ગરુડ પુરાણ · અધ્યાય 1.15

ઇતિ શ્રીગારુડે મહાપુરાણે પૂર્વખણ્ડે પ્રથમાંશાખ્યે આચારકાણ્ડે ધ્યાનયોગો નામ ચતુર્દશો ઽધ્યાયઃ
શ્રીગરુડમહાપુરાણમ્- 15
રુદ્ર ઉવાચ ।
સંસારસાગરાદ્ધોરામુચ્યતે કિં જપન્પ્રભો ।
નરસ્તન્મે પરં જપ્યં પથય ત્વં જનાર્દન

હરિરુવાચ ।
પરેશ્વરં પરં બ્રહ્મ પરમાત્માનમવ્યયમ્ ।
વિષ્ણું નામસહસ્રેણ સ્તુવન્મુક્તો ભવેન્નરઃ

યત્પ વિત્રં પરં જપ્યં કથયામિ વૃષધ્વજ ! ।
શૃણુષ્વાવહિતો ભૂત્વા સર્વપાપવિનાશનમ્

ઓં વાસુદેવો મહાવિષ્ણુર્વામનો વાસવો વસુઃ ।
બાલચન્દ્ર નિભો બાલો બલભદ્રો બલાધિપઃ

બલિબન્ધનકૃદ્વેધા (11)વરેણ્યો વેદવિત્કિવિઃ ।
વેદકર્તા વેદરૂપો વેદ્યો વેદપરિપ્લુતઃ

વેદાઙ્ગવેત્તા વેદેશો(20) બલાધારો બલાર્દનઃ ।
અવિકારો વરેશશ્ચ વરુણો વરુણાધિપઃ

વીરહા ચ બૃહદ્વીરો વન્દિતઃ પરમેશ્વરઃ (30) ।
આત્મા ચ પરમાત્મા ચ પ્રત્યગાત્મા વિયત્પરઃ

પદ્મનાભઃ પદ્મનિધિઃ પદ્મહસ્તો ગદાધરઃ ।
પરમઃ (40)પરભૂતશ્ચ પુરુષોત્તમ ઈશ્વરઃ

પદ્મજઙ્ઘઃ પુણ્ડરીકઃ પદ્મમાલાધરઃ પ્રિયઃ ।
પદ્માક્ષઃ પદ્મગર્ભશ્ચ પર્જન્યઃ (50)પદ્મસંસ્થિતઃ

અપારઃ પરમાર્થશ્ચ પરાણાં ચ પરઃ પ્રભુઃ ।
પણ્ડિતઃ પણ્ડિતેડ્યશ્ચ પવિત્રઃ પાપમર્દકઃ

શુદ્ધઃ (60)પ્રકાશરૂપશ્ચ પવિત્રઃ પરિરક્ષકઃ ।
પિપાસાવર્જિતઃ પાદ્યઃ પુરુષઃ પ્રકૃતિસ્તથાઃ

પ્રધાનં પૃથિવીપદ્મં પદ્મનાભઃ (70)પ્રિયપ્રદઃ ।
સર્વેશઃ સર્વગઃ સર્વઃ સર્વવિત્સર્વદઃ સુરઃ

સર્વસ્ય જગતો ધામ સર્વદર્શો ચ સર્વભૃત્ (80) ।
સર્વાનુગ્રહકૃદ્દેવઃ સર્વભૂતહૃદિ સ્થિતઃ

સર્વપૂજ્યશ્ચ સર્વાદ્યઃ સર્વદેવનમસ્કૃતઃ ।
સર્વસ્ય જગતો મૂલં સકલો નિષ્કલો ઽનલઃ (90)

સર્વગોપ્તા સર્વનિષ્ઠઃ સર્વકારણકારણમ્ ।
સર્વધ્યેયઃ સર્વમિત્રઃ સર્વદેસ્વવરૂપધૃક્

સર્વાધ્યક્ષઃ સુરાધ્યક્ષ સુરાસુરનમસ્કૃતઃ ।
દુષ્ટાનાં ચ સુરાણાં ચ સર્વદા ઘાતકો ઽન્તકઃ (101)

સત્યપાલશ્ચ સન્નાભઃ સિદ્ધેશઃ સિદ્ધવન્દિતઃ ।
સિદ્ધસાધ્યઃ સિદ્ધસિદ્ધઃ સાધ્યસિદ્ધો (સિદ્ધિસિદ્ધ) હૃદીશ્વરઃ

શરણં જગતશ્ચૈવ (110)શ્રેયઃ ક્ષેમસ્તથૈવ ચ ।
શુભકૃચ્છોભનઃ સૌમ્યઃ સત્યઃ સત્યપરાક્રમઃ

સત્યસ્થઃ સત્યસઙ્કલ્પઃ સત્યવિત્સત્ય (ત્પ) દસ્તથા (121) ।
ધર્મો ધર્ંમો ચ કર્મો ચ સર્વકર્ંમવિવર્જિતઃ

કર્ંમકર્તા ચ કર્મૈવ ક્રિયા કાર્યં તથૈવ ચ ।
શ્રીપતિર્નૃપતિઃ (131)શ્રીમાન્સર્વસ્ય પતિરૂર્જિતઃ

સદેવાનાં પતિશ્ચૈવ વૃષ્ણીનાં પતિરીડિતઃ ।
પતિર્હિરણ્યગર્ભસ્ય ત્રિપુરાન્તપતિસ્તથા

પશૂનાં ચ પતિઃ પ્રાયો વસૂનાં પતિરેવ ચ (140) ।
પતિરાખણ્ડલસ્યૈવ વરૂણસ્ય પતિસ્તથા

વનસ્પતીનાં ચ પતિરનિલસ્ય પતિસ્તથા ।
અનલસ્ય પતિશ્ચૈવ યમસ્ય પતિરેવ ચ

કુબેરસ્ય પતિશ્ચૈવ નક્ષત્રાણાં પતિસ્તથા ।
ઓષધીનાં પતિશ્ચૈવ વૃક્ષાણાં ચ પતિસ્તથા (150)

નાગાનાં પતિરર્કસ્ય દક્ષસ્ય પતિરેવ ચ ।
સુહૃદાં ચ પતિશ્ચૈવ નૃપાણાં ચ પતિસ્તથા

ગન્ધર્વાણાં પતિશ્ચૈવ અસૂનાં પતિરુત્તમઃ ।
પર્વતાનાં પતિશ્ચૈવ નિમ્નગાનાં પતિસ્તથા

સુરાણાં ચ પતિઃ શ્રેષ્ઠઃ (160) કપિલસ્ય પતિસ્તથા ।
લતાનાં ચ પતિશ્ચૈવ વીરુધાં ચ પતિસ્તથા

મુનીનાં ચ પતિશ્ચૈવ સૂર્યસ્ય પતિરુત્તમઃ ।
પતિશ્ચન્દ્રમસઃ શ્રેષ્ઠઃ સુક્રસ્ય પતિરેવ ચ

ગ્રહાણાં ચ પતિશ્ચૈવ રાક્ષસાનાં પતિસ્તથા ।
કિન્નરાણાં પતિશ્ચૈવ (170)દ્વિજાનાં પતિરુત્તમઃ

સરિતાં ચ પતિશ્ચૈવ સમુદ્રાણાં પતિસ્તથા ।
સરસાં ચ પતિશ્ચૈવ ભૂતાનાં ચ પતિસ્તથા

વેતાલાનાં પતિશ્ચૈવ કૂષ્માણ્ડાનાં પતિસ્તથા ।
પક્ષિણાં ચ પતિઃ શ્રેષ્ઠઃ પશૂનાં પતિરેવ ચ

મહાત્મા (180)મઙ્ગલો મેયો મન્દરો મન્દરેશ્વરઃ ।
મેરુર્માતા પ્રમાણં ચ માધવો મલવર્જિતઃ

માલાધરો (190)મહાદેવો મહાદેવેન પૂજિતઃ ।
મહાશાન્તો મહાભાગો મધુસૂદન એવ ચ

મહાવીર્યો મહાપ્રાણો માર્કણ્ડેયર્ષિવન્દિતઃ(200) ।
માયાત્મા માયયા બદ્ધો માયયા તુ વિવર્જિતઃ

મુનિસ્તુતો મુનિર્મૈત્રો (210)મહાના (રા) સો મહાહનુઃ ।
મહાબાહુર્મહાદાન્તો મરણેન વિવર્જિતઃ

મહાવત્ક્ક્રો મહાત્મા ચ મહાકાયો મહોદરઃ ।
મહાપાદો મહાગ્રીવો મહામાની મહામનાઃ

મહાગતિર્મંહાકીર્તિર્મહારૂપો (222)મહાસુરઃ ।
મધુશ્ચ માધવશ્ચૈવ મહાદેવો મહેશ્વરઃ

મખેજ્યો મખરૂપી ચ માનનીયો (230)મખેશ્વરઃ ।
મહાવાતો મહાભાગો મહેશો ઽતીતમાનુષઃ

માનવશ્ચ મનુશ્ચૈવ માનવાનાં પ્રિયઙ્કરઃ ।
મૃગશ્ચ મૃગપૂજ્યશ્ચ (240)મૃગાણાં ચ પતિસ્તથા

બુધસ્ય ચ પતિશ્ચૈવ પતિશ્ચૈવ બૃહસ્પતેઃ ।
પતિઃ શનૈશ્ચરસ્યૈવ રાહોઃ કેતોઃ પતિસ્તથા

લક્ષ્મણો લક્ષણશ્ચૈવ લમ્બૌષ્ઠો લલિતસ્તથા(250) ।
નાનાલઙ્કારસંયુક્તો નાનાચન્દનચર્ચિતઃ

નાનારસોજ્જવલદ્વક્ક્રો નાનાપુષ્પોપશોભિતઃ ।
રામો રમાપતિશ્ચૈવ સભાર્યઃ પરમેશ્વરઃ

રત્નદો રત્નહર્તા ચ(260)રૂપી રૂપવિવર્જિતઃ ।
મહારૂપોગ્રરૂપશ્ચ સૌમ્યરૂપસ્તથૈવ ચ

નીલમેઘનિભઃ શુદ્ધઃ સાલમેઘનિભસ્તથા ।
ધૂમવર્ણઃ પતિવર્ણો નાનારૂપો(270)હ્યવર્ણકઃ

વિરૂપો રૂપદશ્ચૈવ શુક્લવર્ણસ્તથૈવ ચ ।
સર્વવર્ણો મહાયોગી યજ્ઞો (યાજ્યો) યજ્ઞકૃદેવ ચ

સુવર્ણવર્ણવાંશ્ચૈવ સુવર્ણાખ્યસ્તથૈવ ચ (280)સુવર્ણાવયવશ્ચૈવ સુવર્ણઃ સ્વર્ણમેખલઃ

સુવર્ણસ્ય પ્રદાતા ચ સુવર્ણેશસ્તથૈવ ચ ।
સુવર્ણસ્ય પ્રિયશ્ચૈવ (290)સુવર્ણાઢ્યસ્તથૈવ ચ

સુપર્ણો ચ મહાપર્ણો સુપર્ણસ્ય ચ કારણ્(290) ।
વૈનતેયસ્તથાદિત્ય આદિરાદિકરઃ શિવઃ

કારણં મહતશ્ચૈવ પ્રધાનસ્ય ચ કારણમ્ ।
બુદ્ધીનાં કારણં ચૈવ કારણં મનસસ્તથા

કારણં ચૈતસશ્ચૈવ(300)અહઙ્કારસ્ય કારણમ્ ।
ભૂતાનાં કારણં તદ્વત્કારણં ચ વિભાવસોઃ

આકાશકારણં તદ્વત્પૃથિવ્યાઃ કારણં પરમ્ ।
અણ્ડસ્ય કારણં ચૈવ પ્રકૃતેઃ કારણં તથા

દેહસ્ય કારણં ચૈવ ચક્ષુષશ્ચૈવ કારણમ્ ।
શ્રોત્રસ્ય કારણં(310) તદ્વત્કારણં ચ ત્વચસ્તથા

જિહ્વાયાઃ કારણં ચૈવ પ્રાણસ્યૈવ ચ કારણમ્ ।
હસ્તયોઃ કારણં તદ્વત્પાદયોઃ કારણં તથા

વાચશ્ચકારણં તદ્વત્પાયોશ્ચૈવ તુકારણમ્ ।
ઇન્દ્રસ્ય કારણં ચૈવ કુબેરસ્ય ચ કારણમ્

યમસ્ય કારણં ચૈવ (320)ઈશાનસ્ય ચ કારણમ્ ।
યક્ષાણાં કારણં ચૈવ રક્ષસાં કારણં પરમ્

નૃપાણાં કારણં શ્રેષ્ઠં ધર્ંમસ્યૈવ તુ કારણમ્ ।
જન્તૂનાં કારણં ચૈવ વસૂનાં કારણં પરમ્

મનૂનાં કારણં ચૈવ પક્ષિણાં કારણં પરમ્ ।
મુનીનાં કારણં શ્રેષ્ઠ(330)યોગિનાં કારણં પરમ્

સિદ્ધાનાં કારણં ચૈવ યક્ષાણાં કારણં પરમ્ ।
કારણં કિન્નરાણાં ચ(340) ગન્ધર્વાણાં ચ કારણમ્

નદાનાં કારણં ચૈવ નદીનાં કારણં પરમ્ ।
કારણં ચ સમુદ્રાણાં વૃક્ષાણાં કારણં તથા

કારણં વીરુધાં ચૈવ લોકાનાં કારણં તથા ।
પાતાલ કારણં ચૈવ દેવાનાં કારણં તથા

સર્પાણાં કારણં ચૈવ(350)શ્રેયસાં કારણં તથા ।
પૂશનાં કારણં ચૈવ સર્વેષાં કારણં તથા

દેહાત્મા ચેન્દ્રિયાત્મા ચ આત્મા બુદ્ધિસ્તથૈવ ચ ।
મનસશ્ચ તથૈવાત્મા ચાત્માહઙ્કારચેતસઃ

જાગ્રતઃ સ્વપતશ્ચાત્મા (360)મહદાત્મા પરસ્તથા ।
પ્રધાનસ્ય પરાત્મા ચ આકાશાત્મા હ્યપાં તથા

પૃથિવ્યાઃ પરમાત્મા ચ રસસ્યાત્મા તથૈવ ચ ।
ગન્ધસ્ય પરમાત્મા ચ રૂપસ્યાત્મા પરસ્તથા

શબ્દાત્મા ચૈવ (370)વાગાત્મા સ્પર્શાત્મા પુરુષસ્તથા ।
શ્રોત્રાત્મા ચ ત્વગાત્મા ચ જિહ્વાયાઃ પરમસ્તથા

ઘ્રાણાત્મા ચૈવ હસ્તાત્મા પાદાત્મા પરમસ્તથા(380) ।
ઉપસ્થસ્ય તથૈવાત્મા પાય્વાત્મા પરમસ્તથા

ઇન્દ્રાત્મા ચૈવ બ્રહ્માત્મા રુદ્રા(શાન્તા)ત્મા ચ મનોસ્તથા ।
દક્ષપ્રજાપતેરાત્મા સત્યા (સ્રષ્ટા)ત્મા પરમસ્તથા

ઈશાત્મા(390)પરમાત્મા ચ રૌદ્રાત્મા મોક્ષવિદ્યતિઃ ।
યત્નવાંશ્ચ તથા યત્નશ્ચર્ંમો ખડ્ગી મુરાન્તકઃ

હ્રીપ્રવર્તનશીલશ્ચ યતીનાં ચ હિતે રતઃ ।
યતિરૂપી ચ (400)યોગી ચ યોગિધ્યેયો હરિઃ શિતિઃ

સંવિન્મેધા ચ કાલશ્ચ ઊષ્મા વર્ષા મ(ન) તિસ્તથા(410) ।
સંવત્સરો મોક્ષકરો મોહપ્રધ્વંસકસ્તથા

મોહકર્તા ચ દુષ્ટાનાં માણ્ડવ્યો વડવામુખઃ ।
સંવર્તઃ કાલકર્તા ચ ગૌતમો ભૃગુરઙ્ગિરાઃ (420)

અત્નિર્વસિષ્ઠઃ પુલહઃ પુલસ્ત્યઃ કુત્સ એવ ચ ।
યાજ્ઞવલ્ક્યો દેવલશ્ચ વ્યાસશ્ચૈવ પરાશરઃ

શર્ંમદશ્ચૈવ(430) ગાઙ્ગેયો હૃષીકેશો બૃહચ્છ્રવાઃ ।
કેશવઃ ક્લેશહન્તા ચ સુકર્ણઃ કર્ણવર્જિતઃ

નારાયણો મહાભાગઃ પ્રાણસ્ય પતિરેવ ચ (440) ।
અપાનસ્ય પતિશ્ચૈવ વ્યાનસ્ય પતિરેવ ચ

ઉદાનસ્ય પતિઃ શ્રેષ્ઠઃ સમાનસ્ય પતિસ્તથા ।
શબ્દસ્ય ચ પતિઃ શ્રેષ્ઠઃ સ્પર્શસ્ય પતિરેવ ચ

રૂપાણાં ચ પતિશ્ચાદ્યઃ ખઙ્ગપાણિર્ હલાયુધઃ(450) ।
ચક્રપાણિઃ કુણ્ડલી ચ શ્રીવત્સાંકસ્તથૈવ ચ

પ્રકૃતિઃ કૌસ્તુભગ્રીવઃ પીતામ્બરધરસ્તથા ।
સુમુખો દુર્મુખશ્ચૈવ મુનખેન તુ વિવર્જિતઃ

અનન્તો ઽનન્તરૂપશ્ચ(461)સુનખઃ સુરમન્દરઃ ।
સુકપોલો વિભુર્જિષ્ણુર્ભ્રાજિષ્ણુશ્ચૈષુધીસ્તથા

હિરણ્યકશિપોર્હન્તા હિરણ્યાક્ષવિમર્દકઃ (470) ।
નિહન્તા પૂતનાયાશ્ચ ભાસ્કરાન્તવિનાશનઃ

કેશિનો દલનશ્ચૈવ મુષ્ટિકસ્ય વિમર્દકઃ ।
કંસદાનવભેત્તા ચ ચાણૂરસ્ય પ્રમર્દકઃ

અરિષ્ટસ્ય નિહન્તા ચ અક્રૂરપ્રિય એવ ચ ।
અક્રૂરઃ ક્રૂરરૂપશ્ચ(480)અક્રૂરપ્રિયવન્દિતઃ

ભગહા ભગવાન્ ભાનુસ્તથા ભાગવતઃ સ્વગવતઃ સ્વયમ્ ।
ઉદ્ધવશ્ચોદ્ધવસ્યેશો હ્યુદ્ધેવન વિચિન્તિતઃ

ચક્રધૃક્ ચઞ્ચલશ્ચૈવ(490) ચલાચલવિવર્જિતઃ ।
અહં કારોપમાશ્ચિત્તં ગગનં પૃથિવી જલમ્

વાયુશ્ચક્ષુસ્તથા શ્રોત્રં(500)જિહ્વા ચ ઘ્રાણમેવ ચ ।
વાક્પાણિપાદજવનઃ પાયૂપસ્થસ્તથૈવ ચ

શઙ્કરશ્ચૈવ સર્વશ્ચ ક્ષાન્તિદઃ ક્ષાન્તિકૃન્નરઃ (511) ।
ભક્તપ્રિયસ્તતા ભર્તા ભક્તિમાન્ ભક્તિવર્ધનઃ

ભક્તસ્તુતો ભક્તપરઃ કીર્તિદઃ કીર્તિવર્ધનઃ ।
કીર્તિર્દેપ્તિઃ (520) ક્ષમાકાન્તિર્ભક્તશ્ચૈવ (530) દયા પરા

દાનં દાતા ચ કર્તા ચ દેવદેવપ્રિયઃ શુચિઃ ।
શુચિમા ન્સુખદો (531)મોક્ષઃ કામશ્ચાર્થઃ સહસ્રપાત્

સહસ્રશીર્ષા વૈદ્યશ્ચ મોક્ષદ્વારં તથૈવ ચ ।
પ્રજાદ્વારં સહસ્રાક્ષઃ સહસ્રકર એવ ચ(540)

શુક્રશ્ચ સુકિરીટી ચ સુગ્રીવઃ કૌસ્તુભસ્તથા ।
પ્રદ્યુમ્નશ્ચાનિરુદ્ધશ્ચ હયગ્રીવશ્ચ સૂકરઃ

મત્સ્યઃ પરશુરામશ્ચ(550)પ્રહ્રાદો બલિરેવચ ।
શરણ્યશ્ચૈવ નિત્યશ્ચ બુદ્ધો મુક્તઃ શરીરભૃત્

ખરદૂષણહન્તા ચ રાવણસ્ય પ્રમર્દનઃ ।
સીતાપતિશ્ચ (560)વર્ધિષ્ણુર્ભરતશ્ચ તથૈવ ચ

કુમ્ભેન્દ્રજિન્નિહન્તા ચ કુમ્ભકર્ણપ્રમર્દનઃ ।
નરાન્તકાન્તકશ્ચૈવ દેવાન્તકવિનાશનઃ

દુષ્ટાસુરનિહન્તા ચ શમ્બરારિસ્તથૈવ ચ ।
નરકસ્ય નિહન્તા ચ ત્રિશીર્ષસ્ય વિનાશનઃ (570)

યમલાર્જનભેત્તા ચ તપોહિતકરસ્તથા ।
વાદિત્રં ચૈવ વાદ્યં ચ બુદ્ધશ્ચૈવ વરપ્રદઃ

સારઃ સારપ્રિયઃ સૌરઃ કાલહન્તૃનિકૃન્તનઃ(580) ।
અગસ્ત્યો દેવલશ્ચૈવ નારદો નારદપ્રિયઃ

પ્રાણો ઽપાનસ્તથા વ્યાનો રજઃ સત્ત્વં તમઃ (590)શરત્ ।
ઉદાનશ્ચ સમાનશ્ચ ભેષજં ચ ભિષક્ તથા

કૂટસ્થઃ સ્વચ્છરૂપશ્ચ સર્વદેહવિવર્જિતઃ ।
ચક્ષુરિન્દ્રિયહીનશ્ચ વાગિન્દ્રિયવિવર્જિતઃ(600)

હસ્તેન્દ્રિયવિહીનશ્ચ પાદાભ્યાં ચ વિવર્જિતઃ ।
પાયૂપસ્થવિહીનશ્ચ મરુતાપવિવર્જિતઃ

પ્રબોધેન વિહીનશ્ચ બુદ્ધ્યા ચૈવ વિ વર્જિતઃ ।
ચેતસા વિગતશ્ચૈવ પ્રાણેન ચ વિવર્જિતઃ

અપાનેન વિહીનશ્ચ વ્યાનેન ચ વિવર્જિતઃ(610) ।
ઉદાનેન વિહીનશ્ચ સમાનેન વિવર્જિતઃ

આકાશેન વિહીનશ્ચ વાયુના પરિવર્જિતઃ ।
અગ્નિના ચ વિહીનશ્ચ ઉદકેન વિવર્જિતઃ

પૃથિવ્યા ચ વિહીનશ્ચ શબ્દેન ચ વિવર્જિતઃ ।
સ્પર્શેન ચ વિહીનશ્ચ સર્વરૂપવિવર્જિતઃ(620)

રાગેણ વિગતશ્ચૈવ અઘેન પરિવર્જિતઃ ।
શોકેન રહિતશ્ચૈવ વચસા પરિવર્જિતઃ

રજો વિવર્જિતશ્ચૈવ વિકારૈઃ ષડ્ભિરેવ ચ ।
કામેન વર્જિતશ્ચૈવ ક્રોધેન પરિવર્જિતઃ

લોભેન વિગતશ્ચૈવ દમ્ભેન ચ વિવર્જિતઃ ।
સૂક્ષ્મશ્ચૈવ (630)સુસૂક્ષ્મશ્ચ સ્થૂલાત્સ્થૂલતરસ્તથા

વિશારદો બલાધ્યક્ષઃ સર્વસ્ય ક્ષોભકસ્તથા ।
પ્રકૃતેઃ ક્ષોભકશ્ચૈવ મહતઃ ક્ષોભકસ્તથા

ભૂતાનાં ક્ષોભકશ્ચૈવ બુદ્ધેશ્ચ ક્ષોમકસ્તથા ।
ઇન્દ્રિયાણાં ક્ષોભકશ્ચ(640)વિષયક્ષોભકસ્તથા

બ્રહ્મણઃ ક્ષોભકશ્ચૈવ રુદ્રસ્ય ક્ષોભકસ્તથા ।
અગમ્યશ્ચક્ષુરાદેશ્ચ શ્રોત્રાગમ્યસ્તથૈવ ચ

ત્વચા ન ગમ્યઃ કૂર્ંમશ્ચ જિહ્વાગ્રાહ્યસ્તથૈવ ચ ।
ગ્રાણોન્દ્રિયાગમ્ય એવ વાચાગ્રાહ્યસ્તથૈવ ચ (650)

અગમ્યશ્ચૈવ પાણિભ્યાં પદાગમ્યસ્તથૈવ ચ ।
અગ્રાહ્યો મનસશ્ચૈવ બુદ્ધ્યાગ્રાહ્યો હરિસ્તથા

અહં બુદ્ધ્યા તથા ગ્રાહ્યશ્ચેતસા ગ્રાહ્યા એવ ચ ।
શઙ્ખપાણિશ્ચાવ્યયશ્ચ ગદાપાણિસ્તથૈવ ચ (660)

શાર્ઙ્ગપાણિશ્ચ કૃષ્ણશ્ચ જ્ઞાનમૂર્તિઃ પરન્તપઃ ।
તપસ્વી જ્ઞાનગમ્યો હિ જ્ઞાની જ્ઞાનવિદેવ ચ

જ્ઞેયશ્ચ જ્ઞેયહીનશ્ચ (670) જ્ઞપ્તિશ્ચૈતન્યરૂપકઃ ।
ભાવો ભાવ્યો ભવકરો ભાવનો ભવનાશનઃ

ગો વિન્દો ગોપતિર્ગોપઃ(680)સર્વગોપીસુખપ્રદઃ ।
ગોપાલો ગોગતિશ્ચૈવ ગોમતિર્ગોધરસ્તથા

ઉપેન્દ્રશ્ચ નૃસિંહશ્ચ શૌરિશ્ચૈવ જનાર્દનઃ ।
આરણેયો(690) બૃહદ્ભાનુર્બૃહદ્દીપ્તિસ્તથૈવ ચ

દામોદરસ્ત્નિકાલશ્ચ કાલજ્ઞઃ કાલવર્જિતઃ ।
ત્રિસન્ધ્યો દ્વાપરં ત્રેતા પ્રજાદ્વારં(700)ત્રિવિક્રમઃ

વિક્રમો દણ્ડ(ર) હસ્તશ્ચ હ્યેકદણ્ડી ત્રિદણ્ડધૃક્ ।
સામભેદસ્તથોપાયઃ સામરૂપી ચ સામગઃ

સામવેદોઃ(710)હ્યથર્વશ્ચ સુકૃતઃ સુતરૂપણઃ ।
અથર્વવેદવિચ્ચૈવ હ્યથર્વાચાર્ય એવ ચ

ઋગ્રૂપી ચૈવ ઋગ્વેદ ઋગ્વેદેષુ પ્રતિષ્ઠિતઃ ।
યજુર્વેદો(720)યજુર્વેદવિદેકપાત્

બહુપાચ્ચ સુપાચ્ચૈવ તથૈવ ચ સહસ્રપાત્ ।
ચતુષ્પાચ્ચ દ્વિપાચ્ચૈવ સ્મૃતિર્ન્યાયો યમો બલી(730)

સન્ન્યાસી ચૈ સન્નયાસશ્ચતુરાશ્રમ એવ ચ ।
બ્રહ્મચારી ગૃહસ્થશ્ચ વાનપ્રસ્થશ્ચ ભિક્ષુકઃ

બ્રાહ્મણઃ ક્ષત્રિયો વૈશ્યઃ (740)શૂદ્રો વર્ણસ્તથૈવ ચ ।
શીલદઃ શીલસમ્પન્નો દુઃ શીલપરિવર્જિતઃ

મોક્ષો ઽધ્યાત્મસમાવિષ્ટઃ સ્તુતિઃ સ્તોતા ચ પૂજકઃ ।
પૂજ્યો(750)વાક્ કરણં ચૈવ વાચ્યં ચૈવ તુ વાચકઃ

વેત્તા વ્યાકરણં ચૈવ વાક્યં ચૈવ ચ વાક્યવિત્ ।
વાક્યગમ્યસ્તીર્થવાસી(760) તીર્થસ્તીર્થો ચ તીર્થવિત્

તીર્થાદિભૂતઃ સાંખ્યશ્ચ નિરુક્તં ત્વધિદૈવતમ્ ।
પ્રણવઃ પ્રણવેશશ્ચ પ્રણવેન પ્રવન્દિતઃ(770)

પ્રણવેન ચ લક્ષ્યો વૈ ગાયત્રી ચ ગદાધરઃ ।
શાલગ્રામનિવાસી ચ (780)શાલગ્રામસ્તથૈવ ચ

જલશાયી યોગશાયી શેષશાયી કુશેશયઃ ।
મહીભર્તા ચ (790) કાર્યં ચ કારણં પૃથિવીધરઃ

પ્રજાપતિઃ શાશ્વતશ્ચ કામ્યઃ કામયિતા વિરાટ્ ।
સમ્રાટ્ પૂષા(800) તથા સ્વર્ગો રથસ્થઃ સારથિર્બલમ્

ધની ધનપ્રદો ધન્યો યાદવાનાં હિતે રતઃ ।
અર્જુનસ્ય પ્રિયશ્ચૈવ હ્યર્જુનો(810)ભીમ એવ ચ

પરાક્રમો દુર્વિષહઃ સર્વશાસ્ત્રવિશારદઃ ।
સારસ્વતો મહાભીષ્મઃ પારિજાતહરસ્તથા

અમૃતસ્ય પ્રદાતા ચ ક્ષીરોદઃ ક્ષીરમેવ ચ (820) ।
ઇન્દ્રાત્મજસ્તસ્ય ગોપ્તા ગોવર્ધનધરસ્તથા

કંસસ્ય નાશનસ્તદ્વદ્ધસ્તિપો હસ્તિનાશનઃ ।
શિપિવિષ્ટઃ પ્રસન્નશ્ચ સર્વલોકાર્તિનાશનઃ

મુદ્રો(830)મુદ્રા કરશ્ચૈવ સર્વમુદ્રાવિવર્જિતઃ ।
દેહી દેહસ્થિતશ્ચૈવ દેહસ્ય ચ નિયામકઃ

શ્રોત્રા શ્રોત્રનિયન્તા ચ શ્રોતવ્યઃ શ્રવણં તથા ।
ત્વક્સ્થિતશ્ચ(840)સ્પર્શયિત્વા સ્પૃશ્યં ચ સ્પર્શનં તથા

રૂપદ્રષ્ટા ચ ચક્ષુઃ સ્થો નિયન્તા ચક્ષુષસ્તથા ।
દૃશ્યં ચૈવતુ જિહ્વાસ્થો રસજ્ઞશ્ચ નિયામકઃ (850)

ઘ્રાણસ્થો ઘ્રાણકૃદ્ ઘ્રાતા ઘ્રાણેન્દ્રિયનિયામકઃ ।
વાક્સ્થો વક્તા ચ વક્તવ્યો વચનં વાઙ્નિયામકઃ

પ્રાણિસ્થઃ (860)શિલ્પ કૃચ્છિલ્પો હસ્તયોશ્ચ નિયામકઃ ।
પદવ્યશ્ચૈવ ગન્તા ચ ગન્તવ્યં ગમનં તથા

નિયન્તા પાદયોશ્ચૈવ પાદ્યભાક્ચ વિસર્ગકૃત્(870) ।
વિસર્ગસ્ય નિયન્તા ચ હ્યુપસ્થસ્થઃ સુખં તથા

ઉપસ્થસ્ય નિયન્તા ચ તદાનન્દકરશ્ચ હ ।
શત્રુઘ્નઃ કાર્તવીર્યશ્ચ દત્તાત્રેયસ્તથૈવ ચ

અલર્કસ્ય હિતશ્ચૈવ કાર્તવીર્યનિકૃન્તનઃ (880) ।
કાલનેમિર્મહાનેમિર્મેઘો મેઘપતિસ્તથા

અન્નપ્રદો ઽન્નરૂપી ચ હ્યન્નાદો ઽન્નપ્રવર્તકઃ ।
ધૂમકૃદ્ધૂમરૂપશ્ચ(890) દેવકીપુત્ર ઉત્તમઃ

દેવક્યાનન્દનો નન્દો રોહિણ્યાઃ પ્રિય એવ ચ ।
વસુદેવપ્રિયશ્ચૈવ વસુદેવસુતસ્તથા

દુન્દુભિર્હાસરૂપશ્ચ પુષ્પહાસસ્તથૈવ ચ (900) ।
અટ્ટહાસપ્રિયશ્ચૈવ સર્વાધ્યક્ષઃ ક્ષરો ઽક્ષરઃ

અચ્યુતશ્ચૈવ સત્યેશઃ સત્યાયાશ્ચ પ્રિયો વરઃ ।
રુક્મિણ્યાશ્ચ પતિશ્ચૈવ રુક્મિણ્યા વલ્લભસ્તથા

ગોપીનાં વલ્લભશ્ચૈવ(910)પુણ્યશ્લોકશ્ચ વિશ્રુતઃ ।
વૃષાકપિર્યમો ગુહ્યો મકુલશ્ચ બુધસ્તથા

રાહુઃ કેતુર્ગ્રહો ગ્રાહો(920) ગજેન્દ્રમુખમેલકઃ ।
ગ્રાહસ્ય વિનિહન્તા ચ ગ્રામી રક્ષકસ્તથા

કિન્નરશ્ચૈવ સિદ્ધશ્ચ છન્દઃ સ્વચ્છન્દ એવ ચ ।
વિશ્વરૂપો વિશાલાક્ષો(930) દૈત્યસૂદન એવ ચ

અનન્તરૂપો ભૂતસ્થો દેવદાનવસંસ્થિતઃ ।
સુષુપ્તિસ્થઃ સુષુપ્તિશ્ચ સ્થાનં સ્થાનાન્ત એવ ચ

જગત્સ્થશ્ચૈવ જાગર્તા સ્થાનં જાગરિતં તથા (940) ।
સ્વપ્રસ્થઃ સ્વપ્રવિત્સ્વપ્નસ્થાનં સ્વપ્નસ્તથૈવ ચ

જાગ્રત્સ્વપ્નસુષુપ્તૈશ્ચ વિહીનો વૈ ચતુર્થકઃ ।
વિજ્ઞાનં વેદ્યરૂપં ચ જીવો જીવયિતા તથા (950)

ભુવનાધિપતિશ્ચૈવ ભુવનાનાં નિયામકઃ ।
પાતાલવાસી પાતાલં સર્વજ્વરવિનાશનઃ

પરમાનન્દરૂપી ચ ધર્ંમાણાં ચ પ્રવર્તકઃ ।
સુલભો દુર્લભશ્ચૈવ પ્રાણાયામપરસ્તથા(960)

પ્રત્યાહારો ધારકશ્ચ પ્રત્યાહારકરસ્તથા ।
પ્રભા કાન્તિસ્તથા હ્યર્ચિઃ શુદ્ધસ્ફટિકસન્નિભઃ

અગ્રાહશ્ચૈવ ગૌરશ્ચ સર્વઃ(970)શુચિરભિષ્ટુતઃ ।
વષટ્કારો વષડ્ વૌષટ્ સ્વધા સ્વાહા રતિસ્તથા

પક્તા નન્દયિતા(980)ભોક્તા બોદ્ધા ભાવયિતા તથા ।
જ્ઞાનાત્મા ચૈવ દેહાત્મા ભૂ(ઉ) મા સર્વેશ્વરેશ્વરઃ

નદી નન્દી ચ નન્દીશો(990)ભારતસ્તરુનાશનઃ ।
ચક્રપઃ શ્રીપતિશ્ચૈવ નૃપાણાં ચક્રવર્તિનામ્

ઈશશ્ચ સર્વદેવાનાં દ્વારકાસંસ્થિતસ્તથા ।
પુષ્કરઃ પુષ્કરાધ્યક્ષઃ પુષ્કરદ્વીપ એવ ચ (1000)

ભરતો જનકો જન્યઃ સર્વાકારવિ વર્જિતઃ ।
નિરાકારો નિર્નિમિત્તો નિરાતઙ્કો નિરાશ્રયઃ (1008)

ઇતિ નામસહસ્રં તે વૃષભધ્વજ કીર્તિતમ્ ।
દેવસ્ય વિષ્ણોરીશશ્ય સર્વપાપવિનાશનમ્

પઠન્દ્વિજશ્ચ વિષ્ણુત્વં ક્ષત્રિયો જયમાપ્નુયાત્ ।
વૈશ્યો ધનં સુખં શૂદ્રો વિષ્ણુભક્તિસમન્વિતઃ