-કૂજિત-રતિ-રસ-રસિતા ॥
કાપિ મધુરિપુણા વિલસતિ યુવતિઃ અધિક-ગુણા ॥

7.18

વિપુલ-પુલક-પૃથુ-વેપથુ-ભઙ્ગા ।
શ્વસિત-નિમીલિત-વિકસત્-અનઙ્ગા ॥
કાપિ મધુરિપુણા વિલસતિ યુવતિઃ અધિક-ગુણા ॥

7.19

શ્રમજલ-કણ-ભર-સુભગ-શરીરા ।
પરિપતિતા ઉરસિ રતિ-રણ-ધીરા ॥
કાપિ મધુરિપુણા વિલસતિ યુવતિઃ અધિક-ગુણા ॥

7.20

શ્રીજયદેવ-ભણિત-હરિ-રમિતમ્ ।
કલિ-કલુષમ્ જનયતુ પરિશમિતમ્ ॥
કાપિ મધુરિપુણા વિલસતિ યુવતિઃ અધિક-ગુણા ॥

7.21

વિરહ-પાણ્ડુ-મુરારિ-મુખ-અમ્બુજ-દ્યુતિઃ ઇયમ્ તિરયન્ અપિ ચેતનામ્ ।
વિધુઃ અતીવ તનોતિ મનોભુવઃ સહૃદયે હૃદયે મદન-વ્યથામ્ ॥

7.22

સમુદિત-મદને રમણી-વદને ચુમ્બન-વલિત-અધરે ।
મૃગમદ-તિલકમ્ લિખતિ સપુલકમ્ મૃગમ્ ઇવ રજની-કરે ॥
રમતે યમુના-પુલિન-વને વિજયી મુરારિઃ અધુના ॥

7.23

ઘન-ચય-રુચિરે રચયતિ ચિકુરે તરલિત-તરુણ-આનને ।
કુરબક-કુસુમમ્ ચપલા-સુષમમ્ રતિ-પતિ-મૃગ-કાનને ॥
રમતે યમુના-પુલિન-વને વિજયી મુરારિઃ અધુના ॥

7.24

ઘટયતિ સુઘને કુચ-યુગ-ગગને મૃગમદ-રુચિ-રૂષિતે ।
મણિ-સરમ્ અમલમ્ તારક-પટલમ્ નખ-પદ-શશિ-ભૂષિતે ॥
રમતે યમુના-પુલિન-વને વિજયી મુરારિઃ અધુના ॥

7.25

જિત-બિસ-શકલે મૃદુ-ભુજ-યુગલે કર-તલ-નલિની-દલે ।
મરકત-વલયમ્ મધુ-કર-નિચયમ્ વિતરતિ હિમ-શીતલે ॥
રમતે યમુના-પુલિન-વને વિજયી મુરારિઃ અધુના ॥

7.26

રતિ-ગૃહ-જઘને વિપુલ-અપઘને મનસિજ-કનક-આસને ।
મણિ-મય-રસનમ્ તોરણ-હસનમ્ વિકિરતિ કૃત-વાસને ॥
રમતે યમુના-પુલિન-વને વિજયી મુરારિઃ અધુના ॥

7.27

ચરણ-કિસલયે કમલા-નિલયે નખ-મણિ-ગણ-પૂજિતે ।
બહિઃ-અપવરણમ્ યાવક-ભરણમ્ જનયતિ હૃદિ યોજિતે ॥
રમતે યમુના-પુલિન-વને વિજયી મુરારિઃ અધુના ॥

7.28

રમયતિ સુદૃશમ્ કામપિ સુભૃશમ્ ખલ-હલધર-સોદરે ।
કિમ્ અફલમ્ અવસમ્ ચિરમ્ ઇહ વિરસમ્ વદ સખિ વિટપ-ઉદરે ॥
રમતે યમુના-પુલિન-વને વિજયી મુરારિઃ અધુના ॥

7.29

ઇહ રસ-ભણને કૃત-હરિ-ગુણને મધુરિપુ-પદ-સેવકે ।
કલિયુગ-ચરિતમ્ ન વસતુ દુરિતમ્ કવિ-નૃપ-જયદેવકે ॥
રમતે યમુના-પુલિન-વને વિજયી મુરારિઃ અધુના ॥

7.30

ન આયાતઃ સખિ નિર્દયઃ યદિ શઠઃ ત્વમ્ દૂતિ કિમ્ દૂયસે
સ્વચ્છન્દમ્ બહુ-વલ્લભઃ સઃ રમતે કિમ્ તત્ર તે દૂષણમ્ ।
પશ્ય અદ્ય પ્રિય-સંગમાય દયિતસ્ય આકૃષ્યમાણમ્ ગુણૈઃ
ઉત્કણ્ઠ-આર્તિ-ભરાત્ ઇવ સ્ફુટત્ ઇદમ્ ચેતઃ સ્વયમ્ યાસ્યામિ ॥

7.31

અનિલ-તરલ-કુવલય-નયનેન ।
તપતિ ન સા કિસલય-શયનેન ॥
સખિ યા રમિતા વનમાલિના ॥

7.32

વિકસિત-સરસિજ-લલિત-મુખેન ।
સ્ફુટતિ ન સા મનસિજ-વિશિખેન ॥
સખિ યા રમિતા વનમાલિના ॥

7.33

અમૃત-મધુર-મૃદુતર-વચનેન ।
જ્વલતિ ન સા મલયજ-પવનેન ॥
સખિ યા રમિતા વનમાલિના ॥

7.34

સ્થલ-જલ-રુહ-રુચિકર-ચરણેન ।
લુઠતિ ન સા હિમકર-કિરણેન ॥
સખિ યા રમિતા વનમાલિના ॥

7.35

સજલ-જલદ-સમુદય-રુચિરેણ ।
દલતિ ન સા હૃદિ ચિર-વિરહેણ ॥
સખિ યા રમિતા વનમાલિના ॥

7.36

કનક-નિકષ-રુચિ-શુચિ-વસનેન ।
શ્વસિતિ ન સા પરિજન-હસનેન ॥
સખિ યા રમિતા વનમાલિના ॥

7.37

સકલ-ભુવન-જન-વર-તરુણેન ।
વહતિ ન સા રુજમ્ અતિકરુણેન ॥
સખિ યા રમિતા વનમાલિના ॥

7.38

શ્રીજયદેવ-ભણિત-વચનેન ।
પ્રવિશતુ હરિઃ અપિ હૃદયમ્ અનેન ॥
સખિ યા રમિતા વનમાલિના ॥

7.39

મનોભવ-આનન્દન ચન્દન-અનિલ
પ્રસીદ રે દક્ષિણ મુઞ્ચ વામતામ્ ।
ક્ષણમ્ જગત્-પ્રાણ વિધાય માધવમ્
પુરઃ મમ પ્રાણ-હરઃ ભવિષ્યસિ ॥

7.40

રિપુઃ ઇવ સખી-સંવાસઃ અયમ્ શિખી ઇવ હિમ-અનિલઃ
વિષમ્ ઇવ સુધા-રશ્મિઃ યસ્મિન્ દુનોતિ મનઃ-ગતે ।
હૃદયમ્ અદયે તસ્મિન્ એવમ્ પુનઃ વલતે બલાત્
કુવલય-દૃશામ્ વામઃ કામઃ નિકામ-નિરઙ્કુશઃ ॥

7.41

બાધામ્ વિધેહિ મલય-અનિલ પઞ્ચબાણ
પ્રાણાન્ ગૃહાણ ન ગૃહમ્ પુનઃ આશ્રયિષ્યે ।
કિમ્ તે કૃત-અન્ત-ભગિનિ ક્ષમયા તરઙ્ગૈઃ
અઙ્ગાનિ સિઞ્ચ મમ શામ્યતુ દેહ-દાહઃ ॥

મૂળ પાઠ: Gītagovinda · Edition: Barbara Stoler-Miller (New York 1977), with occasional amendments. · Data entry Jakub Cejka · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0

Esc